İran, Birleşmiş Milletler'deki oy kullanma hakkını geri almak üzere

İran, Birleşmiş Milletler'deki oy kullanma hakkını geri almak üzere
TT

İran, Birleşmiş Milletler'deki oy kullanma hakkını geri almak üzere

İran, Birleşmiş Milletler'deki oy kullanma hakkını geri almak üzere

Birleşmiş Milletler (BM) kaynakları, İran'ın cuma günü 18 milyon dolardan fazla parayı uluslararası örgütün Seul'deki bir hesabına aktardıktan sonra BM’deki oy kullanma hakkını geri almak üzere olduğunu duyurdu.
İsminin açıklanmasını istemeyen bu kaynaklardan biri Fransız haber ajansına (AFP) verdiği röportajda “bu paranın pazar veya pazartesi günü ulaşmasının beklendiğini” söyledi.
İran 11 Ocak'ta örgüte ödemesi gereken büyük borçlar olduğu için oy kullanma hakkını kaybetti.
BM Antlaşması’nın 19. Maddesi’nde “Örgüte mali katkısını ödemekte gecikmiş olan bir BM üyesi, eğer geciken ödemelerinin tutarı önceki iki tam yılın ödeme payları tutarına eşit ya da bundan fazla ise Genel Kurul’da oy kullanamaz” ifadeleri yer alıyor.
11 Ocak'ta BM Genel Sekreteri, İran'ın oy kullanma hakkını geri almak için 18,4 milyon dolar ödemesi gerektiğini açıkladı. Buna karşılık Tahran, Washington tarafından uygulanan ekonomik ve mali yaptırımlar nedeniyle BM’deki borçlarını ödemek için gereken asgari tutarı karşılayamayacağını belirtti.
Aylarca süren müzakerelerin ardından Tahran'a haziran ayında ödenmemiş katkı paylarını ödemesi ve oy kullanma hakkını geri kazanmasına izin veren bir muafiyet verildi.
AFP’ye göre ocak ayının başında İran Dışişleri Bakanlığı, Tahran'ın "ödemesi gereken katkı paylarını eksiksiz bir şekilde ödemeye ve sözünü yerine getirmeye riayet edeceğini" açıklamıştı. Ancak “haksız ve yasa dışı ABD yaptırımları yüzünden” borçlarını kapatamadı.
Bakanlık konuya ilişkin yaptığı açıklamanın devamında “BM Genel Sekreteri ve Genel Sekreterlik, yasa dışı yaptırımlarla mücadele eden ülkelerin özel durumlarını dikkate almalı ve ülkelerin katkı paylarını ödemelerine yardımcı olma konusunda tereddüt etmemeli” ifadelerini kullanmıştı.
BM'nin aralık ayında onaylanan yıllık çalışma bütçesi yaklaşık 3 milyar dolar. Çalışma bütçesinden ayrı olan BM Barış Gücü operasyonları için haziran ayında onaylanan bütçe ise 6,5 milyar dolar değerinde.
Perşembe günü Seul'deki hükümet kaynakları, Güney Kore'nin İran’ın oy kullanma hakkını geri kazanmak amacıyla BM üyelik aidatlarını ödemek için donmuş fonlarını kullanmasına ilişkin öneri hakkında Tahran ile istişarelerde bulunduğunu belirtti.
Seul merkezli Yonhap haber ajansının aktardığına göre kaynaklar Tahran’ın BM’ye ödemesi gereken gecikmiş borçlar sorununu çözmek için dondurulan paralardan yararlanmaya çalıştığını söylediler. Kaynaklardan biri “Hükümetimiz bu konuda İran hükümeti ile istişarelerde bulunuyor. İlgili istişareler ABD ve BM ile de yapılıyor” ifadelerini kullandı.
ABD, Tahran'ın BM’ye asgari katkı payını ödemek ve oy kullanma hakkını geri kazanmak için Kore Sanayi Bankası’nda (Industrial Bank of Korea) dondurulmuş durumda olan paralarının bir kısmını kullanmasını kabul etti.



