Yemen’den Husileri barışa zorlamak için uluslararası baskı çağrısı

Yemen Dışişleri Bakanı dün Riyad’da Rusya’nın Yemen büyükelçisi ile yaptığı görüşme sırasında (SABA)
Yemen Dışişleri Bakanı dün Riyad’da Rusya’nın Yemen büyükelçisi ile yaptığı görüşme sırasında (SABA)
TT

Yemen’den Husileri barışa zorlamak için uluslararası baskı çağrısı

Yemen Dışişleri Bakanı dün Riyad’da Rusya’nın Yemen büyükelçisi ile yaptığı görüşme sırasında (SABA)
Yemen Dışişleri Bakanı dün Riyad’da Rusya’nın Yemen büyükelçisi ile yaptığı görüşme sırasında (SABA)

Yemen hükümeti, Husilerin iç savaş sırasında sivillere yönelik baskılarını ‘savaş suçları’ olarak nitelendirerek, uluslararası topluma Husilerin başta Marib olmak üzere Yemen’in çeşitli bölgelerinde açtıkları savaşın durdurulması ve barış yapmaya zorlanmaları için Husi milislere gerçek bir baskı uygulanması çağrısında bulundu.
Bu çağrı, Yemen Dışişleri Bakanı Ahmed Avad bin Mübarek’in dün, ABD’nin Yemen Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Cathy Westley ve Rusya’nın Yemen Büyükelçisi Vladimir Dedushkin de dahil olmak üzere bir dizi ülkenin büyükelçileriyle görüşmelerde bulunduğu sırada yaptığı resmi açıklamalarda geldi.
Resmi kaynaklar, Dışişleri Bakanı Bin Mübarek’in ABD’nin Yemen Büyükelçiliği Maslahatgüzarı Cathy Westley ile görüştüğünü, görüşmede gerilimin yükselmesi ve Husilerin sivillere yönelik saldırganlığı gölgesindeki durumda yaşanan son gelişmelerin ve barış sürecinin geleceğinin ele alındığını söyledi.
Kaynakların aktardığına göre, Yemen Dışişleri Bakanlığı Husi milislerinin saldırılarının devam ettiğini, başta Marib’te olmak üzere Yemen genelinde sivilleri hedef alan saldırıların arttığını ve bu eylemlerin milislerin vahşice ve uluslararası toplumun savaşı sona erdirme, Yemen’e barış getirme istediğine karşı kayıtsızlığını yansıttığını belirtti.
Dışişleri Bakanı Bin Mübarek, bu gerilimin barış sürecini baltalama ve insani kriz ile ona eşlik eden ekonomik çöküşü daha da kötüleştirme tehdidi oluşturduğu uyarısında bulundu. Bakan abluka, açlık, misillemeler ve Marib ilinin El-Abdiyye ilçesi sakinlerinin öldürülmesi dahil olmak üzere Husi milislerinin eylemlerine değinerek bunları “savaş suçları ve insanlığa karşı suçlar” olarak nitelendirdi.
Yemen resmi haber ajansı SABA’ya göre Bakan Bin Mübarek, şiddeti durdurmak ve Yemen halkının acılarına son vermek için uluslararası toplumun, Husileri ciddi ve gerçek bir barış sürecine girmeye zorlayacak gerçek ve etkili baskı araçları bulmaya çalışması gerektiğini vurguladı.
SABA’ya göre, Westley ABD’nin, Husilerin Marib’deki eylemlerini ve insanların hareketlerini, insani yardımları ve El-Abdiyye sakinlerine yönelik temel hizmetleri engellenmelerini kınadığını belirtti. Westley ülkesinin, Husilerin Marib’e yönelik saldırılarını durdurma ve uluslararası toplumun Yemen’deki çatışmayı sona erdirme çağrılarına karşılık vermeye yönelik tutumunu vurguladı. Yetkili aynı zamanda ülkesinin Birleşmiş Milletler tarafından desteklenen barış sürecine, meşru hükümete ve Yemen’in güvenliği, birliği ve istikrarına yönelik destek verdiğini bir kez daha dile getirdi.
Kaynaklar, Bakan Bin Mübarek’in Rusya’nın Yemen Büyükelçisi Vladimir Dedushkin ile görüştüğünü, Husi milislerinin El-Abdiyye bölgesinde işlediği soykırım varan suçları ve masum sivilleri hedef alan boğucu ablukaya devam etmeleri özellikle de savaştan sonra yaralı kadın ve çocukları tahliye etmeyi reddetmelerini ele aldıklarını aktardı. Yemenli bakan, Kızıldeniz’deki çevre güvenliği için hala ciddi bir tehdit oluşturan Safer petrol tankı sorunu ile ilgili olarak, tankta meydana gelebilecek herhangi bir sızıntı veya patlamadan kaynaklanabilecek felaketin insanlık üzerindeki oluşabilecek yansımalarına karşı uyarıda bulundu.
Bakan, uluslararası toplumun Yemenlilerin çektiği acıları son vermek ve savaşı durdurmak üzere siyasi bir anlaşmaya varmak için Husi milislerine ve İran rejimine baskı yapılmasının son derece önemli olduğunu vurguladı.  Kaynaklar ayrıca, Bakan’ın Polonya’nın Yemen Büyükelçisi Jan Stanisław Bury ile görüştüğünü ve gelişmelerin ele alındığını bildirdi.
Kaynakların aktardığına göre, Bin Mübarek’in meşru otoriteye karşı Husi milislerinin yaptığı darbenin sebep olduğu insani felaketi sona erdirmek için siyasi bir çözüme ulaşmanın önemini vurguladığını söyledi. Bakan ayrıca başta El-Abdiyye ilçesinin ablukaya alınması, köylerin balistik füzeler ve ağır silahlarla bombalanması, ilçedeki tek hastanenin yıkılması ve ilçedeki binlerce kişinin yerinden edilmesi, yerinden edilmiş kişilerin tekrar göç ettirilmesi, hasta ve yaralı sivillerin tahliye edilmesinin reddedilmesi, insanlığa karşı suçlar işlenmesi ve soykırım uygulanması olmak üzere milislerin Yemen’in tüm bölgelerindeki eylemlerine dikkati çekti.



Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
TT

Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)

Irak parlamentosu, cumhurbaşkanlığı seçimi için yapılması planlanan oturumu erteledi. Bu karar, Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi’nin Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtseverler Birliği’nden (KYB) gelen ‘oturumun ertelenmesine’ yönelik talebi almasının ardından alındı.

Temsilciler Meclisi Başkanlığı Basın Ofisi, Irak resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, Halbusi’nin 27 Ocak Salı günü gerçekleşmesi planlanan ve cumhurbaşkanının seçilmesi için düzenlenen oturumun ertelenmesi talebini aldığını bildirdi. Açıklamada, erteleme talebinin iki parti arasında daha fazla görüşme ve anlaşma sağlanması amacıyla yapıldığı ifade edildi.

Cumhurbaşkanlığı için aday olan 19 kişi, Irak Anayasası’na uygun şekilde adaylık şartlarını yerine getirdikten sonra hem Irak Temsilciler Meclisi hem de Federal Yüksek Mahkeme’den onay aldı.

Adaylar arasındaki yarış, özellikle iki isim üzerinde yoğunlaşıyor: KDP adayı Fuad Hüseyin ve KYB adayı Nizar Amidi.

Diğer yandan Şii Koordinasyon Çerçevesi dün KDP ve KYB heyetlerini ayrı ayrı toplantıya çağırdı. Toplantının amacı, heyetlerin görüşlerini tartışmak ve cumhurbaşkanlığı seçimini anayasal süresi içinde gerçekleştirecek bir anlaşmaya varılmasını sağlamaktı; böylece anayasal takvim ve ulusal yükümlülükler de korunacaktı.

Iraklı siyasi kaynaklara göre, KDP lideri Mesud Barzani ve KYB lideri Bafel Talabani’nin, Kürt bileşeni için yüksek makamların dağıtımı mekanizmasına uygun olarak tek bir uzlaşı adayı belirleme konusunda anlaşamadıkları bildirildi. Bu nedenle her iki partinin adayı, doğrudan oylama yoluyla parlamentoda birbirleriyle yarışacak.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklar, tüm Kürt partileri ve parlamentodaki bloklar arasında bir uzlaşı sağlanamaması nedeniyle cumhurbaşkanlığı adayının seçimi sürecinin birçok engelle karşılaşacağını belirtti. Diğer bir zorluk ise parlamentodaki diğer blokların hangi adayı destekleyecekleri konusunda kararsız olması. Bu durum, özellikle toplam 329 milletvekilinin üçte ikisinin sağlanması gereken parlamentoda oturum açılması gerektiğinden, seçim sürecinin uzamasına yol açabilir.


Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
TT

Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)

Financial Times bugün yayımladığı haberde, İsrail’in ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yeni bir 10 yıllık güvenlik anlaşması görüşmelerine hazırlanmakta olduğunu bildirdi. Amaç, İsrail’in milyarlarca dolarlık nakit yardımlar olmadan da Amerikan askeri desteğini sürdürmesini sağlamak olarak aktarılıyor.

İsrail Savunma Bakanlığı’nda mali danışman olarak görev yaparken istifa eden Gil Pinhas Financial Times’a verdiği demeçte, önümüzdeki haftalarda yapılması beklenen görüşmelerde İsrail’in nakit yardımlar yerine ortak savunma projelerini önceliklendirmeyi planladığını belirtti. Pinhas, “Bu bağlamda ortaklık, sadece finansman meselesinden daha önemli… Parayla ölçülemeyecek birçok husus var. Konuya daha geniş bir bakış açısıyla yaklaşılmalı” dedi.

Pinhas, İsrail’in Amerikan silahlarını satın almak için kullanabileceği yıllık yaklaşık 3,3 milyar dolarlık doğrudan mali desteğin ‘müzakere edilebilecek ve kademeli olarak azaltılabilecek bir unsur’ olduğunu ifade etti. ABD ve İsrail hükümetleri, 2016 yılında imzalanan 10 yıllık bir mutabakat zaptıyla 38 milyar dolarlık askeri yardım taahhüdünde bulunmuştu; bunun 33 milyar doları askeri teçhizat alımı için hibe, 5 milyar doları ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı. Bu anlaşmanın süresi Eylül 2028’de sona eriyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki hafta önce Reuters’a yaptığı açıklamada, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söylemişti. Netanyahu, ülkesinin yabancı askeri yardımlara bağımlı olmaması gerektiğini vurgularken, tam bağımsızlık için net bir takvim açıklamadı.

Economist dergisine verdiği bir röportajda ise Netanyahu, “Önümüzdeki on yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi ve söz konusu azaltımın sıfıra inip inmeyeceği sorusuna “Evet” yanıtını verdi.

gtyh
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

Netanyahu, ABD’ye yaptığı son ziyarette Başkan Donald Trump’a İsrail’in “Washington’un yıllar boyunca sağladığı askeri yardımları büyük ölçüde takdir ettiğini, ancak artık güçlü bir ülke haline geldiğini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiğini” söylediğini açıkladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah endüstrisi geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını duyurmuştu.


Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.