Sudan'da tarım arazilerinin yüzde 50 oranında azalması endişe yarattı

Sudan’daki çocuklar yasalarla korunmayan gizli sektörlerde çalışıyor (Hasan Hamid)

Sudan Dışişleri Bakanı Meryem el-Mehdi, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi (BMGK) oturumunda yaptığı açıklamada, Nahda Barajı’nın Sudanlıların yarısı ve tüm Mısırlılar için tehdit oluşturmasının yanı sıra, Sudan'da tarım arazilerini de yüzde 50 azalttığını belirterek, barajın doldurulması ve işletilmesine ilişkin yasal bir anlaşmaya varılmasının önemini vurguladı.
Sudanlı yetkili Etiyopya’nın barajı doldurma noktasında ısrar etmesini ve bunun yol açacağı birçok zararı görmezden gelmesini sert bir dille eleştirdi. Barajın geçtiğimiz yıl ilk dolumunda, Mavi Nil Nehri seviyesindeki düşüşe dikkat çekerek, Etiyopya’nın söz konusu tutumunu Sudanlılar için bir tehdit olarak değerlendirdi. BMGK’ye Etiyopya’nın ülkesinin çıkarlarına zarar verecek tek taraflı kararlar almasını engelleme noktasında bir talepte bulundu. Ayrıca BMGK’ye sessiz kalmasının yanlış bir mesaj olarak anlaşıldığını ifade ederek, bu konuda gerekli sorumlulukları alma çağrısında bulundu.
Konsey üyeleri tarafları, üç tarafı da tatmin edecek bir çözüme ulaşmaya çağırırken, Rusya, güç kullanımı tehdidi ve söz konusu krizin karmaşıklığı konusunda uyarıda bulundu. ABD çözümün siyasi bir taahhütle olması gerektiğini belirtirken, Çin, barajı bölgesel işbirliğinin kaynağı olarak değerlendirdi. Sudan ve Mısır, barajın iki ülkeden milyonlarca vatandaşın hayatını tehdit ettiği noktasında uyarıda bulundu.
Öte yandan Etiyopya BMGK’nin elektrik üretme noktasında bir kalkınma projesi olarak tanımladığı konuya ilişkin tartışmanın ve tüm meselenin BMGK’nin yetkisi dışında olduğunu belirtti. Müzakerelere devam etme noktasındaki isteğini belirtirken, konuya ilişkin hiç bir baskıyı kabul etmediğini ifade etti. Etiyopya Başkanı dün (Cuma) twitter üzerinden yaptığı açıklamada, “Nahda Barajı üç ülke arasında bir işbirliği kaynağı olacaktır” ifadelerini kullandı.
Abiy Ahmed açıklamasının devamında, “Sudan ve Mısır halkına temin ederim ki, barajın doldurulması sebebiyle hiç bir zaman ciddi bir zarara uğramayacaklar. Çünkü söz konusu bölge akışın yalnızca küçük bir kısmını alıyor” ifadelerini kullandı.
Abiy Ahmed, Sudan barajlarını tehlikeye atmama sözü vererek şu ifadeleri kullandı:
“Sudan’ın Roseires Barajı Nahda Barajı’ndan yaklaşık 100 kilometre uzaklıkta. Daha dayanıklı olacak ve su akışında ciddi dalgalanmalara maruz kalmayacak. Böylece tüm tarafların karşılıkları refahı güvence altına alınmış olacak.”
Öte yandan Afrika Boynuzu uzmanlarından Abdulmunim Ebu İdris, Perşembe günü BMGK toplantısında tavsiye edilen, Nahda Barajı konusundaki çatışmanın uluslararası düzeye taşınmasının kararlaştırılan müzakere sürecine etki etmesi noktasında uyarıda bulundu. İdris, BMGK’nin, Afrika Birliği’nin üç ülke arasındaki müzakereleri yürütecek olduğunu onaylamasına ve kararlaştırılan müzakereleri izleyecek olmasına rağmen, tarafların müzakere oturumlarına gergin bir atmosferde katılacağını ifade etti.