Iraklı Şii lider Sadr seçimleri boykot kararından vazgeçmek için iki şart öne sürdü

Sadr, Iraklı Şiilerin en üst dini mercii Ali es-Sistani’yi ziyareti sırasında seçim tarihinin ertelenmesini ve Sistani’nin kontrol dışı silahlı gruplara karşı tavır koymasını talep etti.

Sadr hareketi lideri Mukteda es-Sadr (Reuters)
Sadr hareketi lideri Mukteda es-Sadr (Reuters)
TT

Iraklı Şii lider Sadr seçimleri boykot kararından vazgeçmek için iki şart öne sürdü

Sadr hareketi lideri Mukteda es-Sadr (Reuters)
Sadr hareketi lideri Mukteda es-Sadr (Reuters)

Sadr Hareketi lideri Mukteda es-Sadr’ın Necef kentindeki üst düzey dini liderlerle görüşmesinde “seçimleri boykot kararından geri adım atabileceğini ancak bunun için iki temel şartın yerine getirilmesi gerektiğini” söylediği iddia edildi.
Son iki gün içerisinde Irak’taki siyasi partilerin merkezlerinde Sadr’ın yakın zamanda seçim yarışına geri döneceğini ilan edeceği yönünde söylentiler dolaşıyordu. Ancak bu söylentiler Sadr Hareketi yönetimi tarafından teyit edilmedi. Sadr yönetimi seçimle ilgili tutumunda çelişkili işaretler vermeyi tercih ediyor. Son olarak yayınlanan bir videoda Sadr, Muharrem Taziye Meclisi’ne katılmak üzere Iraklı Şiilerin en üst dini mercii Ali es-Sistani’nin evinden çıkarken görüntülendi.
Bununla birlikte Şarku’l Avsat’a konuşan Necef’ten üst düzey bir kaynak, Sadr’ın Sistani ile görüşmediğini ancak ona yakın yüksek mevkideki isimlerle arasında ‘ciddi konuşmalar’ geçtiğini aktardı. Başka kaynaklar da iki taraf arasında bir toplantı yapıldığını teyit ederek, Sadr’ın “muhataplarıyla kısa bir konuşma gerçekleştirdiğini” ve seçimlerle ilgili tutumu hakkındaki soruları yanıtladığını belirtti. Bir kaynağın aktardığına göre, Sadr “seçimlere geri dönme ve katılmaya hazır olduğunu dile getirdi ancak bunun öncesinde iki şartın yerine getirilmesini istedi”. Toplantı atmosferini anlatan kaynak, Sadr’ın birinci şartı olarak, Sadr Hareketi’nin seçimlere iyi hazırlanması ve haftalardır kampanyalarını sürdüren diğer partilerle rekabette adaletin sağlanması için seçim tarihinin ertelenmesini talep etti.
Ancak Sadr’ın toplantıda sunduğu ikinci şart içerde bölgesel düzeyde siyasi tartışmalara yol açabilir. Zira kaynağın aktardığına göre Sadr Hareketi lideri, Sistani’nin, Irak’ta seçimleri tehdit eden kontrolsüz silahlı gruplara karşı kınayıcı bir tutum benimsemesini istedi.
Kaynak, Sadr’ın, silahlı gruplardan olan rakiplerinin “güç haritasını ve Şii siyasi dengelerini devlete kasteden grupların lehine değiştirmek için şiddete başvurabileceğini” düşündüğünü söyledi.
Sadr’ın öne sürdüğü şartlar ile seçimleri boykot konusunda genellikle manevralar yapan Sairun Koalisyonu (Sadr Hareketi tarafından destekleniyor) milletvekillerinin açıklamaları birbiriyle çelişiyor. Nitekim son olarak Milletvekili Rami es-Sukeyni boykotu “taktiksel bir çekilme” diye nitelerken, ondan önce açıklama yapan Milletvekili Hasan el-Azzari kesin bir dille “boykottan geri adım atılmayacağını” ifade etmişti.
Sadr Hareketi milletvekillerinin Sadr ile iletişim kurabilmesi noktasında da çelişkili bilgiler söz konusu. Nitekim kaynaklar Sadr’ın seçimden çekilme kararını ilan etmesinden bu yana “kendisine yakın isimlerin bile telefonlarına çıkmadığını” ve siyasi faaliyetleri tek başına yürütmeyi tercih ettiğini belirtiyor.
Doğrusu belirsizliklerle dolu bu tutarsızlık, Sadr’ın, rakiplerinin tepkisini yoklamak için yıllar içinde ustalaştığı siyasi taktiğin bir parçasıdır.
Sadr, seçimlerin Sadr Hareketi olmadan yapılmasının zorluğunun farkında. Ayrıca Sadr’ın kendisine bağlı devlet dışı silahlı grubuyla yeni hükümete muhalefet edebileceği endişesi herkesi sarmış durumda. Sadr belki de seçimlerin ertelenmesi, siyasi çalışma kurallarının değiştirilmesi ve Kazımi hükümetinin (zira Kazımi’nin rakipleri de Ekim seçimlerinde Kazımi’nin görev süresinin sona ermesini istiyor) üzerindeki büyük baskıyı hafifletme yoluyla bu manevrasında kazançlı çıkabilir.



