1,3 milyar nüfuslu Hindistan'ın Kovid-19 rakamları nasıl hızla düşüyor?

Hindistan'da bir kadın korona testinden geçiyor (Reuters)
Hindistan'da bir kadın korona testinden geçiyor (Reuters)
TT

1,3 milyar nüfuslu Hindistan'ın Kovid-19 rakamları nasıl hızla düşüyor?

Hindistan'da bir kadın korona testinden geçiyor (Reuters)
Hindistan'da bir kadın korona testinden geçiyor (Reuters)

ABD'nin ardından dünyada yeni tip koronavirüsün en yaygın olduğu ikinci ülke olan Hindistan'da vaka ve ölüm sayılarının son haftalarda hızla azalması dikkat çekiyor.
1,3 milyar nüfuslu ülkede Kovid-19 vaka sayısı 10,8 milyonu bulurken, bu hafta yeni günlük vaka sayısı son 8 ayın en düşük seviyesine geriledi. Hayatını kaybedenlerin sayısıysa mayıstan bu yana ilk kez 100'ün altına düştü.
AFP, Güney Asya ülkesinde Kovid-19'da görülen ani gerilemenin olası nedenlerini inceledi.

Resmi rakamlar ne?
Hindistan ilk vakayı 30 Ocak 2020'de, Kovid-19 kaynaklı ilk vefatıysa mart ortasında duyurmuştu. Eylül ayında günlük yeni vaka sayıları 97 bini geçerek rekor kırarken ortalama günlük vefat sayısıysa 1000 civarındaydı.
O dönemden bu yana vefat oranları hızla düştü. 2 Ocak'ta virüs nedeniyle 94 kişinin hayatını kaybettiği, 8.635 yeni vaka tespit edildiği açıklandı. Son verilere göre Hindistan, Kovid-19'dan en fazla etkilenen 20 ülke arasında en düşük vaka-ölüm oranına sahip.

Gerçek vaka sayısı ne?
Uzmanlar, Hindistan'da vaka sayısının resmi rakamların çok üzerinde olduğunu söylüyor. Aralıkta ülke çapında düzenlenen resmi bir anket sonucunda, nüfusun yüzde 21,52inin yani neredeyse 280 milyon kişinin antikor taşıdığı belirtilmişti.
Başkent Yeni Delhi'de bu hafta sonucu açıklanan bir araştırma, çalışmaya katılan 28 bin kişinin yarısından fazlasının antikor geliştirdiğini ortaya koydu.

Pandemiyle nasıl mücadele edildi?
Uzmanlar, ülkede özellikle nüfusun yoğun olduğu büyük şehirlerde temizlik koşullarının yeterli olmaması sonucu Kovid-19'un patlama yapmasından endişe ediyordu. Yetersiz sağlık sisteminin de vaka sayısıyla baş edemeyeceği tahmin ediliyordu.
Kovid-19 önlemlerinde erken harekete geçen hükümet, uluslararası uçuşları durdurmuş ve geçen yıl martta dünyadaki en katı tecrit uygulamalarından birini hayata geçirmişti.
Özellikle pandemi nedeniyle büyük düşüş yaşayan ekonomiyi toparlamak amacıyla tecrit uygulamaları haziranda gevşetilmişti. O dönemden bu yana ülkede dini bayramlar ve kutlamalar nedeniyle milyonlarca kişi kitlesel etkinliklere katıldı ve maske kullanımı bir hayli düştü. Kasımdan bu yana ülke, hükümetin tarım yasalarına karşı ayaklanan çiftçilerin kitlesel eylemlerine sahne oluyor.
Ülkenin en büyük eyaletlerinden Gujarat, Uttar Pradeş ve Andhra Pradeş'in yanı sıra Delhi ve Mumbai gibi dev kentlerde çalışan doktorlar, AFP'ye yaptıkları açıklamada, toplam nüfusun 330 milyonu aştığı bu bölgelerde son dönemde hastaneye gelen vaka sayısının önemli ölçüde düştüğünü belirtti.  
Hükümet verilerine göre, Delhi'de Kovid-19 için ayrılan hastanelerdeki yatak sayılarının yüzde 90'ı boş.
Uttar Pradeş'teki King George Tıp Hastanesi sözcüsü Sudhir Singh, "Departmanlarımız Kovid-19 vakalarının yoğunluğu nedeniyle felç olmuştu ancak şimdi yavaş yavaş normale dönüyoruz" dedi.

