Küresel Yapay Zeka Zirvesi: Veri 'Yeni Petrol'dür

Suudi Arabistan IBM, Alibaba ve Huawei ile üç büyük anlaşma imzaladı
Suudi Arabistan IBM, Alibaba ve Huawei ile üç büyük anlaşma imzaladı
TT

Küresel Yapay Zeka Zirvesi: Veri 'Yeni Petrol'dür

Suudi Arabistan IBM, Alibaba ve Huawei ile üç büyük anlaşma imzaladı
Suudi Arabistan IBM, Alibaba ve Huawei ile üç büyük anlaşma imzaladı

Suudi Arabistan'ın uluslararası şirketlerle yapay zeka alanında üç anlaşmaya imza atarken bakanlar, yapay zeka ve verinin değerini “yeni petrol” olarak nitelediler. Hükümetler, dijital dönüşüm ve gelecekte ekonomiye olumlu etki etmesi beklenen yapay zekayı “sanal görevli” olarak kullanmak istiyorlar.
Suudi Arabistan'ın düzenlediği Dünya Yapay Zeka Zirvesi'ne katılan bakanlar, hükümetlerin sağlık, eğitim ve diğer birçok alandaki boşlukları doldurmasının sanal olarak gerçekleşmesini sağlayan teknoloji ve yapay zekaya odaklandılar. Şarku’l Avsat, u ana kadar gerçekleşen en geniş kapsamlı yapay zeka zirvesine ilişkin değerlendirmeleri topladı.

Yeni petrol
Güney Afrika İletişim ve Dijital Teknoloji Bakanı Stella Abrahams, Suudi Veri ve Yapay Zeka Otoritesi (SDAA) tarafından düzenlenen Dünya Yapay Zeka Zirvesi'nde yaptığı konuşmada şu ifadeleri kullandı:
“İnsanlarımızı güçlendirmek ve bilgilerini korumak istiyoruz. Her şeyin kontrol altında olmasını sağlamaya çalışıyoruz. Aynı zamanda hükümetler için zor bir başlık olan ekonomide de kâr elde etmeye çalışıyoruz. Veri ‘yeni petrol’dür. Ancak kişisel verileri korumak oldukça önemlidir. Kişisel verilerle şirketlerin araştırma ve geliştirme için kullanmasını istediğimiz diğer bilgileri nasıl tanımlayıp ayırt edebiliriz?”

Yapay zeka etiği
Abrahams, ülkedeki kültür çeşitliliği ve yapay zeka etiğini dikkat çektiği konuşmasını şöyle sürdürdü:
“hükümetler, tüm insanlar için önemli olan şeylere hitap etmesi gereken stratejilerden, eğitime müdahalelerden ve Güney Afrika gerçekliğine uygun algoritmalar geliştirmenin öneminden bahsediyorlar. Ancak yalnızca becerileri geliştirdiğimizden değil, aynı zamanda bunları kullandığımızdan nasıl emin olabiliriz? Etkili ve kurumsal mevzuata ve yasa koyucuların insanları yenilik yapmaya ve yaratmaya teşvik etmedeki rolüne ihtiyacımız var. Tüm bunları dikkate almalıyız. Milletvekilleri bununla başa çıkma, ortaya çıkan teknolojileri ve bunların ekonomik etkilerini anlama ve insan sermayesini geliştirme konusundaki rollerinin farkında mı?"

Halklar ve modern teknoloji
Ürdün Dijital Ekonomi ve Girişimcilik Bakanı Ahmed el-Hananda da ülkesinin yapay zekayı hükümette kullanmak istediği “yeni bir memur” olarak gördüğünü belirttiği açıklamasında şunları söyledi:
“Yapay zeka, dijital dönüşüm için tüm plan ve stratejilerimizde aktif olacak. Veriler, vatandaşlara sunduğumuz hizmetleri iyileştirmemize yardım edecek. İnsan merkezli olarak gördüğümüz dijital dönüşüm ve yapay zeka için bir stratejimiz var. Hükümet için dijital hizmetlerde yapay zeka kullanmaya odaklanarak girişimciler ve yenilikçiler için fırsatlar yaratmaya çalışıyoruz. Ayrıca yapay zekanın daha kapsamlı ve etkili kullanılmasını sağlamak için özel sektör ile ortaklığa da güveniyoruz. Hükümet hizmetlerinde zorlukların üstesinden gelmek ve yapay zekadan yararlanarak, yapay zekayı hükümetin yeni bir sanal çalışanı veya hükümetin yeni bir üyesi olarak sunmak için yapılması gereken çok şey olduğuna inanıyorum.”

