Tunus: Muhalefetten iktidara terör ithalatı suçlaması

Özgür Anayasa Partisi Başkanı Abir Musa, meclis oturumunda (EPA)
Özgür Anayasa Partisi Başkanı Abir Musa, meclis oturumunda (EPA)
TT

Tunus: Muhalefetten iktidara terör ithalatı suçlaması

Özgür Anayasa Partisi Başkanı Abir Musa, meclis oturumunda (EPA)
Özgür Anayasa Partisi Başkanı Abir Musa, meclis oturumunda (EPA)

Muhalefetteki Özgür Anayasa Partisi Genel Başkanı Abir Musa, iktidarı, Tunus’a terörizm ithal etmekle suçladı.
Musa, siyasi sahneye hakim olan siyasi kurumları, Tunus’a terör ithal etmek ve teröristlerin gençlerin arasına sızmasına katkıda bulunmakla suçladı.
Musa, parlamento binasında düzenlediği basın toplantısında, Tunus devlerinin yasaları uygulamadaki başarısızlığının sonlanması, Tunus ulusal güvenliğini tehdit eden meselelerin ele alınması ve Tunus’ta terörizmin yayılmasına katkıda bulunan tarafların tespit edilmesi uyarısında bulundu.
Abir Musa, Tunus devletinin “terör unsurları ve çatışma alanlarından geri dönen militanları ilgilendiren verilere hiç önem göstermediğini” iddia ederek, İçişleri Bakanlarının çoğunun bu önemli soruya yanıt vermediğine dikkati çekti ve onları, siyasi sahneye hakim olan siyasi örgütlerin ülkeye terörizm ithal etmesinin arkasındaki neden olmakla suçladı. Musa, bu örgütlerin isimlerine değinmezken, bazı gözlemciler ise Musa’nın daha önce terörü desteklemekle suçlanan İslamcı çizgideki Nahda Hareketi’ni hedef aldığını belirtti.
Finansal Analiz Komitesi (CTAF) raporunun, Tunus’un 2013- 1014 yıllarında terörizm ve silah eğitiminin zirve noktasını yaşadığını gösterdiğini ifade eden Abir Musa, bu dönemde Tunuslu radikalizm yanlılarının, silah ve patlayıcı madde eğitimi almak için yurtdışındaki çatışma alanlarına akın ettiklerini vurguladı. Musa, Tunus devletinin terör örgütlerinin ve unsurlarının tüm faaliyetlerinin farkında olduğunu, rakam ve verilere sahip olduğunu, coğrafi dağılımlarının farkında olduğunu ve Tunus’ta terörizmin desteklenmesine ve yayılmasına katkıda bulunan dernekleri öğrendiğini ifade etti.

Musa Hizbu’t Tahrir’i hedef aldı
Öte yandan Musa, terörü aklayan kolektif ve parti ahtapotlarının devamlılığı çerçevesinde bazı ülkeleri, terörle mücadele etmemekle suçladı. Uluslararası toplumu ve uluslararası yargı kurumlarını, Tunus’u ‘bu sistemi bozmak için harekete geçmemesi halinde terörle mücadeleye zorlamakla’ tehdit etti. Tunus yönetiminin “demokrasiyi reddeden ve hilafetin yeniden tesis edilmesi çağrısında bulunan Hizbu’t Tahrir örgütünün faaliyetlere izni vermesi”ni eleştiren Musa, Hizbu’t Tahrir’in Tunus’ta yasaklanması ve her türlü siyasi veya dernek faaliyetinin engellenmesi çağrısını yineledi. Abir Musa, Hizb’ut Tahrir’in geçen hafta düzenlediği konferansın DEAŞ’a mesaj niteliği taşıdığını ve DEAŞ’ın fikirlerine kanunen izin verildiğini iddia etti. Tunus yönetimi ise Hizbu’t Tahrir’in silahlı mücadele yöntemini reddetmesi dolayısıyla düşünce özgürlüğü kapsamında görüşlerini ifade edebileceğini belirtiyor.
Öte yandan ordudan emekli Tuğgeneral ve Terörle Mücadele Ulusal Komitesi’nin eski başkanı Muhtar bin Nasr, geçen pazar sabahı Susa bölgesinde düzenlenen terör operasyonunun, birkaç gün önce görevini teslim alan hükümetin kafasını karıştıracak programlı bir operasyon olduğunu dile getirdi. 
Bin Nasr, medya organlarına yaptığı açıklamada, teröristlerin devlet sembollerine saldırmak için zayıf noktaların peşine düştüklerine dikkati çekti. İçişleri Bakanlığı’nın geçen Temmuz ayında engellenen tehlikeli bir komployu ortaya çıkardığını söyleyen yetkili, teröristlerin ‘savaş devam ettiği için’ devleti karıştırmaya yönelik girişimlerini sürdürmesinin beklendiğini vurguladı.
Öte yandan Tunus Genel İşçi Birliği (İşçi Sendikası), Susa bölgesindeki terör saldırısını kınarken, siyasi tarafların harekete geçmek için demokrasi ikliminden, isyan, nefret söylemi ve tahrikten yararlandığını savundu. Sendika, savcılığa da terör saldırısını, terörü aklamak ve terörist çetelerin suçlarını meşrulaştırmak için bir istihbarat operasyonu olarak nitelendiren bazı ifadeleri soruşturma çağrısı yaptı.
Genel İşçi Birliği, teröre karşı savaşın hala uzun olduğunu söylerken, “Daha fazla ihtiyata, hazırlığa, direnişe, onu destekleyen siyasi, hukuki ve finansal korumayı ortadan kaldırmaya, nefret söylemiyle yüzleşmeye, vatana ihanet ve radikalizmle mücadele politikasını reddetmeye ve dini kullanmanın her türlüsünü içerecek şekilde genişletmeye ihtiyaç var” dedi.



ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
TT

ABD’nin İsrail Büyükelçisi, Gazze'de yaşanan insanlık dramına karşı uyarıları engelledi

İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)
İsrail’in Gazze Şeridi’ne yönelik askeri operasyonu sırasında, kuzeydeki Beyt Lahiya’da ağır hasar gören Filistinlilere ait evler (18 Aralık 2024 – Reuters)

ABD Uluslararası Kalkınma Ajansı (USAID) çalışanları, 2024’ün ilk aylarında, Gazze’nin kuzeyinde gıda ve tıbbi yardım eksikliğinin kritik boyutlara ulaştığına dair uyarılarını, dönemin ABD Başkanı Joe Biden yönetimindeki üst düzey yetkililere iletti. Şarku'l Avsat'ın Reuters’tan aktardığı habere göre, söz konusu uyarılar kurum içi yazışmalar yoluyla yapıldı.

Hamas’ın 7 Ekim 2023’teki saldırılarının ve İsrail’in Gazze’ye kara harekâtının üzerinden üç ay geçtikten sonra hazırlanan iç mesajda, Ocak ve Şubat aylarında iki aşamada bölgeye giden Birleşmiş Milletler çalışanlarının sahada gözlemlediği sarsıcı manzaralar ayrıntılı biçimde yer aldı.

frgtyu7
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Beyt Lahiya’da, hayır mutfağından pişmiş yemek almak için bekleyen Filistinliler, 28 Nisan 2025 (Reuters)

Çalışanlar, yollarda insan uyluk kemiği ve başka kemikler gördüklerini, araçlarda bırakılmış cesetlere rastladıklarını aktardı. Ayrıca özellikle gıda ve temiz içme suyu başta olmak üzere insani ihtiyaçlarda “felaket düzeyinde” bir eksiklik bulunduğunu vurguladılar.

Ancak Reuters’in görüştüğü dört eski yetkili ile incelenen belgelere göre, ABD’nin İsrail Büyükelçisi Jack Lew ve yardımcısı Stephanie Hallett, telgrafların yeterli tarafsızlık içermediği gerekçesiyle ABD hükümeti içinde daha geniş biçimde dağıtılmasını engelledi.

Gazze’deki duruma resmî itiraf meselesi

Altı eski ABD’li yetkili, Şubat 2024’te gönderilen telgrafın, yılın ilk yarısında iletilen ve İsrail’in Gazze’ye yönelik savaşı nedeniyle sağlık, gıda, hijyen koşullarındaki hızlı bozulmayı ve toplumsal düzenin çöküşünü belgeleyen beş telgraftan biri olduğunu söyledi.

vf
Gazze Şeridi’nin kuzeyindeki Cibaliye’de, savaşta yıkılan binaların enkazı arasında yürüyen Filistinliler, 6 Ocak 2026 (Reuters)

Reuters bu telgraflardan birini inceledi. Diğer dört telgrafın da Lew ve Hallett tarafından “tarafsızlık” kaygısıyla engellendiğini, içeriklerini bilen dört eski yetkili doğruladı.

Üç eski ABD’li yetkili, bu telgraflardaki ayrıntıların olağanüstü derecede sarsıcı olduğunu ve yönetim içinde geniş biçimde paylaşılsaydı üst düzey karar alıcıların dikkatini çekeceğini belirtti. Yetkililere göre bu durum, Biden’ın aynı ay yayımladığı ve ABD istihbarat ve silah tedarikini İsrail’in uluslararası hukuka uyumuna bağlayan ulusal güvenlik muhtırasına yönelik denetimi de sıkılaştırabilirdi.

O dönem USAID’de Batı Şeria ve Gazze’den sorumlu bilgi birimi başkan yardımcısı olan Andrew Hall, “Telgraflar insani bilgiyi aktarmanın tek yolu değildi; ancak büyükelçinin Gazze’deki gerçek durumu resmen kabul etmesi anlamına gelirdi” dedi.

ABD’nin Kudüs Büyükelçiliği, bölgedeki diğer büyükelçiliklerden gelenler de dahil olmak üzere Gazze’ye ilişkin telgrafların çoğunun hazırlanması ve dağıtımını denetliyordu. Üst düzey bir eski yetkili, Büyükelçi Lew ve yardımcısı Hallett’in sık sık USAID yönetimine, telgraflardaki bilgilerin zaten medyada geniş biçimde yer aldığını söylediklerini aktardı.

