Günde 63 bin vakanın kaydedildiği ABD’de tıbbi ekipman eksikliğinden korkuluyor

Florida’da koronavirüs test kitleri hazırlayan hemşireler (AFP)
Florida’da koronavirüs test kitleri hazırlayan hemşireler (AFP)
TT

Günde 63 bin vakanın kaydedildiği ABD’de tıbbi ekipman eksikliğinden korkuluyor

Florida’da koronavirüs test kitleri hazırlayan hemşireler (AFP)
Florida’da koronavirüs test kitleri hazırlayan hemşireler (AFP)

ABD’de yeni tip koronavirüs (Kovid-19) vakalarında kaydedilen artış nedeniyle, sağlık çalışanlarının kullanacağı tıbbi malzeme eksikliği ve en çok etkilenen eyaletlerin bazılarındaki hastaneler üzerindeki baskı meselesi yeniden gündeme geldi. Sağlık otoriteleri ve siyasi kesimler, bu hususları tartışıyor.
Çarşamba akşamı gün içerisinde 10 bini Teksas’ta, yaklaşık 12 bini ise Kaliforniya'da olmak üzere 63 bin vaka, 833 can kaybının kaydedildiği bildirilmişti. ABD’deki toplam vaka sayısı 3 milyon 219 bin 999’a, can kaybı ise 135 bin 822’ye yükseldi.
Yetkililer, salgının Teksas, Arizona ve Florida eyaletlerinde yoğunlaştığını açıklarken, Teksas'taki doktorlar ise ‘eyaletin virüsten bir buzdağı ile çarpışma rotasında ilerlediğini’ söyledi.
Sağlık uzmanları gerçek rakamların çok daha yüksek olabileceğini, bunların inceleme ve test araçlarının sağlanması ve kapsamlı hale getirilmesine bağlı olduğunu söylerken bazıları ise Amerikalıların yaklaşık yüzde 8'inin salgın hastalığa yakalanmış olabileceğinden bahsediyor.
Salgın ile mücadele ekibinden yetkililer ile yaptığı günlük basın toplantısında, maske takarak konuşma yapan ABD Başkan Yardımcısı Mike Pence, “Şimdiye kadar en az 39 milyon ABD’liyi koronavirüs testine tâbi tuttuk. 3 milyon küsür kişinin koronavirüse yakalandığı teşhis edilirken en az 1,3 milyon kişinin ise iyileştiği kaydedildi” ifadelerinde bulunmuştu. Beyaz Saray Kovid-19'la Mücadele Görev Gücünde yer alan Doktor Deborah Birx ise Florida'daki hastanelere başvuran acil vakaların azaldığını bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump ve yönetimi ile eyaletler arasındaki anlaşmazlık ise okulların önümüzdeki dönemde açılıp açılmayacağı üzerine yoğunlaşıyor. Nitekim Trump, Çarşamba günü Twitter hesabından yaptığı açıklamada, okullardaki ertelemenin devam etmesinin, bu eyaletleri federal yardımlardan mahrum bırakabileceği tehdidinde bulunmuştu. Sağlık uzmanları ise öğrencilerin özellikle de bazı eyaletlerde okula geri dönmesinin felakete neden olabileceği konusunda uyarıyor. Özellikle de Trump’ın baş epidemiyolog Anthony Fauci’nin salgın hakkındaki değerlendirmesine katılmadığını söylemesinin ardından, sağlık görevlilerinin Trump’a muhalif tarafta durduğu anlaşıldı.
Kongre üyeleri, federal hükümet departmanlarına personellerin ofislerine geri dönmesi yönündeki telaşı hafifletme çağrısında bulunuyor. Diğer yandan, sağlık çalışanları ise maske, eldiven ve diğer koruyucu ekipman sıkıntısıyla yeniden karşı karşıya kalmış durumda. Bu nedenle, salgının ilk aylarında özellikle Teksas, Florida ve Arizona eyaletlerinde yaşanan sahnenin tekrarlanacağından korkuluyor.
Başkan Trump’ın geçen ay Tulsa’da seçim mitingi gerçekleştirdiği Oklahoma eyaletinde 500 yeni vaka kaydedildi. Şehrin sağlık müdürü, bu etkinliğin eyaletteki vaka artışında ciddi etkilerinin olabileceğini duyurmuştu. Missouri'de ise yaz kampı etkinliğine katılan 82 kişide koronavirüs tespit edildi.
ABD’de kimi kişisel özgürlüğe saygı duyulması, kimi ise toplum sağlığının korunması gerektiğini düşünürken, salgını önleme yönündeki önleyici tedbirlerin nasıl kullanılacağı hakkındaki tartışmalar devam ediyor. Söz konusu fikir ayrılığı, vatandaşlardan maske takılmasının veya salgın hakkındaki çeşitli talimatlara uyulmasının istenmesi konusuna da yansıyor. Birçok yetkili, maske takılmasını zorunlu kıran kararın çıkarılması talebinde bulunurken, bir diğerleri ise bunun için bir kararın çıkarılmasını beklemeden eyalet düzeyinde maske zorunluluğu getirilebileceğine değiniyor.
Birçok eyalette, çoğunluğu beyaz olan insanların maske takmayı reddetmesi veya maske takılmasını zorunlu kılan mağazalardaki direktiflere karşı çıkması nedeniyle çeşitli anlaşmazlıklar yaşandı. Birçok personel, bu kişilerle yüzleşildiği sırada bazen ciddi ve tehlikeli olayların yaşandığını dile getirdi. Nitekim son haftalarda bu mesele dolayısıyla yaşanan fiziksel saldırılarda bazı kişilerin yaralandığı kaydedildi. Michigan'daki bir mağazanın güvenlik görevlisi, bir müşteriden maske takmasını istediği için ölüme mahkum edilmişti.
Maske takmanın kapanışları önlemede ciddi rol oynayacağını düşünen sağlıkçı ve ekonomistler, bu hususta federal kararların çıkarılmasını talep ediyor.



İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
TT

İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)

İranlı yetkililer bugün yaptıkları açıklamada, ülkede giderek yayılan protestolar sırasında batıdaki Luristan eyaletinde İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı seferberlik gücü Besic’ten bir unsurun öldüğünü duyurdu. Bu olay, güvenlik güçleri saflarında kaydedilen ilk ölüm olarak bildirildi.

Protestolar, ülkedeki ekonomik koşulların kötüleşmesine tepki olarak pazar günü başlamıştı.

Çarşamba gecesi hayatını kaybeden ve 21 yaşında olduğu belirtilen Besic üyesinin ölümü, başkent Tahran’da protestoların görece zayıflamasına karşın diğer eyaletlere yayılmasıyla birlikte, İran yönetiminin gösterilere karşı daha sert bir tutum benimseyebileceğine işaret ediyor.

Şarku’l Avsat’ın AP’den aktardığına göre, İran resmi haber ajansı IRNA, DMO mensubunun ölümünü doğruladı ancak olaya ilişkin ayrıntı vermedi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı (ISNA) ise Luristan Vali Yardımcısı Said Burali’nin açıklamalarına yer verdi. Burali, güvenlik görevlisinin ölümünden doğrudan göstericileri sorumlu tuttu.

Burali, söz konusu DMO mensubunun, protestolar sırasında ‘kamu düzenini savunurken’ ‘ayaklanmacılar’ tarafından öldürüldüğünü söyledi. Burali ayrıca, Besic ve polis güçlerinden 13 kişinin de olaylarda yaralandığını açıkladı.

İran’da protestolar, Tahran’daki ticaret merkezlerinden üniversitelere ve birçok kente yayılarak genişledi. Geçtiğimiz pazar günü, ekonomik krizin derinleşmesi, riyalin rekor düzeyde değer kaybetmesi, enflasyonun yükselmesi ve yaşam koşullarının ağırlaşmasıyla başlayan hareketlilik, dikkat çekici bir boyut kazandı.


İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
TT

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)

Yeni yılın ilk gününde bugün İstanbul'da binlerce kişi Gazze’ye destek amacıyla yürüyüş düzenledi. Filistin ve Türk bayraklarının taşındığı yürüyüşte, savaşın harap ettiği bölgedeki şiddetin sona ermesi talep edildi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre protestocular dondurucu soğukta toplanarak Galata Köprüsü'ne doğru yürüdüler ve "Sessiz kalmayacağız, Filistin'i unutmayacağız" sloganıyla oturma eylemi yaptılar.

Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)

Bilal Erdoğan da dahil olmak üzere 400'den fazla sivil toplum örgütü yürüyüşe katıldı.

Polis kaynakları ve Anadolu haber ajansı (AA), yürüyüşe yaklaşık 500 bin kişinin katıldığını, konuşmalar yapıldığını ve Lübnan doğumlu şarkıcı Maher Zain'in "Filistin'e Özgürlük" şarkısını seslendirdiğini bildirdi.

Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)

Eğitim amaçlı bir hayır kurumu olan İlim Yayma Vakfı'nın başkanı olan ve yürüyüşün düzenlenmesine destek veren Bilal Erdoğan, "2026 yılının tüm milletimize ve ezilen Filistinlilere iyilik getirmesini diliyoruz" dedi.

Türkiye, Gazze'deki savaşın en sert eleştirmenlerinden biri olup, 7 Ekim 2023'te İsrail'e yönelik eşi benzeri görülmemiş bir Hamas saldırısına karşılık olarak patlak veren savaşı sona erdiren ateşkesin sağlanmasına yardımcı oldu.

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)

10 Ekim'de kırılgan bir ateşkes yürürlüğe girdi, ancak bu ateşkes şiddeti etkili bir şekilde sona erdirmedi; yürürlüğe girmesinden bu yana 400'den fazla Filistinli öldürüldü.


İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
TT

İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)

Gazze savaşında ateşkes sağlansa da 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların etkileri her iki tarafta da derinden hissediliyor. 

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerine göre, savaşla ilgili ölümler hesaba katılmadığında dahi, ülkedeki beklenen yaşam süresi 2024'te düştü. 

Yahudi erkeklerin ortalama ömrü 82,4'ten 82,1'e gerilerken, kadınlarda 86,1'den 85,8'e gelindi. 

Bu süre zarfında İsrail yurttaşı Arap erkeklerinde düşüş daha fazla oldu: Beklenen yaşam süresi 78,3'ten 77,7'ye azaldı. 

2023'te ortalama ömrü 83,3 olan Arap kadınlarıysa 2024'te 83,2'ye düştü.

Böylece İsrail'deki ortalama yaşam beklentilerinde 2020'den beri ilk kez düşüş kaydedildi. 

Geçen hafta yayımlanan bu verileri haberleştiren Haaretz, 2,7 milyon İsraillinin sigortalı olduğu Maccabi adlı şirketin çarşamba açıkladığı rakamları da dünya kamuoyuna duyurdu. 

Her üç İsrailliden birinin profesyonel psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulandı. 

İsrail'den göç edenlerin sayısı Gazze savaşının ardından iki katına çıkarken neredeyse üç aydır süren ateşkes de bu eğilimi değiştirmeyecek gibi görünüyor.  

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu'nun yıl sonu raporuna göre 2025'te 69 bini aşkın İsrailli ülkesini terk etti. 24 bin 600 kişininse Ortadoğu ülkesine taşındığı bildiriliyor. 

Resmi verilere göre, 2024'te ülkesinden kaçan İsrailli rakamı 82 bin 700'dü. Aynı yıl yerleşmek üzere ülkeye giden kişi sayısının 55 bin civarında kaldığı düşünülünce İsrail'de nadir görülen bir negatif net göç ortaya çıkmıştı.

Son rakamlara göre bu yıl da aynı durum tekrarlandı. 

Times of Israel, Gazze savaşıyla birlikte ülkedeki gergin siyasi atmosferin bu düşüşten sorumlu tutulduğunu aktarıyor.

İsrailli sosyologlar ve nüfusbilimciler, ülkeyi terk edenlerin çoğunun iyi eğitimli, yüksek gelirli, seküler ve sola yatkın kişiler olduğunu söylüyor. 

Göç dalgasının ekonomik, sosyal ve siyasi etkilerinin ülkenin geleceğini ciddi bir şekilde belirleyebileceği uyarısında bulunuyorlar. 

Avrupa'da yaşayan İsrail yurttaşı sayısının 200 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Independent Türkçe, Haaretz, Times of Israel