Kays Said’in İtalya’daki görüşmelerin en önemli iki gündem maddesi: Yasa dışı göç ve Libya krizi

İnsan hakları ve sivil toplum kuruluşları, Tunus'un Avrupa’nın ‘bekçisi’ haline gelmesine karşı uyarıda bulundular.

İtalya Başbakanı dün Roma'da Tunus Cumhurbaşkanı ile bir araya geldi. (EPA)

İtalya'nın başkenti Roma'ya dün resmi bir ziyaret gerçekleştiren Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said, İtalya Dışişleri ve Uluslararası İşbirliği Bakanı Luigi Di Maio, Tunus'un Roma Büyükelçisi, İtalya'da akredite olmuş Arap diplomatik misyonlarının başkanları ve Roma'daki Tunus diplomatik misyonunun üyeleri ile bir araya geldi.
Tunuslu kaynaklar, Cumhurbaşkanı Said'in İtalyan yetkililerle başta yasa dışı göçmenlik dosyası olmak üzere İtalya tarafıyla özel koordinasyon gerektiren bir dizi önemli dosyayı ve sezonluk istihdam konusunda Roma yönetimi ile yapılan anlaşmaların yenilenmesini görüşeceğini aktardılar. Kaynaklar ayrıca komşu ülkeler için endişe kaynağı olan ve Libya seçimlerinin planlandığı gibi bu yılın sonunda yapılması için daha fazla diyalog ve koordinasyon gerektiren Libya krizi dosyasının da ele alınacağını belirttiler.
Sızdırılan bilgilere göre daha önce 28 Ekim’de düzenlenmesi planlanan söz konusu ziyaret yapılan hazırlıklara rağmen ertelenmişti. Bu süre zarfında İtalyan yetkililerin Tunus’a ziyaretleri devam etti. Son olarak İtalya Dışişleri ve Uluslararası İşbirliği Bakanı Luigi Di Maio 20 Mayıs'ta, Avrupalı ​​yetkililerin de eşlik ettiği bir ziyaret gerçekleştirdi. Ardından Tunus Dışişleri Bakanı Osman el-Cerendi de 26-27 Mart tarihlerinde İtalya'yı ziyaret etti.
Bir grup insan hakları örgütü ve sivil toplum kuruluşu, Cumhurbaşkanı Said'in seyahati öncesinde Roma ile diyalog kurmanın Tunus'un İtalya’ya yönelik yasa dışı göç dalgası karşısında sınır muhafızı rolü oynamasına yol açacağı konusunda uyarıda bulundu. Sivil toplum kuruluşu Tunus Ekonomik ve Sosyal Haklar Forumu Sözcüsü Ramazan Bin Ömer konuya ilişkin açıklamasında, Tunus'un Akdeniz'in kuzey kıyılarındaki ülkelerle ilişkilerinde ekonomik çözümlere bağlı kalması çağrısında bulundu. Avrupa Birliği'nin (AB) Tunus'a yasa dığı göçmenlerin İtalya'ya ulaşmalarının önlenmesi ve geldikleri ülkeye geri gönderilmeleri için yaklaşık 10 milyon euro yardımda bulunduğunu söyledi. Bin Ömer ayrıca Tunus'un Avrupa sahilleri için bir bekçi olmaktan çıkarak artan yasa dışı göçe çözüm bulmada stratejik bir ortak rolü üstlenmeye başlaması gerektiğini vurguladı.
Tunus Ekonomik ve Sosyal Haklar Forumu’nun dün başkent Tunus’ta düzenlediği çevrimiçi basın toplantısında, haziran ayının ilk 15 gününde 836 Tunuslu yasa dışı göçmenin İtalya sınırlarına ulaştığı açıklandı. Forum, mayıs ayında bu sayının 596 olduğuna dikkat çekti.
Tunus'tan yapılan yasa dışı göçte bu yıl, önceki yıllara kıyasla kayda değer bir artış yaşandı. 2019 yılında 347 olan yasa dışı göçmen sayısı 2020'de 685, 2021 yılında ise 2 bin 817’ye ulaştı.
Tunus Ekonomik ve Sosyal Haklar Forumu Sözcüsü Bin Ömer, yasa dışı göç güzergahında Tunus'tan geçişlerin artması nedeniyle Avrupa’nın ülkeyi düzensiz göçmenlerin gelişini önleyen bir kaleye dönüştürmeyi hedeflediğini belirtti.  Ömer, Tunus'ta ve yurt dışında kısıtlayıcı ve çok taraflı bir sınır kontrol sisteminin konuşlandırılmasını yönetmek ve koordine etmekten sorumlu Uluslararası Göç Politikası Geliştirme Merkezi'nin Tunus’taki ofisine benzer projelerin artacağını öne sürdü.