Türkiye’nin Navtex ilanının ardından Yunanistan alarma geçti

Türkiye’nin Oruç Reis sismik araştırma gemisinin yapacağı sondaj faaliyetleri kapsamında Doğu Akdeniz’de yeni bir Navtex ilan etmesinin ardından Yunanistan, Ulusal Güvenlik Konseyi Başbakan Kiryakos Miçotakis başkanlığında acil toplantı gerçekleştirildiğini açıkladı.
Türkiye, 23 Ağustos’a kadar Navtex ilan ederek, Oruç Reis gemisinin önümüzdeki iki hafta boyunca Doğu Akdeniz’de sismik araştırmalar yapacağını bildirdi.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Fatih Dönmez, Twitter hesabından yaptığı açıklamada Oruç Reis gemisinin Doğu Akdeniz’e geldiğini belirterek, “Türkiye’nin enerji bağımsızlığı için Akdeniz’de ve Karadeniz’deki çalışmalarımız aralıksız devam edecek. 83 milyon arkanda Oruç Reis. Rast gele” ifadelerini kullandı.
Oruç Reis, Ataman ve Cengiz Han isimli gemilerle Kıbrıs açıklarında daha önce ilan edilen bölgede sismik çalışmalarını sürdürecek.
Türkiye, daha önce arama faaliyetlerini Yunanistan’daki Girit adası kıyılarına kadar genişletmeyi planladı ancak Almanya Başbakanı Angela Merkel’in arabuluculuğu ile Türkiye faaliyetlerini askıya alarak müzakere için adım attı.
Yunanistan ise müzakere ilkesini kabul edeceğini açıkladı ancak bunu tehdit altında gerçekleşmeyi reddetti.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, birkaç gün önce yaptığı açıklamada, Almanya’nın arabuluculuğuyla Yunanistan ile görüşmeler yapılması için Doğu Akdeniz’deki sondaj çalışmalarının bir süre durduğunu hatırlatarak, “Yunanistan verilen sözleri yerine getirmedi. Doğu Akdeniz’de sondaj çalışmalarına yeniden başladık. Sözlerinde durmuyorlar” şeklinde konuştu.
Erdoğan’ın bu açıklaması, Mısır ve Yunanistan’ın geçtiğimiz Perşembe günü Doğu Akdeniz’de bulunan iki ülke arasındaki deniz sınırlarını belirleyecek münhasır ekonomik bölge anlaşmasına imza atmasının ardından geldi.
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın ise katıldığı bir televizyon programında, Doğu Akdeniz’de anlaşmayı bozan ve güveni sarsan tarafın Yunanistan olduğunu vurguladı.
Kalın, “Yunanistan'ın şu ana kadar Avrupa Birliği'ni arkasına alarak Türkiye karşıtı yaptığı lobi faaliyetlerinin gerçek yüzünü, Avrupalılar şimdi daha net bir şekilde görmüşlerdir” dedi.
Yunanistan ile Doğu Akdeniz’deki son gelişmeler konusunda 2,5 aydır müzakere yürüttüklerini dile getiren Kalın, “Adres olarak tarafsız bölge Berlin’e gittik Orada bu konuyu görüştük ve tam anlaşmış idik. Hatta Dışişleri Bakanlıklarımız bu konuda ortak açıklama yapmak için metin üzerinde dahi mutabık kaldı. Bizim açıklamamızdan bir gün önce Yunanistan Mısır ile böyle bir anlaşma yaptığını açıkladı” şeklinde konuştu.
Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından, Mısır ile yapılan anlaşmanın ardından Yunanistan ile görüşmelerin durdurulması konusunda talimat aldıklarını vurgulayan Kalın şu ifadeleri kullandı;
“Cumhurbaşkanımızdan talimatı net bir şekilde aldık. ‘Görüşmeleri durduruyorsunuz Almanlara da Yunanlılara da bildirin, biz bu müzakereleri başlatamıyoruz. Yunanistan ile Mısır’ın yaptığı anlaşmada bizim için yok hükmündedir’ diye. Çünkü bu Türkiye’yi Doğu Akdeniz’de dışarıda bırakmaya ve bizi Antalya Körfezi’ne mahkum etmeye dönük bir hamle.”
Türkiye’yi Doğu Akdeniz’e hapsedecek herhangi bir girişime onay vermenin söz konusu olmadığının altını çizen Kalın, “Bütün bunlara rağmen biz bu meselelerin yolu ile diyalog yoluyla çözülmesinden yanayız ancak burada bu anlaşmayı bozan ve güveni sarsan Yunanistan tarafıdır” dedi.
Diğer yandan, Yunanistan Savunma Bakanlığı, Oruç Reis gemisinin önümüzdeki günlerde araştırma ve keşif operasyonları yapmak üzere hareket edeceği bilgisinin alınmasının ardından donanmanın kırmızı alarm durumuna geçtiğini açıkladı.
Türkiye, Yunanistan’ın Mısır ile deniz sınırlarını belirleme anlaşmasının ardından ilan ettiği Navtex uyarı notunda, 10-11 Ağustos arasında Akdeniz açıklarında atış eğitimleri gerçekleştirileceğini duyurdu.
Yunanistan merkezli Army Voice sitesine göre Yunan ordusu, Türkiye’nin Rodos ve Meis adaları arasındaki bölgede askeri tatbikat düzenleme planı nedeniyle alarm verdiğini duyurarak, ordu birimlerinin izinlerinin iptal edildiğini bildirdi.
Türkiye’nin Navtex ilan etmesinin ardından Yunanistan Dışişleri Bakanlığı da, Türkiye’ye Doğu Akdeniz’deki ‘yasadışı eylemlerini’ durdurma çağrısında bulundu.
Bakanlık ayrıca bu faaliyetleri ‘provokatif’ olarak nitelendirerek, bunların bölgede barış ve güvenliğe zarar vereceğini savundu.
Reuters’a göre Yunanistan Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, “Yunanistan şantajı kabul etmeyecektir. Egemenlik haklarını koruyacaktır” ifadesi kullanıldı.
Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Christofer Burger ise “Sondaj faaliyetleri yanlış bir sinyaldir. Tek taraflı adımlar, bizi hiç bir şekilde çözüme yaklaştırmıyor. Türkiye bu tür adımlarla Avrupa Birliği (AB) ile ilişkilerine ilave yük binmesine yol açıyor. Her iki tarafa, açıkta kalan tüm sorulara müzakereler yoluyla yanıt bulma, planlandığı gibi Atina ile Ankara arasında ikili diyalogu başlatma çağrısını yapıyoruz” şeklinde bir açıklama yaptı.
AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Mısır ile Yunanistan arasında anlaşmanın imzalanmasının ardından Türk donanmasının Akdeniz’deki hareketlerinin büyük endişe yarattığını iddia etti.