Etiyopya'da eyalet başkenti Mekele'yi ele geçiren  Tigray Halk Kurtuluş Cephesi ‘savaşa devam’ edecek

Etiyopya’nın kuzeyindeki Tigray bölgesinde ve Mekelle’nin kuzeyindeki Agula yakınlarında bir kamyonun kasasındaki Etiyopya hükümet askerleri (AP)

Etiyopya’nın Tigray bölgesini önceden yöneten Tigray Halk Kurtuluş Cephesi'ne (TPLF) bağlı güçler, Etiyopya hükümet güçlerinin geri çekildiği Tigray eyaletinin başkenti Mekele’de Pazartesi günü kontrolü yeniden sağladığını ilan etmesinin ardından dün (Salı) yoğun saldırılarını sürdürdü. TPLF’nin, liderleri Debretsion Gebremichael'ın doğum yeri olan Shire şehrini geri aldığını bildirmesi, TPLF’yi devirip Tigray’ı kontrol altına aldıktan aylar sonra tek taraflı ateşkes ilan eden Addis Ababa hükümeti için yeni bir yenilgi oldu. 
TPLF, başkent Mekele'den çekilen Etiyopya hükümet güçlerini takip etmek için tarama faaliyetleri yürüttüğünü ve şehrin tamamının kendi kontrolleri altına girdiğini açıkladı. TPLF Sözcüsü Getachew Reda, bu sabah telefon aracılığıyla Reuters’a yaptığı açıklamada, “Mekelle’de yaklaşık 25 dakika önce aktif çatışmalar sona erdi. Güçlerimiz hala güney ve doğuda yoğun takip operasyonları yürütüyor” dedi. Başbakanlık sözcüsü, askeri sözcü veya Tigray’daki acil durum görev gücünün başkanı tarafından henüz herhangi bir açıklama yapılmadı.
TPLF sözcüsünün açıklaması, Etiyopya hükümetinin Tigray’da tek taraflı ateşkes ilan etmesinden saatler sonra geldi.
Etiyopya Federal Ordusu, Etiyopya Başbakanı Abiy Ahmed’in TPLF’ne bağlı yerel makamları kovmak üzere bir saldırı başlatmasından üç hafta sonra, 28 Kasım 2020’de şehrin kontrolünü ele geçirmişti. Eritre ile uzlaşının ardından 2019 Nobel Barış Ödülü’nü kazanan Abiy Ahmed, TPLF’ye karşı askerî harekât başlatmıştı.
Fransız haber ajansına (AFP) göre, Mekelle’nin düşmesi sonrasında ilan edilen zafere rağmen, ‘TPLF’ye bağlı Tigray Savunma Kuvvetleri’ ile ‘komşu Amhara Bölgesi güçlerinin desteklediği Etiyopya Federal Ordusu ve Tigray sınırında yer alan Eritre ordusu’ arasındaki savaşlar hiç durmadı. AFP, Tigray Savunma Kuvvetleri’nin Mekelle’ye girişi, yaklaşık sekiz aydır devam eden bu çatışmada bir dönüm noktası oluşturduğunu değerlendirdi.
Yerel halk, sokaklarda bu haberi kutlarken, Abiy Ahmed hükümeti ise dün akşam tek taraflı ateşkes ilan etti.
Eski Tigray hükümeti, gece yarısı yaptığı açıklamada, Tigray Savunma Kuvvetleri’nin kaydettiği ilerlemeyi memnuniyetle karşıladı ve Mekelle’nin tamamının kontrol altında olduğunu vurguladı. Açıklamada, “Tigray hükümeti ve ordusu, halkımızın güvenliğini ve hayatta kalmasını sağlamak için gerekli tüm önlemleri alacaktır” ifadelerine yer verildi. Hükümet, “Tigray hükümeti, Tigray’daki halkımıza ve ordumuza, düşmanlarımız Tigray’ı tamamen terk edene kadar mücadeleyi yoğunlaştırma çağrısı yapıyor” açıklamasında bulundu.
Tigray Savunma Kuvvetleri, birkaç aydır herhangi bir büyük şehrin kontrolünü ele geçirmemiş olsa da liderleri, birkaç kez uzak kırsal bölgelerdeki unsurlarının saflarını birleştirecekleri konusunda güvence verdi. Geçen hafta Etiyopya’da uzun süredir beklenen ulusal seçimler gerçekleştirilirken, büyük bir saldırı yaşandı. Seçim sonuçları henüz açıklanmadı, ancak Abiy Ahmed liderliğindeki Refah Partisi’nin 2018’de göreve gelmesinin ardından bir kez daha seçimleri kazanması bekleniyor.
Tigray'daki çatışma sivillere yönelik birçok suiistimal (katliamlar, tecavüzler, insanların yerinden edilmesi) ile damgalandı. Bu durum ise uluslararası toplumun kınamasıyla karşılaştı.
Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Tigray'daki son gelişmeleri "son derece endişe verici" olarak değerlendirdi. Guterres, Pazartesi günü yaptığı açıklamada, "Krizin askeri bir çözümü yok" ifadesini kullandı.
Öte yandan ABD, İrlanda ve İngiltere, BM Güvenlik Konseyi'nden Cuma günü acil bir genel toplantı talep etti.