Son Haberler

EKONOMİ

Suudi Arabistan ve İngiltere, ekonomik ve sosyal ilişkilerin canlandırılmasını ele aldı

Londra'daki Suudi-İngiliz Sürdürülebilir Yatırım Forumu'nun çalışmalarından (SPA)

Londra/Şarku’l Avsat

08:55-16 Temmuz 2021 AD ـ 06 Thul-Hijjah 1442 AH

Suudi Arabistan ve İngiltere, ekonomik ve sosyal ilişkilerin canlandırılmasını ele aldı

Londra'daki Suudi-İngiliz Sürdürülebilir Yatırım Forumu'nun çalışmalarından (SPA)

Suudi-İngiliz Stratejik Ortaklık Konseyi Ekonomik ve Sosyal Komitesi, üzerinde mutabık kalınan alanlar çerçevesinde ikili ilişkilerin canlandırılması ve iki ülke arasındaki işbirliğinin artırılması konusunu ele aldı.
Bu, Suudi Arabistan Ticaret Bakanı ve Enformasyon Bakanı Vekili Dr. Macid el-Kasabi’nin İngiltere İş, Enerji ve Sanayi Stratejisi Bakanı ve Parlamento Üyesi Kwasi Kwaeng ile görüşmesi sırasında geldi.
Toplantının nihai bildirisinde, İngiltere'nin 2016 yılından bu yana çalışmaları devam eden Suudi Arabistan 2030 Vizyonu ile büyük ekonomik ve sosyal ilerleme kaydettiği ve bu vizyonun Suudi Arabistan ekonomisini çeşitlendirme ve sosyal reform programının gerçekleştirilmesini destekleme konusundaki taahhüdünü devam ettirdiği aktarıldı.
Her iki ülke vatandaşları için çeşitli sektörlerde refah sağlamanın yanı sıra ticaret ve yatırımı geliştirmeye yönelik ortak taahhütler vurgulanarak, ekonomik ve sosyal alanlarda daha fazla işbirliği sağlamaya atıfta bulunuldu. Toplantıda ayrıca son birkaç yılda Riyad ve Londra arasındaki bölge içi ticaretin büyük hacmine değinildi.
Taraflar özellikle finansal teknoloji, açık bankacılık hizmetleri ve finans alanlarında ticaret ve finansal hizmetlerdeki işbirliğini geliştirmenin yollarının yanı sıra ortak çalışmanın stratejik ortaklıklar için yeni ek alanlar üretmesini bekleyerek öncelikli yatırım sektörlerini de masaya yatırdı.
Görüşme sırasında her iki ülke özel eğitim ihtiyaçları, mesleki eğitim ve öğretim alanında gelişim dahil eğitim işbirliğini ilerletmeye hevesli görünürken, kısa vadeli önceliklerin belirlenmesi dahil olmak üzere şimdiye kadar kaydedilen ilerlemeye övgüde bulundu. Salgınla mücadele, sağlık teknolojisi, sağlıklı kilo, beslenme ve tüm sağlık sisteminin gelişimi dahil olmak üzere sağlık hizmetlerinin gelişiminde daha fazla işbirliği yapmaya karar verildi.
Açıklamada, her iki ülkenin enerji alanında on yıllardır dostane ilişkilere sahip olduğu, iklim sorunlarına yönelik ortak ilginin genişlediği ve geçtiğimiz Mayıs ayında enerji işbirliği (CCE) ile ilgili bir dizi ortak ilgi alanının olduğu belirtildi. Ayrıca yetkililer, iki ülke arasında özellikle kapasite geliştirme ve deneyim alışverişi konularında iklim ve çevre alanında işbirliği yapmak istediklerini, uzay, madencilik, ilaç ve havacılık alanlarında da ortaklıklar ve işbirliği için yeni fırsatları masaya yatırdıklarını aktardılar.
2021 yılı Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Konferansı (COP26) Başkanı İngiltere, Suudi Arabistan’ın iklim ve ekonomik çeşitlendirme gündemine katkıda bulunan Yeşil Suudi Arabistan ve Yeşil Ortadoğu girişimlerini takdir ederek, Paris Anlaşması’nın uzun vadeli hedefine ulaşmada dairesel karbon ekonomisi yaklaşımını teşvik etmesine vurgu yaptı. Görüşmede, iddialı ve kapsamlı bir sonuca ulaşmak, iklim eylemini hızlandırmak ve herhangi bir aksama veya gecikme olmamasını sağlamak için her iki ülkenin birlikte çalışması gerektiği kabul edildi.
Riyad ve Londra, kültür, turizm ve spor fırsatlarının geliştirilmesi yoluyla iki ülke arasında seçkin bağlantılar kurma konusundaki heveslerin yanı sıra film, sanat, turizm, eğlence ve spor alanında işbirliğin derinleştirilmesi gerektiğini vurguladı.

