Reuters'tan Erdoğan analizi: 2013'te işler değişmeye başladı... Seçim kazanmasının nedeni inşaat sektörü

Erdoğan (Reuters)
Erdoğan (Reuters)
TT

Reuters'tan Erdoğan analizi: 2013'te işler değişmeye başladı... Seçim kazanmasının nedeni inşaat sektörü

Erdoğan (Reuters)
Erdoğan (Reuters)

Reuters haber ajansı, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ve 2023 seçimleri ile ilgili kapsamlı bir analiz yayımladı.
"Erdoğan’ın Türkiye’sinin Ekonomik Mucizesi Düşmeye Başladığında" başlığını taşıyan makalede Erdoğan’ın üçüncü 10 yılında da görevini koruma ihtimali üzerine detaylı yorumlar yer aldı.
Makalede anketlerin, son üç yılda döviz krizi, keskin bir durgunluk ve koronavirüs salgını nedeniyle Erdoğan'a desteğin düştüğünü gösterdiği bilgisi yer alırken, "Bazıları, Erdoğan'ın AK Partisi'nin kırsal kesim ve işçi sınıfı muhafazakarları arasında güçlü bir tabana sahip popülerliğini korumasına rağmen, iktidar koalisyonunun gayrı resmi bir muhalefet ittifakını takip ettiğini gösteriyor. Bu yıl, Türkiye'nin 2020'de daralmadan kaçınan birkaç ülkeden biri olmasının ardından ekonomik büyüme yeniden hızlandı. Ancak son yılların zararı, gıda ve diğer temel mallarda yüzde 20 veya daha fazla enflasyon yaşandı" ifadeleri kullanıldı.
Makale şöyle devam etti:
"Reuters’a konuşan derecelendirme kuruluşu Fitch Rating’in Direktörü Douglas Winslow, "Zorlu bir ekonomik zemin ile birlikte Erdoğan’ın anketlerine bakarsanız gelecek 12 ayın onun için seçime uygun bir zaman olmadığını görürsünüz" dedi.
Gini'nin gelir ve servet dağılımı endeksi, eşitsizliğin 2011'den bu yana arttığını, 2013'ten bu yana hızlandığını ve Erdoğan'ın görevdeki ilk on yılında (2006-2010'da) elde edilen büyük kazanımları ortadan kaldırdığını gösteriyor.
Reuters ayrıca, "Modern Türkiye’nin en uzun süre lideri olan Erdoğan, ekonomik krizlerin ardından yönetimi düzeltme ve ekonomiyi rahatlatma vaadiyle 2002’de göreve geldi. Ekonomiyi düzeltti ve o dönemde diplomatik hamlelerle dikkat çekti. Yoksulluk ve işsizlik düştü. Üç haneli rakamlarda olan enflasyon yüzde 5’lere düştü" yorumunu da yaptı.

