Rus medyası, teknik arızalar nedeniyle Beyrut limanında demirlenmeden önce 2013 yılında 2 bin 750 ton amonyum nitrat taşıyan Rhosus gemisinin sahibi hakkında dikkatleri çeken ayrıntılar yayınladı.
Rusya’nın Mediazona haber sitesine göre gemi (Güney) Kıbrıs'ta ikamet eden ve küçük bir deniz taşımacılığı filosuna sahip olan Rus işadamı Igor Grechushkin'e ait. Ancak daha dikkat çekici olan, iş insanının iflasını duyurmasına yol açan ve 2014 yılında (geminin Beyrut Limanı’nda demirlenmesinden bir yıl sonra) başında olduğu "Tito Shipping LTD" şirketinin kapanmasıyla sonuçlanan geçmiş yıllardaki ticari faaliyetlerine yönelik etrafını saran çok fazla şüphenin olması.
Rusya’da yayın yapan Kommersant gazetesi, Gürcistan'ın Batum kentinden Mozambik'e gitmek üzere Moldova bandıralı son seferine çıkan Rhosus gemisinin kötü bir halde olduğuna ve içinde birçok teknik kusurun ortaya çıktığına, bu nedenle Beyrut liman yetkililerinin limanı terk etmesine engel olduğuna dikkat çekti. Lübnanlı yetkililerin daha sonra mürettebatın bir kısmını serbest bıraktığını, ancak yeni mürettebat ile değiştirilene kadar 4 denizcinin inmesini yasakladığını da sözlerine ekledi.
Ukrayna Odessa Denizciler Yardım Fonu İcra Direktörü Natalie Kalam, "Başlangıçta gemide 8 Ukraynalı denizci vardı ve bunlardan birkaçı Ukrayna konsolosluğuyla iletişime geçerek evlerine dönmeyi başardılar" dedi.
Gemiyi kurtarmak için 4 mürettebat gemide kaldı, 3 Ukraynalı ve bir Rus, alacaklılarının aleyhine 3 tutuklama emri çıkarılmasıyla sonuçlanan kovuşturmalarla karşı karşıya kalan gemi sahibinin, gemiyi kaderine terk etmesi ve iflasını ilan etmesinden bir yıl sonra Lübnan'dan ayrıldı. Deniz taşımacılığı faaliyetlerini denetleyen Ukraynalı bir kuruluşa göre geminin konumu en son 2014 yılında kaydedildi. Gemi o sırada patlamanın meydana geldiği yer olan 12 numaralı rıhtımına demirlemişti.
Geminin sahibi aslen Rusya’nın uzak doğu kentlerinden Habarovsklu olduğu biliniyor. Ancak Grechushkin işlerini (Güney) Kıbrıs'tan yürütüyordu. Şirketini 2012 yılında Marshall Adaları'nda tescil ettirdi ve şirket Eylül 2014'te kapatıldı.
Rus medyasının denizcilere yönelik forum sitelerinden aktardığı haberde, Igor Grechushkin ve şirketinin faaliyetlerine yönelik tekrarlayan şüphelerin olduğunu ve bazı denizcilerin maaş gecikmeleri ve "geminin çok kötü durumu" hakkında birçok şikayet yazdığını bildirmesi dikkat çekti. Gemi sahibinin akıbeti bilinmemekle birlikte veriler Temmuz 2013'te İspanya Sevilla'da tutuklandığını gösteriyor.
2 bin 750 ton amonyum nitrat
Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Avn, Beyrut Limanı'ndaki patlamada 6 yıldır bir depoda tutulan 2 bin 750 ton amonyum nitratın infilak ettiğini açıklamıştı.
Avn'ın, Cumhurbaşkanlığına ait Twitter hesabından yaptığı yazılı açıklamasında, herhangi bir güvenlik önemli alınmadan 2 bin 750 ton amonyum nitratın 6 yıl boyunca bir depoda tutulmasının 'kabul edilemez' olduğunu ifade etti.
Zarar 15 Milyar dolar
Lübnan resmi ajansı NNA, Beyrut Limanı'nda patlayıcı maddelerin bulunduğu Hizbullah’ın kontrolündeki 12 numaralı depoda yangın çıktığı ve ardından şiddetli patlama meydana geldiğini duyurmuştu.
Beyrut Valisi Mervan Abbud, Beyrut Limanı'nda meydana gelen patlamanın yol açtığı zararın 10 ila 15 milyar doları aşabileceğini belirtti.
Abbud, televizyon kanalına yaptığı açıklamada, "Hasar çok büyük. Doğrudan ve dolaylı zararın 10 ila 15 milyar doları aştığını tahmin ediyoruz." dedi.
Beyrut Valisi, patlamayı "Lübnan'ın modern çağda yaşadığı en büyük kriz ve felaket" olarak nitelendirdi.
Yüzlerce kişi evsiz kaldı
Abbud, patlamanın neden olduğu ekonomik zararın büyüklüğünün 3 ila 5 milyar dolar arasında değişebileceğini ifade etmişti.
Beyrut İtfaiyesinden 10 çalışanın hayatını kaybettiğini açıklayan vali, Beyrut halkından yüzlerce kişinin evsiz kaldığını sözlerine eklemişti.
Abbud, "Beyrut'un sokakları yıkık birer şehir haline geldi. Şehrin yarısı yıkıldı. Binlerce beyrutlu 2 veya 3 aydan önce evlerine dönemeyebilir" ifadelerini kullanmıştı.
Liman patlaması: Enkaz altında onlarca kayıp var
Lübnanlı yetkililer, altı yıl boyunca bir depoda tutulan 2 bin 750 ton amonyum nitratın Afrika’da bir ülkeye sevk edilmek istenirken limanda infilak ettiğini açıkladı. Patlama sonucunda bölgenin en önemli ticaret limanlarından biri olan Beyrut Limanı harabeye dönüştü.
Sağlık Bakanı Hamad Hasan, son verilere göre patlamada 135 kişinin hayatını kaybettiğini, yaklaşık 5 bin kişinin yaralandığını ve enkaz altında onlarca kayıp bulunduğunu açıklamıştı.
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara (Reuters – Arşiv)