Sürü bağışıklığı mı etkili oldu?
Uzmanlar, kesin veriler olmadan Hindistan'daki vaka sayısındaki ani düşüşün nedeninin açıklanamayacağını belirtiyor.
AFP'ye konuşan virolog Şahid Camel, "Benim gördüğüm kadarıyla Hindistan'da yeterli sayıda kişi virüsle temas etti. Rakamların düşmesinin nedeni muhtemelen bu. Ama gerçek rakamlar olmadan bunu söylemek zor" dedi.
Dünya Sağlık Örgütü'nün bölge direktörü Dr. Ponam Ketrapal Singh, Hindistan'da maske kullanımı, mesafe ve hijyen önlemlerinin virüsün engellenmesinde başarılı olduğunu söyleyerek "Hindistan büyük ve çeşitliliği yüksek bir ülke, vaka sayısındaki düşüşü sürü bağışıklığına bağlamak zor" diye konuştu.
Öte yandan Hindistan, aşılamada hızla ilerliyor ve temmuza kadar 300 milyon kişinin Kovid-19 aşısı olması hedefleniyor.

Vaka sayıları yeniden artar mı?
Tıp dergisi The Lancet'ta geçen hafta yayımlanan bir araştırmada, Brezilya'nın Manaus kentinde antikor geliştiren kişi sayısının yüksek olmasına karşın Kovid-19 vaka sayısında yeniden artış görüldüğü belirtiliyor. Olası nedenler arasında, bağışıklığın zayıflaması ve ülkede yayılan çok daha riskli bir Kovid-19 virüsü varyasyonu.
Uzmanlara göre, Hindistan vaka sayısındaki düşüşü kutlamak için erken davranmamalı. Bilim insanları, özellikle virüsün yeni varyasyonlarının vaka sayısında yeniden artış yaşanmasına yol açabileceği konusunda uyarıyor.



Yüksek Mahkeme ABD başkanının gümrük vergilerine darbe vurdu

Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
TT

Yüksek Mahkeme ABD başkanının gümrük vergilerine darbe vurdu

Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)
Trump, Nisan 2025'te dünyanın çoğu ülkesine uygulayacağını açıkladığı gümrük vergileri listesini gösteriyor (AFP)

ABD Yüksek Mahkemesi, 6'ya 3'lük çoğunlukla, Başkan Donald Trump'ın küresel ticareti aksatan bir dizi gümrük vergisi uygulayarak yetkisini aştığı ve yönetimin ekonomik gündemine darbe vurduğu sonucuna vardı.

Trump, gümrük vergilerini politikasının temel taşlarından biri haline getirmiş, hatta onları "en sevdiği kelime" olarak nitelendirmişti. Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre birkaç eyalet valisiyle yaptığı özel bir toplantıda karardan haberdar edildiğinde bunu "utanç verici" olarak nitelendirdi.

Yüksek Mahkeme yargıçlarının çoğunluğu, Anayasa'nın Kongre'ye gümrük vergileri de dahil olmak üzere vergi koyma yetkisini "çok açık bir şekilde" verdiğini ve Anayasa'yı hazırlayanların yürütme organına vergi koyma yetkisinin hiçbir bölümünü vermediğini vurguladı.

Karara ilişkin uluslararası tepkiler ardı ardına geldi; Avrupa Birliği kararı "dikkatlice analiz ettiğini" ve ABD yönetimiyle iletişim halinde olduğunu açıklarken, Kanada kararı Trump'ın gümrük vergilerinin "haksız" olduğunu doğrulayan bir gelişme olarak değerlendirdi.

