ABD kamuoyundan Bennett’e İsrail’in insan hakları ihlalleri eleştirisi

İsrail'in Gazze'yi bombalaması sonucu yıkılan evlerinin restore edilmesini bekleyen bir aile (AP)
İsrail'in Gazze'yi bombalaması sonucu yıkılan evlerinin restore edilmesini bekleyen bir aile (AP)
TT

ABD kamuoyundan Bennett’e İsrail’in insan hakları ihlalleri eleştirisi

İsrail'in Gazze'yi bombalaması sonucu yıkılan evlerinin restore edilmesini bekleyen bir aile (AP)
İsrail'in Gazze'yi bombalaması sonucu yıkılan evlerinin restore edilmesini bekleyen bir aile (AP)

ABD yönetimi gelecek ay Washington’u ziyaret edecek yeni İsrail Başbakanı Naftali Bennett'i kabul etmeye hazırlanırken, İsrail peş peşe ikinci gün de Filistinlilere yönelik tutumlarından dolayı eleştirildi.
New York merkezli İnsan Hakları İzleme Örgütü'nün (HRW) İsrail'i Mayıs ayında Gazze'ye düzenlediği ve 11 gün süren saldırılarda uluslararası hukuku ihlal etmekle suçlayan ve bu saldırıların savaş suçu görünümü verdiğini kaydettiği raporu, ABD medyası tarafından dikkat çekici bir ilgi gördü.
Söz konusu rapor, New York Times gazetesi tarafından yayınlanan ve İsrail'i ABD merkezli Ben&Jerry's dondurma şirketi ile iki karşı karşıya gelme olayı ve yasadışı dinleme skandalı ile Filistinlilere yönelik baskıcı politikaları konusunda eleştiren rapordan bir gün sonra yayınlandı. Rapor, ABD’li politikacılardan, özellikle İsrail'in Filistinlilere yönelik politikaları ve uygulamaları konusunda daha sert tavır alması için Başkan Biden'a baskı yapan Demokrat Parti’nin ilerici kanadı Adalet Demokratları grubunun artan eleştirileri çerçevesinde, ABD Başkanı Joe Biden yönetimi ile yeni İsrail hükümeti arasındaki müzakere masasında olduğuna inanılan dosyaların içeriğine ışık tutuyor. 
Washington Post gazetesi, HRW’nin raporuna ilişkin değerlendirmesinde, İsrail ve Filistinlilerin her iki taraftaki ölü sayısıyla ilgili iddialarını karşılaştırdı. Ancak Gazze'den atılan roketlerin çoğunun İsrail’in Demir Kubbe hava savunma sistemi tarafından engellendiğine, Gazze'de ise iki milyona yakın Filistinli’nin kaçacak çok az yeri olduğuna dikkati çekti. Ayrıca İsrail'in Gazze ile olan tüm sınır geçişlerini kontrol ettiği, bu durumun bölgenin ciddi bir temiz su ve elektrik sıkıntısı yaşanması ve ekonomik fırsat eksikliği de dahil olmak üzere çok sayıda ve kötüleşen insani krizlerle karşı karşıya kalmasına neden olduğu belirtildi. Öte yandan, Hamas'ın herhangi bir iç muhalefete karşı baskısı nedeniyle çoğu Gazzeli’nin bölgeden ayrılamadığı ifade edildi.
Gazete, HRW’nin daha önceki raporunda İsraillileri ve Filistinlileri görünüşte savaş suçları da dahil olmak üzere ihlallerde bulunmakla suçladığını da sözlerine ekledi. Gazete, HRW tarafından geçen Nisan ayında yayınlanan ve İsrail'i İsrail ordusu tarafından işgal edilen topraklarda ve İsrail'in içinde Filistinlilere karşı apartheid (ırk ayrımı) ve zulüm suçları işlemekle suçlayan son raporuna atıfta bulundu. Ayrıca, HRW İsrail-Filistin Bölge Direktörü Ömer Şakir’in söz konusu rapordaki açıklamalarını aktardı. Şakir açıklamasında, “Yıllardır açık bir askeri hedefi vurmayan, hesap verebilirliği kritik kılan aşırı güç, orantısız ve ayrım gözetmeyen saldırıları belgeliyoruz” dedi.



