İsrail Cumhurbaşkanı'ndan 2 yılda beşinci kez seçim sinyali: Koalisyon hükümeti kurmanın bir yolunu göremiyorum

İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, Yesh Atid partisinin liderleriyle görüşmede (DPA)
İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, Yesh Atid partisinin liderleriyle görüşmede (DPA)
TT

İsrail Cumhurbaşkanı'ndan 2 yılda beşinci kez seçim sinyali: Koalisyon hükümeti kurmanın bir yolunu göremiyorum

İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, Yesh Atid partisinin liderleriyle görüşmede (DPA)
İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, Yesh Atid partisinin liderleriyle görüşmede (DPA)

İsrail Cumhurbaşkanı Reuven Rivlin, iki hafta önce yapılan seçimlerin ardından koalisyon hükümetini kurmakla görevlendirileceği kişiyi belirlemek üzere parti temsilcileriyle görüşmelere başladı.
Rivlin, görüşmelerin ardından ülkedeki siyasi krizden çıkma ve yeni bir hükümet kurma olasılığına dair kasvetli bir tablo çizerek, “Şu anda koalisyon kurmanın bir yolunu göremiyorum” dedi.
Cumhurbaşkanı ayrıca, hükümeti kurma konusundaki ilk tercihinin başarısız olması durumunda, ikinci bir kişiye bunu yapma şansı vermek yerine, bir seçim yapması için görevi Knesset’e verebileceğini söyledi.
Times of İsrael gazetesine göre Rivlin, dört seçim kampanyasından sonra demokrasinin kendi kendini tükettiğini de dile getirdi.
Rivlin, söz konusu görüşmeler hapsamında ilk olarak seçimleri önde tamamlayan Netanyahu liderliğindeki Likud partisi heyetini kabul ederek, Binyamin Netanyahu’nun yolsuzluk davasının, yetkiyi kime vereceğine ilişkin kararında rol oynayabileceğini ima etti.
Cumhurbaşkanı bu görüşmede, “Netanyahu için alternatif bir aday olarak önermek istediğiniz başka bir aday var mı?” diye sordu ancak Likud yetkilileri, yasaya uygun hareket ettiklerini söyleyerek olumsuz yanıt verdi.
Daha sonra Rivlin ile Netanyahu’ya ‘gerçek ve adaletin yanında durmak için mahkemeye kadar eşlik ettiğini’ söyleyen Likud heyetinden Kamu Güvenliği Bakanı Amir Ohana ile arasında olağanüstü bir tartışma gelişti.
Rivlin, “Gerçek ve adalet mi? Bunu kendi adınıza söylüyorsunuz?” diye sordu.
Ohana ise, “Sanırım sadece kendi adıma konuşmuyorum. Bir milyondan fazla seçmen Netanyahu liderliğindeki Likud’a oy verdiğinde, ipucunu doğru anladıysam ona karşı yüksek düzeyde bir güveni ve başkalarına güvensizliklerini dile getiriyor” diyerek yanıt verdi.
Rivlin araya girerek, “Bunu fikriniz olarak belirttiğinizi söylemek isterim. Burası Cumhurbaşkanının konutu ve bunu kabul edemem” diye konuştu.
Daha sonra Rivlin, parti lideri Yair Lapid’i tavsiye eden Yesh Atid partisinin temsilcileriyle bir araya geldi.
Yesh Atid’in ikinci lideri Orna Barbivay söz konusu görüşmede, “Şu anda mahkemede kendisini savunacak bir başbakanımız varken, bu önemli görevi üstlenmek için ona değil, İsrail devleti için çalışacak bir adaya ihtiyacımız var” dedi.
Yesh Atid heyeti, Netanyahu parti lideri olmadığı sürece, Likud Partisi dahil hiçbir koalisyon ortağıyla çalışmayı göz ardı etmediklerini ifade etti.
Rivlin’in görüştüğü üçüncü parti Ultra Ortodoks Shas, bir sonraki hükümeti kurması için ‘Netanyahu ve sadece Netanyahu’yu tavsiye edeceklerini söyledi.
Mavi-Beyaz İttifakı ise, Yair Lapid’in geniş merkezci hükümet kurması için atanmasını tavsiye etti.
Parti heyetindeki Kültür Bakanı Chili Tropper, Rivlin’e Likud da dahil olmak üzere diğer partileri dışlamadıklarını, ancak Netanyahu liderliğindeki herhangi bir hükümeti kabul etmeyeceklerini söyledi.
Rivlin görüşmelerin sonunda, “Şu ana kadarki görüşmelerin yönü beşinci seçimdir. Dört seçim kampanyasından sonra demokrasi kendini tüketti” diye konuştu.