Birleşik Krallık, kararın sonuçlarını görüşmek üzere Washington ile iş birliği yapacağını ifade etti.


Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
TT

Trump, İran'a karşı sert senaryoların uygulanması için baskı yapıyor

ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)
ABD Donanması tarafından yayınlanan bir fotoğrafta, Arap Denizi'ndeki USS Abraham Lincoln uçak gemisinin güvertesinde bir teknisyenin savaş uçağı kullandığı görülüyor (ABD Donanması)

ABD Başkanı Donald Trump, Washington'ın tehdit ettiği sert senaryolar ve artan baskı çerçevesinde İran'a karşı sınırlı bir askeri saldırıyı değerlendirdiğini söyledi. Bu açıklama, USS Gerald R. Ford uçak gemisinin bölgedeki ABD saldırı gücüne katılmak üzere Akdeniz'e girmesiyle eş zamanlı olarak geldi.

Trump, İran'ı nükleer programı konusunda bir anlaşmaya varmaya zorlamak için sınırlı bir saldırı düzenlemeyi düşünüp düşünmediği sorusuna Beyaz Saray'da gazetecilere şu yanıtı verdi: "Sanırım bunu düşündüğümü söyleyebilirim."

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre ABD'li yetkililer, operasyonun haftalarca sürebileceğini ve güvenlik tesislerinin ve nükleer altyapının bombalanmasını içerebileceğini, yönetimin sınırlı veya artan saldırılar için senaryoları değerlendirdiğini söyledi. Yetkililer, askeri planlamanın ileri bir aşamada olduğunu ve seçeneklerin belirli kişileri hedef almayı ve hatta Trump'ın emriyle rejim değişikliğini bile içerdiğini belirtti.

Buna karşılık İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, "askeri seçeneğin yalnızca meseleleri karmaşıklaştıracağını" ve "felaket sonuçlar doğuracağını" belirterek, Tahran'ın liderliğinin onayından sonra iki veya üç gün içinde "olası bir anlaşma taslağı" sunacağını duyurdu. Nükleer programın "askeri bir çözümü" olmadığını belirten Arakçi, Washington'ın "sıfır zenginleştirme" talep etmediğini vurguladı.


Amerika, Alaska yakınlarında 5 Rus uçağını önledi

 Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
TT

Amerika, Alaska yakınlarında 5 Rus uçağını önledi

 Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)
Bir F-16 savaş uçağı kalkış yapıyor (Arşiv- Reuters)

ABD askeri uçakları, Alaska'nın batı kıyısı açıklarında uluslararası hava sahasında uçan beş Rus uçağını engellemek için havalandı, ancak askeri yetkililer dün Rus uçaklarının provokatif olarak değerlendirilmediğini söyledi.

Kuzey Amerika Hava Savunma Komutanlığı (NORAD), perşembe günü Bering Boğazı yakınlarında faaliyet gösteren iki Rus Tu-95 bombardıman uçağı, iki Su-35 savaş uçağı ve bir A-50 uçağını tespit edip izlediğini açıkladı.

Şarku'l Avsat'ın AP'den aktardığına göre buna karşılık ABD kuvvetleri, Rus uçaklarını bölgeden ayrılana kadar engellemek, tanımlamak ve eşlik etmek için iki F-16 savaş uçağı, iki F-35 savaş uçağı, bir E-3 bombardıman uçağı ve dört KC-135 yakıt ikmal uçağını havalandırdı. Bu bilgi, komutanlığın yayınladığı ve AP’nin aktardığı açıklamada yer aldı.

Komutanlık açıklamasında ayrıca, “Rus askeri uçaklarının uluslararası hava sahasında kaldığı ve ABD veya Kanada'nın egemen hava sahasına girmediği” belirtildi. Bu tür faaliyetlerin “düzenli olarak gerçekleştiği ve tehdit olarak değerlendirilmediği” kaydedildi.