Sudan Başbakanı Burhan, soruşturma komitesi kurulması kararı aldı

AB:Askeri otorite krize siyasi bir çözüm bulmaya hazır değil.

Hartum 18 Ocak’ta geniş çaplı protestolara sahne oldu. (AP)
Hartum 18 Ocak’ta geniş çaplı protestolara sahne oldu. (AP)
TT

Sudan Başbakanı Burhan, soruşturma komitesi kurulması kararı aldı

Hartum 18 Ocak’ta geniş çaplı protestolara sahne oldu. (AP)
Hartum 18 Ocak’ta geniş çaplı protestolara sahne oldu. (AP)

Avrupa Birliği (AB), Sudanlı ‘askeri yetkililerin’ protestoculara karşı güç kullanmaya devam ettiğine dikkat çektiği açıklamasında yetkililerin krize müzakere edilmiş bir çözüm bulmaya hazır olmadıklarını vurguladı. Sudan Ordu Komutanı Korgeneral Abdulfettah el-Burhan, kanlı olayların ardından sokaklarda yaşanan öfkeyi bastırmak için harekete geçti. Geçen pazartesi günü 7 eylemcinin öldürülmesi ve onlarca kişinin de yaralanmasıyla ilgili bir soruşturma komitesi kurulması kararı aldı.
Hartum ve ülkenin birçok şehri 18 Ocak’ta, eylemcilerin güvenlik güçleri tarafından öldürülmesini protesto etmek için düzenlediği gösterilere sahne oldu. Siyasi güçler, direniş komiteleri ve meslek grupları tarafından sivil itaatsizlik çağrısı yapıldı.
Protestolar gündelik yaşamı felç etti. Hartum’un merkezindeki birçok dükkân kapandı ve kamu kurumlarının bazılarında da çalışmalar durduruldu. Çoğu Sudan üniversitesinde ve birçok bankada da çalışanların greve gitmesi nedeniyle çalışmalar askıya alındı. Başkent Hartum’da birçok mahallenin girişi büyük taşlarla kapatıldı.
AB, 18 Ocak’ta yaptığı açıklamada kendisinin ve uluslararası toplumun defalarca askeri yetkililere ‘barışçıl göstericileri hedef almaktan kaçınma’ çağrısı yaptığını ancak bu çağrıların dikkate alınmadığını vurguladı. Açıklamada aşırı güç kullanımının ve sivillere yönelik tutuklamaların devam etmesinin, askeri yetkililerin krize müzakere edilmiş ve barışçıl bir çözüm bulmaya hazır olmadığını gösterdiği kaydedildi.
AB, sivillere yönelik aşırı şiddetin, gazeteci ve aktivistlerin sürekli tutuklanmasının, Sudan’ı barış ve istikrar yolundan uzaklaştırdığıa işaret ettiği açıklamasında yetkililere gerginliği azaltma ve daha fazla can kaybını önleme çağrısında bulundu. Sudan’daki askeri yetkililerin çağrı yaptığı demokrasinin, medya özgürlüğü olmadan sağlanamayacağının altını çizen AB, el-Cezire kanalının izninin geri alınmasına ve muhabirinin görevden uzaklaştırılmasına dikkat çekti.
Sudan’daki Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan, geçen pazartesi günü meydana gelen olaylar hakkında bir soruşturma komitesi kurma kararı aldı. Komite üyeleri, kuruluşundan itibaren 72 saat içerisinde uygulamaları durdurmak üzere harekete geçeccek alt kurumlardan ve savcılıktan oluşuyor.
Yüzlerce doktor, düzenli birimlere ve halk sağlığı tesislerine bağlı hastanelerde acil vakalar dışında görevi bıraktı, greve gitti.
Sudan polisi yaptığı açıklamada 7 vatandaşın öldüğünü, 22’sinin de yaralandığını bildirdi. Geçen pazartesi günü Hartum’da meydana gelen protestolarda da 50 polisin yaralandığı bilgisi paylaşıldı. Açıklamada Ayrıca 77 şüphelinin tutuklandığı, Başsavcılık gözetiminde yasal tedbirlerin alındığı kaydedildi.
Polis tarafından yapılan açıklamada protestolara, özellikle de polis karakollarına ve toplanma yerlerindeki güçlere saldırma girişimlerine en düşük seviyede güçle müdahale edildiği savunuldu.
Sudan Güvenlik ve Savunma Konseyi bir süre önce yaptığı açıklamada yürüyüşlerde meydana gelen ihlallerin olağanüstü hâl ve ceza kanunu doğrultusunda soruşturulması ve terörle mücadele için özel bir gücün kurulması çağrısında bulunmuştu.



