ABD’de Necef’teki ‘etnik temizliğe’ karşı kampanya

Filistinlilere yönelik işgalci uygulamalara karşı yapılan eleştiriler artıyor

Necef'e bağlı el-Atraş köyü sakinleri, 13 Ocak'ta İsrail’in bölgelerindeki planlarına karşı düzenledikleri protesto gösterilerinden bir kare (EPA)
Necef'e bağlı el-Atraş köyü sakinleri, 13 Ocak'ta İsrail’in bölgelerindeki planlarına karşı düzenledikleri protesto gösterilerinden bir kare (EPA)
TT

ABD’de Necef’teki ‘etnik temizliğe’ karşı kampanya

Necef'e bağlı el-Atraş köyü sakinleri, 13 Ocak'ta İsrail’in bölgelerindeki planlarına karşı düzenledikleri protesto gösterilerinden bir kare (EPA)
Necef'e bağlı el-Atraş köyü sakinleri, 13 Ocak'ta İsrail’in bölgelerindeki planlarına karşı düzenledikleri protesto gösterilerinden bir kare (EPA)

Filistinlilerin haklarını destekleyen ABD merkezli savaş karşıtı kadın örgütü Code Pink (Kod adı Pembe), Necef Çölü’nde Filistinlilere yönelik ‘etnik temizliğe’ karşı bir kampanya başlattı.
Yaklaşık 2 bin 500 ABD vatandaşı, Dışişleri Bakanı Antony Blinken'a 1948 sınırlarındaki Necef’te yaşayan Filistinlilere karşı yürütülen etnik temizlik faaliyetlerinin durdurulması için müdahale etme çağrısında bulunulan dilekçeyi imzaladı.
Filistin resmi haber ajansı WAFA tarafından yayınlanan dilekçede şu ifadeler yer aldı:
“Yahudi Ulusal Fonu (Jewish National Fund - JNF) 1948 yılından bu yana Filistinlileri topraklarından etmek için ağaç dikiyor. JNF, şu an Necef Çölü’nde Bedevi toplulukları tarafından tarım için kullanılan topraklarda bir ağaçlandırma projesi uyguluyor. Bu proje, bölge sakinleri olan bedevileri topraklarından kovmayı amaçlıyor. ABD Dışişleri Bakanlığı, JNF’den Necef'teki etnik temizlik ve ağaçlandırma faaliyetlerini durdurmasını talep etmeli. Çünkü proje, bölge sakinlerinin topraklarından sürülmesini hedefliyor.”
JNF’nin faaliyetlerinin ‘yıkıcı eylemler’ olarak nitelendirildiği dilekçede, JNF’nin İsrail’in kuruluşundan yıllar önce Filistin'deki Yahudi yerleşim birimlerinin yararına toprak satın almak ve geliştirmek amacıyla 1901 yılında ABD’de kurulduğuna işaret edildi.
Dilekçe, şöyle devam etti:
“JNF, yolları, araziyi, arazi yüzeyini ve su kaynaklarını doğru bir şekilde çizerek ve tüm Filistinli sakinleri yaşlarına, siyasi eğilimlerine ve Siyonist projeye düşmanlıklarına göre tanımlayarak (Nekbe/Büyük Felaket’in ortaya çıktığı belgelere dayanan) Filistinlileri topraklarından çıkarma planında merkezi bir rol üstlendi.”
Dilekçede, ‘köy dosyaları’ olarak bilinen bu belgelerin, 1948 yılında köyleri yakıp, katliamlar gerçekleştiren ve yaklaşık 750 bin Filistinliyi evlerini ve köylerini terk etmeye zorlayarak mülteci durumuna düşüren Yahudi milisler için çok önemli bir askeri araç haline geldiği vurgulandı.
Dilekçede, bir Amerikan yardım kuruluşu olarak kayıtlı olan JNF’nin, 2018 yılında yaklaşık 72 milyon dolar topladığı ‘Mavi Fon Kampanyası’ ile yurtdışında para topladığı vurgulandı.
JNF, dilekçede ayrıca Doğu Kudüs'ün 1967 yılındaki işgalinden sonra Doğu Kudüs mahalleleri Şeyh Cerrah ve Silvan'da Filistinlilerin gayrimenkullerine el koymakla suçlandı.
Dilekçe, JNF’nin internet sitesinde yayınlanan, JNF’nin bugün İsrail’deki toprakların yüzde 10’undan fazlasına sahip olduğunu ve 1948 topraklarında yaşayan toplam nüfusun yaklaşık yüzde 20'sini oluşturan Filistinlilere karşı konut, ticari, tarım veya diğer kullanımlar için arazi satın almalarını zorlaştıran sistematik ayrımcılık yaptığını ortaya koyan belgelere dayanıyordu.
İsrail'in bedevilerin tarım arazisi üzerinde bulunduğu için Arakib köyüne 100'den fazla kez zarar verdiği aktarılan dilekçede, JNF’nin şu an bölgede bir ağaçlandırma projesi uyguladığını, fakat bunun gerçekte ‘bir etnik temizlik’ faaliyeti olduğu vurgulandı.
Dilekçede Blinken’dan Dışişleri Bakanı olarak konumunu, İsrail'e ve JNF’ye Necef Çölü’ndeki ağaçlandırma projesini ve Filistinlileri evlerinden ve topraklarından göç ettirmeyi amaçlayan girişimlerini durdurmaları için baskı yapmak amacıyla kullanması istendi.
Bu arada dilekçe, ABD'nin Filistinlilerin Kudüs'teki evlerinden sınır dışı edilmesini resmen eleştirdiği bir dönemde ortaya çıktı.
Öte yandan ABD'nin Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Linda Thomas Greenfield, İsrail'e ve Filistin Yönetimi’ne gerilimi artıran ve müzakere sürecindeki iki devletli çözümü ilerletme çabalarını baltalayan tek taraflı adımlardan kaçınmaları çağrısında bulundu. Greenfield, geçtiğimiz Çarşamba günü Birleşmiş Millet Güvenlik Konseyi'nde (BMGK) yaptığı konuşmada, bu adımların Şeyh Cerrah Mahallesi’nde şahit olunan olaylara benzer şekilde arazi ilhakı, yerleşim faaliyeti, yıkım ve tahliye gibi uygulamaları içerdiğini söyledi.
ABD Temsilciler Meclisi Üyesi Alexandria Ocasio-Cortez ise dün yaptığı açıklamada, “İsrail, bu hafta Kudüs’ün Şeyh Cerrah Mahallesi’nde Salihiye ailesinin iki evini yıktı. Bu yıkımla 15 kişi yerinden edildi. Bu kabul edilemez bir eylem ve derhal durdurulmalı” ifadelerini kullandı.
Cortez Twitter hesabından paylaştığı tweette, “İşgal altındaki topraklarda yaşayan Filistinliler, sivil haklarına karşı sürekli ve sistematik olarak yapılan ihlallerle karşı karşıya kalıyorlar” yazdı. Geçtiğimiz hafta İsrail güçlerinin yaşlı bir Filistin kökenli ABD vatandaşını tutukladığını, dövdüğünü ve ölüme terk ettiğini belirten Cortez, ABD Dışişleri Bakanlığı'ndan bu şiddet olayının araştırılmasını istedi.
ABD'nin Illinois eyaleti Temsilcisi Demokrat Marie Newman da aynı tutumla Twitter hesabından şunları yazdı:
“İsrail polisi, İsrail'in 2016 yılından bu yana gerçekleştirdiği binden fazla tahliye ve yıkımdan biri olan Şeyh Cerrah Mahallesi’nde gece vakti 15 Filistinliyi yerlerinden etti ve evlerini yıktı. Buna artık bir son verilmeli.”



