Hamas ve Fetih “Halk Direnişi” için anlaşmaya hazır

Batı Şeria'yı ilhak etme planına karşı Gazze Şeridi'ndeki Refah’ta gösteriler (AFP)
Batı Şeria'yı ilhak etme planına karşı Gazze Şeridi'ndeki Refah’ta gösteriler (AFP)
TT

Hamas ve Fetih “Halk Direnişi” için anlaşmaya hazır

Batı Şeria'yı ilhak etme planına karşı Gazze Şeridi'ndeki Refah’ta gösteriler (AFP)
Batı Şeria'yı ilhak etme planına karşı Gazze Şeridi'ndeki Refah’ta gösteriler (AFP)

Hamas Siyasi Büro üyelerinde Husam Bedran, Hamas Hareketi’nin halkla birlikte direnme hakkına sahip olduğu mesajını vermek için anlaşamaya hazır olduklarını söyledi.
Filistin Yönetimi’ne bağlı televizyon kanalına konuşan Bedran, kapsamlı bir “Halk Direnişi”nin uygulamaya ve takip edilmeye değer bir tez olduğunu belirterek, “Hamas olarak buna hazır olduklarını, daha önce de bu tarz direniş yöntemlerinin uygulamaya konulması için geniş halk desteğine ihtiyaç duyduklarını söylediklerin” kaydetti. İsrail’in ‘İlhak Planı’na karşı Batı Şeria'da genel kabul gören bu tezin sahada da uygulanmasını görmek istediklerini belirten yetkili, Gazze ve diasporadaki adımlar konusunda da Fetih ile anlaşmaya çalıştıklarını bildirdi.
Bedran'ın Fetih hareketi ile kapsamlı bir “Halk Direnişi”ni kabul eden açıklaması, halk direnişini tek bir yaklaşım olarak tanımayı reddetmiş olan hareketin politikasında önemli bir değişikliğe işaret ediyor.
İsrail’in ilhak planı, 2007 yılından bu yana çatışma içinde olan Hamas ve Fetih’i diyaloğa ve ortak hareket etmeye zorluyor. 13 yıldır Gazze ve Batı Şeria arasında yaşanan bölünmüşlük İsrail’in stratejilerini daha rahat uygulamasını sağlıyor.
Geçtiğimiz hafta Fetih Hareketi Merkez Komite Sekreteri Binbaşı Cibril el-Racub, Hamas Siyasi Büro Başkan Yardımcısı Salih el-Aruri ile gerçekleştirdiği ortak basın toplantısı sırasında, iki hareket olarak İsrail’in ilhak planına karşı anlaştıklarını belirterek birlikte tavır alacaklarını söyledi.
Düzenlenmeden sadece birkaç saat önce ilan edilen konferans, sonuç vermeyen yakınlaşma girişimlerinin ardından Filistinlilere ve İsraillilere bir sürpriz oldu. Fetih Merkez Komitesi Üyesi Ahmed Helles’in katıldığı tv programında konuşan Bedran, “Ortak konferans bir tesadüf değildi, ancak Filistin halkımıza görünen bu ulusal imaja ulaşıncaya kadar öncesinde de pek çok temas ve günlük toplantı vardı” dedi. Bu adımların Fetih ve Hamas hareketlerinin önderliğindeki çağrışım ve farkındalığın sonucu atılan gerçek ve ciddi adımlar olduğunu söyleyen Bedran, Hamas’ın Filistin ulusal anlaşmasına varmaya konusunda hazır olduğunu bildirdi. Hamas yetkilisi, gerçek bir uygulamaya geçemeyen önceki deneyimlere atıfta bulunarak, Filistin halkının ulusal birlik konusunda endişeli olduklarının farkında olduklarını belirterek, bu kez kademeli adımlar atacaklarını, Batı Şeria ve Gazze Şeridi’nde alınan kararları istikrarla sürdüreceklerini kaydetti. Bedran, Hamas Hareketi’nin işgal karşısında el Fetih ile birlikte mücadele edeceğini söyleyerek, bu durumun yalnızca Batı Şeria’ya özgü olmayacağı sözü verdi.
Bu gelişmeler Filistinlilerin ilhakla mücadelesinde önemli bir dönüm noktası oluştururken, saha biriminin bölünmesini sona erdiren daha geniş bir anlaşmaya yol açıp açmayacağı bilinmemektedir. Helles konuyla ilgili açıklamasında, Hamas hareketiyle Yüzyılın Anlaşması ve ilhak planı konusunda Filistin birliğine ulaşma arzuları olduğunu belirterek, İsrail’in işgal planıyla yüzleşmek için birlikte çalışabileceklerini bildirdi.
Helles açıklamasında, Filistin halkının işgal karşısında birleştiğini söyleyerek,  topraklarının bölünmesine izin vermeyeceklerini vurguladı.



Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
TT

Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)

Yerel medyaya göre Tunus'ta bir mahkeme dün Milletvekili Ahmed Seydani'yi, ülkenin son sel felaketinin ardından sosyal medyada Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırdı.

Seydani, bu ayın başlarında, Tunus'un çeşitli bölgelerinde altyapıya zarar veren sellere neden olan olağanüstü yağışların ardından Saïd'in iki bakanla yaptığı görüşmeyle ilgili Facebook'ta yaptığı, "Cumhurbaşkanı, yetki alanını resmi olarak yollara ve su borularına genişletmeye karar verdi. Görünüşe göre yeni unvanı Sanitasyon ve Yağmur Suyu Drenajı Başkomutanı olacak” yorumu nedeniyle tutuklandı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Seydani'nin avukatı Husameddin Bin Atya ajansa yaptığı açıklamada, müvekkilinin Telekomünikasyon Kanunu'nun 86. maddesi uyarınca yargılandığını ve bu maddenin “Kamu iletişim ağları aracılığıyla kasıtlı olarak başkalarına zarar veren veya huzurunu bozan herkesi” bir ila iki yıl hapis ve 100 ila 1.000 dinar (yaklaşık 300 avro) para cezası öngördüğünü söyledi.

Tunus'ta geçen ay 70 yıldan fazla süredir görülen en şiddetli yağışların ardından en az beş kişi hayatını kaybetti, birçok kişi ise hala kayıp durumunda.


BM, Hızlı Destek Kuvvetlerini el Faşir'de soykırım yapmakla suçladı

Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
TT

BM, Hızlı Destek Kuvvetlerini el Faşir'de soykırım yapmakla suçladı

Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)
Darfur bölgesinin en büyük şehri el Faşir'deki bir pazar yeri çatışmalarda alevler içinde kaldı (Arşiv- AFP)

Sudan'daki bağımsız uluslararası araştırma misyonu dün, geçen ekim ayında "Hızlı Destek Kuvvetleri"nin (HDK) eline geçmesinden bu yana birçok vahşete tanık olan Sudan'ın el Faşir kentinde "soykırım eylemlerinin" meydana gelmesini kınadı.

Birleşmiş Milletler misyonu, Sudan'ın batı Darfur bölgesindeki bu şehirde HDK'nin sistematik eylemlerinden çıkarılabilecek tek makul sonucun soykırım niyeti olduğu sonucuna varan bir rapor yayınladı.

Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre ABD Hazine Bakanlığı, el Faşir'deki suistimalleri nedeniyle üç HDK komutanına yaptırım uyguladı. Bakanlık, bu kişilerin HDK'nin şehri ele geçirmesinden önce 18 ay süren el Faşir kuşatmasında yer aldığını belirtti.


Araştırma: Gazze Şeridi’ndeki savaşın başlangıcındaki vefat sayısı, resmi olarak açıklanandan çok daha yüksekti

İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
TT

Araştırma: Gazze Şeridi’ndeki savaşın başlangıcındaki vefat sayısı, resmi olarak açıklanandan çok daha yüksekti

İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)
İsrail’in Cibaliye Mülteci Kampı’na düzenlediği saldırıda hayatını kaybedenlerin cenazeleri (AP)

Tıp dergisi The Lancet’te yayımlanan bir araştırma, Gazze Şeridi’nde süren savaşın ilk 16 ayında 75 binden fazla kişinin hayatını kaybettiğini ortaya koydu. Bu rakamın, o dönemde yerel makamlarca açıklanan bilançodan en az 25 bin daha fazla olduğu belirtildi.

Çalışma ayrıca, Gazze Şeridi’ndeki Sağlık Bakanlığı’nın hayatını kaybedenler arasında kadınlar, çocuklar ve yaşlıların oranına ilişkin yayımladığı verilerin doğruluğunu teyit etti.

