Suudi Arabistan Enerji Bakanı: Elimizde büyük miktarda uranyum var ve onu ticari olarak kullanacağız

Suudi Arabistan madenciliğin ekonomiye katkısını 2030 yılına kadar 64 milyar dolara çıkarmayı hedefliyor

Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman Riyad’da düzenlenen Uluslararası Madencilik Konferansı’nda (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman Riyad’da düzenlenen Uluslararası Madencilik Konferansı’nda (Şarku’l Avsat)
TT

Suudi Arabistan Enerji Bakanı: Elimizde büyük miktarda uranyum var ve onu ticari olarak kullanacağız

Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman Riyad’da düzenlenen Uluslararası Madencilik Konferansı’nda (Şarku’l Avsat)
Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman Riyad’da düzenlenen Uluslararası Madencilik Konferansı’nda (Şarku’l Avsat)

Suudi Arabistan Enerji Bakanı Prens Abdulaziz bin Selman, yurtdışındaki yatırımlar için Suudi Arabistan madencilik şirketi Maaden’e bağlı bir şirket kurulacağını açıkladı.
Prens Abdulaziz, başkent Riyad’da düzenlenen Uluslararası Madencilik Konferansı’nda bugün yaptığı konuşmada, “Çok miktarda uranyuma sahibiz ve onu ticari olarak en uygun şekilde kullanacağız.  Uranyum rezervlerini şeffaflık içinde ele alacağız ve uygun ortaklar arayacağız” dedi.
Hidrojen üretimi konusunda ciddi olduklarını söyleyen Bakan, “Suudi Arabistan en ucuz temiz hidrojen enerjisinin üreticisi olacak. Kaya petrolü yeteneklerinde daha iyi bir konuma sahip olduğumuz gibi çevre dostu kaliteli üretim teknolojilerine de sahibiz” şeklinde konuştu.
Enerji dönüşümünün üç eksen tarafından yönetilmesi gerektiğini her zaman söylediğini dile getiren Bakan, “Bunlar enerji güvenliğinin sağlanması, ekonomik kalkınma ve refahtan yararlanamayan milyarlarca insana yardım edilmesi ve iklim değişikliği” dedi.
Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ın ağırlıklı olarak yerel içeriğe odaklandığını dile getiren Bakan şöyle devam etti;
“2030 yılına kadar yerel içerikle ilgili 2,8 trilyon riyal değerinde fırsat var. Yerel içerik geliştirme performansımızı ölçmek için standartlar belirlemek zorunludur. Suudi Arabistan, her zaman enerji üreten bir ülke olmuştur, ancak bugün sunduğumuz enerji gençliğin enerjisidir. Bu dönüşüme öncülük eden hırslı gençlerle temsil edilen en değerli enerji kaynağına sahibiz.”
Enerji Bakanı, maden talebinin yüzde 600’e yükseleceğine dair beklentilere de değindi.

“Madencilik sektörünü ulusal endüstrilerin üçüncü direği haline getirmek için çalışıyoruz”
Sanayi ve Maden Kaynakları Bakanı Bender el-Harif ise, ülkesinin madencilik sektörünü ulusal endüstrilerin üçüncü direği haline getirmek için çalıştığını söyledi.
Bakan, Suudi Arabistan’ın bölgedeki madencilik endüstrisinin gelişmesinde önemli bir itici güç olması için çabaları birleştirmede konferansın önemine işaret etti.
Çeşitli madenlerin araştırılması ve kullanılması için toplam maden ruhsatı sayısının bin 967 olduğunu, bunların yüzde 25’inin 2021’de verildiğini ifade eden Harif, rezerve edilen kompleks ve maden rezerv yerlerinin sayısının 431’e ulaştığını belirtti.
Harif, 2030 Vizyonu’nun Suudi Arabistan’ı önde gelen bir endüstriyel güce dönüştürerek ekonomik tabanı genişletmeyi amaçladığını vurgulayarak, “1,3 trilyon dolar olarak tahmin edilen doğal kaynakların sağlanmasına dayalı olarak madencilik ulusal sanayinin üçüncü ayağı olacak” dedi.
Bakan, ülkesinin madenciliğin gayri safi yurtiçi hasılaya (GSYİH) katkısını 2030 yılına kadar 17 milyar dolardan 64 milyar dolara çıkarmayı hedeflediğini de söyledi.
Harif ayrıca, bakanlığın madencilik sektöründeki hedeflerini gerçekleştirme yolunda yeni Maden Yatırım Yönetmeliği’ni yürürlüğe koymak, jeolojik veriler sağlamak ve maden ruhsatı verme prosedürlerini kolaylaştırmak için ‘madencilik e-platformunu’ başlatmak gibi çeşitli kazanımlar elde ettiğini söyledi.
Sanayi ve Maden Kaynakları Bakanı, konferans katılımcılarına hitap ederek, madenlerin geleceği konusunda işbirliği ve diyaloğu geliştirmek için birden fazla paydaşı bir araya getiren uluslararası bir model benimsemek gerektiğini vurguladı.
Harif, sektörün yerli ürüne katkısını artırmayı, vatandaşlar için istihdam ve yatırım fırsatları sağlamayı amaçlayan 42 girişimi içeren kapsamlı bir madencilik ve imalat sanayi stratejisinin başlatıldığını da ekledi.

