Abdullah es-Seba
Platform aleyhinde mahkeme tanıklıkları ve hukuki sorunların ardından Facebook, şimdi de saatler süren kesintilerin büyük sorunlara yol açması nedeniyle finansal açıdan oldukça olumsuz etkileneceği zor günler yaşıyor.
Şirkete ait Facebook, WhatsApp ve Instagram platformlarını etkileyen kesintinin milyarlar değerinde kayıplara neden olacağı düşünülüyor. Zirâ kesinti süresi boyunca, şirkete oldukça kâr sağladığı bilinen reklam hizmetleri durmuştu. Reklam verenlerin ise bu saatler için milyon dolarlar harcadığı tahmin ediliyor.
Diğer yandan rakiplerine ve alternatif platformlara kâr sağlayan kesinti, kullanıcıları bu süre zarfında Telegram ve Twitter gibi rakip hizmetleri denemeye itmiş oldu. Bu sırada Twitter’daki kullanıcı sayısının rekor düzeyde arttığı düşünülüyor. Tüm bu etkiler, kafa karışıklığı ve zararlar, şu soruya sarılmamıza neden oldu: 4 Ekim'de ne oldu?
Verilerin yanlışlıkla silinmesi
Şarku’l Avsat’ın Independent Arabia’dan aktardığı habere göre, Şimdiye kadar tüm anlatılar, DNS üzerinde teknik bir aksaklık olduğunu gösteriyor. Mevcut anlatı ise mühendislerden birinin yanlışlıkla bazı verileri sildiği, bunun da söz konusu platformlarda 6 saatlik bir kesintiye neden olduğu yönünde.
Bir firmada çalıştığınızı, bir teknik destek yetkilisinin burada sizin adınıza var olan mail adresini yanlışlıkla sildiğini düşünün. Dolayısıyla gerek şirket içinden, gerek ise şirket haricinden hiç kimse sizinle iletişim kuramaz. Mail adresiniz yenilenene kadar meslektaşlarınızdan izole kalmış olursunuz.
Facebook platformlarını vuran kesinti, uygulamanın kullanım yönlerine de zarar verdi (Getty)
Nitekim Facebook platformlarındaki son kesintide de benzer bir durum yaşandı; veriler silindiği için uygulamalar hizmet veremedi. Bazı raporlar, bu aksaklığın şirketi doğrudan etkilediğini, çalışanları tespit sistemi bozulduğu için çalışanların şirkete giremediğini, dolayısıyla sorunu hızlı bir şekilde çözemediklerini gösteriyor. Bir şirket çalışanından alıntı yapan kaynaklar, o sırada şirket içerisinde yalnızca mail sisteminin çalıştığına işaret etti.
6 saatlik kesinti
Yaşanan bu problem dolayısıyla kullanıcılar, sosyal medya üzerinde benzer ve ücretsiz diğer uygulamalara yöneldi. Dolayısıyla kesinti, ABD merkezli teknoloji devi Facebook’un rakiplerine 6 saat içerisinde alternatifleri denemeye itecek değerli bir hediye vermiş oldu. Bu da şirketi etkilemeye yetti. Bu durum gelecek süre içerisinde reklam verenlerin Google veya Twitter gibi rakip platformlara meyletmelerine de neden olabilir.
Kullanıcılara kesintiyle ilgili söylenmeyenler
Bu sorun; hayatımızın büyük ölçüde internete bağımlı olacağı, ev, telefon ve arabalarımızın dijitale bağlı olacağı gelecek yaşamlarımızın tehlikede olduğu hipotezini de ortaya çıkarıyor. Örneğin internete bağlanacak olan buzdolaplarımız, marketten doğrudan sipariş verebilecek; perdeler, kapılar ve aydınlatmalar da otomatik olacak. Fakat 6 saatlik bir kesinti durumunda bunlardan hiçbirini kontrol edemeyecek, kapı veya perdeleri açamayacak, hatta evi aydınlatamayacağız. Otomobillerimizi kullanamayacak, kaza yaşanmaması için diğer araçlarla iletişime geçemeyeceğiz. Böylece tam bir felç yaşanacak ve gelecekte çözülmesi zor bir problem patlak verecek.
Bu nedenle bu kesintilerin teknolojiyi yeniden icat etmesi, bu minvalde çözümler sunulması gerekiyor. Örneğin mühendisler, otomobillerin internete ihtiyaç duymadan doğrudan iletişim yoluyla birbirleriyle iletişim kurmasını sağlayan alternatif çözümlere yönelebilir.
Sosyal ağların hayatımız üzerinde iyi bir etkisi var. Ancak kullanıcıların birbirleriyle iletişiminin kesilmesi, şirket ve hükümetlerin vatandaşlarıyla iletişim kuramaması; ülkelerin yerelde sunucu operasyonlara ev sahipliği yapan veya kriz zamanlarında bağlantıda kalınmasını sağlayan yerel acil durum alternatifleri sağlama yönündeki çalışmalarının önemini artırıyor.
Velhasılıkelam Facebook, eski bir çalışanının Kongre'de şirket aleyhinde verdiği ifadeler ve mahkemelerde karşılaştığı sorunlar nedeniyle şu anda büyük bir kriz içerisinde. Söz konusu çalışan, etkileşimin artırılması için uygunsuz içerik gösterilmesi, yalan ve gerçek dışı haber sunulması gibi sorunlarının yanı sıra Instagram platformunun gençler üzerinde olumsuz bir etki yarattığını vurguluyor. Tüm bu hususlar, platformu önemli ölçüde etkileyebilir; ancak çoğu, mahkemelerin hala değerlendirmekte olduğu haberler olarak kalıyor.
