Mısır: Etiyopya ile yeniden Nahda Barajı müzakerelerinin başlaması bağlayıcı bir anlaşmanın netleştirilmesine bağlıdır

Mısır, Nil Nehri üzerindeki haklarını ihlal eden herhangi bir eylemi reddedeceklerini vurguladı

Etiyopya’nın batısında kalan Benishangul-Gumuz Bölgesi’ndeki Guba kentinde Nil Nehri üzerine inşa edilen Nahda Barajı üzerinden akan su (Reuters)

Mısır “Nil Nehri üzerindeki haklarını ihlal eden herhangi bir eylemi reddedeceklerini” bir kez daha vurguladı. Kahire, Addis Ababa ile Nahda (Rönesans) Barajı’na ilişkin müzakerelerin yeniden başlamasının kapsamlı bir anlaşmaya varmaya” bağlı olduğunu belirtti. Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi, Nahda Barajı’na ilişkin Mısır’ın ilkelerine bir kez daha vurgu yaptı.
Sisi açıklamasında bu ilkelerin, özellikle barajın doldurulması ve işletilmesine ilişkin ilgili tüm taraflar arasında bağlayıcı ve kapsamlı bir hukuki anlaşmanın netleştirilmesinde üçlü müzakerelerin yeniden başlamasına yönelik olduğunu ifade etti. Kahire, Etiyopya tarafından Nil’in ana kolu üzerine inşa edilen Nahda Barajı konusunda Addis Ababa ile yaşadıkları anlaşmazlık karşısında tavrının değişmez olduğunu vurguluyor. Nitekim Kahire, barajın Nil Nehri’ndeki su payının azalmasına yol açacağından endişe duyuyor.
Cumhurbaşkanı Sisi iki gün önce Güney Afrika Cumhurbaşkanı Cyril Ramaphosa’dan bir telefon aldı. Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Büyükelçi Bessam Radi yaptığı açıklamada “Görüşme esnasında Güney Afrika Başkanlığı’ndaki Afrika Birliği’nin (AfB) Mısır, Sudan ve Etiyopya arasındaki üçlü müzakerelerin gözetiminden sorumlu olması ışığında Nahda Barajı dosyasına ilişkin gelişmeler ele alındı” ifadelerini kullandı.
AfB geçtiğimiz temmuz ayından beri üç ülke arasındaki müzakere turunun gözetiminden sorumlu. Ancak görüşmeler sırasında “anlaşmazlık noktalarını” çözüme kavuşturan “ortak bir taslak” üzerinde uzlaşma sağlanamadığı için müzakereler geçtiğimiz ağustos ayında askıya alınmıştı. Mısır Su ve Sulama Bakanlığı, “AfB komitesine müzakerelerle ilgili raporlar sunulduğuna ve Kahire’nin raporlarında, anlaşmazlık noktalarını çözüme kavuşturmak için müzakereleri tamamlama isteğini ifade ettiğine” işaret etti.
Mısır Cumhurbaşkanlığı tarafından yayınlanan bir açıklamada “Cumhurbaşkanı Ramaphosa, önümüzdeki dönemde iki ülke arasındaki yoğun koordinasyonu sürdürmek, mevcut durumu çözüme kavuşturmaya çalışmak ve bu hayati konuda adil ve dengeli bir anlaşmaya varmak istediğini dile getirdi” ifadeleri yer aldı. Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü ise “İki lider, Mısır ve Güney Afrika arasındaki bazı ikili işbirliği konularına değindi. Aynı zamanda bazı bölgesel sorunlar ve AfB ile ilişkili dosyaların gelişmeleri hakkında görüş alışverişinde bulundular” şeklinde açıklamalarda bulundu.
Mısır ve Sudan, Nahda Barajı’nın güvenliği, kuraklık zamanlarında doldurulması, işletim şekli ve anlaşmazlıkları çözme mekanizmasına ilişkin kuralları öngören “bağlayıcı” bir hukuki anlaşma yapılmasını istiyor. Etiyopyalıların daha önce barajın 12 ay içinde faaliyete geçirilip elektrik üretileceğini dair açıklama yapması Mısırlıların tepkisini çekmişti.
Mısır hükümetinin “Arap ve Afrika ülkelerinde su bilincini güçlendirme” çabaları çerçevesinde Mısır Su Kaynakları ve Sulama Bakanı Muhammed Abdulati dün yaptığı açıklamada “yeni tip koronavirüsün (Kovid-19) yayılmasını önlemek için 18-24 Ekim tarihleri ​​arasında Kahire Su Haftası etkinlikleri sırasında tüm önleyici ve ihtiyati tedbirlerin izleneceğini” vurguladı. Kahire Su Haftası, Cumhurbaşkanı Sisi gözetiminde üst üste üç yıldır yapılıyor ve bu yılki etkinliklerde “Kurak Bölgelerde Barış ve Kalkınma için Su Güvenliği” konusunun tartışılması bekleniyor. Kahire Su Haftası “su bilincini geliştirmeyi ve su konusunda yaşanan sıkıntılar ile mücadele etmek için yeniliklere teşvik etmeyi ve bu zorluklarla mücadele etmek için gösterilen küresel hareketleri ve çabaları tanımlamayı” hedefliyor.
Mısır hükümeti “Kahire Su Haftası, Mısır, Arap ülkeleri bölgesi ve Afrika’da su alanı ile ilgili türünün en büyük olayı sayılıyor. Bu, Mısır devletinin su konusuna olan büyük ilgisinin ve bunu siyasi gündeminin öncelikleri arasına koymasının bir parçası olarak geliyor. Zira bu, sürdürülebilir ve ekonomik kalkınma için en önemli gereksinimlerden biri sayılmasının yanı sıra Mısır’ın gerek Arap gerekse Afrika bölgesinde üstlendiği liderlik rolünü taçlandırıyor” şeklinde açıklamalarda bulundu.
Bu sırada Mısır Dışişleri Bakanı Samih Şukri “Mısır’ın, AfB’nin kurumsal reform hedefinin gerçekleştirilmesi ve hem AfB Komisyonu’nun hem de Bölgesel Ekonomik Topluluklar Sekreterliği’nin yeterlilik düzeyinin Gündem 2063 kapsamında ortaya konulan plan ve programları uygulamalarına imkan verecek şekilde artırılması adına gösterilen tüm çabaları takdir ettiğini” dile getirdi. Şukri’nin bu sözleri AfB Yürütme Konseyi’nin video konferans yöntemiyle gerçekleştirilen düzenli oturumlarında yaptığı açıklama sırasında geldi. Söz konusu toplantıda AfB’nin ortak çalışma konuları ele alındı. Mısır Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Ahmet Hafız iki akşam önce yaptığı açıklamada “Toplantıda, başta Kovid-19 salgınının Afrika ülkeleri üzerindeki çeşitli etkilerine karşı mücadele edilmesinde kaydedilen ilerleme, AfB ve bölgesel ekonomik gruplar arasındaki ikinci koordinasyon zirvesine hazırlanma ve 2021 kültür alanında ortak çalışma planına hazırlık yapmak olmak üzere Afrika bölgesiyle ilgili bir dizi önemli konu tartışıldı” dedi.