EKONOMİ

Meta'nın aldığı şirketin yöneticilerinin Çin'den ayrılması yasaklandı

11 Şubat 2026'da Fransa'nın doğusundaki Mulhouse'da bir akıllı telefonun ekranında Meta logosu görülüyor (AFP)

İstanbul: Şarku'l Avsat

15:25-27 Mart 2026 AD ـ 08 Shawwal 1447 AH

İstanbul: Şarku'l Avsat

15:25-27 Mart 2026 AD ـ 08 Shawwal 1447 AH

Meta'nın aldığı şirketin yöneticilerinin Çin'den ayrılması yasaklandı

11 Şubat 2026'da Fransa'nın doğusundaki Mulhouse'da bir akıllı telefonun ekranında Meta logosu görülüyor (AFP)

Çin'in, Meta'nın 2 milyar dolarlık bir anlaşmayla satın aldığı yapay zeka girişiminin patronunun ülkeden ayrılmasını engellediği bildirildi.

Financial Times'ın haberine göre Manus CEO'su Xiao Hong'a, düzenleyici kurumlar satış anlaşmasını incelerken Çin'den ayrılamayacağı bildirildi ve baş bilim insanı Ji Yichao'nun da ülkeden çıkması yasaklandı.

Facebook, Instagram ve WhatsApp'ın sahibi Meta, yapay zeka hizmetlerini güçlendirmek amacıyla Manus'u satın alacağını aralık ayında duyurmuştu.

Geçen yıl "dünyanın tamamen otonom ilk yapay zekası" diye tanımladığı teknolojisini tanıttıktan sonra dikkatleri üzerine çeken Çin girişimi, temmuzda genel merkezini Singapur'a taşımıştı.

Teknolojiyi yapay zeka için "yeni paradigma" diye tanımlayan yaratıcılarına göre Manus'un yapay zeka ajanı, tatil rezervasyonu yapmak veya podcast oluşturmak gibi karmaşık görevleri herhangi bir insan rehberliğine ihtiyaç duymadan yerine getirebiliyor.

Geçen martta ilk kez piyasaya sürülen Manus, önde gelen ABD şirketlerine ait bazı yapay zeka ajanlarının performansını geride bıraktıktan sonra 2 milyondan fazla kullanıcının bekleme listesine girmişti.

Meta, bağımsız Manus hizmetini işletmeye sürdürürken, bu hizmetin özelliklerini diğer ürünlerine de entegre edeceğini belirtmişti.

Satın alma işleminin duyurulmasından kısa süre sonra Çin Ticaret Bakanlığı, anlaşmanın yerel yasa ve yönetmeliklere uygun olup olmadığını araştıracağını açıklamıştı.

Meta yaptığı açıklamada satış anlaşmasının "yürürlükteki yasalara tamamen uygun" olduğunu belirterek "soruşturmanın düzgün bir şekilde sonuçlanmasını" beklediklerini eklemişti.

Bu satın alma, yapay zeka girişimlerini hedefleyerek bu alanda Google, Microsoft ve OpenAI'la rekabet etmeyi amaçlayan Meta CEO'su Mark Zuckerberg'ün, son aylardaki ses getiren birkaç devir işleminden biri.

Aralık ayında The Independent'la paylaşılan bir açıklamada Manus CEO'su Xiao Hong, "Meta'ya katılmak, birinci sınıf yapay zeka ürünlerini yaygınlaştırma yolculuğumuzda bir sonraki mantıklı adım" demişti.

Meta'nın mevcut ekipleriyle ortaklık kurarak Manus'un teknolojisini küresel bir yapay zeka portföyüne entegre edebilir ve otonom ajan yeteneklerimizi milyonlarca işletme ve yaratıcıya sunabiliriz.

Independent Türkçe

EKONOMİ

Savaşın uzamasıyla küresel piyasalar alarmda: Yatırımcılar nereye kaçacak?