İsrail, Lübnan'ın Naqura kasabasının sınırlarında

İsrail tankları Lübnan ile olan kuzey sınırına konuşlandırıldı (EPA)
İsrail tankları Lübnan ile olan kuzey sınırına konuşlandırıldı (EPA)
TT

İsrail, Lübnan'ın Naqura kasabasının sınırlarında

İsrail tankları Lübnan ile olan kuzey sınırına konuşlandırıldı (EPA)
İsrail tankları Lübnan ile olan kuzey sınırına konuşlandırıldı (EPA)

İsrail'in dün güney Lübnan'a düzenlediği kara harekatı, bu eksen üzerindeki ilk saldırılar olarak sahil kenti Naqura'nın eteklerine kadar ulaştı. Şehrin eteklerinde İsrail ordusu ile Hizbullah savaşçıları arasında hafif ve orta makineli tüfekler ve roketatarla doğrudan çatışmalar çıktı.

Naqoura'ya ve Güney Lübnan'daki çatışmalar, Hıyam şehri cephesinde de "doğrudan çatışma" noktasına ulaştı. Marjeyun'daki saha kaynakları Şarku’l Avsat'a, orta ve hafif makineli tüfeklerle şiddetli çatışmaların yaşandığını ve bölgede bu kadar yoğun çatışma seslerinin duyulduğu nadir zamanlardan biri olduğunu söyledi.

Bu arada, savaşı durdurmaya yönelik diplomatik çabalar sekteye uğradı ve Fransa, Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot'un Lübnan ve İsrail'e yaptığı kısa ziyaretin henüz sonuç vermediği kanaatine vardı. Fransız kaynakları, "müzakere zamanı henüz gelmedi" dedi.


Ulusal İstihbarat Servisi karargahına düzenlenen İHA saldırısı Bağdat'taki ateşkesi ihlal etti

Irak İstihbarat Servisi tarafından yayınlanan fotoğrafta, dün İHA saldırısında öldürülen bir subayın cenazesi görülüyor
Irak İstihbarat Servisi tarafından yayınlanan fotoğrafta, dün İHA saldırısında öldürülen bir subayın cenazesi görülüyor
TT

Ulusal İstihbarat Servisi karargahına düzenlenen İHA saldırısı Bağdat'taki ateşkesi ihlal etti

Irak İstihbarat Servisi tarafından yayınlanan fotoğrafta, dün İHA saldırısında öldürülen bir subayın cenazesi görülüyor
Irak İstihbarat Servisi tarafından yayınlanan fotoğrafta, dün İHA saldırısında öldürülen bir subayın cenazesi görülüyor

Bağdat'ta dün yeni bir güvenlik gerilimi yaşandı. Başkentin merkezindeki Mansur bölgesinde bulunan Ulusal İstihbarat Servisi karargahına düzenlenen İHA saldırısında iletişim kulesi ve sunucu sistemleri vuruldu. Saldırıda bir görevli hayatını kaybetti, bazı kişiler ise ağır yaralandı.

İstihbarat servisi, saldırı sonucu hayatını kaybeden bir subayının ölümünden duyduğu üzüntüyü dile getirerek, olayı kanunsuz unsurlar tarafından gerçekleştirilen bir "terörist" eylem olarak nitelendirdi ve operasyonun, istihbarat servisini engelleme girişiminin başarısızlıkla sonuçlandığını vurgulayarak, sorumluların yakalanıp, adalete teslim edileceği sözünü verdi.

Buna paralel olarak, "Mağara Yoldaşları" grubu, Bağdat havaalanı yakınlarındaki «Victoria» üssünü hedef aldığını duyurdu. Bu, "Ketaib Hizbullah" tarafından iki gün önce ilan edilen ve yalnızca ABD Büyükelçiliği ile sınırlı olan gayri resmi ateşkesi fiilen sona erdiren bir gelişme oldu.

