Ukrayna krizi: Biden, Avrupa ülkeleri ile ‘tam fikir birliğini’ doğruladı

Ukrayna krizi: Biden, Avrupa ülkeleri ile ‘tam fikir birliğini’ doğruladı
TT

Ukrayna krizi: Biden, Avrupa ülkeleri ile ‘tam fikir birliğini’ doğruladı

Ukrayna krizi: Biden, Avrupa ülkeleri ile ‘tam fikir birliğini’ doğruladı

Rusya’nın Ukrayna krizindeki ‘gerilimi artırmaktan’ başkalarını sorumlu tutma girişimleri karşılığında, ABD'nin 8 bin 500 ABD askerini Avrupa'ya gitmek üzere teyakkuza geçirme kararından anlaşıldığı üzere ABD Başkanı Joe Biden yönetimi, Rusya Başkanı’nı gerilimi azaltmaya ikna etmede ‘başka bir yöntem’ benimsemek istiyor.
ABD çevrelerinin belirttiğine göre Moskova Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'un ABD’li mevkidaşı Antony Blinken ile geçen hafta üzerinde görüştüğü talepleri verilecek olan yazılı cevap, Rusya'nın istediği gibi olmayabilir. Başkan Biden, Ukrayna'ya saldırı düzenlediği taktirde Rusya'ya karşı masada olması gereken yaptırımlar konusunda son haftalarda ortaya çıkan çatlaklar karşısında Avrupalı ​​müttefikleriyle ortak bir cephe sağlamaya çalışıyor. Ukrayna’ya savunma silahlarının sağlanması konusunda da anlaşmazlıklar kaydedilmiş, Almanya ve İsveç böyle bir tedariki reddetmişti.
Pazartesi günü İngiltere, İtalya, Polonya, Fransa, Almanya, Avrupa Konseyi, Avrupa Komisyonu ve NATO liderleriyle sanal zirvede bir araya gelen Biden, Avrupalı ​​liderler arasında ‘tam bir fikir birliği’ olduğu konusunda ısrar etti. Bir saat 20 dakikalık online görüşmenin sonunda gazetecilere konuşan Biden, “Çok, çok, çok iyi bir görüşmeydi. Tüm Avrupa liderleriyle tam bir fikir birliği mevcut” açıklamalarında bulundu.
Başbakan Boris Johnson'ın ofisinden yapılan açıklamada, “Liderler, Rusya’nın artan düşmanlığı karşısında uluslararası birliğin önemi konusunda anlaşmaya vardı” ifadeleri kullanıldı.
Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Batılı liderlerin çözüm yolunda net girişimlerde bulunmanın Rusya'nın sorumluluğunda olduğu konusunda hemfikir olduklarını aktarırken NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ise Moskova'nın Ukrayna'ya karşı ‘daha fazla saldırganlığının’ ‘ağır maliyeti’ olacağı uyarısında bulundu.
ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price, Rusya Ukrayna'yı işgal ettiği taktirde Rusya'ya eşi benzeri görülmemiş yaptırımlar uygulanması veya Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik yakın tehdidinin boyutu konusunda Avrupalılar ile ABD arasında herhangi bir anlaşmazlık olmadığını vurguladı.
Şarku’l Avsat’ın AFP’den aktardığı habere göre ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price basına yaptığı açıklamada “Yaptırımlar konusunda bir belirsizlik ya da bir anlaşmazlık yok. Bunu Rusya da biliyor” dedi.
Price’ın bu açıklamaları, Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell’in “Sinir uçlarımızla oynamaktan vazgeçilmeli ve rahatsızlık verici tepkilerden kaçınılmalı” açıklamalarına yanıt olarak geldi. Borrell aynı zamanda “ABD bize Ukrayna'dan ayrılma kararını haklı çıkaracak veriler sunduğu taktirde müzakereler devam ederken korkuya kapılmak için bir neden göremiyorum. Gerektiğinde her şeyin hazır olmasını sağlamak için yaptırım süreci devam ediyor. Bugün somut hiçbir şeye onay verilmeyecek” ifadelerine başvurmuştu.
Avrupalı ​​yetkililerin, bir Rus saldırısının gerçekleşeceğine inanan ABD’lilerin korkutmalarından ‘memnun olmadıklarını’ söyledikleri aktarıldı. Avrupalılar, bir kısım büyükelçilik çalışanlarının Kiev'den çekildiğini açıklayan ABD, Birleşik Krallık ve Avustralya’nın endişelerini dikkate alıyor.