BM, İsrail’in Batı Şeria ve Gazze Şeridi’ndeki eylemlerinin ‘etnik temizlik’ endişelerini artırdığı değerlendirmesinde bulundu

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin güneyinde yer alan Hagai yerleşim yeri yakınlarında İsrail buldozerleri tarafından yıkılan bir binanın enkazı üzerinde otururken göz yaşı döken Filistinli bir adam (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin güneyinde yer alan Hagai yerleşim yeri yakınlarında İsrail buldozerleri tarafından yıkılan bir binanın enkazı üzerinde otururken göz yaşı döken Filistinli bir adam (AFP)
TT

BM, İsrail’in Batı Şeria ve Gazze Şeridi’ndeki eylemlerinin ‘etnik temizlik’ endişelerini artırdığı değerlendirmesinde bulundu

İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin güneyinde yer alan Hagai yerleşim yeri yakınlarında İsrail buldozerleri tarafından yıkılan bir binanın enkazı üzerinde otururken göz yaşı döken Filistinli bir adam (AFP)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın El Halil kentinin güneyinde yer alan Hagai yerleşim yeri yakınlarında İsrail buldozerleri tarafından yıkılan bir binanın enkazı üzerinde otururken göz yaşı döken Filistinli bir adam (AFP)

Birleşmiş Milletler (BM) bugün yaptığı açıklamada, İsrail’in yoğun saldırıları ve Filistinli sivillerin zorla yerinden edilmesi nedeniyle Gazze Şeridi ve Batı Şeria’da ‘etnik temizlik’ yaşanabileceğine dair endişelerini dile getirdi.

BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği tarafından yayımlanan raporda, “Yoğun saldırılar, mahallelerin sistematik biçimde tamamen yıkılması ve insani yardımların engellenmesi, Gazze Şeridi’nde kalıcı bir demografik değişim yaratmayı amaçlıyor gibi görünmektedir” ifadesine yer verildi.

Raporda ayrıca, “Kalıcı bir yerinden etmeyi hedeflediği izlenimi veren zorla tahliye uygulamalarıyla birlikte değerlendirildiğinde, bu durum, Gazze Şeridi ve Batı Şeria’da etnik temizlik konusunda ciddi endişelere yol açmaktadır” denildi.

BM’de üst düzey bir yetkili dün yaptığı açıklamada, İsrail’in idari olarak Filistin yönetimine bağlı olması öngörülen Batı Şeria bölgeleri üzerindeki kontrolünü sıkılaştırmaya yönelik adımlarının ‘fiili ve kademeli bir ilhaka’ vardığı uyarısında bulundu. BM Genel Sekreter Yardımcısı Rosemary DiCarlo, Filistin meselesine ilişkin BM Güvenlik Konseyi toplantısında yaptığı konuşmada, “Sahadaki durumu istikrarlı biçimde değiştiren tek taraflı İsrail adımları nedeniyle Batı Şeria’nın fiili ve kademeli bir ilhakına tanıklık ediyoruz” dedi. Geçen haftadan bu yana İsrail, Batı Şeria’daki kontrolünü pekiştirmeye yönelik bir dizi kararı onayladı. Filistinliler, Oslo Anlaşmaları kapsamında Batı Şeria’da sınırlı bir özerk yönetime sahip bulunuyor.

DiCarlo, söz konusu adımların işgal altındaki Batı Şeria’da, El Halil gibi hassas bölgeler de dahil olmak üzere İsrail sivil otoritesinin tehlikeli biçimde genişlemesi anlamına geleceğini belirtti. DiCarlo, bu adımların bürokratik engellerin kaldırılması, arazi alımının kolaylaştırılması ve İsraillilere inşaat ruhsatı verilmesinin önünün açılması yoluyla yerleşimlerin genişlemesine zemin hazırlayabileceğini ifade etti.

Yeni düzenlemelerin, hâlihazırda Filistin yönetiminin idari yetki kullandığı Batı Şeria’nın bazı bölümleri üzerindeki İsrail kontrolünü daha da pekiştirmesi bekleniyor. Oslo Anlaşmaları uyarınca Batı Şeria, Filistin Yönetimi, karma yönetim ve İsrail yönetimi altındaki A, B ve C bölgelerine ayrılmıştı. Batı Şeria’nın, gelecekte kurulacak bir Filistin devletinin büyük bölümünü oluşturması öngörülürken, İsrail’deki aşırı sağ çevreler bölgeyi İsrail topraklarının bir parçası olarak görüyor.

Oslo Anlaşmaları’nın ilan edilen amacı, bağımsız bir Filistin devletinin kurulmasının önünü açmaktı. BM nezdindeki 85 ülkenin misyonu ise salı günü yayımladıkları ortak açıklamada, İsrail’in Batı Şeria üzerindeki kontrolünü genişletmesini kınadı. Açıklamada, ‘İsrail’in Batı Şeria’daki yasa dışı varlığını genişletmeyi amaçlayan tek taraflı karar ve uygulamalar’ kınandı.


Şera, Suriyelilere karşı ihlallerde bulunanlar hariç, çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişilere af çıkardı

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
TT

Şera, Suriyelilere karşı ihlallerde bulunanlar hariç, çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişilere af çıkardı

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)
Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera (Reuters)

Suriye Cumhurbaşkanı Ahmed eş-Şera dün çeşitli suçlardan hüküm giymiş kişiler ile 70 yaşını aşmış mahkûmları kapsayan genel af kararı yayımladı. Ancak karar, Suriyelilere yönelik ihlallerde bulunanları kapsam dışı bırakıyor.

Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığına göre söz konusu kararname, Aralık 2024’te Beşşar Esed’in devrilmesinin ardından göreve gelen Şera’nın yayımladığı ilk af niteliğini taşıyor. Esed, görev süresi boyunca zaman zaman benzer af kararnameleri çıkarmıştı.

Suriye devlet televizyonunda yayımlanan kararnameye göre, ‘müebbet hapis cezası’ 20 yıla indiriliyor. Ayrıca kabahat ve ihlallerde verilen cezaların tamamı kaldırılıyor. Uyuşturucuyla Mücadele Kanunu, Suriye lirası dışında işlem yapılmasının yasaklanmasına ilişkin yasa ve devlet destekli malların kaçakçılığına dair kanunda yer alan bazı ağır suçlara ilişkin cezalar da affediliyor.

Af kapsamında ayrıca Askerî Ceza Kanunu ve Bilişim Suçları Kanunu’nda düzenlenen bazı ağır suçlara ilişkin cezalar da kaldırılıyor.

Silah ve mühimmat yasasında yer alan suçlardan hüküm giyenler de kararın yayımlanmasından itibaren üç ay içinde silahlarını yetkili makamlara teslim etmeleri şartıyla cezalarının tamamından muaf tutulacak.

Kararname, ‘tedavisi mümkün olmayan ağır bir hastalığa’ sahip olanlar ile 70 yaşını doldurmuş hükümlülerin de, metinde belirtilen istisnalar dışında, cezalarının tamamından muaf tutulmasını öngörüyor.

Buna karşılık, ‘Suriye halkına karşı ağır ihlaller içeren suçlar’ ile İşkencenin Suç Sayılmasına Dair Kanun’da düzenlenen suçlar af kapsamı dışında bırakıldı.

Yeni yönetimin göreve gelmesinden bu yana, eski yönetimle bağlantılı oldukları ve Suriyelilere karşı ihlallerde bulundukları iddiasıyla onlarca kişinin gözaltına alındığı açıklanmış, bazıları hakkında yargı süreci başlatılmıştı.


Washington'da düzenlenen "Gazze Barış Konseyi"nin ilk toplantısının gündeminde 4 dosya yer alıyor

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
TT

Washington'da düzenlenen "Gazze Barış Konseyi"nin ilk toplantısının gündeminde 4 dosya yer alıyor

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)
Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden bir akrabasının yasını tutuyor (AFP)

ABD Başkanı Donald Trump'ın başkanlık ettiği “Barış Konseyi”nin ilk toplantısı bugün yapılacak. Toplantıda, İsrail'in saldırılarının devam etmesi ve ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının askıya alınmasıyla birlikte, Hamas'ın silahsızlandırılması, İsrail'in Gazze Şeridi'nden çekilmesi ve istikrar güçlerinin konuşlandırılması ile Gazze Şeridi'ndeki durum ele alınacak.

Bu toplantı, yeniden yapılanma dosyası ve “Gazze Yönetim Komitesi”nin çalışmalarıyla birlikte çözülmemiş meselelere yoğunlaşıyor. Şarku’l Avsat'a konuşan uzmanlara göre İsrail'in Batı Şeria'daki Filistin topraklarını yağmalaması konusunun gündeme getirilmesi olasılığı var. Uzmanlar, İsrail'in toplantıya katılımının, Meksika'nın sınırlı katılım açıklamasında olduğu gibi, İsrail'e karşı çıkanların katılımını azaltabileceğini değerlendiriyor.

Gündemdeki dosyalar

Barış Konseyi Yüksek Temsilcisi Nikolay Mladenov’un CNN'e yaptığı açıklamaya göre bugünkü toplantıda, Gazze Komisyonu'nun Şerid'e girmesini, ateşkes ihlallerinin sona ermesini sağlamak ve insani yardımı hızlı bir şekilde ulaştırmak için izlenecek süreç tartışılacak. Ayrıca “Gazze'de silahsızlanma süreci, İsrail güçlerinin sınır hattından çekilmesi ve Gazze'nin yeniden inşası ve Batı Şeria'nın Filistin Yönetimi'ne ilhakı da dahil olmak üzere Trump'ın 20 maddelik planının uygulanması” da ele alınacak.

Mladenov, “tüm tarafların bu konularda anlaşmaya varması ve çabalarını birleştirmesi”nin alternatifi olarak “savaşın yeniden başlaması” ve “savaşın yeniden başlamasından daha da tehlikeli olan, Hamas'ın Gazze'nin yaklaşık yüzde 50'sini kontrol ettiği ve geri kalanının İsrail kontrolü altında olduğu statükonun pekiştirilmesi” olacağı uyarısında bulundu.

