Libya Başbakanı Dibeybe, genel bütçeyi Temsilciler Meclisi’nden geçirme sorunuyla karşı karşıya

Dibeybe (sağda) pazartesi günü İtalya Başbakanı Mario Draghi'yi karşıladığı sırada (DPA)

Libya’nın doğusundaki El-Beyda kentinde bulunan Sayıştay Başkanlığı, Abdulhamid Dibeybe başkanlığındaki Ulusal Birlik Hükümeti’nin (UBH) sunduğu genel bütçe tasarısıyla ilgili değerlendirmelerini Temsilciler Meclisi Başkanı Akile Salih’e teslim etti. Bazıları bu gelişmeyi “yeni yürütme otoritesinin eski rejimin düşüşünden bu yana ülkede biriken krizlerin çözümü için yaptığı planın devre dışı kalması” şeklinde değerlendirdi.
Libya kamuoyu bütçenin kabul edilmesi amacıyla yakın zamanda bir meclis oturumunun düzenlenmesini beklerken, Sayıştay Başkanlığı bütçe tasarısıyla ilgili 18 maddelik bir değerlendirmede yaptı ve tasarının oylamaya sunulmasından önce bu değerlendirmelerin dikkate alınmasını talep etti. Yeni bütçenin kabulü, hükümete, hizmet seviyesini yükseltme ve geciken maaşların ödenmesini hızlandırma imkanı sağlayacak.
Sayıştay, önceki gün gönderdiği ve Temsilciler Meclisi Başkanı Salih’in teslim aldığı mektubunda, yeni hükümetin tasarıyı yeniden gözden geçirmesini talep ederek, tasarı üzerinde “gerçek ihtiyaçlara uygun şekilde düzenlemeler yapılması gerektiğini” dile getirdi. Mektupta, “(Hükümet) elektrik, gıda ve ilaç güvenliğinin yanı sıra koronavirüs salgınıyla mücadele ve gelecek seçimlere hazırlıkla ilgili önemli meselelere odaklanmalıdır” ifadelerine yer verildi.
Ulusal Birlik Hükümeti’ne yakın bir kaynak, dün Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Bazıları, 24 Aralık’ta seçimlerin yapılmasıyla görev süresinin bitmesi beklenen hükümetin yönetimde kalmasının kısa süreceği görüşünde. Ancak bu bazıları, maaşların gecikmesi ve likidite eksikliği, ulusal ekonominin mustarip olduğu çarpıklıklar gibi Libya’nın yaşadığı krizlerin hacmini görmezden geliyor. Geçtiğimiz on yıllık süreçte yolsuzluğun yaygınlaşması nedeniyle çoğu kişi artık endişe duyuyor. Fakat yürütme otoritesi, eskilerin getirdiği felaket ve krizlerle cezalandırılmamalı” dedi.
Sayıştay Başkanı Ömer Abdurrabah Salih, bütçe tasarısıyla ilgili değerlendirmeleri hakkında Temsilciler Meclisi Başkanı Salih’e gönderdiği mektubunda, “hükümetin bütçede gösterdiği harcamanın 95 milyar dinardan fazla olduğunu, Fetva Kurumu da dahil olmak üzere hiçbir görev yapmayan ve yetkinliklerini kullanamayan bazı kurumlara ödenek ayrıldığını, yeni idari kurum ve merkezlerin ihdas edildiğini ve gerekçe sunmaksızın gider merkezleri oluşturduğunu” dile getiriyor.
Sayıştay, tasarının, Devlet Finans Sistemi Yasası’na aykırı maddeler içerdiğini ve ayrıca her yıl petrol gelirlerinden yüzde 15’ten az olmamak kaydıyla genel ihtiyat hesabına pay ayrılmasını öngören kanun maddesini devre dışı bıraktığına dikkati çekti.
Sayıştay, tasarının bu haliyle “Bütçenin ekonomik etkilerinin analiz edilmesine, uygulamadaki olumsuz ve olumlu yönlerinin bilinmesine, devlet performansının etkinliği ve kamu harcamalarında ulaşılan hedefleri doğrulamaya yardımcı olmadığını ve ayrıca işleyişi denetlemediğini veya çeşitli sapmaları tespit etmediğini” kaydetti.
Sayıştay raporun devamında, “hükümet tarafından petrol gelirleriyle ilgili yapılan tahminlerin abartıldığı” belirtti. Petrol, ülke bütçesinin dizayn edilmesinde ana unsur olarak kabul ediliyor. Raporda ayrıca hükümetin harcamalar kontrol etmeye dair açık bir planı olmadan harcamaları genişletmesinin enflasyonun artmasına, bunun da emtia ve temel hizmetlere erişim fiyatlarının yükselmesine ve dolayısıyla Libya vatandaşının sırtındaki yükün ağırlaşmasına ve likidite krizinin derinleşmesine sebep olabileceği vurgulandı.