Cezayir halk hareketinden taleplerinin yerine getirilmesi için girişim

Eylemciler, ‘oldu-bittiye getirilen Anayasa’yı ve medyaya uygulanan kısıtlamaları kınadılar

Gözaltına alınan gazeteci Halid Dararni’nin serbest bırakılması için yapılan haftalık gösterilerden bir kare (AFP)

Geçtiğimiz yıl eski Cezayir Cumhurbaşkanı Abdulaziz Buteflika'yı istifaya götüren halk hareketine (Hirak) katılan onlarca Cezayirli aktivist, Hirak’ın siyasi taleplerinin halen gündemde olduğunu hatırlatmak amacıyla, hareket içinde bir girişim başlattılar. Öte yandan geçtiğimiz yılın sonlarında yapılan seçimlerle iktidara gelen yetkililer, Hirak’ın talepleri arasında yer almayan anayasa referandumunun önümüzdeki ayın başlarında yapılması kararı aldılar.
Girişimin organizatörleri, geçtiğimiz Mart ayından bu yana yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgını nedeniyle askıya alınan ve yetkililerin yeniden başlamasını engellemek için yoğun çaba sarf ettikleri halk protestolarının geleceğini tartışmak üzere yüzlerce göstericiyle bu akşam saat 21.00’da sosyal medya platformları ve internet siteleri üzerinden bir araya gelecekler.
Aktivistlere göre bu girişim, ‘rejim uygulamalarında kapsamlı ve radikal bir değişiklik’ gerçekleştirilemediği için Hirak’ın taleplerinin her zamankinden daha fazla masada olduğunun altını çizmeyi amaçlıyor. Halk hareketinin bazı sosyal medya platformları üzerinden başlatılması ve Buteflika'nın beşinci kez cumhurbaşkanlığına aday olmasına karşı protesto gösterileri düzenlenmesi çağrısı yapılması oldukça dikkat çekicidir.
Girişimin organizatörlerinden biri olan avukat ve siyasi aktivist Abdurrahman Salih, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Milyonlarca Cezayirli 22 Şubat 2019'da, yozlaşmış bir rejimi protesto etmek için sokaklara döküldü ve ağırlıklı olarak siyasi talepler içeren sloganlar attı. Bu talepleri, mevcut yönetimin Cezayirlilere dayattığı anayasa referandumuna karşı bir alternatif olarak yeniden formüle ettik” ifadelerini kullandı.
Cezayir yönetiminin, Hirak’ın taleplerini aşmaya çalıştığını, medyaya kısıtlamalar getirdiğini ve yüzlerce aktivisti tutukladığını, bununla birlikte Kovid-19 salgını bahanesiyle toplantıları ve gösterileri engellediğini söyleyen Salih, ancak hükümeti destekleyen partilerin anayasa kampanyasının bir parçası olarak düzenlediği mitinglere göz yumduğunu ifade etti. Salih ayrıca yargı makamlarının, siyasi bağlantıları olan aktivistlerin dosyalarını, sadece telefonla yapılan ihbarlarla değil, söylentilere bakarak da ele almalarını eleştirdi.
Öte yandan girişimle ilgili yayımlanan bir bildiriye göre binlerce aktivistin katılması beklenen tartışmalarda çeşitli taleplerin ele alınacağı belirtilirken bunlardan en önemlilerinin, ‘devletin bekasını garanti altına alan sorunsuz bir demokratik geçiş sürenin ardından demokratik, sosyal ve sivil bir sistem çerçevesinde halkın tam egemenliği, yurttaşların kurum kurma ve kamu işlerini özgürce yönetenleri seçme hakkı’ ile ‘Cezayirli kadın ve erkeklerin halkın iradesini karşılayan yeni bir siyasi sözleşme yapma hakkı’ olduğu vurgulandı. Bildiriye göre önemli talepler arasında ayrıca ‘bağımsız bir yargı tarafından güvence altına alınan hukukun üstünlüğü, güç dağılımı ve dengesi çerçevesinde insan haklarına, birey ve toplulukların özgürlüklere, tüm vatandaşlar arasında eşitliğe saygı duyulması ve bunun olmasının sağlanması’ yer alıyor.
Bildiride ayrıca basın özgürlüğüne dikkat çekilirken ‘kamu ve özel basın-yayın organlarına uygulanan baskı ve kısıtlamaların kaldırılması, bilgi alma ve yayınlama hakkının temin edilmesinin’ ve ‘Cezayirlilerin siyasi partiler, vakıflar ve dernekler kurma, bunlara özgürce katılma ve kamu işlerinin yönetim ve denetimine dahil olma haklarının sağlanmasının’ talep edildiği aktarıldı. Bildiride, fikir, ifade, gösteri düzenleme özgürlüklerine, çeşitliliğe ve çoğulculuğa saygı duyulması ve siyasi ve ekonomik yolsuzlukla mücadele edilmesi’ talebinin de olduğu kaydedildi.
Bununla birlikte bildiride şu ifadelere yer verildi:
“Niyetler doğruysa ve ülkenin çıkarları geçerliyse, sorunsuz bir siyasi değişim şansı halen var. Her şeyden önce başta tutuklamalarla, yargıya getirilen kısıtlamalarla, yönetimle ile uyuşmayan görüşlere sahip basın organlarının kapatılmasıyla ve bir anayasa değişikliği taslağı önermek için uygun olmayan yasadışı yasama kurumlarının devamlılığı ile ilgili olanlar olmak üzere sorumsuzca davranışlardan vazgeçildi.”
Savcı, Cezayir'deki bir haber sitesinin müdürü hakkında bir yıllık hapis cezası talep etti
Öte yandan Cezayir Yüksek Mahkemesi Savcısı, Maliye Bakanlığı’na ait bir  ‘gizli belge’nin yayınlandığı gerekçesiyle bir yılı aşkın bir süredir erişim yasağı olan ‘TSA-Algerie’ adlı internet sitesinin müdürü hakkında bir yıllık hapis cezası talep etti. Haber Fransız Haber Ajansı’na konuşan sitenin müdürü Abdulhamid Gumaş tarafından doğrulandı. Gumaş, “Maliye Bakanlığı Büyük Şirketler Müdürlüğü, bizi 2016 yılında, yatırımcıların yararlandığı vergi muafiyetlerinin yüzde 30'unun yeniden yatırılması gerekliliğine ilişkin bir gizli belgeyi yayınlamakla suçluyor. Oysa söz konusu belge, herhangi bir gizlilik içermiyor. Esasen bu, binlerce şirketi ilgilendiren genel bir belgedir. Yayınlanma görevini yerine getirdik. Bu belgeler gizli olmadıkları için sosyal medyada sık sık yayınlanıyor” ifadelerini kullandı. Savcının Gumaş hakkındaki talebinin mahkeme tarafından onaylanıp onaylanmayacağı ise 3 Kasım’da yapılacak duruşmada belli olacak.