Araştırmaya göre, 7 Ekim 2023 ile 5 Ocak 2025 tarihleri arasında yaklaşık 42 bin kadın, çocuk ve yaşlı yaşamını yitirdi. Bu ölümler, Gazze savaşında meydana gelen toplam can kayıplarının yüzde 56’sını oluşturdu.

Ekonomist, demograf, epidemiyolog ve saha araştırmacılarından oluşan yazar ekibi, The Lancet Global Health dergisinde kaleme aldıkları makalede, “Mevcut bulgular birlikte değerlendirildiğinde, 5 Ocak 2025’e kadar Gazze Şeridi nüfusunun yüzde 3 ila 4’ünün şiddet sonucu hayatını kaybettiğine işaret etmektedir. Ayrıca çatışmanın dolaylı etkileri nedeniyle çok sayıda şiddet dışı ölüm de kaydedilmiştir” ifadelerine yer verdi.

Gazze Şeridi’ndeki can kaybı sayısı tartışma konusu olmaya devam ederken, üst düzey bir İsrailli güvenlik yetkilisi geçen ay İsrailli gazetecilere yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’ndeki sağlık makamlarının topladığı verilerin büyük ölçüde doğru olduğunu söylemişti. Bu açıklama, aylardır süren resmi şüphelerin ardından dikkat çekici bir tutum değişikliği olarak değerlendirildi.

Söz konusu yetkili, Ekim 2023’ten bu yana İsrail saldırıları sonucu yaklaşık 70 bin Filistinlinin hayatını kaybettiğini, bu sayıya kayıpların dahil olmadığını aktardı.

Gazze Şeridi’ndeki sağlık makamları ise İsrail saldırıları nedeniyle doğrudan hayatını kaybedenlerin sayısının 71 bini aştığını, Ekim 2025’te yürürlüğe giren ateşkesten bu yana 570’ten fazla kişinin yaşamını yitirdiğini bildirdi.

gbrhy
Gazze Şeridi’nin güneyindeki Han Yunus’ta İsrail'in düzenlediği saldırılarda hayatını kaybeden yakınlarının cenaze namazını kılan Filistinliler (EPA)

Geçtiğimiz yıl The Lancet’te yayımlanan bir başka araştırmada, savaşın ilk dokuz ayında Gazze Şeridi’ndeki can kaybı sayısının, Filistin Sağlık Bakanlığı verilerinde açıklanandan yaklaşık yüzde 40 daha düşük tahmin edildiği bildirilmişti.

Yeni çalışma da resmi vefat sayısının gerçek rakamın oldukça altında kaldığına işaret etti. Araştırma, Gazze Şeridi genelini temsil edecek şekilde özenle seçilen 2 bin aileyle yapılan bir ankete dayanıyor. Katılımcılardan, aile fertleri arasındaki ölümlere ilişkin ayrıntılı bilgi vermeleri istendi. Saha çalışması, Filistin’de ve bölgenin diğer kısımlarında yürüttükleri çalışmalarla tanınan deneyimli Filistinli kamuoyu araştırmacıları tarafından gerçekleştirildi.

Londra’daki Royal Holloway, University of London bünyesinde görev yapan ve çatışmalardaki can kayıplarının hesaplanması üzerine 20 yılı aşkın süredir çalışan ekonomist Michael Spagat, hakemli olarak yayımlanan araştırmanın yazarlarından biri olarak, yeni bulguların Ekim 2023 ile Ocak 2025 arasında Gazze Şeridi’nde 8 bin 200 ölümün yetersiz beslenme ya da tedavi edilemeyen hastalıklar gibi dolaylı etkilerden kaynaklandığını gösterdiğini belirtti.

Çalışma, İsrail saldırılarının en yoğun ve en ölümcül dönemini kapsarken, Gazze Şeridi’ndeki insani krizin en ağır safhasını içermiyor. Birleşmiş Milletler (BM) destekli uzmanlar, geçen yıl ağustos ayında Gazze Şeridi’nde kıtlık ilan etmişti.

Araştırmacılar, nihai ve kesin bir can kaybı sayısına ulaşmanın uzun zaman ve önemli kaynaklar gerektireceğini vurgulayarak, kendi bulguları da dahil olmak üzere mevcut tüm tahminlerin geniş hata payları içerdiğine dikkat çekti.