Tuzhurmatu’daki Hileve askeri üssünde, Haşdi Şabi” birliklerine yönelik saldırılar yaşandı; bu saldırılarda bir savaşçı hayatını kaybetti, birçok kişi de yaralandı.


Hamas’a silah bırakma teklifi iletildi: 90 günlük süreçte neler öngörülüyor?

Hamas, bağımsız Filistin devletinin kurulmasının önünü açmayacak tekliflere yanaşmayacaklarını bildirmişti (AP)
Hamas, bağımsız Filistin devletinin kurulmasının önünü açmayacak tekliflere yanaşmayacaklarını bildirmişti (AP)
TT

Hamas’a silah bırakma teklifi iletildi: 90 günlük süreçte neler öngörülüyor?

Hamas, bağımsız Filistin devletinin kurulmasının önünü açmayacak tekliflere yanaşmayacaklarını bildirmişti (AP)
Hamas, bağımsız Filistin devletinin kurulmasının önünü açmayacak tekliflere yanaşmayacaklarını bildirmişti (AP)

Hamas'a silahlarını kademeli olarak bırakması için teklif sunuldu.

Adlarının paylaşılmaması şartıyla Times of Israel'e konuşan Arap diplomatlara göre teklif, Hamas'ın 90 gün içinde füze ve roketatar gibi ağır silahlarıyla Gazze Şeridi'ndeki tünel ağının haritalarını teslim etmesini öngörüyor.

Kaynaklar, silahlarını teslim eden örgüt üyelerine iş ve maddi destek sağlanacağını da söylüyor.

Hamas önceden de ağır silahlarını bırakabileceğini ancak örgüt üyelerinin kendilerini savunabilmek için hafif silahlarını vermeyeceğini bildirmişti.

Teklife göre silahların, bölgede yeni kurulacak polis gücüne verilmesi öngörülüyor. ABD Başkanı Donald Trump'ın öncülüğünde oluşturulan Barış Kurulu'na bağlı Gazze İdaresi Ulusal Komitesi de süreci takip edecek.

Daha önce Hamas bünyesinde memur olarak görev yapmış Filistinlilerin yeni polis teşkilatına başvurmalarına da izin verilecek. Ancak bu kişilerin kabul edilmesi için İsrail'in güvenlik incelemesinden geçmesi şart koşulacak. Buna ek olarak İsrail'in 7 Ekim 2023'teki Aksa Tufanı'nda yer aldığını savunduğu örgüt üyelerine bu hakların tanınmayabileceği aktarılıyor.

Silahların yetkililere teslim edilmesinin Gazze'nin güneyinden başlaması öngörülüyor. Bölgede süreç tamamlandıktan sonra İsrail askerlerinin buradan çekilmesi, onların yerine Filistin polisi ve Uluslararası İstikrar Gücü'nün geçmesi planlanıyor.

Silahsızlanma süreci devam ederken, İsrail askerlerinin de Gazze'den kademeli olarak çekilmesi isteniyor. Ayrıca Tel Aviv yönetiminin bölgeye inşaat ve insani yardım malzemelerinin girişine izin vermesi talep ediliyor.

İsrail yönetimi, kademeli silah bırakma planına yanaşmayacağını birçok kez dile getirmişti. Bunun yerine Hamas'ın tek seferde tüm silahlarını teslim etmesini istemişti.

Ancak Arap diplomatların anlattığına göre arabulucu Türkiye, ABD, Katar ve Mısır, Binyamin Netanyahu yönetiminin talebini gerçekçi bulmadı.

İsrail yönetimi, bu hafta Kahire'de Hamas müzakerecilerine sunulan tekliften haberdar. Kaynaklara göre Netanyahu yönetimi, Hamas'ın teklifi reddedeceğini öngörerek plana itiraz etmemiş.

New York Times'ın analizindeyse Netanyahu yönetiminin, ABD'nin baskısıyla kademeli silahsızlanma planını kabul ettiği savunuluyor.

Habere göre Filistinli örgütün teklife haftaya yanıt vermesi bekleniyor. Gazzeli analist Ekrem Atallah, Hamas'ın iki devletli çözümü garanti etmeyen bu teklifi reddedeceğini savunuyor:  

Bu, bildiğimiz şekliyle Hamas'ın, yani İsrail'e silahla direnen bir örgütün dağılmasını gerektiriyor. Üstelik bu hamle, bir Filistin devleti kurulmasını bile sağlamayacak.

Analize göre kabul edilmesi halinde Barış Kurulu'nun teklifinin uygulanması 8 aya kadar sürebilir.

Independent Türkçe, Times of Israel, New York Times