Harcanan zeka
Ruanda Bilgi Toplumu Kurumu CEO'su Innocent Muhwezi, yapay zekanın ulusal gündem için çok önemli olduğuna dikkat çektiği konuşmasında, ülkelerin güçlü ve zayıf yönlerini araştırmanın önemli olduğunu vurguladı. “Altyapıya yatırım yaparken becerilerimiz ve karşılaştığımız zorluklar nelerdir?” diye soran Muhwezi “Sadece dijital gündemde değil, sağlık ve tıp alanlarında daha büyük etkisi olan yapay zekayı arıyoruz. Bu konuyu şimdiden uygulamaya başladık" ifadesini kullandı.
Afrika'da büyük önem taşıyan tarım sektöründe yapay zekanın faydalarına dikkat çeken Muhwezi "Ekonomik katkısı büyük olan tarımda yapay zeka kullanmaz ve ona yatırım yapmazsak bu ciddi bir israf olur” dedi.

Çalışmalar 60’ın üzerinde ülkede sürüyor
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı Bilim,Teknoloji ve İnovasyon Direktörü Andrew Wyckoff da teknolojinin hızla değiştiğine dikkat çektiği konuşmasında 60'tan fazla ülkenin yapay zeka alanında hızla ilerlediğini vurguladı.
Wyckoff ayrıca örgütün Suudi Arabistan başkanlığındaki G20'ye yapay zeka alanındaki en iyi uygulamalar ve iyileştirmeler hakkında bir rapor sunduğuna dikkat çekti.

Suudi Arabistan’ın uluslararası anlaşmaları
Dün Suudi Arabistan,  Suudi Veri ve Yapay Zeka Kurumu'nun (SDAA) düzenlediği Dünya Yapay Zeka Zirvesi'nin oturum aralarında yapay zeka alanında IBM, Alibaba ve Huawei şirketleriyle 3 stratejik anlaşma imzaladı.
Ulusal Yapay Zeka Merkezi CEO'su Dr. Macid el-Tevicri konuya dair şunları söyledi:
“Verilerin ve yapay zekanın özelliklerinden ve avantajlarından yararlanarak Suudi kadrolarını daha da iyi bir hale getirmeye çalışıyoruz. Bunun için Suudi Arabistan’ın becerilerini geliştirmek ve veri teknolojileri ile yapay zeka konusunda uzmanlaşmış kadrolarla sürdürülebilirlik sağlamaya gayret ediyoruz.”
Teviri’ye göre bu girişim, Suudi Arabistan’ın Vizyon 2030 planının hedeflerinin yaklaşık yüzde 70'inin doğrudan veri ve yapay zeka gündemi aracılığıyla gerçekleştirilmesini desteklemede önemli bir rol oynayacak. Aynı zamanda Suudi Arabistan’ı yapay zeka alanında dünya lideri olmasına da destek olacak.
Huawei Ortadoğu Direktörü Charles Yang da şirketin “yapay zekayı beşinci nesil iletişim teknolojisi ve ilgili akıllı uygulamalarla birleştirerek eşi görülmemiş fırsatlar yaratan, iddialı ve uzun vadeli bir araştırma ve geliştirme stratejisi benimsediğini” söyledi.



Bahreyn ve Kuveyt, İran kaynaklı hava saldırılarını püskürttü

Bahreyn'in başkenti Manama (Şarku'l Avsat)
Bahreyn'in başkenti Manama (Şarku'l Avsat)
TT

Bahreyn ve Kuveyt, İran kaynaklı hava saldırılarını püskürttü

Bahreyn'in başkenti Manama (Şarku'l Avsat)
Bahreyn'in başkenti Manama (Şarku'l Avsat)

Bahreyn Savunma Kuvvetleri Genel Komutanlığı yaptığı açıklamada, hava savunma sistemlerinin bugün İran kaynaklı çok sayıda hava saldırısını engellediğini bildirdi. Açıklamada, İran'ın Bahreyn'i hedef alan saldırılarıyla "sistematik düşmanca tutumunu" sürdürdüğü ifade edildi.

