ABD, Danimarka gizli servisinin yardımıyla Avrupa’yı dinlemiş

Macron, Washington ve Kopenhag’dan açıklama talep etti ve Merkel de Macron’un tutumunu destekledi

ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Kopenhag’a yönelik son ziyareti sırasında Danimarkalı mevkidaşıyla birlikte (Reuters)

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Almanya Başbakanı Angela Merkel, Danimarka Hükümeti’ni, ABD Ulusal Güvenlik Ajansı’nın (NSA) Danimarka’nın yardımıyla bir dizi üst düzey Avrupalı politikacıya yönelik casusluk yapmasına ilişkin kapsamlı bir açıklama yapmaya çağırdı.
Şarku’l Avsat’ın Alman haber ajansı DPA’dan aktardığı habere göre Fransa - Almanya bakanlar kurulu istişarelerinin ardından Macron, 31 Mayıs’ta, “Bu durumun, NATO ortakları arasında kabul edilemez olduğunu söylemek istiyorum. Bu oldukça açık” dedi. Macron, meselenin Danimarka ve ABD tarafından açıklığa kavuşturulması gerektiğini dile getirdi.
Aynı şekilde Merkel, Macron’un sözlerine katıldığını belirtti. Almanya hükümetinin ABD ajansının faaliyetlerine ilişkin tavrında hiçbir değişiklik olmadığını söyleyen Merkel, yıllar önce ajansın casusluk faaliyetleri hakkında belirtilenlere atıfla, “O günlerde doğru olanlar, bugün de geçerlidir” dedi. Merkel ayrıca, dostlar arasında casusluğun mümkün olmayacağını söyledi.
Danimarka’nın ABD’ye Merkel’in yanı sıra Alman, Norveç, İsveç ve Fransız siyasetçilerle üst düzey kamu görevlilerini hedef seçerek dinlemesi için destek sağladığı haberlerinin yayınlanması üzerine Danimarka hükümeti, 31 Mayıs’ta erken saatlerde kendisini bazı casusluk faaliyetlerinden uzak tutmaya çalıştı.
ABD’nin Avrupalılara yönelik casusluğuna dair bilgiler, İsveç Devlet Televizyonu (SVT) ve Norveç Devlet Televizyonu (NRK), Alman medya organları ve Fransa merkezli Le Monde gazetesinin katkılarıyla Danimarka Devlet Televizyonu (DR) tarafından yapılan bir soruşturmadan sonra ortaya çıktı. DR’ye göre ABD Ulusal Güvenlik Ajansı, İsveç, Norveç, Fransa ve Almanya da dahil bir dizi ülkeye yönelik casusluk faaliyetinde Danimarka dış istihbaratına bağlı bir birim ile ortaklıktan faydalandı. Bu bağlamda kuruma göre Haziran 2019’da bakanlıktaki görevini üstlenen Savunma Bakanı Trine Bramsen, “Müttefiklerin sistematik olarak dinlenmesi kabul edilemez” ifadesini kullandı. DR, geçen pazar günü ABD’nin, 2012- 2014 yılları arasında Danimarka istihbaratıyla bir iş birliği programı aracılığıyla Almanya Başbakanı Angela Merkel de dahil üst düzey Avrupalı politikacılara yönelik casusluk yaptığını ifade etti. Kurum, ismini vermeyen dokuz ilgili kaynaktan aktardığı haberinde, NSA’nın Almanya, İsveç, Norveç ve Fransa’daki üst düzey politikacı ve yetkililere casusluk yapmak için Danimarka internet kablolarından faydalandığını bildirdi. 2012’den 2014 yılına kadarki dönemi kapsayan soruşturmaya göre NSA’nın dinleme operasyonunda Merkel’in dışında o dönem Dışişleri Bakanı olan şimdi ise Almanya Cumhurbaşkanı Frank-Walter Steinmer var. Dinlenen kişiler arasında Almanya’da Sosyal Demokrat Parti (SDP)’nin o dönem Başbakan Adayı Peer Steinbrück olduğu da kaydedildi.
Almanya hükümeti sözcüsü, 31 Mayıs’ta Başbakan Merkel de dahil, komşu ülkelerdeki üst düzey yetkililere yönelik casusluk faaliyetinde ABD’nin Danimarka ile ortak eylemleri hakkında çıkan haberleri takip ettiklerini söyledi. Sözcü Steffen Seibert, düzenlediği basın toplantısında “Federal hükümetler, çıkan haberlerden haberdar ve bir açıklama yapılması için ilgili tüm ulusal ve uluslararası organlarla temas halindedir” dedi.
NSA, arama ve sohbet hizmetleri de dahil olmak üzere mobil mesajlara, telefon görüşmelerine ve internet kayıtlarına erişim sağlayabiliyor. DR, Danimarka Savunma İstihbarat Hizmeti’nin iç soruşturmasının Edward Snowden’ın gizli yazışma ve istihbarat bilgilerini sızdırmasının sonrasında 2014 yılında başladığını belirtti. Snowden, 2013 yılında Ulusal Güvenlik Ajansı’na ait gizli belgeleri sızdırdıktan 2013 yılında sonra ABD’den kaçarak, Rusya’dan sığında talep etmişti.
Washington, henüz olaya dair herhangi bir yorum yapmadı.d