New York'taki Wall Street Borsası'ndaki yatırımcılar (Reuters)

Başkentler: Şarku’l Avsat

14:59-27 Mart 2026 AD ـ 08 Shawwal 1447 AH

Başkentler: Şarku’l Avsat

14:59-27 Mart 2026 AD ـ 08 Shawwal 1447 AH

Savaşın uzamasıyla küresel piyasalar alarmda: Yatırımcılar nereye kaçacak?

New York'taki Wall Street Borsası'ndaki yatırımcılar (Reuters)

İran’a yönelik savaş, Doğu’dan Batı’ya küresel piyasalarda işlem yapanlar açısından son derece olumsuz bir tablo ortaya koyuyor. Şanghay merkezli fon yöneticisi Wang Yabi için ise mesele, geceleri rahat uyuyabilmekle ilgili. Ortadoğu’daki savaşın sürmesiyle küresel piyasalarda yaşanan sert satış dalgası karşısında Wang, portföyündeki pozisyonlarını keskin şekilde azalttı.

Özel Zigji fonunun yöneticisi Wang, pazartesi günü Çin hisselerinde yaşanan sert düşüşle ilgili şu ifadeleri kullandı: “Keskin dalgalanmaları sevmem... Açılış kötüydü, bu yüzden portföy pozisyonlarımı yaklaşık yüzde 30’a indirdim. Sonrasında kendimi çok daha rahat hissettim.”

Hafta içinde sınırlı bir toparlanma görülse de Wang, hisse senetlerinden petrole, tahvillerden altına kadar tüm varlık sınıflarında gözlenen keskin ve öngörülemez dalgalanmalar nedeniyle yeni pozisyon eklemeyi planlamıyor.

Wang, “Bugün dipten alım fırsatı yakalamaya çalışıyorsunuz, ertesi gün yeni bir satış dalgasıyla karşılaşıyorsunuz. Belirsizlik hâkim olduğunda, iç huzuru için pozisyonlarınızı azaltırsınız” ifadelerini kullandı. Wang yalnız değil; Şanghay’dan New York’a kadar traderlar, yatırımcılar, varlık yöneticileri ve bankacılar uykusuz geceler, hafta sonu çalışmaları, müşterilerle uzun toplantılar ve son dakika işlemlerinde artan stresle karşı karşıya.

Bu zorlukların temelinde, ABD ve İsrail’in İran’la yürüttüğü savaşın ne kadar süreceğine dair belirsizlik ve bunun petrol fiyatları (şimdiden varil başına 100 doların üzerine çıktı), enflasyon, faiz oranları ve merkez bankası politikaları üzerindeki etkileri yer alıyor. Beşinci haftasına girmek üzere olan savaş, geleneksel güvenli liman olan altının 2008’den bu yana en büyük aylık düşüşünü yaşamasına yol açtı; fiyatlar yaklaşık yüzde 16 geriledi. ABD Hazine tahvillerinin getirileri ise bu ay 46 baz puan artarak Ekim 2024’ten bu yana en güçlü yükselişi kaydetti.

Piyasa oyuncularından bazıları 2022’de başlayan Rusya-Ukrayna savaşı ve Kovid-19 pandemisi gibi geçmiş krizlerden ders çıkarmaya çalışsa da çoğu yatırımcı eski stratejilerin artık işe yaramadığını düşünüyor.

Güvenli varlıklar tartışması

Gama Varlık Yönetimi’nin Baş Yatırım Sorumlusu Rajeev De Mello, hafta sonları da çalıştıklarını ve ekip toplantılarının uzadığını belirterek, “Gerçek anlamda güvenli varlık sayısı çok az... ABD tahvilleri işe yaramıyor, yen ve İsviçre frangı gibi geleneksel güvenli para birimleri de öyle. Altın ve gümüş de durumu iyileştirmiyor” dedi.

Şubat ayı sonunda ABD ve İsrail’in İran’a yönelik ortak saldırılarıyla başlayan ve yaklaşık bir aydır süren savaş, Tahran’ın dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz akışının beşte birinin geçtiği Hürmüz Boğazı’nı fiilen kapatmasına yol açtı. Bu durum, yüksek enflasyonla düşük büyümenin bir arada görüldüğü stagflasyon endişelerini artırırken, yatırımcıları ABD doları dışında neredeyse tüm varlıkları satmaya itti. Singapur merkezli De Mello, “Savaşın başlamasından bu yana hisse yatırımlarımızı azalttık; saklanacak yer yok” dedi.