“Mısır madencilik şehirleri geliştirmeyi hedefliyor”
Konferansta söz alan Mısır Petrol Bakanı Tarık el-Molla, ülkesinin biri altına tahsis edilmek üzere madencilik şehirleri geliştirmeyi hedeflediğini dile getirdi.
Molla, madencilik sektörünün Mısır ekonomisine katkısının yüzde 0,5’i geçmediğini, ekonomik planlar ve reformlar doğrultusunda bu oranın artırılması için çalışmaların sürdüğünü açıkladı.
Mısır’daki madencilik sektörünün, uygulanan reformların meyvelerini topladığına dikkat çeken Molla, yeni tip koronavirüs (Kovid-19) salgınına rağmen, Doğu Çölü ve Kızıldeniz’de altın madenciliği alanında yerel ve küresel yatırım çekmede elde edilen başarıya değindi.

“Madencilik sektörü Suudi ekonomisinin dayanak noktasıdır”
Suudi Arabistan Kamu Yatırım Fonu (PIF) Başkanı Yasir er-Rumayyan ise, “Madencilik sektörü Suudi ekonomisinin dayanak noktasıdır. Yaklaşık 1,3 trilyon dolar değerinde devasa doğal kaynaklara ve kullanılmayan minerallere sahibiz. Madencilik sektörünün geleceğini yeniden şekillendirmek için çalışıyoruz” dedi.
Rumayyan, PIF’ın 2030 Vizyonu hedeflerine ulaşmak için stratejik sektörlerden biri olan madencilik sektörüne yatırım yapma taahhüdünü vurguladı.
PIF’ın büyük hissesine sahip olduğu Maaden şirketine değinen Rumayyan, şirketin son 10 yılda gelirini 10 katına çıkardığını söyledi.
PIF Başkanı, “Maaden, fonların daha iyi kullanılması ve özellikle altın olmak üzere faaliyetlerinin genişletilmesi yoluyla büyümeye yatırım yapmak istiyor. Gelecekte madenlerin işletilmesinde ileri teknolojilerin kullanımını araştırıyor. Maaden, denizlerden maden çıkarma konusunda yenilik geliştirmek için Kral Abdulaziz Bilim ve Teknoloji Şehri (KAUST) ile birlikte çalışıyor” ifadelerini kullandı.
Maaden’in 2050 yılına kadar sıfır karbon emisyonunu hedeflediğini belirten Rumayyan, madenciliğin dünyadaki en önemli sektörlerden biri olduğunu ve birçok endüstrinin buna bağlı olduğunu da sözlerine ekledi.



Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
TT

Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Sosyolog ve araştırmacı Dr. Abdurrahman eş-Şukayr, Suudi devletinin kuruluş deneyimini daha önce görülmemiş bir yorum çerçevesine oturtuyor. Tarihi, birbirinden kopuk olaylar dizisi olarak değil; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ölçülebilir ve karmaşık ilişkiler tarafından yönetilen bir sistem olarak ele alıyor. Bu yaklaşımın, karmaşıklık bilimi ile ‘tarihin yasaları’ olarak da bilinen kliodinamik teorisine dayandığını belirten eş-Şukayr, devletlerin nasıl ortaya çıktığını, büyüdüğünü ve ardından seçkinlerin aşırı çoğalması nedeniyle baskı aşamasına girerek kriz ve zirve noktalarına ulaştığını; sonrasında ise istikrarı yeniden üreten bir lider figürünün ortaya çıktığını açıklıyor.

Eş-Şukayr, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, bu çerçeve sayesinde Diriye’nin Muhammed bin Suud öncesinde elit doygunluğa ve yapısal istikrarsızlığa ulaşmış yerel bir sistem olduğunun anlaşılabildiğini söyledi. Buna göre Muhammed bin Suud’un yükselişi, yönetim merkezini yeniden şekillendiren ve yeni bir siyasi döngü başlatan tarihsel bir yeniden ayar anı olarak yorumlanıyor.