Avustralya'nın güneydoğusunda çıkan orman yangınları nedeniyle ‘afet durumu’ ilan edildi

Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harkort kasabasında yangın sonucu yıkılan bir ev (EPA)
Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harkort kasabasında yangın sonucu yıkılan bir ev (EPA)
TT

Avustralya'nın güneydoğusunda çıkan orman yangınları nedeniyle ‘afet durumu’ ilan edildi

Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harkort kasabasında yangın sonucu yıkılan bir ev (EPA)
Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harkort kasabasında yangın sonucu yıkılan bir ev (EPA)

Avustralya, ülkenin güneydoğusunda etkili olan ve geniş ormanlık alanları küle çeviren yangınlar nedeniyle bugün ‘afet durumu’ ilan etti.

Victoria eyaletinde (başkenti Melbourne) hava sıcaklıklarının 40 dereceyi aşması ve kuvvetli rüzgârların etkili olması, orman yangınlarının yayılması için elverişli koşullar oluşturdu. Yetkililer, mevcut durumun 2019’un sonu ile 2020’nin başında yaşanan ve ‘kara yaz’ olarak anılan büyük yangınları hatırlattığını belirtti.

En yıkıcı yangınlardan birinin, ormanlarla kaplı Longwood yakınlarında çıktığı ve yaklaşık 150 bin hektarlık alanı etkilediği bildirildi.

Victoria Eyaleti Başbakanı Jacinta Allan tarafından ilan edilen afet durumu, itfaiye ve acil durum ekiplerine zorunlu tahliye dahil olmak üzere geniş yetkiler tanıyor.

Allan, alınan önlemlerin amacının ‘Victoria halkının hayatını korumak’ olduğunu vurgulayarak, “Bu çok net bir mesaj: Eğer sizden bölgeyi terk etmeniz istenirse, derhal ayrılın” dedi.

Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harcourt'ta alevler içinde kalan bir ormana helikopterle su bırakılıyor. (EPA)Avustralya'nın Victoria eyaletindeki Harcourt'ta alevler içinde kalan bir ormana helikopterle su bırakılıyor. (EPA)

Allan, eyaletteki en şiddetli yangınlardan biri sonrası kayıp olarak aranan üç kişinin sağ olarak bulunduğunu açıkladı.

Victoria Acil Durum Yönetimi Direktörü Tim Wiebusch ise eyalet genelinde en az 130 yapının tamamen tahrip olduğunu bildirdi. Wiebusch, 10 büyük yangının halen kontrol altına alınamadığını ve bunların bir kısmının ‘günler, hatta haftalar’ boyunca sürebileceğini söyledi.

Yetkililer, şimdiye kadar en ağır hasarın, nüfusu birkaç yüz kişiyi geçmeyen, seyrek yerleşimli kırsal bölgelerde meydana geldiğini belirtti. Yangınlarla mücadele için ülkenin dört bir yanından yüzlerce itfaiyeci bölgeye sevk edildi.

Araştırmacılar ise Avustralya’da iklim kaynaklı ısınmanın 1910 yılından bu yana ortalama 1,51 derece arttığını, bunun da karada ve denizde giderek daha sık görülen aşırı hava olaylarını körüklediğini vurguladı.


Washington ve Karakas, bir petrol tankerini Venezuela sularına geri götürmek için ortak operasyon düzenledi

Venezüella'nın Maracaibo limanında bir petrol tankeri, (AP)
Venezüella'nın Maracaibo limanında bir petrol tankeri, (AP)
TT

Washington ve Karakas, bir petrol tankerini Venezuela sularına geri götürmek için ortak operasyon düzenledi

Venezüella'nın Maracaibo limanında bir petrol tankeri, (AP)
Venezüella'nın Maracaibo limanında bir petrol tankeri, (AP)

Venezuela Petrol Bakanlığı ve devlet petrol şirketi PDVSA, dün yaptıkları ortak açıklamada, ABD ve Venezuela'nın Minerva petrol tankerini Venezuela sularına geri getirmek için ortak bir operasyon gerçekleştirdiğini bildirdi.

