Rabıta ve İspanya İslam Komisyonu arasında hoşgörü ve barışı teşvik etmek amaçlı mutabakat zaptı imzalandı

Rabıta Genel Sekreteri, İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi ile görüşme sırasında (SPA)
Rabıta Genel Sekreteri, İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi ile görüşme sırasında (SPA)
TT

Rabıta ve İspanya İslam Komisyonu arasında hoşgörü ve barışı teşvik etmek amaçlı mutabakat zaptı imzalandı

Rabıta Genel Sekreteri, İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi ile görüşme sırasında (SPA)
Rabıta Genel Sekreteri, İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi ile görüşme sırasında (SPA)

Dünya İslam Birliği (Rabıta) Genel Sekreteri Şeyh Dr. Muhammed bin Abdulkerim el-İsa, gerektiğinde fetvaların ve hükümlerin, her ülkenin koşullarının dikkate alınarak oraya uygun hale getirilmesi çağrısında bulundu. İspanya'daki Müslüman akademisyenlerin dışarıdan yardım almadan eğitim verebilmelerini sağlayan yüksek akademik seviyeye ulaşmalarına duyduğu hayranlığı dile getiren Dr. El-İsa, bunun onların bulundukları ülkenin insanları olmalarından ve o ülkenin kültürünü anlamalarından kaynaklandığını söyledi. Böylece yurt dışından gelen imamlarla İspanyol toplumu arasında sürtüşmeye yol açabilecek dilsel ve kültürel engellerle karşı karşıya kalınmayacağını söyleyen Rabıta Genel Sekreteri, yerel fetva organları oluşturmanın yanı sıra, tüm ülkelerin kendi imamlarını yetiştirip mezun edebildiğini vurguladı
Rabıta ile İspanya İslam Komisyonu arasında, İspanya ve İspanyolca konuşulan ülkelerde, Mekke Bildirgesi’nin içeriğinin etkinleştirilmesi için bir eylem planı hazırlanmasını, sevgi ve bir arada yaşama ilkelerini teşvik etmek ve gençleri radikalizm ve İslamofobi tuzağına düşmekten korumak amacıyla bir gençlik merkezi kurulmasını, İspanya’daki üniversitelerde gençler, imamlar, vaizler ve öğretmenler için eğitim kursları açılmasını öngören bir mutabakat zaptı imzalandı.
İki taraf,  iş birliği, arabuluculuk ve ılımlılık konularını tartışmak için farklı kültür ve medeniyetlerden akademisyenler, düşünürler ve araştırmacılar ile Müslümanları ilgilendiren konular üzerine konferanslar, seminerler, programlar ve panel tartışmaları dahil olmak üzere bir dizi etkinliğin yanı sıra deneyimlerin ve yayınların paylaşımı sağlayacak toplantılar düzenleyecek.
Rabıta Genel Sekreteri, mutabakat zaptını, İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi ve beraberindeki heyet ile yaptığı görüşmede imzaladı. Görüşme, Rabıta’nın çalışmalarıyla uyumluluk konusunda en iyi Avrupa ülkelerinden biri olduğu kanıtlanan İspanya Krallığı’na, İslam Komisyonu'nun - İspanyol hükümetinin desteğiyle - bu seviyeye ulaşmasında oynadığı aktif role ve İspanya'yı tüm dinlere açıklık örneği haline getiren dini çeşitliliğe yapılan övgü ile başladı. Tüm bunlar, bazı aşırılık yanlısı grupların teşvik ettiği nefret söylemine karşı koymak açısından büyük önem taşımaktadır..
Öte yandan İspanya İslam Komisyonu Başkanı Dr. Eymen İdlibi, kurumunun faaliyetlerini takip ettiğini ve çalışmalarından gurur duyduğunu ifade etti. İslami bir müfredat ve düstur olarak Mekke Bildirgesi’ne olan hayranlığını ve İspanya Müslümanlarının Bildirgeden duyduğu gururu dile getiren Dr. İdlibi, “Mekke Bildirgesi, çoğu zaman yapmamız gerekenleri somutlaştıran büyük bir fetihtir” ifadelerini kullandı. Dr. İdlibi, İspanya İslam Komisyonu’nun Mekke Bildirgesi’ni etkinleştirmek ve onu, kültür merkezleri kurmak ve eğitim kursları açmak gibi gerçek projelere ve programlara dönüştürmekle ilgilendiğini vurguladı.
İspanyol toplumunun çok dinli ve çok etnikli olduğuna, ancak herkesin uyum ve barış içinde yaşadığına dikkati çeken Dr. İdlibi, İspanya Müslümanlarının yüzde 67'sinin genç yaşta olduğuna ve bu gençlerin yüzde 70'ini genç kızların olduğuna işaret ederek, söz konusu gençlere diğerine saygı duyulan bir ortamda yetişmeleri için orta düzeyde bir eğitim verilmesi gerektiğini vurguladı. Dr. İdlibi, mutabakata zaptının imzalanmasının, iki tarafın dünyada barış ve uyum değerlerini teşvik etme ve İslam dinin değerlerini ve hoşgörüsünü gösterme arzularını yansıttığını söyledi.
Söz konusu mutabakat zaptı, İspanya ve İspanyolca konuşulan ülkelerde Mekke Bildirgesi’nin içeriğinin etkinleştirilmesi amacıyla belirli bir takvim çerçevesinde tercüme edilmesi, yayımlanması, tartışılması ve eğitim müfredatına entegre edilmesi için bir eylem planı hazırlanmasının yanı sıra Mekke Bildirgesi’nin içeriğine ilişkin İspanya Milli Eğitim Bakanlığı tarafından onaylanmış bir lisansüstü programının hayata geçirilmesini öngörüyor.  İki taraf ayrıca, İspanya’daki üniversitelerde gençler, imamlar, vaizler ve öğretmenler için eğitim kursları düzenleyerek Arapça öğretimi için bir çalışma planı hazırlanmasını kararlaştırdı.
Mutabakat zaptı aynı zamanda, sevgi ve bir arada yaşama ilkelerini teşvik etmeyi, İslam dinin çağdaş meselelerdeki yaklaşımı açıklamayı ve gençlerin radikalizm ve İslamofobi tuzağına düşmekten korumayı amaçlayan bir gençlik merkezinin kurulmasını da öngörüyor.



Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
TT

Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Sosyolog ve araştırmacı Dr. Abdurrahman eş-Şukayr, Suudi devletinin kuruluş deneyimini daha önce görülmemiş bir yorum çerçevesine oturtuyor. Tarihi, birbirinden kopuk olaylar dizisi olarak değil; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ölçülebilir ve karmaşık ilişkiler tarafından yönetilen bir sistem olarak ele alıyor. Bu yaklaşımın, karmaşıklık bilimi ile ‘tarihin yasaları’ olarak da bilinen kliodinamik teorisine dayandığını belirten eş-Şukayr, devletlerin nasıl ortaya çıktığını, büyüdüğünü ve ardından seçkinlerin aşırı çoğalması nedeniyle baskı aşamasına girerek kriz ve zirve noktalarına ulaştığını; sonrasında ise istikrarı yeniden üreten bir lider figürünün ortaya çıktığını açıklıyor.

Eş-Şukayr, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, bu çerçeve sayesinde Diriye’nin Muhammed bin Suud öncesinde elit doygunluğa ve yapısal istikrarsızlığa ulaşmış yerel bir sistem olduğunun anlaşılabildiğini söyledi. Buna göre Muhammed bin Suud’un yükselişi, yönetim merkezini yeniden şekillendiren ve yeni bir siyasi döngü başlatan tarihsel bir yeniden ayar anı olarak yorumlanıyor.

Karmaşıklık bilimi

Eş-Şukayr, karmaşıklık biliminin; toplumlar ya da ekonomi gibi birbiriyle bağlantılı çok sayıda parçadan oluşan sistemleri incelediğini belirtti. Bu sistemlerde her küçük unsur diğerini etkilerken, yoğun etkileşim sonucunda yalnızca tek tek parçaların incelenmesiyle anlaşılamayacak yeni örüntü ve davranış biçimleri ortaya çıkıyor. Bu çerçevede karmaşıklık bilimi, zaman içinde küçük etkileşimlerin birikmesi sonucu istikrarın, kaosun ya da büyük ölçekli değişimlerin nasıl ortaya çıktığına odaklanıyor.