Seçim kazanmasının nedeni inşaat sektörü
Makalede sağlık sisteminin Erdoğan'ın göreve geldiği 2003’ten beri yükseldiği belirtilirken, inşaat sektörünün ekonomiye güç verdiğini ve AK Parti’nin arka arkaya sekiz seçimi bu sayede kazandığına dikkat çekilerek "Modern Türkiye'nin en uzun süredir hizmet veren lideri, Erdoğan'ın çocuğu gibi gördüğü AK Parti'si, 1970'lerden bu yana yaşanan en kötü düşüşün ardından 2002'de, Türkleri daha iyi bir yaşam için endişelendiren kötü yönetim ve durgunluklardan kopartma vaadiyle iktidara geldi" değerlendirmesinde bulunuldu.
"Erdoğan dokunulmaz görünüyordu" sözlerine yer verilen makalede, "Eşi benzeri görülmemiş hükümet karşıtı protestoların Türkiye'yi kasıp kavurduğu ve daha büyük ekonomik ivme kazanırken küresel olarak gelişmekte olan piyasaların sancılı bir finansal çıkışla karşılaştığı 2013'te işler değişmeye başladı" ifadeleri kullanıldı.
Analizde, Erdoğan hükümetinin 2013'te İstanbul Gezi Parkı'nda başlayan protestoları bastırdığında pek çok kişiyi şok ettiği belirtildi.
Reuters'a konuşan Sabancı Üniversitesi sosyoloji bölümünde yardımcı doçent olan Ateş Altınordu, baskıların "AK Parti'yi yeni bir kuruluş olarak kristalleştirdiğini ve popüler akımın onlara karşı döndüğünü gösterdiğini" söyledi.
Altınordu, "2013'ten bu yana AK Parti ve Erdoğan, ekonomiye muhtemelen çeşitli şekillerde zarar veren otoriterliği daha da artırmak için harekete geçti. "Daha az medya özgürlüğü ile daha izole ve merkezi bir karar alma moduna girdiler. Dolayısıyla muhtemelen daha fazla politika hatası yapıyorsunuz, tepkinizi kaybediyorsunuz ve yolsuzluğa çok daha fazla yer açılıyor" dedi.

Reuters, Independent Türkçe



İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
TT

İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)

İranlı yetkililer bugün yaptıkları açıklamada, ülkede giderek yayılan protestolar sırasında batıdaki Luristan eyaletinde İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı seferberlik gücü Besic’ten bir unsurun öldüğünü duyurdu. Bu olay, güvenlik güçleri saflarında kaydedilen ilk ölüm olarak bildirildi.

Protestolar, ülkedeki ekonomik koşulların kötüleşmesine tepki olarak pazar günü başlamıştı.

Çarşamba gecesi hayatını kaybeden ve 21 yaşında olduğu belirtilen Besic üyesinin ölümü, başkent Tahran’da protestoların görece zayıflamasına karşın diğer eyaletlere yayılmasıyla birlikte, İran yönetiminin gösterilere karşı daha sert bir tutum benimseyebileceğine işaret ediyor.

Şarku’l Avsat’ın AP’den aktardığına göre, İran resmi haber ajansı IRNA, DMO mensubunun ölümünü doğruladı ancak olaya ilişkin ayrıntı vermedi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı (ISNA) ise Luristan Vali Yardımcısı Said Burali’nin açıklamalarına yer verdi. Burali, güvenlik görevlisinin ölümünden doğrudan göstericileri sorumlu tuttu.

Burali, söz konusu DMO mensubunun, protestolar sırasında ‘kamu düzenini savunurken’ ‘ayaklanmacılar’ tarafından öldürüldüğünü söyledi. Burali ayrıca, Besic ve polis güçlerinden 13 kişinin de olaylarda yaralandığını açıkladı.

İran’da protestolar, Tahran’daki ticaret merkezlerinden üniversitelere ve birçok kente yayılarak genişledi. Geçtiğimiz pazar günü, ekonomik krizin derinleşmesi, riyalin rekor düzeyde değer kaybetmesi, enflasyonun yükselmesi ve yaşam koşullarının ağırlaşmasıyla başlayan hareketlilik, dikkat çekici bir boyut kazandı.


İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
TT

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)

Yeni yılın ilk gününde bugün İstanbul'da binlerce kişi Gazze’ye destek amacıyla yürüyüş düzenledi. Filistin ve Türk bayraklarının taşındığı yürüyüşte, savaşın harap ettiği bölgedeki şiddetin sona ermesi talep edildi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre protestocular dondurucu soğukta toplanarak Galata Köprüsü'ne doğru yürüdüler ve "Sessiz kalmayacağız, Filistin'i unutmayacağız" sloganıyla oturma eylemi yaptılar.

Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)

Bilal Erdoğan da dahil olmak üzere 400'den fazla sivil toplum örgütü yürüyüşe katıldı.