Karmaşıklık bilimi

Eş-Şukayr, karmaşıklık biliminin; toplumlar ya da ekonomi gibi birbiriyle bağlantılı çok sayıda parçadan oluşan sistemleri incelediğini belirtti. Bu sistemlerde her küçük unsur diğerini etkilerken, yoğun etkileşim sonucunda yalnızca tek tek parçaların incelenmesiyle anlaşılamayacak yeni örüntü ve davranış biçimleri ortaya çıkıyor. Bu çerçevede karmaşıklık bilimi, zaman içinde küçük etkileşimlerin birikmesi sonucu istikrarın, kaosun ya da büyük ölçekli değişimlerin nasıl ortaya çıktığına odaklanıyor.

Devlet dönüşümünün beş yıllık döngüsü

Eş-Şukayr, devletlerin dönüşümüne ilişkin beş aşamalı döngüye de değinerek, devletlerdeki değişimlerin ölçülebilir dinamiklere tabi olduğunu ve genel eğilimlerinin öngörülebileceğini söyledi. Bu çerçevede toplumların beş aşamalı bir döngü içinde hareket ettiğini belirten eş-Şukayr, süreci şöyle açıkladı:

- Büyüme aşaması: Kaynakların genişlediği ve devletin kontrol kapasitesinin arttığı evreyi ifade ediyor. Bu süreç, nüfus artışı ve seçkinlerin çoğalmasıyla eş zamanlı ilerliyor. Aşama; tarihçilerin metinlerine ihtiyaç duyulmaksızın, nüfus ve ekonomik kaynaklara ilişkin yaklaşık veriler ve göstergeler üzerinden ölçülebiliyor ve öngörülebiliyor.

- Baskı aşaması: Kaynak bolluğunun görece azaldığı, kamu görevlerine talip olanların sayısının arttığı ve mevcut elitlerin konumlarını korumaya çalıştığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu durum, devletin herkesi bünyesinde barındırma kapasitesini aşan bir tablo ortaya çıkarıyor. Nüfus artışı, siyasi, ekonomik, bilimsel ve toplumsal elitlerin sayısını artırırken, mevcut pozisyonların sayısı yetersiz kalıyor.

- Kriz aşaması: Seçkinler arasındaki birliğin sarsıldığı ve örtük gerilimlerin açık çatışmalara dönüştüğü evreyi oluşturuyor.

- Zirve aşaması: Kriz ve istikrarsızlığın doruğa ulaştığı bu safhada ittifaklar çözülüyor, dışlamalar ve ayrışmalar hız kazanıyor.

- İstikrar aşaması: Yeni bir liderliğin ya da revize edilmiş bir yönetim sisteminin, nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi toplumun yeni ruhuna uygun biçimde yeniden düzenlemeyi başardığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu aşamayla birlikte, önceki döngüye kıyasla daha bütünlüklü yeni bir süreç başlıyor.

Kontrol edilemeyen rekabet

Eş-Şukayr, zirve aşamasının Hicri 1139 yılına yakın dönemde belirginleştiğini belirterek, yönetici kollar arasındaki rekabetin artık kontrol edilemez bir seviyeye ulaştığını ifade etti. Bu süreçte elitler içindeki ayrışmalar hız kazanırken, bazı isimlerin kısa süreli emirlik deneyimleri yaşadığı ve sadakatlerin hızla el değiştirdiği görüldü. Bu tablo, iç dengeleri yönetme kapasitesinin çöktüğünü ortaya koydu. Bu koşullar altında siyasi sistemin sınırına dayandığını kaydeden eş-Şukayr, yönetim makamına talip olanların sayısının emirliğin iktidarı düzenleme kapasitesini aştığını vurguladı. Böylece zirve aşaması, yeniden kurucu bir liderliğin ortaya çıkmasına zemin hazırlayan tam ölçekli bir yapısal çözülme anına dönüştü.

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Muhammed bin Suud’un yükselişi, Diriye’de istikrar koşullarının olgunlaşmasının bir sonucu olarak gerçekleşti. Seçkinlerin aşırı çoğalması, eski yönetim sistemini sürdürülemez hale getirirken, çatışan elitlerin okuyamadığı tabloyu kavrayabilecek bir lideri gerekli kılan tarihsel bir moment ortaya çıktı. Bu çerçevede Muhammed bin Suud’un iktidarı devralması, Diriye içindeki güç dengelerinin yeniden ayarlanması anlamına geldi. Böylece yerel siyasi düzen, yapısal istikrarını yeniden tesis etme kapasitesini kazandı.

Yönetim merkezinin inşası

Muhammed bin Suud, Diriye’de yeni bir büyüme sürecinin başlangıcı olarak et-Turayf mahallesini kurarak burayı yönetim merkezi haline getirdi. Oysa daha önce Diriye emirleri Gusaybe ya da el-Mulaybid bölgelerinde ikamet ediyordu. Muhammed bin Suud, siyasi, dini ve askeri elitleri yeni devlet kurumları içinde yeniden dağıtarak, Diriye’deki iktidar yapılarını düzenleyerek, elit fazlasını azaltarak ve rekabet halindeki kollar arasındaki ilişkileri kontrol altına alarak yönetim merkezini yeniden inşa etti.