Price ise “Bahsettiğiniz anlaşmazlıkları görmüyoruz. Gözlemlediğimiz tehdit sadece bize değil, tüm gözlemcilere açık halde” ifadelerini kullandı.
Lüksemburg Dışişleri Bakanı Jean Asselborn, “Kendimizi savaşın mantığına sokmamalıyız. Savaştan kaçınılmalıdır” vurgusunda bulundu.
AFP’ye konuşan Avrupalı bir kaynak, konuşulan konulardan birinin Rus bütçesini büyük ölçüde finanse eden AB arzının gaz alımlarını yüzde 43, petrol alımlarını ise yüzde 20 azaltmak olduğunu söyledi.
Price, ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken ve Başkan Joe Biden’ın Moskova’nın taleplerine yazılı bir yanıt hazırlamak için Pazartesi günü Avrupalı liderler ile iletişime geçtiğini, cevabın bu hafta Rus hükümetine iletileceğini belirtti.
Tek bir Rus askeri Ukrayna sınırını geçtiği taktirde Ukrayna’nın işgal edilmiş sayılacağını belirten Price, ABD ve müttefiklerinin birlikte Rusya’ya hızlı bir yanıt vereceğini açıkladı. Ancak söz konusu yanıtın boyutu konusunda başta Almanya olmak üzere NATO ülkeleri arasında anlaşmazlıkların olduğu anlaşılıyor.  
Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İngiltere Başbakanı Johnson ve üst düzey NATO ve AB yetkililerinin yer aldığı söz konusu online görüşmede mevcut gerilimlere diplomatik bir çözüm yönündeki ortak arzularından bahsedildiği belirtildi. Görüşmede aynı zamanda NATO'nun doğu kanadının desteklenmesi ve Rusya'ya ekonomik yaptırım seçenekleri de ele alındı.
Bu ifadeleri doğrulayan NATO, Doğu Avrupa'ya daha fazla askeri teçhizat, ek gemiler ve savaş uçaklarının sevk edildiğini duyurdu. Diğer yandan ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Sözcüsü John Kirby, Ukrayna krizinde beklenmedik durumlara karşı NATO Mukabele Gücü'nün aktif hale getirilmesi durumunda destek sağlamak üzere 8 bin 500 askeri teyakkuza geçirdiklerini bildirdi.
Şu aşamada herhangi bir karar verilmediğinin altını çizen Kirby, diğer yandan “Rusların şu anda tansiyonu düşürmeye niyetleri olmadığı çok açık” ifadelerine başvurdu. Ukrayna'ya daha fazla askeri teçhizat gönderdiğini söyleyen Pentagon, aynı zamanda bazı Baltık ülkelerinin Ukrayna'ya Javelin tanksavar mühimmatları ve Stinger uçaksavar füzeleri dahil olmak üzere ABD silahları göndermesine izin verdiğini duyurdu.
Fransa Cumhurbaşkanı Macron, online toplantıda yaptığı açıklamada, gerginliği azaltmak için ‘Rusya'ya güçlü ve güvenilir uyarılar’ verilmesi, ‘Avrupalı ​​ortaklar ve müttefikler arasında sürekli koordinasyon’ yapılması gerekeceğini söyledi. Macron’un yorumları, Avrupa diplomasisinin Washington'dan daha bağımsız olması yönünde baskıcı Fransız geleneğinin parçası olarak görülüyor.
İngiltere Başbakanı Boris Johnson'ın Ofisi tarafından yapılan açıklamada ise “Liderler, Rusya’nın Ukrayna’ya saldırması halinde, müttefiklerin benzeri görülmemiş bir yaptırım paketi de dahil olmak üzere hızlı tepkiler vermesi gerektiği konusunda anlaştı” denildi.
Almanya Hükümet Sözcüsü Steffen Seibert, Ukrayna’ya yönelik Rus saldırısının çok ciddi sonuçları olacağı, gerginliği azaltmak için net adımlar atmanın Rusya'ya bağlı olduğu konusunda tüm tarafların hemfikir olduğunu bildirdi.
Diğer yandan Bazı Baltık ülkeleri ABD’den daha fazla destek istiyor. Estonya Başbakanı Kaja Kallas, Pazartesi günü Londra merkezli Financial Times'a verdiği demeçte, Rusya'ya karşı en caydırıcı unsurun ABD bayrağı olduğunu söyledi.



