عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Ramallah firariler konusunda İsrail ile iş birliği yapmıyor

Gözlemciler, Filistin’in firarileri yakalamak için İsrail'e sunacağı hiçbir önerinin olmadığını, ancak iş birliğinin diğer konularda devam ettiğini ifade ediyor

Filistin yönetiminin merkezi Ramallah şehir merkezinde Gilboa Hapishanesi’nden kaçan 6 mahkûma destek gösterileri (WAFA)
Filistin yönetiminin merkezi Ramallah şehir merkezinde Gilboa Hapishanesi’nden kaçan 6 mahkûma destek gösterileri (WAFA)
    İstanbul/Şarku'l Avsat
TT
TT

Ramallah firariler konusunda İsrail ile iş birliği yapmıyor

Filistin yönetiminin merkezi Ramallah şehir merkezinde Gilboa Hapishanesi’nden kaçan 6 mahkûma destek gösterileri (WAFA)
Filistin yönetiminin merkezi Ramallah şehir merkezinde Gilboa Hapishanesi’nden kaçan 6 mahkûma destek gösterileri (WAFA)

Halil Musa
Filistin yönetiminin, altı Filistinli mahkûmun İsrail Gilboa hapishanesinden kaçmasına ilişkin yaklaşık 48 saat süren tutumu kafa karışıklığına neden oldu.
Ancak Filistin yönetimi bu konuda tavrını netleştirerek Filistin kamuoyunun yanında yer aldı ve özgürlükleri gasp edilen tutuklulardan yana bir tavır benimsedi.
Geçtiğimiz aylarda muhalif aktivist Nizar Benat’ın, Filistinli güvenlik güçlerince gözaltına alınmasının ardından yaşamını yitirmesiyle birlikte yönetime karşı duyulan memnuniyet oranı düşmüştü. Bu da Filistinli yetkilileri mahkûmlar ile ilgili hassas konularda temkinli hareket etmeye sevk etti.
Filistin Başbakanı Muhammed İştiyye, altı mahkûmun kaçışıyla ilgili olarak, “Her Filistinli mahkûm özgürlük istiyor ve özgürlüklerini kazanmak için her yolu arama hakları var” diyerek İsrail'e işgal hapishanelerinde bulunan tüm mahkûmları serbest bırakması çağrısında bulundu.
İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz ise, Filistin Yönetimi ile temasların devam ettiğini ifade ederek, İsrail güvenlik güçlerinin hapishaneden kaçan mahkûmları kesinlikle ele geçireceğini vurguladı.
Gantz, ayrıca, İsrail ordusunun Batı Şeria'da çıkabilecek ayaklanmalarla yüzleşmeye hazır olduğunu söyleyerek amaçlarının sahadaki güvenliği tehlikeye atmadan kaçakları yakalamak olduğuna dikkati çekti.
İsrail, altı mahkûmun sıkı güvenlik önlemleri alınan Gilboa Hapishanesi’nden tünel kazarak kaçmasının ardından kaybettiği itibarını tekrar kazanmak amacıyla kaçakları yakalamak için tüm imkânlarını seferber etti.
Ancak Filistin güvenlik servisleri sözcüsü Talal Dwaikat’ın aktardığına göre Filistin Yönetimi, kaçak mahkûmların aranması konusunda İsrail ile işbirliği yapmayı reddederek kendisini böyle bir pozisyona sokmayacağını belirtti.
İsrail ordusunun, ülkenin kuzeyindeki Gilboa Hapishanesi’nden kaçan altı mahkûmun dördünü Nasıra şehrinin güneyindeki bir bölgede yakalamaları, mahkûmların Batı Şeria'ya girmek için güneye doğru değil, İsrail’e doğru kuzey tarafına yöneldiklerini gösterdi.
Tutuklandıkları yerin hapishaneye yürüme mesafesinde olması, cezaevinden yürüyerek kaçtıklarını, ayrıca kaçmak için cezaevi dışındaki birinden yardım almadıklarını ve kaçmayı başardıktan sonrası için herhangi bir planlarının olmadığını gösteriyordu.
Filistinli yetkililer, kamuoyunun konuya ilişkin duyarlılığı ve mahkûmların Batı Şeria’ya değil İsrail’e doğru yönelmeleri nedeniyle Filistin yönetiminin altı kaçağın yakalanmasına yönelik çalışmalara katılması yönündeki talepleri reddettiler.
Siyasi analist ve yazar Cihad Harb “Filistin yönetimi davanın hassasiyeti ve kaçakların İsrail içinde bulunması sebebiyle, mahkûmların aranmasına yardım etme imkânına sahip değil. Yönetimin bunu yapabilme imkânı olsaydı bile, Filistin kamuoyunun konuya duyarlılığı ve kaçan mahkûmlara tam desteği nedeniyle, Tel Aviv’le işbirliği yapmazdı” ifadelerini kullandı.
Öte yandan, Cihad Harb, Filistin ve İsrail arasındaki güvenlik koordinasyonunun, Oslo Anlaşmaları ve Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile İsrail Savunma Bakanı Benny Gantz arasındaki son mutabakatlara uygun olarak, diğer alanlarda devam ettiğine işaret etti.
Gantz, İsrail'in, Filistinlilerin yaşamlarını iyileştirmek için ekonomik kolaylıklar sağlayarak, Filistin Yönetimini ekonomik ve siyasi yönden güçlendirme çabalarına öncülük ediyor.
İsrail meseleleri uzmanı İsmet Mansur, Filistin Yönetimi'nin mahkûmlar konusunda İsrail'e sunacağı hiçbir şeyin olmadığına işaret ederek açıklamaların sadece temasların devamını amaçladığını ifade etti.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
TT
TT