Bahreyn Savunma Kuvvetleri Genel Komutanlığı açıklamasında, "Güçlü irade ve yüksek muharebe hazırlığı sayesinde Bahreyn Savunma Kuvvetlerine bağlı hava savunma sistemleri, bugün gerçekleştirilen çok sayıda hain hava saldırısını püskürtmüştür" ifadelerine yer verildi.

Öte yandan Kuveyt ordusu, bugün sabahın erken saatlerinde yaptığı açıklamada, ülkenin hava savunma sistemlerinin düşman insansız hava araçlarıyla (İHA) düzenlenen saldırıları engellediğini duyurdu.

Kuveyt ordusu, hava savunma sistemlerinin düşman İHA'larına yönelik saldırıları bertaraf ettiğini belirterek, ülkede duyulan patlama seslerinin söz konusu hava araçlarının önlenmesi sırasında meydana geldiğini bildirdi. Ordu, İHA'ların hangi kaynaktan gönderildiğine ilişkin bilgi vermedi.

İran'ın resmî medyası ise İran ordusunun, bugün Kuveyt'teki Ali es-Salim Üssü'nde bulunan ABD'ye ait İHA ve füze tesislerini hedef aldığını belirtti.


Koalisyon, Yemen’in dört vilayetinde Husilere ait 60 askerî hedefin imha edildiğini duyurdu

Koalisyon Sözcüsü Tümgeneral Turki el-Maliki (Şarku’l Avsat)
Koalisyon Sözcüsü Tümgeneral Turki el-Maliki (Şarku’l Avsat)
TT

Koalisyon, Yemen’in dört vilayetinde Husilere ait 60 askerî hedefin imha edildiğini duyurdu

Koalisyon Sözcüsü Tümgeneral Turki el-Maliki (Şarku’l Avsat)
Koalisyon Sözcüsü Tümgeneral Turki el-Maliki (Şarku’l Avsat)

Yemen’deki Meşru Hükümeti Destekleme Koalisyonu, bugün yaptığı açıklamada, Yemen’in dört vilayetinde terörist Husi milislerinin askerî kapasitesini hedef alan bir operasyon düzenlediğini ve 60 askerî hedefin imha edildiğini duyurdu.

Koalisyon Güçleri Sözcüsü Turki el-Maliki, yaptığı yazılı açıklamada, operasyonun Sana, Hudeyde, Amran ve Saada vilayetlerindeki noktaları hedef aldığını belirtti. Operasyonun, balistik füze ve insansız hava aracı (İHA) kapasitesini zayıflatmaya ve deniz kaynaklı tehdidi etkisiz hâle getirmeye odaklandığını kaydetti.

El-Maliki ayrıca, balistik füzelerin depolandığı dağlık bölgelerdeki tünellerin yanı sıra İHA montaj ve depolama atölyelerinin de imha edildiğini bildirdi. Ancak hedef alınan noktaların konumlarına ilişkin ayrıntı paylaşmadı.


Bahreyn'den İran'a: Yargımız inançları değil, eylemleri yargılar

Bahreyn Yüksek Ceza Mahkemesi (BNA)
Bahreyn Yüksek Ceza Mahkemesi (BNA)
TT

Bahreyn'den İran'a: Yargımız inançları değil, eylemleri yargılar

Bahreyn Yüksek Ceza Mahkemesi (BNA)
Bahreyn Yüksek Ceza Mahkemesi (BNA)

Bahreyn, İran Dışişleri Bakanlığının dün Bahreyn yargısının verdiği kararlarla ilgili yayımladığı açıklamayı kesin bir dille reddetti. Manama yönetimi, söz konusu açıklamayı içişlerine müdahale, yargı bağımsızlığına yönelik bir ihlal ve Birleşmiş Milletler Şartı ile iyi komşuluk ilkelerine aykırı bir tutum olarak değerlendirdi.

Bahreyn Dışişleri Bakanlığı, dün yaptığı açıklamada, söz konusu kararların bütün yasal ve anayasal güvenceler gözetilerek bağımsız yargı tarafından hukuk çerçevesinde alındığını belirtti. Açıklamada, yargının inançları değil, kanunen suç teşkil eden eylemleri cezalandırdığı vurgulandı.

