WHO, AstraZeneca aşısının etkinliğini görüşüyor

Dünya Sağlık Örgütü’ndeki (WHO) aşı uzmanları dün (Pazartesi), yaşlılardaki kullanımı da dahil olmak üzere AstraZeneca-Oxford aşısının kullanımına yönelik tavsiyelere ilişkin karar alınması için görüşmelere başlarken, aşının Güney Afrika’da ortaya çıkan koronavirüsün mutasyona uğramış türüne karşı etkili olmayacağından endişelenilmesi sebebiyle AstraZeneca-Oxford kullanılacak olan aşılama çalışmaları askıya alındı. Aralık ayında ilk kez İngiltere’nin kendi nüfusunda geniş kapsamda kullandığı aşı, Avrupa Birliği’nde ve birçok ülkede onay aldı, ancak bazı hükümetler, aşının yaşlılar üzerindeki etkinliği konusunda yeterli veri bulunmaması nedeniyle yalnızca 65 yaş altı kişilerde, hatta bazıları 55 yaşın altındaki kişilerde kullanılmasını tavsiye etmeyi tercih ettiler.
Güney Afrika, bir araştırma sonuçlarının söz konusu aşının, ilk kez Güney Afrika’da gözlemlenen mutasyona uğramış koronavirüs türü ile hafif ve orta dereceli enfeksiyonlara karşı yalnızca “minimum” bir koruma sağladığını göstermesi sebebiyle, birkaç gün içerisinde bir milyon AstraZeneca aşısı ile başlaması kararlaştırılan aşılama kampanyasını askıya aldı. Johannesburg’da bulunan Vittersrand Üniversitesi tarafından yürütülen araştırma hakkında yapılan açıklamada “İlk sonuçların Güney Afrika’da keşfedilen türün aşılanan nüfusa bulaşabileceğini doğruladığı görünüyor.” ifadeleri kullanıldı.
Aşıyı Oxford Üniversitesi ile iş birliğinde geliştiren AstraZeneca’dan bir yetkili, Fransız haber ajansı AFP’ye verdiği röportajda, “Aşımızın hala şiddetli hastalıktan koruyabileceğine inanıyoruz” ifadelerini kullandı. Dünya Sağlık Örgütü’ne (WHO) bağlı 15 kişilik Bağışıklama ile ilgili Stratejik Danışma Grubu (SAGE) iki doz halinde kullanılan bu aşının kullanımını görüşmek üzere sanal olarak olağanüstü bir toplantı başlattı. Birleşmiş Milletlere bağlı olan WHO, aşının uygulanabileceği gruplarla ilgili tavsiyelerin bu hafta içerisinde duyurulacağını açıkladı. Avrupa ülkeleri arasında birçok düzenleyici kurum aşının, Kovid-19 sebebiyle ciddi semptomlar geliştirme riski taşıyan yüksek yaş grubu olan 65 yaşın üzerindeki kişilerde kullanımına izin vermemişti.
Dün düzenlenen toplantıda, AstraZeneca’nın, aşı güvenliği ve etkililiğine yönelik verilerin yanı sıra insanlar üzerinde yapılan aşı denemelerinin üç aşamasının sonuçları hakkında 25 dakikalık bir sunum yapması kararlaştırılmıştı.
Şu anda yüzde 70’e varan ortalama bir etkinliğe sahip olan AstraZeneca-Oxford aşısı, yüzde 90’a varan etkinlik gösteren Pfizer-BioNTech ve Moderna aşılarına göre daha az ikna edici bir aşı ancak depolanması için, Pfizer ve Moderna aşılarının gerektirdiği kadar çok düşük sıcaklıkları ihtiyaç duymuyor.
Henüz salgına karşı bir aşılama kampanyası başlatmamış olan Güney Afrika, pazartesi günü bir milyon dozluk ilk aşı partisi teslim aldı ve bu ay 500 bin doz daha teslim almayı planlıyor. Hindistan Serum Enstitüsü tarafından üretilen AstraZeneca aşı dozlarının tamamının, 1,2 milyon tıbbi personel için kullanılması bekleniyor. Güney Afrika Sağlık Bakanı Zweli Mkhize, “Gelecek 4 haftada, Johnson & Johnson ve Pfizer aşılarını alacağız” dedi.
Aynı zamanda, özellikle Moderna ve Rusya tarafından geliştirilen Sputnik V üreticileri ile görüşmeler yürütülüyor. Mkhize geçtiğimiz günlerde Pfizer-BioNTech aşısından 20 milyon doz rezerve edildiğini duyurmuştu.
Bakan, uzmanların aşının kullanımına ilişkin yönlendirmeleri beklenirken, Güney Afrika için tahsis edilen ve Nisan ayında kullanım süresi bitecek olan toplam 1,5 milyon dozun kullanımının durdurulacağını açıkladı.
Sağlık Bakanlığı bilim kurulu yöneticilerinden biri olan Bulaşıcı Hastalıklar Uzmanı Selim Abdulkerim “tüm mutasyonlara karşı ikinci nesil bir aşının üretiminin uzun zaman alacağını” söyledi. Güney Afrika, yıl sonuna kadar nüfusunun en az yüzde 67’sini yani yaklaşık 40 milyon insanı aşılamayı planlıyor. Ülkede şu ana kadar 1,5 milyon koronavirüs vakası ve 46 binden fazla ölüm kaydedildi.