Biden’ın Kohen’i kabulü ABD’nin nükleer programa dair tutumunda bir şey değiştirmedi

Mossad Başkanı Yossi Kohen, Temmuz 2017'de ABD'nin İsrail Büyükelçisi evinde düzenlenen bir etkinlikte (Getty Images)

Tel Aviv'deki siyasi kaynakların Şarku’l Avsat’a aktardığına göre, ABD Başkanı Joe Biden’ın İsrail Dış İstihbarat Servisi (Mossad) Başkanı Yossi Kohen’i Cuma günü Washington’da kabulü, ABD’nin İran'la nükleer anlaşmaya geri dönme konusundaki tutumunda herhangi bir değişikliğe neden olmadı.
Söz konusu kaynaklar, Biden ile görüşmenin Kohen'in ziyaret planı dahilinde olmadığını bildirdi. Kohen, İran'ın nükleer silah geliştirme, balistik füze üretme ve bölgede bir hegemonya kurma planlarıyla mücadele etme yolları aramak için ordu, istihbarat ve İsrail Ulusal Güvenlik Konseyi'nden üst düzey yetkililerden oluşan üç heyet ile birlikte Washington'a gelmiş; ABD istihbaratı ve Ulusal Güvenlik Dairesi (NSA) yetkilileriyle görüşmelerin tamamlanması kapsamında Beyaz Saray'a girmişti.
Diplomasi gereği Başbakan Binyamin Netanyahu öncesinde hiçbir yetkilinin ABD Başkanı ile görüşemeyeceği için Kohen aslında Biden ile görüşmeyi beklemiyordu. Ancak Kohen’i şaşırtan ABD’liler, Biden’ın Beyaz Saray'daki bazı toplantılara katılacağını bildirdi.
Dolayısıyla bu görüşme, Biden tarafının görüşmenin İsrail’in bir devlet, güvenlik hizmetleri ve müttefik olarak ele alındığına dair İsrail'e yönelik bir ‘iyi niyet göstergesi’ şeklinde tanımlandı.  
Netanyahu’ya yakınlığı ile bilinen Israel Hayom gazetesi haberine göre Kohen, Biden'a İsrail’in nükleer anlaşmaya geri dönülmesine ve nükleer faaliyetler durdurulmadan önce İran'a yönelik yaptırımların durdurulmasına karşı çıktığı görüşünden bahsetti. Aynı zamanda anlaşmanın getirdiği tehlikeler dolayısıyla İsrail'e verilen bir tazminat olarak düşünülebilecek İsrail taleplerini sundu. Bölgede askeri üstünlüğün artırılması, bilgi alışverişi ve en üst düzeyde kalıcı koordinasyon sağlanması da bu talepler arasında yer alıyor.
Söz konusu görüşme sırasında Biden, İsrail’deki izdiham felaketinde hayatını kaybeden 45 Yahudi’ye yönelik baş sağlığı dilemek için Netanyahu’yu aradı. Görüşme ardından Netanyahu ile temasa geçerek toplantıda olup bitenler hakkında kendisine bilgi veren Kohen ise bunun iyi bir görüşme olduğundan bahsetti.
Kohen ile Biden arasındaki görüşme öncesinde, İsrail Ulusal Güvenlik Konseyi Başkanı Meir Ben Shabat başkanlığında Washington'a gönderilen İsrail güvenlik heyeti tarafından yürütülen bir dizi toplantı kaydedildi. Shabat ABD’li mevkidaşı Jack Sullivan ile görüşürken iki ülke arasındaki bazı güvenlik oturumları ve istişarelerine İsrail'in Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Gilad Erdan ve ABD'​nin İran Özel Temsilcisi Robert Malley de katıldı. Washington'da güvenlik heyetinin düzenlediği toplantı ve görüşmelerde ‘İran tehdidinin tüm yönleri’ üzerine duruldu.
ABD, başta Hizbullah olmak üzere Tahran'ın Orta Doğu'daki müttefiklerine aktardığı insansız hava araçları, balistik füzeler, İran füzeleri ve silahları gibi İran tehditlerine karşı ortak koordinasyon için bir güvenlik ekibi kurmak üzere İsrail güvenlik heyetiyle anlaşmaya vardı.
ABD ve İsrail tarafları, İran'ın nükleer programındaki ilerlemeden duydukları endişeyi dile getirdi. Bu yöndeki açıklama, İsrail güvenlik heyetleriyle görüşmelerin ardından Beyaz Saray tarafından yapılan ve “ABD, bir sonraki aşamada İran'ın nükleer dosyası konusunda İsrail ile istişarelerin artırılması konusundaki ilgisini teyit etti” ifadelerinin kullanıldığı açıklama sonrasında geldi.