Donald Trump, onay oranının yüzde 60'larda olduğunda ısrarcı

ABD Başkanı Donald Trump, kasımdaki ara seçimler öncesinde onay oranının düştüğünü gösteren anketleri "yalan" diye niteledi ve destek oranının yüzde 60'a daha yakın olduğunu iddia etti (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump, kasımdaki ara seçimler öncesinde onay oranının düştüğünü gösteren anketleri "yalan" diye niteledi ve destek oranının yüzde 60'a daha yakın olduğunu iddia etti (AFP)
TT

Donald Trump, onay oranının yüzde 60'larda olduğunda ısrarcı

ABD Başkanı Donald Trump, kasımdaki ara seçimler öncesinde onay oranının düştüğünü gösteren anketleri "yalan" diye niteledi ve destek oranının yüzde 60'a daha yakın olduğunu iddia etti (AFP)
ABD Başkanı Donald Trump, kasımdaki ara seçimler öncesinde onay oranının düştüğünü gösteren anketleri "yalan" diye niteledi ve destek oranının yüzde 60'a daha yakın olduğunu iddia etti (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump, kasımdaki ara seçimler öncesinde onay oranının düştüğünü gösteren anketleri reddetti. Trump, Amerikalıların kendisine verilen desteğin yüzde 60'a daha yakın olduğu yönündeki açıklamasına güvenmesi gerektiğinde ısrar etti.

The Washington Examiner'dan Byron York'a cumartesi günü yayımlanan bir röportaj veren Trump, RealClearPolitics'in ortalama verilerine ilişkin bir soru üzerine anket sonuçlarını "yalan" diye niteledi. Sözkonusu veriler Amerikalıların yüzde 38,8'inin görevdeki performansını onayladığını, yüzde 60,4'ünün ise onaylamadığını gösteriyordu.

Trump, "Bu sonuç yalan" dedi.

York'un, gerçek onay oranının ne olduğunu düşündüğünü sorması üzerine Trump, mevcut rakamları reddetti ve destek oranının çok daha yüksek olduğunu savundu.

Trump, "Görev onayımın 37, 38 olduğunu mu söylüyorlar?" diye sordu.

Benim oranım 38 değil.

Trump sözlerine şöyle devam etti:

Kimsenin beni yenebileceğine inanmıyorum. Eğer ihtiyaç duysaydım, ki duymuyorum, yüzde 60 olduğunu düşünüyorum.

Trump, Cumhuriyetçi seçmenler ve MAGA (Amerika'yı Yeniden Harika Yap) tabanı arasındaki güçlü desteğini, daha yüksek onay oranına kanıt olarak gösterdi. Ancak ulusal çapta yapılan anketler, başkanın durumuna dair sürekli daha olumsuz bir tablo ortaya koyuyor.

16-19 Ekim'de gerçekleştirilen Reuters/Ipsos anketi, katılımcıların yüzde 34'ünün Trump'ın performansını onayladığını, yüzde 65'inin ise onaylamadığını gösterdi. Pew Araştırma Merkezi'nin 28 Eylül-4 Ekim'de yaptığı bir başka anket ise Amerikalıların sadece yüzde 30'unun Trump'ın performansını onayladığını, yüzde 68'inin ise onaylamadığını ortaya koydu.

 Bu hafta yayımlanan ayrı bir New York Times/Siena College anketinde ise Trump'ın onay oranı yüzde 34 olarak ölçüldü. Gazete bunun 1946'da Harry Truman'ın kaydettiği yüzde 33'lük orandan bu yana ara seçimlere yaklaşan bir başkan için görülen en düşük seviye olduğunu belirtti.

Trump'ın anket verilerini reddetmesi, The New York Times'la anket şirketi Wedgewood Research arasında yaşanan tartışmaların gölgesinde gerçekleşti. Wedgewood Research, sosyal deney kapsamında uydurma anket verileri ürettiğini itiraf etmişti. Gazete, Trump'ın görevdeki onay oranını hesaplarken tartışmalı anketleri kullanmadığını belirtti.

vfgbhnmjk
Yakın tarihli Reuters/Ipsos anketi, Trump'ın görev performansına onay verenlerin oranının yalnızca yüzde 34 olduğunu ortaya koydu (Reuters)

Trump hâlâ popüler olduğu iddiasını desteklemek için CNN'in baş veri analisti Harry Enten'in yaptığı ve başkanın MAGA Cumhuriyetçileri arasındaki desteğinin yüzde 100'e yakın olduğunu gösteren analize işaret etti. Enten, Trump'ın 2024 seçimlerinde MAGA Cumhuriyetçilerinin oylarının yüzde 99'unu aldığını ve eylülde bu grup içinde yüzde 98'lik onay oranına sahip olduğunu bildirmişti.