Açıklamaya göre gemi “Venezüella makamlarına herhangi bir ücret ödemeden veya izin almadan” limandan ayrılmıştı.


Avrupa ülkeleri İran'da protestocuların öldürülmesini kınadı

Tahran'da düzenlenen gösteride protestocular yolları kapattı (Arşiv-AFP)
Tahran'da düzenlenen gösteride protestocular yolları kapattı (Arşiv-AFP)
TT

Avrupa ülkeleri İran'da protestocuların öldürülmesini kınadı

Tahran'da düzenlenen gösteride protestocular yolları kapattı (Arşiv-AFP)
Tahran'da düzenlenen gösteride protestocular yolları kapattı (Arşiv-AFP)

Fransa, İngiltere ve Almanya liderleri İran'da protestocuların öldürülmesini kınadı ve İranlı yetkililere itidal gösterip şiddete başvurmaktan kaçınmaları çağrısında bulundu.

Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Almanya Başbakanı Friedrich Merz’in yaptıkları ortak açıklamada, “İran güvenlik güçlerinin şiddet uyguladığına dair haberlerden derin endişe duyuyoruz ve protestocuların öldürülmesini şiddetle kınıyoruz... İranlı yetkilileri itidal göstermeye çağırıyoruz” ifadeleri kullanıldı.

Açıklamada, “İranlı yetkililer halkını korumakla yükümlüdür ve misilleme korkusu olmadan ifade özgürlüğünü ve barışçıl toplanma özgürlüğünü sağlamalıdır” denildi.

Daha önce, Avrupa Birliği'nin dış politika şefi Kaja Kalas, İran halkının “gelecekleri için mücadele ettiğini” belirterek, rejimin meşru taleplerini göz ardı etmesinin “gerçek yüzünü ortaya çıkardığını” belirtmişti.

X platformunda yaptığı paylaşımda, Tahran'dan gelen görüntülerde güvenlik güçlerinin “orantısız ve aşırı tepki” gösterdiğini belirterek, “barışçıl protestoculara yönelik her türlü şiddet kabul edilemez” diye vurguladı.

 İran'ın kuzeydoğusundaki Meşhed kentinde bir protesto yürüyüşü (Reuters)İran'ın kuzeydoğusundaki Meşhed kentinde bir protesto yürüyüşü (Reuters)

“İnterneti kesmek ve protestoları şiddetle bastırmak, kendi halkından korkan bir rejimi ortaya koyuyor” ifadelerini kullandı.

Uluslararası tepkiler artarken, çok sayıda Avrupa Parlamentosu üyesinin protestoculara açık destek verdiğini açıklaması üzerine Tahran ile Avrupa Birliği kurumları arasındaki anlaşmazlık daha da keskinleşti.

Avrupa Parlamentosu Başkanı Roberta Metsola, “dünya bir kez daha cesur İran halkının ayağa kalktığına tanık oluyor” diyerek “Avrupa halkın yanında” olduğunu vurguladı.

Buna karşılık, İran'ın Avrupa Birliği nezdindeki misyonu, Avrupa Parlamentosu'nu çifte standart ve iç işlerine müdahale etmekle suçladı.

Belçika Başbakanı Bart De Vever, “cesur İranlıların yıllarca süren baskı ve ekonomik sıkıntılardan sonra özgürlüğü savunmak için ayaklandıklarını” belirterek, onların “tam desteğimizi hak ettiklerini” ve “şiddet yoluyla onları susturma girişimlerinin kabul edilemez olduğunu” vurguladı.

İsveç ve Avusturya, İran büyükelçisini dışişleri bakanlığına çağırdıklarını açıkladı.