İsrail güvenlik kaynakları, Trump'ın “Barış Konseyi” toplantısında uluslararası güçlerin Gazze Şeridi'ne girmesini ve Hamas'ın silahsızlandırılması ile yeniden inşa sürecinin başlatılmasını duyuracağını tahmin ediyor. Bu bilgi, dün İbranice web sitesi Walla'ya konuşan bir kaynak tarafından verildi.

Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden akrabasının yasını tutuyor (AFP)Filistinli bir kadın, Ramazan ayının ilk gününde Gazze Şeridi'nin güneyinde İsrail'in düzenlediği saldırıda hayatını kaybeden akrabasının yasını tutuyor (AFP)

Endonezya, şu ana kadar Gazze'ye asker gönderme niyetini açıklayan tek ülke olurken, İsrail ise Gazze Şeridi'nde Türkiye'nin varlığını reddediyor. Endonezya ordu sözcüsü Dony Pramono pazartesi günü yaptığı açıklamada, Cakarta'nın önerilen çokuluslu gücün bir parçası olarak nisan ayı başlarında Gazze'ye gönderilmek üzere 1.000 asker hazırladığını belirtti.

Siyaset bilimi profesörü ve Filistin ve İsrail meseleleri uzmanı Dr. Tarık Fahmi, ilk toplantının konseyi kurup, çalışmalarına başlamak için fon toplamaya odaklanacağını ve ilgili ve etkili ülkelerin çoğunu kapsayacağını düşünüyor. En önemli konular, istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve silahsızlanma olacak, ancak bazı zorluklar olduğunu da belirtiyor. Ancak anlaşmaya varmaktan başka bir alternatifin olmadığı da ifade ediyor.

Filistinli siyasi analist Dr. Ayman el-Raqab da onunla aynı fikirde ve Hamas'ın silahsızlandırılması, Filistin polis güçlerinin yanı sıra istikrar güçlerinin konuşlandırılması ve teknokrat komitenin çalışmaları ile Batı Şeria sorunu ile İsrail'in toprak gaspı konularının toplantının ana gündem maddeleri olacağını belirtiyor. Trump'ın, başkanlığını yaptığı konseyin başarısını vurgulamak için bu sorunların bazılarının çözülmesi için çaba göstereceğini değerlendiriyor.

Katılımcılar için engel

Katılımcı düzeyinde Kahire, Başbakan Mustafa Medbuli'nin Cumhurbaşkanı Abdulfettah el-Sisi adına toplantıya katılacağını duyurdu. Bakanlar Kurulu tarafından dün yapılan açıklamaya göre bu katılım, “Mısır'ın kapsamlı ve adil barış çabalarını destekleme rolü ve Trump'ın Filistin halkının Gazze'den sürülmesini reddeden tutumunu ve çabalarını onaylama rolü çerçevesinde” gerçekleşecek.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, dün yaptığı açıklamada, “Barış Konseyi”nin Gazze Şeridi'nde kalıcı istikrar, ateşkes ve arzu edilen barışın sağlanmasına katkıda bulunacağını umduğunu belirterek, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın toplantıda ülkesini temsil edeceğini kaydetti.

İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar'ın Başbakan Binyamin Netanyahu adına toplantıya katılmak üzere ABD'ye gitmesinden bir gün sonra, Meksika Cumhurbaşkanı Claudia Sheinbaum dün yaptığı açıklamada, toplantıya her iki tarafın da tam katılımının olmadığını (Filistin'in Filistin'in yokluğuna atıfta bulunarak) AFP’ye göre bu nedenle Meksika'nın katılımının sınırlı olacağını belirtti

Fehmi, Mısır'ın bölgedeki ağırlığı ve önemi göz önüne alındığında, Mısır'ın katılımına alternatif olmadığını düşünüyor. İsrail'in katılımının, Trump'ın isteklerine aykırı görünmemek için yarı çözüm çerçevesinde olduğunu, ancak aynı zamanda Konsey'in kararlarını etkili bir şekilde engellemek ve ihlallerine ve saldırılarına devam etmek için çalışacağını açıklıyor.

El-Raqab, Mısır'ın hem sahada hem de Gazze meselesine ilişkin müzakerelerde sahip olduğu uluslararası deneyim nedeniyle katılımının son derece önemli olduğunu ve bunun durum üzerinde olumlu bir etki yaratacağına dair umutlar olduğunu değerlendiriyor.