Şili'de halk lityum madenlerinin özelleştirilmesine karşı sokaklara döküldü

Şili, özellikle elektrikli otomobil bataryalarında kullanılan dünyadaki lityum rezervlerinin yüzde 57'sine sahip (AFP)

Şili'de göstericiler, lityum rezervlerinin kiralanmasına ilişkin ihaleye karşı protesto düzenledi.
Şili Devlet Başkanı Sebastián Pinera hükümeti, geçen yıl ekimde açılan ve bu ay sonlanacak ihale kapsamında, 400 bin tonluk lityum çıkarılması planlanan rezervlerin 20 yıllığına sözleşmeyle kiralanacağını duyurmuştu.
Avustralya'dan sonra dünyanın en büyük ikinci lityum rezervine sahip ülkede ihale, muhalefet tarafından büyük tepki toplamıştı.
Merkez sol Demokrasi Partisi üyesi Raul Soto, salı günü ihaleye karşı dava açarak sürecin durdurulmasını talep etmiş, Pinera hükümetinin "ülkenin genel menfaatini tehlikeye soktuğunu" savunmuştu.
Fakat cuma günü başkent Santiago'daki Temyiz Mahkemesi, itirazın çok geç yapıldığını söyleyerek başvuruyu reddetti. 
Bunun üzerine aynı gün göstericiler "Kaynaklarımızı geri kazanalım" dövizleri taşıyarak Santiago'da sokaklara döküldü.
Protestocular "Pinera, lityumun satılık olmadığını anla" sloganlarıyla yürüyüş düzenledi. 
Gösteriler, ülkede uzun süredir yaşanan madenlerin kamulaştırılması ya da özelleştirilmesi tartışmalarını yeniden gündeme getirdi.
Ülkede ihale açıldıktan kısa süre sonra yapılan seçimlerde Gabriel Boric, Şili'nin en genç devlet başkanı seçilmişti.
Martta görevi devralacak 35 yaşındaki solcu lider, sosyal refah vaadiyle yürüttüğü seçim kampanyasında Şili'nin "kaynaklarını özelleştirmek gibi bir tarihi hatayı" yeniden tekrarlamaması gerektiğini savunmuştu.

Protestocular "Şili için bakır ve lityum" yazan dev bir pankart taşıdı (AFP)
Boric ayrıca kamulaştırılmış bakır şirketlerinden oluşan Codelco adlı kamu şirketine benzer bir modelden yola çıkılarak "ulusal lityum şirketi" kurulmasını önermişti.
Pinera, protestoların ardından yaptığı basın açıklamasında "İki seçeneğimiz var: Ya lityumu çıkarmayız ya da bunu tüm Şililerin yararına kullanırız" dedi.
Şilili madencilik devi SQM ve ABD merkezli maden şirketi Albemarle'ın da aralarında yer aldığı 5 firma, ihalede onlarca milyon dolarlık teklifler vermişti.
Pinera hükümeti, sözleşme kapsamında kiralanacak kaynakların ülkenin bilinen lityum rezervlerinin yüzde 4'üne denk geldiğini savunurken, ihaleyi kazanan şirketin madencilik çalışmaları sırasında katı çevre kurallarına uygun hareket edeceğini vaat etti.
Independent Türkçe, France 24, Mining