Trump: "Büyük bir askeri güç" İran'a doğru ilerliyor

Trump, Washington'a dönmek üzere Davos'tan ayrıldıktan kısa bir süre sonra gazetecilere açıklama yaptı (AP)
Trump, Washington'a dönmek üzere Davos'tan ayrıldıktan kısa bir süre sonra gazetecilere açıklama yaptı (AP)
TT

Trump: "Büyük bir askeri güç" İran'a doğru ilerliyor

Trump, Washington'a dönmek üzere Davos'tan ayrıldıktan kısa bir süre sonra gazetecilere açıklama yaptı (AP)
Trump, Washington'a dönmek üzere Davos'tan ayrıldıktan kısa bir süre sonra gazetecilere açıklama yaptı (AP)

ABD Başkanı Donald Trump dün yaptığı açıklamada, İran'a doğru "büyük bir askeri gücün" ilerlediğini ve ülkedeki durumu "çok yakından" izlediğini söyledi.

Air Force One’da gazetecilere konuşan Trump, "İran'la ilgili hiçbir şey olmamasını tercih ederim" dedi ancak Tahran'la iş yapan ülkeler için açıkladığı ikincil gümrük vergilerinin yakında uygulanacağını da belirtti. Sözlerine devam eden Trump, hükümetin bazı protestocuların infazını planlaması halinde İran'ı askeri harekatla tehdit ettiğini ve bu harekatın yanında daha önceki ABD'nin nükleer tesislere yönelik saldırılarının "hiçbir şey gibi kalacağını" söyledi.

ABD Donanma yetkilisi, USS Abraham Lincoln uçak gemisi ve ona eşlik eden üç muhrip gemisinin bu hafta başlarında Güney Çin Denizi'nden ayrılıp batıya doğru yöneldiklerini doğruladı. Askeri hareketler hakkında konuşmak için isminin açıklanmaması şartıyla konuşan yetkili, dün Lincoln uçak gemisi saldırı grubunun şu anda Hint Okyanusu'nda olduğunu söyledi.

Grönland ile ilgili olarak ABD Başkanı, NATO'nun adada rol oynayacağını ve Danimarka egemenliği altında özerk yönetime sahip olan Grönland için çerçeve planının "Avrupa için iyi şeyler içerdiğini" ifade etti.

Birleşik Arap Emirlikleri'nde ABD, Ukrayna ve Rusya arasında yapılacak üçlü görüşmeler hakkında sorulan bir soruya ABD Başkanı, "Ne olacağını göreceğiz" yanıtını verdi. Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Ukraynalı mevkidaşı Volodimir Zelenskiy'nin bir anlaşmaya varmak istediklerine inandığını belirterek, "Zelenskiy bugün bana bir anlaşmaya varmak istediğini söyledi" dedi. Trump, ülkenin sert iklimine değinerek, "Ukrayna halkı için gerçekten zor bir durum" dedi ve halkın şiddetli kışlara nasıl dayanabildiğinin "inanılmaz" olduğunu söyledi.

Venezuela ile ilgili olarak ABD Başkanı, bazı şirketlerin ülkeye geri dönmenin fizibilitesi konusunda şüpheleri olmasına rağmen, Amerikan petrol şirketlerinin yakında petrol arama çalışmalarına başlayacağını belirtti.

Trump ayrıca nisan ayında Çin'i ziyaret edeceğini ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in 2026 yılının sonlarına doğru Amerika Birleşik Devletleri'ne geleceğini belirtti. Trump, "Başkan Şi'yi görmeyi dört gözle bekliyorum," diyerek, "Çin Devlet Başkanı ile her zaman harika bir ilişkim oldu" dedi.

Trump, dünyanın en büyük iki ekonomisi arasındaki ilişkilerin COVID-19 pandemisi sırasında gergin olduğunu, ancak o zamandan beri önemli ölçüde iyileştiğini kabul etti. Çin'in şu anda büyük miktarlarda Amerikan soya fasulyesi satın aldığını ve bunun Amerikan çiftçileri için iyi olduğunu ifade etti.