Devlet dönüşümünün beş yıllık döngüsü

Eş-Şukayr, devletlerin dönüşümüne ilişkin beş aşamalı döngüye de değinerek, devletlerdeki değişimlerin ölçülebilir dinamiklere tabi olduğunu ve genel eğilimlerinin öngörülebileceğini söyledi. Bu çerçevede toplumların beş aşamalı bir döngü içinde hareket ettiğini belirten eş-Şukayr, süreci şöyle açıkladı:

- Büyüme aşaması: Kaynakların genişlediği ve devletin kontrol kapasitesinin arttığı evreyi ifade ediyor. Bu süreç, nüfus artışı ve seçkinlerin çoğalmasıyla eş zamanlı ilerliyor. Aşama; tarihçilerin metinlerine ihtiyaç duyulmaksızın, nüfus ve ekonomik kaynaklara ilişkin yaklaşık veriler ve göstergeler üzerinden ölçülebiliyor ve öngörülebiliyor.

- Baskı aşaması: Kaynak bolluğunun görece azaldığı, kamu görevlerine talip olanların sayısının arttığı ve mevcut elitlerin konumlarını korumaya çalıştığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu durum, devletin herkesi bünyesinde barındırma kapasitesini aşan bir tablo ortaya çıkarıyor. Nüfus artışı, siyasi, ekonomik, bilimsel ve toplumsal elitlerin sayısını artırırken, mevcut pozisyonların sayısı yetersiz kalıyor.

- Kriz aşaması: Seçkinler arasındaki birliğin sarsıldığı ve örtük gerilimlerin açık çatışmalara dönüştüğü evreyi oluşturuyor.

- Zirve aşaması: Kriz ve istikrarsızlığın doruğa ulaştığı bu safhada ittifaklar çözülüyor, dışlamalar ve ayrışmalar hız kazanıyor.

- İstikrar aşaması: Yeni bir liderliğin ya da revize edilmiş bir yönetim sisteminin, nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi toplumun yeni ruhuna uygun biçimde yeniden düzenlemeyi başardığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu aşamayla birlikte, önceki döngüye kıyasla daha bütünlüklü yeni bir süreç başlıyor.

Kontrol edilemeyen rekabet

Eş-Şukayr, zirve aşamasının Hicri 1139 yılına yakın dönemde belirginleştiğini belirterek, yönetici kollar arasındaki rekabetin artık kontrol edilemez bir seviyeye ulaştığını ifade etti. Bu süreçte elitler içindeki ayrışmalar hız kazanırken, bazı isimlerin kısa süreli emirlik deneyimleri yaşadığı ve sadakatlerin hızla el değiştirdiği görüldü. Bu tablo, iç dengeleri yönetme kapasitesinin çöktüğünü ortaya koydu. Bu koşullar altında siyasi sistemin sınırına dayandığını kaydeden eş-Şukayr, yönetim makamına talip olanların sayısının emirliğin iktidarı düzenleme kapasitesini aştığını vurguladı. Böylece zirve aşaması, yeniden kurucu bir liderliğin ortaya çıkmasına zemin hazırlayan tam ölçekli bir yapısal çözülme anına dönüştü.

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Muhammed bin Suud’un yükselişi, Diriye’de istikrar koşullarının olgunlaşmasının bir sonucu olarak gerçekleşti. Seçkinlerin aşırı çoğalması, eski yönetim sistemini sürdürülemez hale getirirken, çatışan elitlerin okuyamadığı tabloyu kavrayabilecek bir lideri gerekli kılan tarihsel bir moment ortaya çıktı. Bu çerçevede Muhammed bin Suud’un iktidarı devralması, Diriye içindeki güç dengelerinin yeniden ayarlanması anlamına geldi. Böylece yerel siyasi düzen, yapısal istikrarını yeniden tesis etme kapasitesini kazandı.

Yönetim merkezinin inşası

Muhammed bin Suud, Diriye’de yeni bir büyüme sürecinin başlangıcı olarak et-Turayf mahallesini kurarak burayı yönetim merkezi haline getirdi. Oysa daha önce Diriye emirleri Gusaybe ya da el-Mulaybid bölgelerinde ikamet ediyordu. Muhammed bin Suud, siyasi, dini ve askeri elitleri yeni devlet kurumları içinde yeniden dağıtarak, Diriye’deki iktidar yapılarını düzenleyerek, elit fazlasını azaltarak ve rekabet halindeki kollar arasındaki ilişkileri kontrol altına alarak yönetim merkezini yeniden inşa etti.