CENTCOM, bir hafta içinde Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu

ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)
ABD'ye ait bir Apache helikopteri, 14 Ağustos 2024'te gerçek mühimmatla yapılan eğitim tatbikatı sırasında (Reuters)

ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM) yaptığı açıklamada, güçlerinin 27 Ocak ile 2 Şubat tarihleri ​​arasında Suriye'deki DEAŞ hedeflerine karşı 5 hava saldırısı düzenlediğini duyurdu. X platformu üzerinden dün yayınlanan açıklamada CENTCOM, DEAŞ’ın iletişim merkezlerini ve silah depolarını tespit edip imha ettiğini belirtti.

CENTCOM Başkanı Brad Cooper, “Bu saldırılar, DEAŞ’ın Suriye'de yeniden güçlenmesini önleme kararlılığımızın altını çiziyor… ABD'nin, bölgenin ve tüm dünyanın güven içinde yaşayabilmesi için DEAŞ’ın kalıcı olarak yenilgiye uğratılmasını sağlamak üzere Küresel Koalisyon ile koordineli olarak çalışıyoruz” dedi.  

CENTCOM açıklamasında, askeri operasyonlarının son iki ayda 50'den fazla DEAŞ üyesinin öldürülmesi veya yakalanmasıyla sonuçlandığı vurgulandı.

ARAP DÜNYASI

Irak, 350 bin Suriyeli mülteciyi kabul ettiği haberlerini reddediyor

Irak İçişleri Bakanlığı'na bağlı bir güvenlik görevlisi
Irak İçişleri Bakanlığı'na bağlı bir güvenlik görevlisi
TT
TT

Irak, 350 bin Suriyeli mülteciyi kabul ettiği haberlerini reddediyor

Irak İçişleri Bakanlığı'na bağlı bir güvenlik görevlisi
Irak İçişleri Bakanlığı'na bağlı bir güvenlik görevlisi

Irak İçişleri Bakanlığı yaptığı açıklamada, Irak'ın Suriyeli mültecilere sınırlarını açtığı ve 350 bin mülteciyi kabul edeceği yönündeki haberleri yalanladı.

Irak İçişleri Bakanlığı'nın açıklamasında, "Bu haberleri kesinlikle yalanlıyoruz, ancak bilgi aktarımında doğruluğa ve haberlerin yalnızca resmi kaynaklardan alınmasına, kötü niyetli söylentilerden kaçınılması gerektiğini uyarıyoruz" denildi.

Şarku'l Avsat'ın DPA'dan aktardığına göre bakanlık açıklamasında ayrıca, "blog yazarlarının yanlış bilgi yaymaktan kaçınmaları ve yetkili kurumların resmi web sitelerini takip etmenin önemini" vurguladı.

