Hindistan’da vakalar azaldıkça büyük şehirler yeniden açılıyor

Yeni Delhi, yoksullar için aşı sistemini iyileştirecek.

Sağlık çalışanları Yeni Delhi'deki bir alışveriş merkezini dezenfekte ediyor. (AFP)

Hindistan'daki büyük şehirler dün (Pazartesi) yeniden açılmaya başlarken, ülkenin finans merkezi Mumbai'de otobüs bekleyen uzun kuyruklara tanık olundu. Hindistan'da yüz binlerce kişinin ölümüne neden olan ikinci dalganın ardından Yeni Delhi sokaklarında yeniden hareketlilik yaşandı. Ülkede 6 Nisan'dan bu yana en düşük vaka sayısı kaydedilerek son 24 saatte 100 bin 636 yeni vaka bildirildi. Son vakaların geçen ay kaydedilen ve 400 bini aşan zirve sayının çok altında olması yetkililerin yeniden açılma kararı almasına neden oldu.
 Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi ve çevresindeki bölgeleri içerisine alan Delhi Ulusal Başkent Bölgesi Başbakanı Arvind Kejriwal, Twitter üzerinden yaptığı açıklamada, "Kendimizi salgından kurtarmamız gerekiyor. Ancak aynı zamanda ekonomiyi de normale döndürmemiz gerekli" dedi. Kalabalığı önlemek amacıyla başkentteki mağazaların yarısının bir gün çalışıp diğer gün kapatılması emredilirken, Delhi'deki ofislerin ve metro sisteminin yarı kapasitede her gün çalışmasına izin verildi. Ancak Nisan ve Mayıs aylarında hastanelerin hastalarla dolup taşmasına neden olan vakalardaki sıçramadan yavaş yavaş toparlanan şehirdeki restoranlarda yemek yeme, tiyatrolara ve spor salonlarına gitme yasağı gibi bazı kısıtlamalar yürürlükte kaldı.
Ülkede hastanedeki yataklar ve oksijen tüpleri yetersiz kalırken, hastalar hastane otoparklarında ve evlerinde tedavi olmayı beklerken hayatını kaybetti. Ayrıca yakma fırınları ve morglar biriken cesetler nedeniyle çözümsüz kaldı. Sağlık Bakanlığı, krizin zirvesinde kaydedilen günde 4 bin ölüme kıyasla 2 bin 427 yeni ölüm kaydedildiğini, böylece ülkedeki toplam can kaybının 349 bin 186 olduğunu belirtirken, toplam vaka sayısının ise 28,9 milyona ulaştığını söyledi.
Ancak uzmanlar, açıklanan rakamların gerçeğin çok altında olduğuna ve gerçek rakamların resmi rakamlardan çok daha fazla olabileceğine inanıyor. Mumbai'nin bulunduğu Maharaştra eyaletindeki yetkililer, şirketlere mevcut personelin yarısı ile çalışmasına izin verirken, spor salonları, kuaför salonları ve kaplıcalar da açıldı. Ancak sinemaların ve alışveriş merkezlerinin kapalı kalmasına karar verildi.
Ekonomiyi yeniden açma çabası, uzmanların üçüncü bir dalgayı önlemenin tek yolu olduğunu söylediği bir strateji çerçevesinde, 1,4 milyar insanı aşılamak için mücadele edildiği bir zamanda geliyor. Ancak aşıların yetersiz kalması nedeniyle Hindistan'daki 950 milyon yetişkinin sadece yüzde 5’inden daha azı iki dozla aşılandı.
Hindistan Başbakanı Narendra Modi ise dün yaptığı açıklamada, Hindistan'ın aşı arzını iyileştirmek için çalıştığını belirterek, 18 yaşını doldurmuş tüm yetişkinlerin ücretsiz aşılanacağını duyurdu. Kovid-19’a karşı yavaş giden aşı kampanyasında meydana gelecek değişiklikleri açıklayan Modi, federal hükümetin aşılama görevini eyalet hükümetlerinden geri alacağını belirtti.
Hindistan Başbakanı, "Bugün alınan bir kararla federal hükümet, 21 Haziran'dan itibaren 18 yaşından büyüklere ücretsiz aşı sağlayacak" dedi. Önceki politikaya göre federal hükümet yaşlılara ve ön saflardaki işçilere ücretsiz aşı uygulaması başlatmıştı. Ancak eyalet yetkilileri ve özel hastaneler, 18-44 yaş grubundaki kişilere belirli bir ücret karşılığında aşı yapmakla yükümlüydü.
Şu ana kadar Hindistan nüfusunun yalnızca yüzde 3,5'ine iki doz aşı yapıldı. Ülkedeki aşı politikası, eyalet hükümetleri, muhalif partiler ve Yüksek Mahkeme tarafından eleştirildi.
Ayrıca yaşanan şiddetli aşı kıtlığına ek olarak, eyaletler dozları yüksek fiyatlarla satın almaktan şikayet ediyor. Birçok muhalefet lideri de federal hükümetin dozları satın almasını ve eyaletlere ücretsiz olarak vermesini talep etmişti.
Modi ayrıca, önümüzdeki Kasım ayına kadar 800 milyon Hindistanlı yoksula gıda desteği sağlayacak hükümet projesini duyurdu. Modi açıklamasında, "Hükümet bu salgın sırasında yoksulların yanında yer alıyor. Kimse aç uyumayacak” dedi. Geçen Nisan ve Mayıs aylarında salgının ikinci dalgasından ciddi şekilde etkilenen Hindistan dün, 106 bin vaka kaydederek son iki ayın en düşük günlük vaka sayısını kaydetmiş oldu.