Bu yapısal düzenleme, emirliğin nüfus, kaynaklar ve elitleri tek bir çerçeve içinde yönetme kapasitesini yeniden kazanmasını sağladı. Böylece, Diriye merkezli yeni bir kuruluş döngüsünün önü açıldı ve bu süreç Diriye Emirliği olarak bilinen yapının çekirdeğini oluşturdu.

Eş-Şukayr, bu yeni okumanın Arap Yarımadası’nda devletlerin ortaya çıkışını; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi esas alan yapısal döngüler üzerinden açıklayan yeni bir araştırma ufku sunduğunu belirtti. Yerel çevrelerin farklılığına bağlı olarak denetim mekanizmalarının değiştiğini vurgulayan eş-Şukayr, yaklaşık nüfus ve mali istatistiklerin oluşturulmasının, tarihi test edilebilir ve karşılaştırılabilir bir alana dönüştürmek için zorunlu bir giriş olduğunu ifade etti. Bunun ise bölge tarihine ilişkin verilerin toplanmasını ve sınanabilir hipotezlerin geliştirilmesini gerektirdiğini kaydetti. Bu yaklaşımın, parçalı anlatıların ötesine geçen, daha uzun vadeli, daha hassas ve daha bağımsız bir Arap yorum modeli inşa edilmesine katkı sağlayacağını dile getirdi.

Öte yandan, Muhammed bin Suud hakkında kaleme alınan çalışmaların analitik ve anlatısal boyutunun sınırlı kaldığına dikkat çekildi. Kurucu eylemin mantığını açıklayan kapsamlı bir tarihsel biyografinin bulunmadığı, tarih kayıtlarının ise kuruluş öncesi ve kuruluş sırasındaki gelişmeleri yeterince aydınlatmadığı belirtildi. Bu boşluğun, Muhammed bin Suud’un hayatını olayların iç yapısından hareketle yeniden kurgulamayı gerektiren bir araştırma hattını zorunlu kıldığı ifade edildi. Kararların, ittifakların ve çatışmaların; yönetim tasavvurunu ve devletin koşullarını ortaya koyan anlamlı bir sistem olarak okunmasıyla, gerçekliğin hareketinden süzülen bir tarihsel biyografi ve siyasi projenin seyrine ilişkin bütünlüklü bir yorum üretilebileceği vurgulandı.


Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
TT

Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)

Suudi Arabistan Başbakan Yardımcısı Veliaht Prens Muhammed bin Salman bin Abdulaziz, mübarek Ramazan ayının gelişi vesilesiyle kendisini tebrik etmek ve kutlamak için gelen alimleri, bakanları ve bir grup vatandaşı Medine'de kabul etti.

Hazır bulunanlar, mübarek ay vesilesiyle tebriklerini Veliaht Prens'e ilettiler, Veliaht Prens de herkesin oruçlarını, dualarını ve iyi amellerini Allah'ın kabul etmesini diledi.

Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)

Resepsiyona Medine Bölgesi Valisi Prens Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Devlet Bakanı ve Bakanlar Kurulu Üyesi Prens Turki bin Muhammed bin Fahd bin Abdulaziz, Riyad Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Muhammed bin Abdulrahman bin Abdulaziz, Medine Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz, Kültür Bakanı Prens Bedr bin Abdullah bin Ferhan, Prens Suud bin Selman bin Abdulaziz, Prens Faisal bin Bedr bin Muhammed bin Celavi, Prens Fahd bin Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Prens Nahar bin Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz ve bakanlar katıldı.


Veliaht Prens Mescid-i Nebevi’yi ziyaret etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
TT

Veliaht Prens Mescid-i Nebevi’yi ziyaret etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman bin Abdulaziz, dün Mescid-i Nebevi’yi ziyaret ederek Ravza-i Şerif'te namaz kıldı. Ayrıca Peygamberimiz Hz. Muhammed'i (Sallallahu aleyhi ve sellem) ve iki sahabesini (Allah onlardan razı olsun) selamlama şerefine nail oldu.