ARAP DÜNYASI

Maliki, Irak Başbakanlık yarışında çekilmenin eşiğinde

Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ve fotoğrafta solunda Nuri el-Maliki (AFP)
Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ve fotoğrafta solunda Nuri el-Maliki (AFP)
TT
TT

Maliki, Irak Başbakanlık yarışında çekilmenin eşiğinde

Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ve fotoğrafta solunda Nuri el-Maliki (AFP)
Irak Başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ve fotoğrafta solunda Nuri el-Maliki (AFP)

Irak’ta Kanun Devleti Koalisyonu lideri Nuri el-Maliki’nin üçüncü kez başbakanlık koltuğuna oturma ihtimali, artan Amerikan baskısı ve Koordinasyon Çerçevesi içindeki derinleşen bölünmeler nedeniyle giderek zayıflıyor. Buna karşılık Kürt tarafı, cumhurbaşkanlığı makamının akıbetinin, bir sonraki başbakanın ismi netleşmeden karara bağlanamayacağı görüşünde.

Koordinasyon Çerçevesi’nden üst düzey bir kaynak, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, “Nuri el-Maliki’nin üçüncü dönem şansı ciddi biçimde geriliyor” dedi. Kaynağa göre Maliki’nin adaylıkta ısrarı, “fiilen yeniden başbakan olmak istemesinden ziyade, Muhammed Şiya es-Sudani’nin bu makama gelmesini engelleme” amacını taşıyor.

İsminin açıklanmasını istemeyen kaynak, Sudani’nin daha önce Maliki lehine geri adım attığını, bunun karşılığında ise Maliki’nin hükümet kuramaması hâlinde kendisini destekleyeceği yönünde bir taahhütte bulunduğunu, Maliki’nin bugün bu durumu siyasi bir koz olarak kullanmaya çalıştığını belirtti. Kaynak, Kanun Devleti Koalisyonu liderinin, kazanamasa bile “alternatif adayın belirlenmesinde etkili bir söz sahibi olmak” istediğini vurguladı.

cfgthy
Bağdat’ta ABD Büyükelçiliği yakınında Maliki’ye destek amacıyla düzenlenen gösteride, Maliki taraftarları (DPA)

Aynı kaynak, Maliki’nin adaylığına karşı olduğu yönündeki Amerikan mesajlarının, resmi adaylık açıklamasından önce bile Koordinasyon Çerçevesi içindeki herkes tarafından bilindiğini ifade etti.

Maliki, televizyon röportajında, Sudani’nin destek karşılığında kendisinden herhangi bir güvence talep etmediğini savunarak, başbakanlıktan çekilme kararının Sudani’ye ait olduğunu ve bunun kendisini şaşırttığını söyledi.

Koordinasyon Çerçevesi’nin Kürdistan çıkarması

Bu gelişmelerle eş zamanlı olarak, Muhammed Şiya es-Sudani başkanlığında ve Bedir Örgütü lideri Hadi el-Amiri ile El-Esas İttifakı Başkanı Muhsin el-Mandalavi’nin de yer aldığı Koordinasyon Çerçevesi heyetinin Erbil ve Süleymaniye’ye yaptığı ziyaret, cumhurbaşkanlığı dosyasında Kürt tutumunu yumuşatmayı başaramadı.

Siyasi kaynaklara göre heyet, cumhurbaşkanlığıyla ilgili tek bir krizi çözmek için gitti, ancak Kürt bakış açısıyla birbirine bağlı iki krizle — cumhurbaşkanlığı ve başbakanlık — geri döndü. Kürtler , “Şii siyasi liderliğin başbakanlık makamını fiilen belirlediği” kanaatine varmış durumda.

Kaynaklar, Erbil ve Süleymaniye’de Kürt tarafının tek bir tutum ortaya koyduğunu; bunun da, özellikle ABD baskısının arttığı bir ortamda, başbakanın ismi netleşmeden cumhurbaşkanlığı meselesinin karara bağlanamayacağı yönünde olduğunu aktardı. Bu baskılar, ABD Başkanı Donald Trump’ın Maliki’nin başbakan olarak atanmasının sonuçlarına dair uyarı içeren paylaşımının ardından daha da belirginleşti.

Kürt partiler, ABD ile doğrudan bir cepheleşmenin ön safında yer almaktan endişe ediyor. Bu kaygılar, yeni ABD özel temsilcisinin Bağdat’ı ziyaret ederek geçici hükümet başbakanı Muhammed Şiya es-Sudani ile görüşmesi ve Trump’ın paylaşımından bir gün sonra Kürdistan Demokrat Partisi lideri Mesud Barzani ile telefon görüşmesi yapmasıyla daha da arttı.