Eski Dışişleri Bakanı Antony Blinken ile Biden’ın temsilcileri, söz konusu telgrafların hiçbir zaman ABD hükümetinin üst kademelerine ulaşmadığı iddiasına ilişkin yorum taleplerine yanıt vermedi.

Gazze savaşı, Hamas’ın 7 Ekim 2023’te düzenlediği ve 1.250’den fazla kişinin öldüğü saldırıların ardından başladı. Filistin Sağlık Bakanlığı verilerine göre Gazze’de hayatını kaybedenlerin sayısı 71 bini aştı.

ABD Başkanı Donald Trump, geçen yıl eylülde Beyaz Saray’da İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun yanında Gazze için barış planını açıklamış olsa da, çatışmalar durmadı. Filistin Sağlık Bakanlığı’na göre, ateşkesin yürürlüğe girmesinden bu yana yaklaşık 481 kişi daha öldürüldü.

Biden yönetiminin savaş boyunca İsrail’e verdiği destek, Demokrat Parti içinde derin bir bölünmeye yol açtı ve konu parti adayları açısından hâlâ çözülmüş değil. Reuters/Ipsos’un geçen ağustosta yaptığı ankete göre, Demokratların yüzde 80’inden fazlası İsrail’in Gazze’deki askerî karşılığının aşırı olduğunu ve ABD’nin açlık riskiyle karşı karşıya olan Gazze halkına yardım etmesi gerektiğini düşünüyor.


Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
TT

Hamas'ın silahları birkaç gün içinde arabulucuların masasında olacak

Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)
Filistinli bir çocuk, Gazze Şeridi'nin merkezindeki Deyr el-Belah'ın kuzeyinde bulunan Nuseyrat kampında yıkılmış binaların yakınındaki bir tarladan çiçek topluyor (Arşiv-AFP)

Gazze'de Filistinli gruplar içindeki kaynaklar Şarku’l Avsat'a, Hamas ile silah meselesi konusunda "genel istişarelerin" devam ettiğini doğruladı. Bir kaynak, "özellikle Gazze Şeridi'ndeki hükümet operasyonlarının (Gazze İdari Komitesi'ne) devredilmesiyle birlikte, grupların silahları konusunda arabulucularla daha ciddi görüşmelerin önümüzdeki günlerde başlayacağını" ifade etti.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Hamas ve diğer grupların silahsızlandırılmasını ateşkesin ikinci aşamasının uygulanması için temel bir koşul olarak görürken, Filistin hareketi silahlarının akıbetini bu konuda "ulusal bir uzlaşmaya" bağlıyor.

Hamas'tan bir kaynak Şarku’l Avsat'a, silahların akıbeti konusunun "kamuoyu istişareleri" aşamasında olduğunu söyledi.

Kaynaklar, "kapsamlı ve kapsayıcı bir ulusal çerçeve" oluşturulmasının gerekliliğini vurguladı. Ayrıca, "Filistinli gruplarla bazı istişarelerin yapıldığını ve bu konuyu ele alacak ciddi görüşmeler sırasında arabuluculara sunulmak üzere bir önerinin hazırlandığını" vurguladılar.


Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
TT

Halep, savaşın tozunu üzerinden atarak iddialı projelerle eski canlılığına kavuşuyor

Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)
Restorasyon ve işletmeye açılmasının ardından çarşılardan biri (Şarku'l Avsat)

Suriye'nin Halep şehri, savaş ve depremin tozunu üzerinden atıyor ve özellikle iddialı projelerle tarihi çarşısında yavaş yavaş eski canlılığını ve ruhunu yeniden kazanıyor.

UNESCO tarafından koruma altına alınan bu tarihi çarşı, Bab Antakya'dan Halep Kalesi civarına kadar uzanan onlarca çarşıyı içerir. Memlük, Zengi ve Osmanlı dönemlerine ait hamamlar ve kervansaraylara ev sahipliği yapar; her bir çarşının belirli bir zanaat veya emtia konusunda uzmanlaşmış olmasıyla öne çıkar.

Kültür Bakanlığı ve uluslararası ortaklar, 2018'den bu yana restorasyon projeleri başlattı; bu projeler arasında 40 çarşıdan 13'ünün yeniden açılması ve yüzlerce dükkanın sahiplerine iade edilmesi yer alıyor. Bu çalışmalarda orijinal taşlar ve yetenekli el işçiliği kullanılıyor.

Mimar Fatima Hulendi Şarku’l Avsat'a verdiği demeçte, Halep'in tarihi çarşısının estetiği ve benzersizliği hakkında coşku ve gururla konuşuyor ve "El-Sakatiyye 1" çarşısrının, Bab Antakya'dan Suk el-Zerb'e uzanan düz bir hat üzerinde yer alması nedeniyle Halep'teki eski çarşılar için hayati bir damar olduğunu belirtiyor.