Pfizer ve Moderna aşıları virüse karşı yıllarca koruma sağlıyor

ABD’de yapılan bir araştırmada, bu aşıları olan kişilerin destekleyici dozlara ihtiyaç duymayabileceğini belirtti.

Bir doz Pfizer aşısı hazırlanırken. (Reuters)

Yeni bir çalışma, Pfizer ve Moderna aşılarının, koronavirüsü yıllarca önleyebilecek bir bağışıklık tepkisi oluşturduklarını ortaya çıkardı. Bu güncel çalışma, mesajcı RNA (mRNA) teknolojisi ile geliştirilen aşıların uygulandığı çoğu insanın destekleyici bir doza ihtiyaç duymayabileceğine yönelik giderek artan kanıtları destekliyor. ABD’de St. Louis’de bulunan Washington Üniversitesi’nde immünolog olan ve çalışmayı yöneten Ali el-Yebidi, 28 Haziran’da New York Times’a yaptığı açıklamalarda, bu sonuçların bağışıklığımızın ne kadar devam edebileceğine yönelik iyi bir işaret olduğunu belirtti.
Geçen hafta Pazartesi günü Nature dergisinde yayınlanan çalışmada, ABD’de de kullanılan bir diğer aşı olan Johnson&Johnson ele alınmadı. Bununla birlikte, Dr. Yebidi, Johnson&Johnson’ın sağladığı bağışıklık tepkisinin, mRNA aşıları tarafından üretilenden daha az dayanıklı olmasını beklediğini belirtti.
Dr. Yebidi ve meslektaşları geçen ay, virüsü tanıyan bağışıklık hücrelerinin enfeksiyonu atlatan kişilerde, enfeksiyondan sonra en az 8 ay boyunca kemik iliğinde kaldığını ifade etti. Times gazetesinin aktardığına göre, başka bir ekip tarafından yapılan bir araştırmada ise, bellek B hücrelerinin enfeksiyondan sonra en az bir yıl olgunlaşmaya ve güçlenmeye devam ettiği tespit edildi. Bu bulgular, koronavirüs ile enfekte olan ve daha sonra aşılanan kişilerde bağışıklığın yıllarca, muhtemelen bir ömür boyu sürebileceğini gösteriyor. Ancak sadece tek başına aşılamanın böyle bir güçte bağışıklık sağlayıp sağlamayacağı net bir şekilde bilinmiyor.
Araştırmacılar, “Enfeksiyon veya aşılamanın ardından, lenf düğümlerinde germinal merkez adı verilen özel bir yapı oluşur. B hücreleri de bu yapıda eğitilir” şeklinde açıkladılar. Koronavirüs ile enfeksiyondan sonra, germinal merkez akciğerlerde oluşur. Aşılamadan sonra ise hücrelerin eğitimi, koltuk altlarındaki lenf düğümlerinde gerçekleşir ve araştırmacılar onlara ulaşabilir.
MRNA aşıları ile aşılamanın rolüne odaklanan çalışmada Dr. Yebidi ve ekibi, araştırmaya katılan 14 katılımcının hepsinde ilk aşı dozundan 15 hafta sonra germinal merkezin hala oldukça aktif olduğunu ve koronavirüsü tanıyan hafıza hücrelerinin sayısının azalmadığını tespit etti. Yebidi Times’a yaptığı açıklamada “İlk aşı dozunun uygulanmasının ardından bağışıklık tepkisinin yaklaşık 4 ay devam etmesi çok iyiye işaret. Zira bu merkezler genellikle aşılamadan bir-iki hafta sonra zirveye ulaşır ardından azalmaya başlar” Açıklamasında bulundu.
Washington Üniversitesi’nden bir immünolog olan Marion Pepper, Times’a yaptığı açıklamada “Herkes hep virüsün evrimine odaklanır. Araştırma, B hücrelerinin de aynı şeyi yaptığını gösteriyor. Bu durum, (B hücrelerinin) virüsün devam eden evrimine karşı koruyucu olacaklarını gösteriyor ki bu gerçekten cesaret verici” ifadelerini kullandı.
Arizona Üniversitesi’nden bir immünolog olan Deepta Bhattacharya ise, “Genellikle 4 ila 6 hafta sonra fazla bir şey kalmaz. Ancak mRNA aşıları tarafından uyarılan germinal merkezler aylarca çalışmaya devam ediyor ve çoğu kişide önemli miktarda bir düşüş görülmedi” dedi.
Çalışmanın bulguları, en azından mevcut koronavirüs varyantlarına karşı, aşı olan kişilerin büyük çoğunluğunun uzun vadede korunacağını gösteriyor. Uzmanlar, enfeksiyonu atlatan ve daha sonrasında aşılanan kişilerin destekleyici bir doza hiç ihtiyaç duymayabileceğini, ancak yaşlı yetişkinlerin, zayıf bağışıklık sistemi olan kişilerin ve bağışıklığı baskılayan ilaçlar alan kişilerin ek doza ihtiyacı olabileceğini düşünüyor.