Bu yapısal düzenleme, emirliğin nüfus, kaynaklar ve elitleri tek bir çerçeve içinde yönetme kapasitesini yeniden kazanmasını sağladı. Böylece, Diriye merkezli yeni bir kuruluş döngüsünün önü açıldı ve bu süreç Diriye Emirliği olarak bilinen yapının çekirdeğini oluşturdu.

Eş-Şukayr, bu yeni okumanın Arap Yarımadası’nda devletlerin ortaya çıkışını; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi esas alan yapısal döngüler üzerinden açıklayan yeni bir araştırma ufku sunduğunu belirtti. Yerel çevrelerin farklılığına bağlı olarak denetim mekanizmalarının değiştiğini vurgulayan eş-Şukayr, yaklaşık nüfus ve mali istatistiklerin oluşturulmasının, tarihi test edilebilir ve karşılaştırılabilir bir alana dönüştürmek için zorunlu bir giriş olduğunu ifade etti. Bunun ise bölge tarihine ilişkin verilerin toplanmasını ve sınanabilir hipotezlerin geliştirilmesini gerektirdiğini kaydetti. Bu yaklaşımın, parçalı anlatıların ötesine geçen, daha uzun vadeli, daha hassas ve daha bağımsız bir Arap yorum modeli inşa edilmesine katkı sağlayacağını dile getirdi.

Öte yandan, Muhammed bin Suud hakkında kaleme alınan çalışmaların analitik ve anlatısal boyutunun sınırlı kaldığına dikkat çekildi. Kurucu eylemin mantığını açıklayan kapsamlı bir tarihsel biyografinin bulunmadığı, tarih kayıtlarının ise kuruluş öncesi ve kuruluş sırasındaki gelişmeleri yeterince aydınlatmadığı belirtildi. Bu boşluğun, Muhammed bin Suud’un hayatını olayların iç yapısından hareketle yeniden kurgulamayı gerektiren bir araştırma hattını zorunlu kıldığı ifade edildi. Kararların, ittifakların ve çatışmaların; yönetim tasavvurunu ve devletin koşullarını ortaya koyan anlamlı bir sistem olarak okunmasıyla, gerçekliğin hareketinden süzülen bir tarihsel biyografi ve siyasi projenin seyrine ilişkin bütünlüklü bir yorum üretilebileceği vurgulandı.


Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
TT

Muhammed bin Selman, Medine'de alimleri, bakanları ve vatandaşları kabul etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman, Medine'de alimler, bakanlar ve bir grup vatandaşı kabul ederken (SPA)

Suudi Arabistan Başbakan Yardımcısı Veliaht Prens Muhammed bin Salman bin Abdulaziz, mübarek Ramazan ayının gelişi vesilesiyle kendisini tebrik etmek ve kutlamak için gelen alimleri, bakanları ve bir grup vatandaşı Medine'de kabul etti.

Hazır bulunanlar, mübarek ay vesilesiyle tebriklerini Veliaht Prens'e ilettiler, Veliaht Prens de herkesin oruçlarını, dualarını ve iyi amellerini Allah'ın kabul etmesini diledi.

Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)Prens Muhammed bin Salman, mübarek Ramazan ayı vesilesiyle Medine'de tebriklerini kabul ediyor (SPA)

Resepsiyona Medine Bölgesi Valisi Prens Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Devlet Bakanı ve Bakanlar Kurulu Üyesi Prens Turki bin Muhammed bin Fahd bin Abdulaziz, Riyad Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Muhammed bin Abdulrahman bin Abdulaziz, Medine Bölgesi Vali Yardımcısı Prens Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz, Kültür Bakanı Prens Bedr bin Abdullah bin Ferhan, Prens Suud bin Selman bin Abdulaziz, Prens Faisal bin Bedr bin Muhammed bin Celavi, Prens Fahd bin Selman bin Sultan bin Abdulaziz, Prens Nahar bin Suud bin Nahar bin Suud bin Abdulaziz ve bakanlar katıldı.


Veliaht Prens Mescid-i Nebevi’yi ziyaret etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
TT

Veliaht Prens Mescid-i Nebevi’yi ziyaret etti

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)
Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman,(SPA)

Suudi Arabistan Veliaht Prensi ve Başbakanı Prens Muhammed bin Seman bin Abdulaziz, dün Mescid-i Nebevi’yi ziyaret ederek Ravza-i Şerif'te namaz kıldı. Ayrıca Peygamberimiz Hz. Muhammed'i (Sallallahu aleyhi ve sellem) ve iki sahabesini (Allah onlardan razı olsun) selamlama şerefine nail oldu.