Washington, Bağdat'ı "Tahran tarafından kontrol edilen" bir hükümete karşı uyardı

ABD Dışişleri Bakanı ve Irak Başbakanı (Irak Başbakanlığı Basın Ofisi)
ABD Dışişleri Bakanı ve Irak Başbakanı (Irak Başbakanlığı Basın Ofisi)
TT

Washington, Bağdat'ı "Tahran tarafından kontrol edilen" bir hükümete karşı uyardı

ABD Dışişleri Bakanı ve Irak Başbakanı (Irak Başbakanlığı Basın Ofisi)
ABD Dışişleri Bakanı ve Irak Başbakanı (Irak Başbakanlığı Basın Ofisi)

ABD, Irak'taki İran etkisini sınırlama çabalarını yoğunlaştırırken, ABD Dışişleri Bakanlığı'nın dün yayınladığı açıklamaya göre, Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Irak Başbakanı Muhammed Şita el-Sudani ile telefon görüşmesi yaparak "Irak'ın yeni bir hükümet kurma konusundaki görüşmelerini" ele aldı.

Görüşme sırasında Rubio, “İran kontrolündeki bir hükümet, Irak'ın kendi çıkarlarını önceliklendiremez, onu bölgesel çatışmalardan uzak tutamaz veya Amerika Birleşik Devletleri ile Irak arasında karşılıklı yarar sağlayan bir ortaklığı geliştiremez” ifadelerini kullandı. Bu açıklama, “Koordinasyon Çerçevesi” güçlerinin Nuri el-Maliki'yi yeni hükümette Başbakanlık pozisyonuna aday göstermesinden iki gün sonra geldi.


Eş-Şara yarın Moskova'da Putin ile görüşecek

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Moskova'daki Kremlin'de Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara ile bir araya geldi (Arşiv- DPA)
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Moskova'daki Kremlin'de Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara ile bir araya geldi (Arşiv- DPA)
TT

Eş-Şara yarın Moskova'da Putin ile görüşecek

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Moskova'daki Kremlin'de Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara ile bir araya geldi (Arşiv- DPA)
Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Moskova'daki Kremlin'de Suriye Devlet Başkanı Ahmed eş-Şara ile bir araya geldi (Arşiv- DPA)

Syria Today TV dün, Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şara'nın yarın Moskova'da Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile görüşeceğini bildirdi.


İsim tartışmasının gölgesinde bir kentin tarihi: Ayn el-Arab mı Kobani mi?

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensubu savaşçılar, 23 Ocak 2026’da Ayn el-Arab – Kobani’ye ulaşırken (AFP)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensubu savaşçılar, 23 Ocak 2026’da Ayn el-Arab – Kobani’ye ulaşırken (AFP)
TT

İsim tartışmasının gölgesinde bir kentin tarihi: Ayn el-Arab mı Kobani mi?

Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensubu savaşçılar, 23 Ocak 2026’da Ayn el-Arab – Kobani’ye ulaşırken (AFP)
Suriye Demokratik Güçleri (SDG) mensubu savaşçılar, 23 Ocak 2026’da Ayn el-Arab – Kobani’ye ulaşırken (AFP)

Suriye Demokratik Güçleri’nin (SDG) ağırlıklı olarak Kürt nüfusun yaşadığı Haseke’nin kuzeyine, ardından Halep’in kuzeydoğusunda Türkiye sınırına yakın konumdaki Ayn el-Arab (Kobani) bölgesine doğru çekilmesiyle birlikte gözler bu bölgeye çevrildi. Kürt güçlerinin diğer bölgelerinden fiilen izole kalan Ayn el-Arab çevresinde, Suriye ordusunun kentin eteklerine kadar ilerlemesi ve ateşkesin ihlal edildiğine dair karşılıklı suçlamalar gündemde. SDG Genel Komutanı Mazlum Abdi’nin “Kürt bölgeleri kırmızı çizgidir” açıklaması da bu gerilimi daha görünür kıldı.

Kaynaklara göre Ayn el-Arab (Kobani), görece yeni bir yerleşim olup kuruluşu 20. yüzyılın başlarında Osmanlı topraklarında Alman bir şirket tarafından yürütülen Bağdat Demiryolu Projesi ile bağlantılıdır. Proje, Berlin’i Bağdat’a bağlamayı amaçlayan ve İstanbul’dan başlayarak Anadolu, Kuzey Suriye ve Irak üzerinden uzanan bir demiryolu hattını öngörüyordu.