Trump, "Sanırım şu an yüzde 60'lardayımdır. Cumhuriyetçi Parti içinde ise çok daha yüksektir. Ona o yüzde 99'luk oranı gösterin. Gördünüz mü?" dedi.

Bununla birlikte Enten, Trump'ın enflasyon konusundaki net onay oranının 2024'te +8 puanken, ara seçimler öncesinde -45 puana düştüğünü de tespit etmişti.

Bu hafta Enten, bir Reuters/Ipsos anketinin Trump’ın onay oranını yüzde 31 olarak göstermesinin ardından başkanın anketlerdeki durumunu "tam bir Trump felaketi" diye tanımlamıştı. Bu oran Trump'ın iki başkanlık döneminde kaydedilen en düşük seviye.

Olumsuz rakamlara rağmen Trump, Cumhuriyetçi seçmenler arasındaki desteğini yansıtan anketleri nedeniyle Enten ve CNN'i övmeyi sürdürdü.

Trump, "İtiraf etmeliyim ki benim hakkımda gerçekten güzel anketler yaptılar. Eğer CNN bu tür anketler yapmaya devam ederse, onları giderek daha çok seveceğim" dedi.

Independent Türkçe


Demokratlar kazanırsa ABD dış politikasında yaşanabilecek 4 değişiklik

New York’un Tribeca semtindeki Manhattan Community College’da kurulan sandıkta, Aşağı Manhattan sakinleri oy kullanıyor (DPA)
New York’un Tribeca semtindeki Manhattan Community College’da kurulan sandıkta, Aşağı Manhattan sakinleri oy kullanıyor (DPA)
TT

Demokratlar kazanırsa ABD dış politikasında yaşanabilecek 4 değişiklik

New York’un Tribeca semtindeki Manhattan Community College’da kurulan sandıkta, Aşağı Manhattan sakinleri oy kullanıyor (DPA)
New York’un Tribeca semtindeki Manhattan Community College’da kurulan sandıkta, Aşağı Manhattan sakinleri oy kullanıyor (DPA)

Bağımsız analistler, Demokratların 3 Kasım’daki ara seçimlerde ABD Temsilciler Meclisi’ni, hatta belki Senato’yu kazanma şansının yüksek olduğunu belirtiyor. Böyle bir sonuç, Cumhuriyetçilerin iki yıllık hâkimiyetinin ardından Demokratlara Washington’da iktidardan pay alma imkânı sağlayabilir.

Demokratlar, Cumhuriyetçilerin ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin savaş ilan etmesine ve kamu harcamalarını kontrol etmesine izin verdiğini savunuyor. Oysa ABD Anayasası, bu yetkileri milletvekillerine veriyor.

Şarku’l Avsat’ın değerlendirmelerine göre Demokratların kontrolündeki bir Kongre’nin Trump’ın dış politikasını sınırlayabileceği bazı yollar şöyle:

İran savaşını sınırlandırmak

Trump, 28 Şubat’ta İran’a karşı savaşı başlatmadan önce Kongre’den onay almadı. Demokratlar, Kongre onayı alınmadığı sürece çatışmaların sona erdirilmesi yönünde birçok kez oy kullandı. Bu karar tasarılarından biri, az sayıda Cumhuriyetçinin desteğiyle kabul edildi ancak Trump yönetimi kararı uygulamadı.

Demokratların Temsilciler Meclisi veya Senato’da çoğunluğu sağlaması durumunda, Trump’ı savaşı sürdürmek için Kongre’den onay almaya zorlamak amacıyla savunma harcamalarını azaltmaları mümkün olabilir. Ayrıca yönetim yetkililerinin planları hakkında kamuoyu önünde ifade vermelerini zorunlu kılabilirler.

Ukrayna’ya yeni destek

Trump, Rusya’nın işgaline karşı mücadele eden Kiev’e hem Demokrat hem de Cumhuriyetçi milletvekillerinden geniş destek gelmesine rağmen, Ukrayna’ya doğrudan sağlanan ABD askerî ve mali yardımlarını büyük ölçüde durdurdu.

cdfvghy
Eski Başkan Barack Obama’nın, Michigan eyaletinde dün seçmenleri sandığa gitmeye teşvik etmek amacıyla düzenlenen mitingde Demokrat Parti’nin adayı, eyaletin Dışişleri Bakanı Jocelyn Benson’a destek vermek üzere alana katılması kalabalık tarafından tezahüratlarla karşılandı (AFP)

Trump, son dönemde Rus dizeline yönelik yaptırımları kaldırması ve Rusya’nın enerji sektörünü hedef alan yaptırımlardan geri adım atması nedeniyle, aralarında çok sayıda Cumhuriyetçinin de bulunduğu bazı Kongre üyelerinin tepkisini çekti. Bu adımlar, Trump’ın söz konusu yaptırımları öngören bir yasayı imzalamasından yalnızca birkaç hafta sonra geldi.