Asya borsaları sert darbe aldı

Güney Kore hisseleri bu ay yaklaşık yüzde 13, Japonya Nikkei endeksi ise yüzde 9 geriledi. ABD hisseleri ise görece daha iyi performans göstererek yalnızca yüzde 6 düştü ve bu durum bazı yatırımcıların ilgisini çekti.

Hong Kong’da UBS’de işlem satışları başkanı Kenyon Tsieh, mart ayı başından bu yana işlem masalarında her gün net satış görüldüğünü, özellikle küresel yatırımcıların Tayvan’a en büyük maruziyetini temsil eden ve Asya’nın en değerli şirketi olan TSMC hisselerinde yoğun satış yaşandığını söyledi.

Londra merkezli Allspring Global Investments’tan Matthias Scheiber ise gelişmekte olan piyasalardaki pozisyonlarını azalttığını ve taktiksel olarak ABD varlıklarına yöneldiğini, ancak küresel merkez bankalarının Avustralya’yı izleyerek faiz artırması halinde baskının artabileceğini ifade etti.

Piyasa çalkantılarında kayıp yaşayanlar için tablo daha da zor. Bir enerji şirketinde çalışan bir trader, şirketinin petrol fiyatlarının düşeceğine yönelik pozisyonlar taşıdığını ve savaşın başlamasıyla birlikte uykusuz geceler yaşadığını söyledi. İsmini vermek istemeyen trader, “Savaşın başladığı hafta sonu kelimenin tam anlamıyla uyuyamadım” dedi.

Eşi görülmemiş şok

UOB Kay Hian’da özel varlık yönetimi direktörü Kenneth Goh için de durum farklı değil. Goh, kayıplardan ziyade müşterilerin portföylerini yönetme baskısı nedeniyle neredeyse hiç uyuyamadığını belirterek, “Hiç durmadan devam ediyor. Şanslıysam gece yarısı uyurum, değilse sabaha karşı 2, 3 ya da 4’te... Ama bu, seçtiğim hayat” dedi.

Ortadoğu’daki çatışmaya ilişkin süregelen belirsizlik, şirket tahvili piyasasındaki yeni işlemleri de etkiledi. New York’ta bankalar, video oyun geliştiricisi Electronic Arts’ın 55 milyar dolarlık satın alımı için yaklaşık 18 milyar dolarlık borcu üstlendi.

Piyasalar, ABD Başkanı Donald Trump’ın İran’ın elektrik altyapısına yönelik saldırılar için verdiği süreyi yakından takip etti. Bu takvim, İran elektrik şirketinin tahvil ihracının son aşamalarıyla çakıştı ve borçlanma koşullarını etkileyebilecek bir unsur olarak öne çıktı.

Konuya yakın iki bankacıya göre, hafta sonu boyunca işlemde yer alan bankacılar, İran altyapısına olası saldırı ve bunun tahvil fiyatlarına etkisine karşı hazırlık yaptı. Trump’ın pazartesi günü saldırıları beş gün ertelemesinin ardından bankalar, farklı para birimlerinden oluşan yaklaşık 6,6 milyar dolarlık yüksek getirili tahvil diliminde borçlanma maliyetlerini düşürebildi. Perşembe günü ise Trump, saldırı tehdidini 6 Nisan’a kadar 10 gün süreyle askıya aldı.

Bu sürekli dalgalanma, yatırımcıları piyasaları anbean izlemeye zorluyor. Aravali Varlık Yönetimi Baş Yatırım Sorumlusu Mukesh Dev, “Piyasayı sürekli takip etmek ve anında tepki vermek zorundasınız; bu da zihinsel kapasitenizi ciddi şekilde etkiliyor” dedi.

Dev, 2008 küresel finans krizi ve 1990’ların sonundaki Asya krizinde benzer dalgalanmalar gördüğünü, ancak mevcut durumun o dönemlerle kıyaslanıp kıyaslanamayacağı konusunda henüz net konuşamayacağını belirterek, “Bu durum bir hafta daha sürerse göreceğiz. Hata yapma lüksü yok; hatalar kesinlikle kabul edilemez” ifadelerini kullandı.