İsrail'de 3 boyutlu yazıcıdan çıkan biftek ve burgerler artık restoran menüsünde

Büyük bir fırın boyutundaki "robot şef", biftekleri yaklaşık 6 dakikada pişiriyor (AFP)
Büyük bir fırın boyutundaki "robot şef", biftekleri yaklaşık 6 dakikada pişiriyor (AFP)
TT

İsrail'de 3 boyutlu yazıcıdan çıkan biftek ve burgerler artık restoran menüsünde

Büyük bir fırın boyutundaki "robot şef", biftekleri yaklaşık 6 dakikada pişiriyor (AFP)
Büyük bir fırın boyutundaki "robot şef", biftekleri yaklaşık 6 dakikada pişiriyor (AFP)

İsrail'in Herzliya kentindeki bir restoranda, malzemeleri ve pişirme süresini müşterinin zevkine göre ayarlayan bir 3 boyutlu yazıcı dün itibarıyla kullanılmaya başlandı.
İsrail merkezli SavorEat'in geliştirdiği robot etsiz biftek ve burger servis ediyor.
Müşteriler yemeğin bitkisel protein miktarını, yağ oranını ve boyutunu bir telefon uygulamasıyla ayarlayabiliyor. Üç boyutlu yazıcı aynı anda üç biftek ve burger hazırlayabiliyor. Ancak hamburgerleri bir insan görevli yapıyor.
SavorEat CEO'su Racheli Vizman dokusunun gerçek ete benzediğini söylediği bifteklerin patates, nohut ve bezelye karışımıyla yapıldığını belirtti. Vizman, bifteğin hiçbir hayvansal protein içermediğine dikkat çekti.
Teknolojinin kullanıldığı BBB adlı restorandan Ahuva Turgeman, "Ara sıra et yiyen vejetaryenlerin, flexitarianların ve veganların ve arzularını karşılamak istiyoruz" diye konuştu. Flex (esnek) ve vejetaryen kelimelerinin birleşimiyle oluşturulan flexitarian, vejetaryenliğin daha esnek bir şekli.
Sistemin ilerleyen zamanlarda başka restoran zincirlerinde de kullanılması hedefleniyor.
Vizman'ın Kudüs İbrani Üniversitesi'nden Profesör Oded Şoseyov ve Profesör Ido Braslavski'yle 2018'de kurduğu SavorEat'in hisseleri, gelişmenin ardından yüzde 11 değer kazandı.
Independent Türkçe, AFP, Reuters, CTech



Çin'deki kurban çukurlarında 3 bin yıllık ipek kalıntısı keşfedildi

Asya'daki ipekböceği yetiştiriciliği binlerce yıl önceye dayanıyor (Pexels)
Asya'daki ipekböceği yetiştiriciliği binlerce yıl önceye dayanıyor (Pexels)
TT

Çin'deki kurban çukurlarında 3 bin yıllık ipek kalıntısı keşfedildi

Asya'daki ipekböceği yetiştiriciliği binlerce yıl önceye dayanıyor (Pexels)
Asya'daki ipekböceği yetiştiriciliği binlerce yıl önceye dayanıyor (Pexels)

Çin'deki 3 bin yıllık kurban çukurlarında ipek kalıntıları tespit edildi. Araştırmacılar değerli lifin, dini ritüellerde kullanıldığını düşünüyor. 

Asya ülkesinin Siçuan eyaletinde yer alan arkeolojik kazı alanı Sanxingdui'de binlerce yıllık kuban çukurları ortaya çıkarılyor.

Bugüne kadar çukurlarda altın ve tunç gibi maddelerden yapılan eserlerin yanı sıra çeşitli hayvanların kalıntıları da bulunuyor.

Shang Hanedanı (MÖ 1600 - MÖ 1100) dönemine ait 6 çukurda, tunç ve yeşim taşı gibi maddelerden yapılan yanmış eserler ve kül katmanları saptanmıştı. Bazı eserlerde kumaş izleri gören bilim insanları bunun ipek olup olmadığını araştırdı.

İpek Yolu'na adını veren lif, kapsamlı ticaret yollarının kurulmasında önemli bir yere sahipti. Ayrıca eski kayıtlarda Çinlilerin ipekböceği yetiştirdiği geçse de ipeğin kolay bozunması nedeniyle geçmişi net bir şekilde belirlenemiyordu.

Bulgularını hakemli dergi Scientific Reports'ta 25 Kasım Pazartesi günü yayımlayan ekip, gelişmiş tekniklere başvurarak maddenin ipek olduğunu doğruladı.

Bilim insanları yaklaşık 3 bin yıl önceye tarihlenen çukurlarda bulunan eserlerin yanma belirtileri taşımasını dini ritüellere bağlıyor. Ekip, bunların tapınaklarda kullanıldıktan sonra "bilinmeyen nedenlerden dolayı" yer altına gömüldüğünü söylüyor.

Tunç ve yeşim taşından yapılan, "ızgara benzeri bir eşya" üzerinde tespit edilen ipek de muhtemelen ritüellerde kullanılıyordu. 

Araştırmacılar, ipeğin dini törenlerde "Cennet ve Dünya arasında iletişim kurmak için bir malzeme taşıyıcı" görevi görmüş olabileceğini öne sürüyor. 

Bu teori, ipeğin genellikle ölülerin öteki dünyayla bağlantı kurmasını sağlama amacıyla cenaze giysilerinde kullanıldığıni ifade eden tarihi metinlerle de örtüşüyor.

Bulgular, Tunç Çağı'nın ilk dönemlerinde ipeğin önemli bir yer edindiği düşüncesini destekliyor. Araştırmacılar makalede şöyle yazıyor:

Sanxingdui arkeolojik kazı alanında ipek izlerinin ve kalıntılarının ilk kez keşfedilmesi, ipeğin ritüel bağlamında kullanımına dair arkeolojik kanıtlar sunuyor ve 3 bin yıl önceki antik Shu halkının dinlerini nasıl ifade ettiğine dair daha fazla bilgi sağlıyor.

Independent Türkçe, IFL Science, Phys.org, Scientific Reports