İsrail ve Filistin arasında koordinasyon olmaması ‘Mustaribin’ operasyonlarını ikiye katladı

İsrail güçleri tarafından gözaltına alınan Kudüs Valisi Adnan Gays (Arşiv)
İsrail güçleri tarafından gözaltına alınan Kudüs Valisi Adnan Gays (Arşiv)
TT

İsrail ve Filistin arasında koordinasyon olmaması ‘Mustaribin’ operasyonlarını ikiye katladı

İsrail güçleri tarafından gözaltına alınan Kudüs Valisi Adnan Gays (Arşiv)
İsrail güçleri tarafından gözaltına alınan Kudüs Valisi Adnan Gays (Arşiv)

Tel Aviv'deki askeri kaynaklar, ‘Mustaribin’ (Araplaşmışlar) olarak bilinen (ordu, sınır muhafızları, polis ve istihbarat birimlerinden) sivil giyimli operasyon birimine bağlı özel güçlerin Batı Şeria'daki operasyonlarının iki katına çıktığını belirttiler. Kaynaklar ayrıca Mustaribin güçlerinin tutuklamalar konusunda önemli bir yer edindiklerini vurguladılar.
Mustaribin güçlerinin ön plana çıkmasının ana nedeninin İsrail-Filistin güvenlik koordinasyonunun olmaması olduğunu söyleyen kaynaklar, bu durumun özellikle Filistin Otoritesi’nin İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Batı Şeria'da işgal altında bulunan Filistin bölgelerini ilhak etme planını uygulama kararını protesto etmek için Filistin güvenlik servisleri ile İsrail güvenlik servisleri arasındaki koordinasyonu askıya alma kararından bu yana yaşandığını kaydettiler. Bununla birlikte kaynaklar, İsraillilerin, özellikle Nablus, el-Halil ve Ramallah gibi büyük şehirlerdeki Filistin alanlarına girmek konusunda zorluklarla karşılaştıklarını belirttiler.
İsrail, daha önce Filistin güvenlik güçlerinin şüphelileri tutuklamak için bir şehre veya köye girdiğinde ya öylesine bir göz attıklarını ya da geri çekildiklerini öne sürdü. Bugün ise Filistin güvenlik güçleri İsrail’in taleplerine karşı gelen şehirlere konuşlanırken Filistin şehirlerinin ve kasabalarının girişlerinde yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınıyla mücadele çerçevesinde Sağlık Bakanlığı’nın talimatlarını uygulamak üzere barikatlar kurdu. İsrail ordusu da Filistin güçleriyle sürtüşme yaşanmasından kaçınma kararı aldı.
Son üç aydır devam eden bu durum nedeniyle İsrail işgal güçleri, Mustaribin güçlerine bağımlı hale gelirken Mustaribin güçleri tüm İsrail güvenlik birimlerinde konuşlandırıldılar. Mustaribin içindeki Yahudi askerler, yerel Arapça lehçe konuşarak ve Arap kıyafetleri giyerek kendilerini gizleyerek Filistinlilerin arasına karışıyorlar.  Hedefe ulaştıklarında ise hedefe saldırıyor, kaçırıyor ve destek kuvvetlerinin beklediği noktaya götürüyorlar.
Edinilen bilgilere göre bu şekilde gerçekleştirilen tutuklamalar, son aylarda iki katına çıkarken gece gündüz çalışan Mustaribin güçlerine yeni personel alımları yapıldı. Öte yandan kalabalık işlek caddelerde gerçekleştirdikleri operasyonlar, Filistin polisi ile silahlı çatışma yaşanması riskini artırıyor. Gerilla savaşıyla başa çıkmak için Filistin, Arap ülkeleri ve hatta Amerikan askeri akademilerinde eğitim gören 50 bin Filistinli polis olduğu biliniyor. Sonuç olarak İsrail işgal güçleri, Mustaribin biriminin başına hataların veya yanlış anlamaların önlenmesi bahanesiyle tugay komutanları gibi nispeten üst düzey subaylar atadı. Kaynaklar, Mustaribin’in başına getirilen İsrailli subaylarla ilgili değerlendirmelerinde, Filistinli bir polis memurunun, Filistin polisine ateş açmamak konusunda katı kurallar getirilen İsrail askerine ateş açmaya karar vermesi halinde bunun tehlikeli sonuçlar doğurabileceğini söylediler.
Benzer türde çatışmalar daha önce 1996 yılında yaşanmıştı. Kudüs'teki bir tünelde yaşanan olayların ardından Başbakan Netanyahu, aynı gün Kudüs’ün surları altında bir tünel açarak Filistinlileri şaşırtırken, olaylar sırasında Filistinli 100 polis memuru ve 17 İsrail askeri hayatını kaybetti.



Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
TT

Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)

Financial Times bugün yayımladığı haberde, İsrail’in ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yeni bir 10 yıllık güvenlik anlaşması görüşmelerine hazırlanmakta olduğunu bildirdi. Amaç, İsrail’in milyarlarca dolarlık nakit yardımlar olmadan da Amerikan askeri desteğini sürdürmesini sağlamak olarak aktarılıyor.

İsrail Savunma Bakanlığı’nda mali danışman olarak görev yaparken istifa eden Gil Pinhas Financial Times’a verdiği demeçte, önümüzdeki haftalarda yapılması beklenen görüşmelerde İsrail’in nakit yardımlar yerine ortak savunma projelerini önceliklendirmeyi planladığını belirtti. Pinhas, “Bu bağlamda ortaklık, sadece finansman meselesinden daha önemli… Parayla ölçülemeyecek birçok husus var. Konuya daha geniş bir bakış açısıyla yaklaşılmalı” dedi.

Pinhas, İsrail’in Amerikan silahlarını satın almak için kullanabileceği yıllık yaklaşık 3,3 milyar dolarlık doğrudan mali desteğin ‘müzakere edilebilecek ve kademeli olarak azaltılabilecek bir unsur’ olduğunu ifade etti. ABD ve İsrail hükümetleri, 2016 yılında imzalanan 10 yıllık bir mutabakat zaptıyla 38 milyar dolarlık askeri yardım taahhüdünde bulunmuştu; bunun 33 milyar doları askeri teçhizat alımı için hibe, 5 milyar doları ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı. Bu anlaşmanın süresi Eylül 2028’de sona eriyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki hafta önce Reuters’a yaptığı açıklamada, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söylemişti. Netanyahu, ülkesinin yabancı askeri yardımlara bağımlı olmaması gerektiğini vurgularken, tam bağımsızlık için net bir takvim açıklamadı.

Economist dergisine verdiği bir röportajda ise Netanyahu, “Önümüzdeki on yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi ve söz konusu azaltımın sıfıra inip inmeyeceği sorusuna “Evet” yanıtını verdi.

gtyh
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

Netanyahu, ABD’ye yaptığı son ziyarette Başkan Donald Trump’a İsrail’in “Washington’un yıllar boyunca sağladığı askeri yardımları büyük ölçüde takdir ettiğini, ancak artık güçlü bir ülke haline geldiğini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiğini” söylediğini açıkladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah endüstrisi geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını duyurmuştu.


Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.


ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
TT

ABD'nin Teksas eyaletinin valisi, çalışanlarının Çinli şirketlerden gelen ürünleri kullanmasını yasakladı

Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)
Teksas Valisi Greg Abbott (Reuters)

Teksas Valisi dün yaptığı açıklamada, eyaletin çalışanlarının Shein, Alibaba ve TP-Link gibi şirketlerin ürünlerini kullanmasını yasaklayacağını ve bu kararın Teksas sakinlerinin mahremiyetini Çin hükümetinden korumak için alındığını belirtti.

Reuters'a göre, Teksas Valisi Greg Abbott tarafından yapılan açıklamada, listeye e-ticaret platformu Temu ve pil şirketi Cattle'ın da dahil olduğu ifade edildi.

Abbott'ın yasağı, çalışanların devlet cihazlarında ve ağlarında bu şirketlerin “cihazlarını, yapay zekasını ve yazılımlarını” kullanmasını engelliyor.

Abbott'un yasağı, Çinli drone üreticisi UETech ve Çinli yapay zeka şirketi iFlytek'in ürünlerini de kapsamaktadır.

Amerika Birleşik Devletleri ve Çin, uzun süredir devam eden ticaret ve teknoloji savaşında ekim ayında bir atılım gerçekleştirdi.