Demokratların kasım ayında her iki kanatta da çoğunluğu kazanması durumunda, hangi konuların ne zaman oylanacağını belirleme imkânı elde edecekleri belirtiliyor.

Bu durum, Ukrayna’ya yeni yardımların onaylanmasının önünü açabilir. Söz konusu yardımların, Trump’ın kullanabileceği muhtemel başkanlık vetosunu aşmak için gereken üçte iki çoğunluğa ulaşması da olası görülüyor.

fg
ABD Başkanı Donald Trump’ı destekleyen bayraklar, ara seçimler öncesinde Georgia eyaletinin Perry kentinde düzenlenen seçim mitinginin yapıldığı alanın dışında (Reuters)

Demokratlar, Trump’ın diğer adımlarını da hedef alabilir. Örneğin, Demokratların çoğunluğu kazanması hâlinde Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komitesi başkanlığını üstlenmesi beklenen New York milletvekili Gregory Meeks, Trump’ın Rus dizelini yeniden küresel pazara sunma planını engellemeyi amaçlayan ve iki partinin desteğini alan bir yasa tasarısı sundu.

İsrail’e askerî yardımların durdurulması

İsrail’in Gazze savaşındaki politikaları, on binlerce Filistinli sivilin hayatını kaybetmesi ve işgal altındaki Batı Şeria’da şiddetin devam etmesi, Demokratlar arasında İsrail’e verilen desteğin azalmasına yol açtı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu ile Cumhuriyetçiler arasındaki yakın ittifak da bu eğilimi etkileyen unsurlar arasında yer aldı.

Demokratların, geçen mali yılda 3,8 milyar dolar olarak gerçekleşen İsrail’e yönelik askerî yardımlara kısıtlama getirmesi veya yardımları durdurması mümkün. ABD, İsrail’e diğer tüm ülkelerden daha fazla yardım sağlıyor.

bh
ABD Başkanı Donald Trump’ın ara seçimler öncesinde düzenlediği seçim mitingine katılanlar (Reuters)

Temsilciler Meclisi’ndeki Demokratların yaklaşık yarısı, bu yaz İsrail’e yapılan yardımların kesilmesi yönünde oy kullandı. Bu girişime karşı çıkan Meeks gibi bazı milletvekilleri ise ağır bombalar gibi silahların İsrail’e tedarikine kısıtlama getirilmesini destekledi.

Askerî harcamaların azaltılması ve dış yardımların yeniden başlatılması

Demokratların, Trump’ın mensubu olduğu Cumhuriyetçi Partiye kıyasla askerî harcamaları azaltmaya daha fazla eğilim göstermesi bekleniyor.

Trump, bu yılın askerî bütçesinde yüzde 67’lik rekor bir artış talep ederek bütçenin 1,5 trilyon dolara çıkarılmasını istedi. Ancak Demokratlar, İran savaşı konusunda Kongre’ye danışmamasını ve sosyal programlarda yaptığı kapsamlı kesintileri gerekçe göstererek Senato’da bu girişimi engelledi.

Trump ayrıca Kongre tarafından onaylanan milyarlarca dolarlık dış yardımı dondurdu veya iptal etti. Bu kesintiler, finansmanın yeniden başlatılması için çaba göstereceklerini belirten çok sayıda Demokratın tepkisini çekti.


Zelenskiy, kasım ayında Kiev, Moskova ve Washington arasında görüşme yapılacağını doğruladı: Toprak meselesi liderlere bırakılacak

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (EPA)
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (EPA)
TT

Zelenskiy, kasım ayında Kiev, Moskova ve Washington arasında görüşme yapılacağını doğruladı: Toprak meselesi liderlere bırakılacak

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (EPA)
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (EPA)

Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, pazar günü yaptığı açıklamada, Kiev ve Moskova temsilcileri arasında ABD arabuluculuğunda kasım ayında bir görüşme gerçekleştirileceğini doğruladı. Görüşmenin, bu yılın başından bu yana durmuş olan barış müzakerelerini yeniden canlandırmayı amaçladığı belirtildi.

Zelenskiy, ulusal televizyona verdiği  röportajda, “Müzakereye hazırız. Konu toprak meselesiyse bunun liderler düzeyinde ele alınması gerekiyor. Diğer meseleler ise teknik heyetlerin yetki alanına giriyor. Dolayısıyla bütün bunlar kasım ayında görüşülebilir” dedi.