Polis kaynakları ve Anadolu haber ajansı (AA), yürüyüşe yaklaşık 500 bin kişinin katıldığını, konuşmalar yapıldığını ve Lübnan doğumlu şarkıcı Maher Zain'in "Filistin'e Özgürlük" şarkısını seslendirdiğini bildirdi.

Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)

Eğitim amaçlı bir hayır kurumu olan İlim Yayma Vakfı'nın başkanı olan ve yürüyüşün düzenlenmesine destek veren Bilal Erdoğan, "2026 yılının tüm milletimize ve ezilen Filistinlilere iyilik getirmesini diliyoruz" dedi.

Türkiye, Gazze'deki savaşın en sert eleştirmenlerinden biri olup, 7 Ekim 2023'te İsrail'e yönelik eşi benzeri görülmemiş bir Hamas saldırısına karşılık olarak patlak veren savaşı sona erdiren ateşkesin sağlanmasına yardımcı oldu.

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)

10 Ekim'de kırılgan bir ateşkes yürürlüğe girdi, ancak bu ateşkes şiddeti etkili bir şekilde sona erdirmedi; yürürlüğe girmesinden bu yana 400'den fazla Filistinli öldürüldü.


İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
TT

İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)

Gazze savaşında ateşkes sağlansa da 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların etkileri her iki tarafta da derinden hissediliyor. 

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerine göre, savaşla ilgili ölümler hesaba katılmadığında dahi, ülkedeki beklenen yaşam süresi 2024'te düştü. 

Yahudi erkeklerin ortalama ömrü 82,4'ten 82,1'e gerilerken, kadınlarda 86,1'den 85,8'e gelindi. 

Bu süre zarfında İsrail yurttaşı Arap erkeklerinde düşüş daha fazla oldu: Beklenen yaşam süresi 78,3'ten 77,7'ye azaldı. 

2023'te ortalama ömrü 83,3 olan Arap kadınlarıysa 2024'te 83,2'ye düştü.

Böylece İsrail'deki ortalama yaşam beklentilerinde 2020'den beri ilk kez düşüş kaydedildi. 

Geçen hafta yayımlanan bu verileri haberleştiren Haaretz, 2,7 milyon İsraillinin sigortalı olduğu Maccabi adlı şirketin çarşamba açıkladığı rakamları da dünya kamuoyuna duyurdu. 

Her üç İsrailliden birinin profesyonel psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulandı. 

İsrail'den göç edenlerin sayısı Gazze savaşının ardından iki katına çıkarken neredeyse üç aydır süren ateşkes de bu eğilimi değiştirmeyecek gibi görünüyor.  

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu'nun yıl sonu raporuna göre 2025'te 69 bini aşkın İsrailli ülkesini terk etti. 24 bin 600 kişininse Ortadoğu ülkesine taşındığı bildiriliyor. 

Resmi verilere göre, 2024'te ülkesinden kaçan İsrailli rakamı 82 bin 700'dü. Aynı yıl yerleşmek üzere ülkeye giden kişi sayısının 55 bin civarında kaldığı düşünülünce İsrail'de nadir görülen bir negatif net göç ortaya çıkmıştı.

Son rakamlara göre bu yıl da aynı durum tekrarlandı. 

Times of Israel, Gazze savaşıyla birlikte ülkedeki gergin siyasi atmosferin bu düşüşten sorumlu tutulduğunu aktarıyor.

İsrailli sosyologlar ve nüfusbilimciler, ülkeyi terk edenlerin çoğunun iyi eğitimli, yüksek gelirli, seküler ve sola yatkın kişiler olduğunu söylüyor. 

Göç dalgasının ekonomik, sosyal ve siyasi etkilerinin ülkenin geleceğini ciddi bir şekilde belirleyebileceği uyarısında bulunuyorlar. 

Avrupa'da yaşayan İsrail yurttaşı sayısının 200 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Independent Türkçe, Haaretz, Times of Israel