İki günlük süre ve Kürt belirsizliği

Heyetin Bağdat’a dönüşünün ardından Koordinasyon Çerçevesi, Kürtlere cumhurbaşkanı adayları konusunda tutumlarını netleştirmeleri için iki günlük ek süre tanıma kararı aldı. Aksi hâlde “parlamenter çoğunluk” seçeneğine gidilebileceği, bunun da Kürt partilerden birinin bu makamı kaybetmesine yol açabileceği belirtiliyor.

Buna karşılık Kürt siyasi ve medya söylemi giderek daha muğlak bir hâl aldı. Kürdistan Demokrat Partisi ile Kürdistan Yurtseverler Birliği, cumhurbaşkanlığı makamının “sabit bir Kürt hakkı” olduğu görüşünde ısrar ediyor.

Irak Meclisi İkinci Başkan Yardımcısı ve Kürdistan Demokrat Partisi yöneticilerinden Ferhad Etruşi, partisinde cumhurbaşkanlığı konusunda herhangi bir görüş ayrılığı olduğu iddialarını reddederek, medyada yer alan haberleri “gerçeklikten uzak” olarak niteledi. Etruşi, Kürdistan liderliği ve Mesud Barzani’den çıkacak her karara bağlı kalacaklarını ve bunun kamu yararına hizmet edeceğini vurguladı.

Maliki, Koordinasyon Çerçevesi’ni zorluyor

Siyasi kulislerde, Maliki’nin son televizyon açıklamalarının Koordinasyon Çerçevesi içinde dengeleri yeniden sarstığı ve “çelişkili ve dağınık” bir tablo yarattığı belirtiliyor. Bazı çerçeve bileşenleri Trump’ın paylaşımını küçümsemeye ve bunun “satın alınmış” ya da “Irak içinden yazılmış” olabileceğini öne sürmeye çalışsa da, çerçeve içindeki kaynaklara göre asıl zarar, dış baskılardan ziyade Maliki’nin kendi açıklamalarından kaynaklandı.

sdfvgthy
Nuri el-Maliki (Reuters)

Dikkat çekici bir gelişme olarak Bloomberg, Washington’un Maliki’nin başbakan olması hâlinde, İran’a yakınlığı gerekçesiyle Irak’ın petrol ihracat gelirlerine erişimini kısıtlayabileceği uyarısını Iraklı yetkililere ilettiğini bildirdi. Bu uyarının, geçen hafta Türkiye’de Irak Merkez Bankası Başkanı Ali el-Allak ile üst düzey Amerikalı yetkililer arasında yapılan bir toplantıda iletildiği, bunun Trump’ın “Iraklı siyasetçiler Maliki’yi seçemez” ifadeleriyle eş zamanlı olduğu aktarıldı.

Buna karşılık İran’a yakın kaynaklar, Tahran’ın Irak’taki müttefiklerine Trump’ın baskılarına direnme çağrısı yaptığını, İran lideri Ali Hamaney’in geçen ay Kudüs Gücü Komutanı İsmail Kaani’yi Bağdat’a Maliki’nin adaylığı dolayısıyla bir tebrik mesajıyla gönderdiğini ve bunun Washington’da rahatsızlık yarattığını belirtti.

“Şartlı olarak çekilmeye hazırım”

Maliki ise televizyon röportajında, Koordinasyon Çerçevesi’nin çoğunluğunun talep etmesi hâlinde adaylıktan çekilmeye hazır olduğunu söyledi ve adaylığının Irak’a Amerikan yaptırımları getireceği iddiasını reddetti. Adaylığın “tamamen Irak’a ait bir mesele” olduğunu savunan Maliki, ABD Başkanı’nın iç ve dış aktörler tarafından “yanıltıldığını” ileri sürdü; söz konusu paylaşımın “muhtemelen Irak içinden yazıldığını” iddia etti.

Siyasi tıkanıklığın sürmesiyle birlikte, Irak’ta başbakanlık mücadelesinin, dış baskılar ile iç hesapların kesiştiği bir zeminde daha da karmaşık hâle gelmesi bekleniyor. Özellikle Şii siyasi blok içindeki uzlaşma ihtimalinin zayıflaması, süreci daha da belirsiz kılıyor.