NASA'nın Juno uzay aracı, Jüpiter'in karanlık kutupları üzerinde dalgalanan yeni halkalar keşfetti. Bilim insanları bu halkaların, Dünya'da "kuzey ışıkları" diye bilinen aurora emisyonları olduğunu ifade ediyor.
Juno uzay aracındaki Ultraviyole Spektrografı (UVS) isimli cihazın yakaladığı halka şeklindeki emisyonların saniyede 3,3 ila 7,7 kilometre hızla genişlediği tespit edildi.
Söz konusu cihazın tasarımında görev alan, Güneybatı Araştırma Enstitüsü'nden (SwRI) araştırmacılar, bu emisyonların Jüpiter'in muazzam manyetosferinin sınırından geçen yüklü parçacıklar tarafından oluşturulduğunu belirtti.
Çalışmanın başyazarı Vincent Hue, söz konusu emisyonların oluşumunda Güneş rüzgarlarının rol oynadığını söyledi:
"Güneş rüzgarı, Güneş'in yaydığı süpersonik ve yüklü parçacık akışıdır. Bu parçacıklar Jüpiter'e ulaştığında manyetosferiyle etkileşime giriyor. Bu etkileşimi henüz iyice anlayabilmiş değiliz."
Jüpiter'deki auroralar, tıpkı Dünya'da olduğu gibi, gezegenin manyetosferine giren yüklü parçacıklarla ilişkili. Ancak Jüpiter'in manyetosferi Dünya'nınkinden yaklaşık 20 bin kat daha güçlü. Bu da çok daha büyük bir manyetosfer yarattığı anlamına geliyor. Öyle ki rüzgarlar gaz devine ulaşmadan önce 6 milyon kilometre kadar saptırılabiliyor.
NASA'nın Hubble Uzay Teleskobu ve Juno'nun yaptığı önceki gözlemler, Jüpiter'in güçlü auroralarının çoğunun iç süreçler, yani manyetosfer içindeki yüklü parçacıkların hareketi nedeniyle ortaya çıktığını göstermişti.
Öte yandan, Juno'nun UVS cihazının tespit ettiği zamanla genişleyen emisyon halkaları, zayıf bir aurora türüne işaret etti.
Çalışmanın ortak yazarı Bertrand Bonfond, "Halkaların yüksek enlemlerde bulunması, emisyonlara neden olan parçacıkların, manyetosferin Güneş rüzgarıyla karşılaştığı sınırının yakınından geldiğini gösteriyor" diye konuştu.
Bilim insanları Güneş rüzgârlarından gelen plazmanın gezegen plazmasıyla etkileşime girdiği, manyetosferin dış kısmında bulunan bölgelerden yayıldığını tahmin ediyor. Ancak Jüpiter auroralarının oluşumunda bu rüzgarların rolü, tam olarak bilinmiyor.
Araştırmanın ortak yazarı Thomas Greathouse, "Dünya'dan yıllardır yapılan gözlemlere ve uzay aracı ölçümlerine rağmen, Güneş rüzgarının Jüpiter'in auroral emisyonlarını nasıl kontrol ettiğini henüz tam olarak anlayamadık” dedi ve ekledi:
"Jüpiter'in manyetosfer dinamikleri, yüklü parçacıkların bu manyetosferdeki hareketi, büyük ölçüde gezegenin dönüşüne bağlı. Jüpiterin dönüşü sadece 10 saat sürüyor. Güneş Sistemi'ndeki en hızlı dönen gezegen. Güneş rüzgarının rolüyse hala tartışılıyor."
Başyazar Hue ise Journal of Geophysical Research: Space Physics isimli hakemli bilimsel dergide yayımlanan bulguları şöyle yorumluyor:
"Bu çalışma, söz konusu özellikleri hangi süreçlerin ürettiğini ortaya koyamadı. Ancak Juno görevi, bu belirsiz, geçici olaylardan daha fazlasını yakalamamızı ve incelememizi sağlayacak."
Independent Türkçe, Space, Science News
NASA, Jüpiter'in karanlık kutuplarında yeni halkalar keşfetti
2011'de fırlatılan Juno uzay aracı, 2016'da Jüpiter yörüngesine girmeyi başarmıştı (NASA)
NASA, Jüpiter'in karanlık kutuplarında yeni halkalar keşfetti
2011'de fırlatılan Juno uzay aracı, 2016'da Jüpiter yörüngesine girmeyi başarmıştı (NASA)
لم تشترك بعد
انشئ حساباً خاصاً بك لتحصل على أخبار مخصصة لك ولتتمتع بخاصية حفظ المقالات وتتلقى نشراتنا البريدية المتنوعة