İngiliz arkeolog Leonard Woolley, 20. yüzyılın başlarında bugünkü Ayn el-Arab ve çevresini ziyaret etmiş; bölgeyi, yarı göçebe yarı yerleşik yaşam süren Kürt aşiretlerinin yaşadığı, vadiler arasında dağılmış küçük köylerin bulunduğu bir alan olarak tanımlamıştı. Woolley ayrıca, Fırat Nehri’ne doğru batı kesimlerde bazı Arap aşiretlerinin de yaşadığını aktarmıştı.

Ayn el-Arab (Kobani), Kürtler açısından özel bir öneme sahip. Kent, PKK’nın önemli merkezlerinden biri olarak da görülüyor. PKK’nin kurucusu Abdullah Öcalan’ın 1979’da kenti ziyareti, özellikle 1925’te siyasi nedenlerle Türkiye’den göç etmiş Kürtlerin oluşturduğu aşiret yapısında ciddi toplumsal dönüşümlere yol açtı.

zscdfgrt
SDG destekçilerine ait; SDG bayrağı ile Türkiye’de tutuklu bulunan PKK lideri Abdullah Öcalan’ın fotoğrafının yer aldığı bir duvar resminin önünden geçen bir adam (AFP)

Kent, Suriye’de 2011’de başlayan protestoların ardından, 19 Temmuz 2012’de Esad yönetiminin çekildiği ilk bölgelerden biri oldu. Daha sonra PKK’nin Suriye kolu olan Demokratik Birlik Partisi (PYD) kontrolü ele geçirdi. 2014 başında, DEAŞ’ın  kente bağlı onlarca köyü ele geçirmesi ve binlerce Kürdün Türkiye’ye göç etmek zorunda kalmasına yol açan saldırıların ardından, bölge “özerk yönetim” ilan edildi. Bu süreçte Kürt Halk Savunma Birlikleri (YPG), DEAŞ’e  karşı direnişiyle öne çıktı.

Ayn el-Arab’ın kuruluşu, Osmanlı döneminde 1912 yılında Bağdat Demiryolu’nun inşasıyla doğrudan ilişkilidir. Demiryolu hattı üzerindeki bir istasyon etrafında gelişen kent, Kürt çoğunluğun yanı sıra Arap, Ermeni ve Türkmen azınlıklara da ev sahipliği yaptı.

Suriye-Türkiye sınırlarının çizilmesiyle bölge ikiye ayrıldı. Suriye tarafındaki kesime, Osmanlı dönemindeki adından esinle “Arap Pınarı” (Ayn el-Arab) adı verildi. Türkiye tarafındaki yerleşim ise idari binaların bulunması nedeniyle “Mürşitpınar” olarak adlandırıldı. Suriye tarafındaki Arap Pınarı, 1915 olayları sırasında Ermeniler için de bir sığınak oldu.

Kentin eski adı olan “Ayn el-Arab”, Osmanlıca “Arab Pınar” ifadesinden geliyor ve bölgeden geçen Arap bedevi çobanların hayvanlarını suladığı su kaynağına atıfta bulunuyor.

“Kobani” adı ise Alman şirketinin adı olan Company/Kompanie kelimesinin yerel telaffuzundan türedi; demiryolu istasyonu ve şirketin geçici merkezinin bulunduğu alan bu adla anılmaya başlandı.

Kent adı, Kürt nüfus ile Suriye devleti arasında uzun yıllar boyunca tartışma konusu oldu. Baas yönetiminin onlarca yıl süren Kürt karşıtı politikaları; Kürt kimliğinin, dilinin ve kültürel unsurlarının yasaklanması ve yüz binlerce Kürdün vatandaşlıktan çıkarılması bu gerilimi daha da derinleştirdi.

fvghyj
SDG mensubu savaşçılar, 23 Ocak 2026’da Ayn el-Arab – Kobani’ye ulaşırken (AFP)

Ayn el-Arab (Kobani), uzun yıllar boyunca ihmal ve hizmet yoksunluğuyla karşı karşıya kaldı. Buna rağmen bölgede Kürt haklarını savunan siyasi partiler ve hareketler ortaya çıktı. SDG’nin  verilerine göre yaklaşık 440 köyü kapsayan Ayn el-Arab bölgesinde 300 bini aşkın kişi yaşıyor; nüfusun büyük çoğunluğunu Sünni Kürtler oluşturuyor. Bölge, Haseke ve Kamışlı ile birlikte Suriye’nin başlıca Kürt yerleşim alanlarından biri olmayı sürdürüyor.