Hamduk’un istifasının ardından Sudan’ın akibeti ne olacak?

Hamduk’un istifasının ardından ülkede şiddet ve kaos korkusu hakim

Hartum’da göstericiler yanan lastiklerin yanından geçerken zafer işareti yapıyor (AFP)

Sudan Başbakanı Abdullah Hamduk’un geçtiğimiz Pazar günü görevinden istifa etmesi, ülkenin akibeti hakkında spekülasyonlara kapı araladı.
Bir grup gözlemci, Hamduk’un bu adımının, siyasi güçler ile askeri bileşen arasında bir anlaşmaya ulaşmaya yönelik herhangi bir fırsat için ‘resmi bir ölüm belgesi’ olduğuna inanıyor.
Sudanlı taraflar, ülkenin karanlık bir tünele gireceği korkusuyla, geçiş dönemi bileşenleri arasında bir anlaşmaya varılması için diyalog çağrısında bulundu.
Sudan Tribune gazetesine göre, Şubat 2018’de kurulan Binaa Sudan Partisi, siyasi uzlaşmanın başarısız olmasının ardından Hamduk’un istifasının, siyasi sürecin bileşenlerinden biri olarak ulusal sorumluluk duygusu gerektirdiğini vurguladı.
Ülkenin ‘en karanlık senaryoları barındıran bir duruma girdiğine’ dikkat çeken parti, ülkenin savaş ve kırılma eksenine kaymasını önlemek için çalışmanın şart olduğuna dikkat çekti.
Parti, devrimin gençlerini, siyasi sürecin taraflarını ve askeri bileşeni ülke ve halkın çıkarlarını ilk sıraya koyma, artan gerilimleri yatıştırma ve diyalog yoluyla üzerinde anlaşmaya varılmış siyasi çözümlere yönelme ve krizi yatıştırmak için karşılıklı tavizler vermeye çağırdı.
Hamduk, 21 Kasım’da ordu komutanı Abdulfettah el-Burhan ile siyasi bir anlaşma imzaladıktan sonra siyasi güçlerin desteğini bu anlaşmaya çekmeye çalıştı, ancak bu girişimleri başarısız oldu. Hatta bu güçlerin bazıları tarafından şehitlerin kanına ihanet etmekle suçlandı.
Adalet ve Eşitlik Hareketi ise, “Bugün siyasi güçlerin sorumluluğu ve tutumlarını gözden geçirme ihtiyaçları her zamankinden daha büyük” şeklinde bir açıklama yaptı.
Öte yandan Özgürlük ve Değişim Bildirgesi güçleri, Hamduk’un istifasını darbeyi haklı çıkarmak için yapılan manevraların başarısızlığının bir kanıtı olarak görüyor.
Analistler, Burhan’ın siyasi geçiş sürecini tamamlama sözü vermesine ve Hamduk’un yerini alacak yeni bir başbakanın atamasının hızlandırılacağını açıklamasına rağmen, ordunun sahneden ayrılmamakta ısrar ettiğine vurgu yapıyor.
Hartum Üniversitesi Diplomatik Araştırmalar Merkezi’nde uluslararası ilişkiler uzmanı olan Dr. Tamader et-Tayyib, “Hamduk’un istifasının ardından sokaklar tam sivil yönetimin gerekliliği konusundaki ısrarını artırdı. İstifa, Hamduk’un askeri bileşenle siyasi uyumsuzluğun bir sonucu olarak bir hükümet kuramayacağını hissetmesi sonucu geldi” dedi.
Tayyib, “Sudan’da erken seçime gidilmesi konusu da başarılı olamayacak çünkü sokaklar sakinleşmeyecek, sokaktakiler ile askeri rejim arasında gerilim olacak” diye ekledi.