İran Dışişleri Bakanlığının, İran lehine casusluk yapmak ve Devrim Muhafızları ile bağlantılı olmakla suçlanan kişileri savunmakta acele etmesinin, Tahran'ın inkâr etmeye çalıştığı ilişkiyi bizzat ortaya koyduğu ifade edildi. Bunun İran'ın Bahreyn'in içişlerine müdahale politikasını sürdürdüğünü gösterdiği kaydedildi.

Bahreyn Dışişleri Bakanlığı ayrıca ülkenin tüm toplumsal kesimlerine dinî vecibelerini yerine getirme özgürlüğü tanıdığını belirtti. Davaya ilişkin adli sürecin Mayıs 2026'ya dayandığına dikkat çekilen açıklamada, bu durumun davayı dışarıdan yapılan açıklama ve tutumlarla ilişkilendirme girişimlerini geçersiz kıldığı savunuldu.

Manama yönetimi, İran Dışişleri Bakanlığının açıklamasını, İran'ın Bahreyn topraklarına yönelik devam eden saldırılarından dikkati başka yöne çekmeye yönelik açık bir girişim olarak nitelendirdi. Söz konusu saldırıların uluslararası alanda geniş çaplı kınamayla karşılandığı belirtildi.

Bahreyn, İran'a içişlerine müdahale etmekten vazgeçme, saldırılarını durdurma ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyinin 2817 sayılı kararına uyma çağrısında bulundu.

Bahreyn Yüksek Ceza Mahkemesi, pazartesi günü İran Devrim Muhafızları ile bağlantılı, anayasa hükümlerini devre dışı bırakmayı ve yönetim sistemini değiştirmeyi amaçlayan terör örgütü kurmak ve yönetmek suçlamasıyla açılan davada kararını açıklamıştı.

Mahkeme, tutuklu ve firari durumdaki tüm sanıkları suçlu buldu. Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre sanıklara müebbet hapis ile 15 yıl arasında değişen hapis cezaları verilirken, bazı sanıklara 100 bin dinar para cezası kesildi. Ayrıca 8 milyon dinarı aşan tutardaki mal varlığının hayır işlerinde kullanılmak üzere müsaderesine ve bazı eşyalara da el konulmasına karar verildi.

Körfez ülkelerinden İran'ın mezhep gerilimini körükleme girişimine tepki

Körfez İşbirliği Konseyi Genel Sekreteri Casim el-Budeyvi, İran'ın açıklamasında yer alan kabul edilemez iddiaları ve Bahreyn ile kurumlarına yönelik hakaretleri kınadı. El-Budeyvi, söz konusu açıklamanın Bahreyn'in içişlerine açık bir müdahale ve egemenliği ile yargı bağımsızlığına yönelik kabul edilemez bir ihlal olduğunu söyledi.

El-Budeyvi, Körfez İşbirliği Konseyi ülkelerinin Bahreyn yargısının dürüstlüğüne ve bağımsızlığına, ayrıca yargılanan kişilere sağlanan hukuki güvencelere tam güven duyduğunu belirtti.

İran'ın mahkûm edilen kişileri savunmakta acele etmesinin, Körfez ülkelerinin içişlerine müdahale etme ve bu ülkelerde mezhep gerilimini körükleme politikasının sürdüğünü gösterdiğini ifade eden El-Budeyvi, bu yaklaşımın kesinlikle kabul edilemez olduğunu vurguladı.

Genel Sekreter, İran'a Bahreyn'in içişlerine müdahaleyi bırakma ve ülke topraklarına yönelik devam eden saldırılarını durdurma çağrısında bulundu. Bu saldırıların 2026 tarihli 2817 sayılı Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararının açık ihlali olduğunu belirten El-Budeyvi, bölgenin güvenliğini tehdit eden uygulamalara da son verilmesini istedi.

Devletlerin egemenliğine Birleşmiş Milletler Şartı, uluslararası hukuk kuralları ve iyi komşuluk ilkeleri doğrultusunda saygı gösterilmesinin önemine dikkat çekti.

El-Budeyvi, Körfez ülkelerinin Bahreyn'le tam dayanışma içinde olduğunu ve ülkenin egemenliğinin korunması, güvenlik ve istikrarının sağlanması, vatandaşları ile ülkede yaşayanların güvenliğinin teminat altına alınması konularında Bahreyn'in yanında durduğunu yineledi.

Bir üye devlete yönelik herhangi saldırının, Ortak Savunma Anlaşması uyarınca Konseyin tüm üyelerine yapılmış sayılacağını vurguladı.