Belçika'da Kürtlerin gösterisi sırasında düzenlenen bıçaklı saldırıda 2'si ağır 6 kişi yaralandı

Anvers yakınlarındaki Beveren'de Belçika polis memuru (AFP)
Anvers yakınlarındaki Beveren'de Belçika polis memuru (AFP)
TT

Belçika'da Kürtlerin gösterisi sırasında düzenlenen bıçaklı saldırıda 2'si ağır 6 kişi yaralandı

Anvers yakınlarındaki Beveren'de Belçika polis memuru (AFP)
Anvers yakınlarındaki Beveren'de Belçika polis memuru (AFP)

Belçika'nın Anvers kentindeki opera binası yakınlarında Kürtlerin düzenlediği gösteri sırasında bıçaklı saldırıya uğrayan altı kişi yaralandı, yaralananlardan ikisinin durumu kritik. Saldırı dün polis tarafından açıklandı.

Polis sözcüsü Wouter Bruyns, AFP'ye yaptığı açıklamada, yaralıların tamamının hastaneye kaldırıldığını ve dört kişinin gözaltına alındığını belirtti.

Saldırının nedeni henüz belirsizliğini koruyor.


Trump neden Grönland’la ilgili U dönüşü yaptı?

Trump, Davos zirvesi öncesinde Grönland'ı ilhak tehditlerini artırmıştı (Reuters)
Trump, Davos zirvesi öncesinde Grönland'ı ilhak tehditlerini artırmıştı (Reuters)
TT

Trump neden Grönland’la ilgili U dönüşü yaptı?

Trump, Davos zirvesi öncesinde Grönland'ı ilhak tehditlerini artırmıştı (Reuters)
Trump, Davos zirvesi öncesinde Grönland'ı ilhak tehditlerini artırmıştı (Reuters)

ABD Başkanı Donald Trump'ın, defalarca askeri müdahale tehdidinde bulunduğu Grönland konusunda "anlaşma çerçevesi" oluşturulduğunu açıklaması, müttefikleri tarafından şüpheyle karşılandı.

Trump, İsviçre'nin Davos kentindeki Dünya Ekonomik Forumu'nda (WEF) dün yaptığı açıklamada, çerçeveyi NATO Genel Sekreteri Mark Rutte'yle görüşerek belirlediklerini söyledi.

ABD Başkanı, Grönland'la ilgili tutumuna karşı çıkan 8 Avrupa ülkesine uygulamayı planladığı gümrük tarifelerini askıya aldığını da duyurdu.

Trump, anlaşmanın detaylarına dair bilgi paylaşmazken Telegraph, adayla ilgili Birleşik Krallık'ın (BK) Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'yle (GKRY) yaptığı anlaşmaya benzer bir mutabakata varıldığını iddia ediyor.

Bu kapsamda ABD ordusunun adada askeri eğitim ve istihbarat faaliyeti yürütmesine müsaade edileceği belirtiliyor. Bu bölgelerin ABD toprağı olarak sayılabileceği savunuluyor. Washington'ın nadir toprak madenleri için Grönland'da çalışma yapabileceği de iddialar arasında.

Wall Street Journal da anlaşma kapsamında Grönland'ın maden kaynaklarına yabancı ülkeler tarafından yapılacak yatırımlarda öncelikli veto hakkının ABD'ye sunulabileceğini savunuyor. Böylelikle Beyaz Saray, Çin ve Rusya'nın adaya yatırımlarının önünü kesebilir.

Danimarka'nın ise bunu onaylayıp onaylamadığı belli değil. Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen, siyaset, yatırım, güvenlik ve ekonomi gibi birçok alanda ABD'yle müzakere yürütülebileceğini ancak egemenlik konusunda bunun asla olmayacağını belirtti.

Guardian'ın analizinde, Avrupalı liderlerin Trump'ın "anlaşma çerçevesine" şüpheyle yaklaştığı yazılıyor.

Trump'ın tutumunu değiştirmesinde piyasalar da etkili oldu. Amerikan gazetecilik kuruluşu Semafor, Cumhuriyetçi liderin salı günü ilhak tehditlerini yinelemesinin ABD borsalarında keskin bir satış dalgasına yol açtığına dikkat çekiyor.

Trump'ın çerçeve anlaşmasını açıklayıp gümrük vergisinden vazgeçmesinin ardından küresel piyasalar dün toparlandı.

Analizde BK, Belçika ve Fransa gibi ülkelerin elinde ABD Hazine tahvilleri gibi trilyonlarca dolarlık ABD varlığı bulunduğuna, bunların satılması halinde faiz oranlarının hızla yükselebileceğine işaret ediliyor.

Independent Türkçe, Reuters, Wall Street Journal, Guardian, Telegraph