Powell'ın cezai kovuşturması Cumhuriyetçi Parti içinde öfkeye yol açtı

Senatör Thom Tillis, Amerikan Kongre Binası’nda (Reuters)
Senatör Thom Tillis, Amerikan Kongre Binası’nda (Reuters)
TT

Powell'ın cezai kovuşturması Cumhuriyetçi Parti içinde öfkeye yol açtı

Senatör Thom Tillis, Amerikan Kongre Binası’nda (Reuters)
Senatör Thom Tillis, Amerikan Kongre Binası’nda (Reuters)

ABD Adalet Bakanlığı’nın ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’a yönelik başlattığı son ceza soruşturması, Cumhuriyetçi Parti içinde büyük öfkeye yol açtı. Üst düzey Cumhuriyetçi yasama üyeleri, nadir görülen bir kamuoyu tepkisi göstererek, Merkez Bankası’nın bağımsızlığının hedef alınmasının ‘ekonomik intihar’ ve küresel piyasaların istikrarını sağlayan kırmızı çizgilerin ihlali anlamına geldiği uyarısında bulundu.

En az iki Cumhuriyetçi senatörün, bu soruşturma nedeniyle Trump’ın Fed için yapacağı gelecek atamaları engellemeye hazırlandığı bildirildi. Fed’den bilgi sahibi yetkililer, Adalet Bakanlığı’nın adımına yönelik öfkenin artmasıyla birlikte bu sayının önümüzdeki günlerde yükselebileceğini öngördü.

Uzun bir aradan sonra üst düzey Cumhuriyetçiler sessiz kalmakla yetinmeyip, nadir ve açık bir şekilde Başkan’ı uyardı. Bu adımın önemi, muhalefet edenlerin ‘hain ya da ayrılıkçı’ kişiler değil, Kongre’de ekonomik kararların kilit noktalarını kontrol eden etkili üyeler olmalarından kaynaklanıyor.

thywdefrgt
ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, geçtiğimiz aralık ayındaki para politikası komitesi toplantısının ardından düzenlediği basın toplantısında (Reuters)

Cumhuriyetçi öfke, yasama üyelerinin ‘kurumsal aşağılanma’ hissinden kaynaklanıyor. Başsavcı Jeanine Pirro, Powell’a yönelik suç duyurusunu, Kongre denetim komiteleriyle hiçbir koordinasyon olmaksızın başlattı; Cumhuriyetçiler bunu kasıtlı bir dışlama ve partinin mali istikrarın bekçisi olarak itibarının zedelenmesi olarak değerlendirdi. Yasama üyeleri, ‘bina onarım maliyetleri’ gerekçesiyle Powell’a ceza davası açılmasını ‘akıl almaz bir bahane’ olarak nitelendirirken, asıl amacın ‘siyasi korkutma’ ile Fed’i faizleri düşürmeye zorlamak olduğunu savundu. Senatör Thom Tillis, bunun ‘dünyanın en önemli finans kurumunun bağımsızlığını sona erdirmeye yönelik aktif bir girişim’ olduğunu söyledi.

Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis (Kuzey Carolina), bu muhalefet cephesine liderlik ederek, “Hiçbir yeni atamayı onaylamayacağız” dedi. Tillis, Trump yönetimini ‘Fed’in bağımsızlığını sonlandırmak için aktif şekilde çalışmakla’ suçladı. Senatör Lisa Murkowski (Alaska) de Tillis’in tutumunu güçlü bir şekilde destekledi, “Riskler göz ardı edilemeyecek kadar büyük” uyarısında bulundu ve Merkez Bankası’nın bağımsızlığını kaybetmesinin piyasa istikrarını sarsacağını vurguladı.

gthy
Fed binası (Reuters)

Cumhuriyetçi Senatör Thom Tillis’in isyanının asıl tehlikesi, onun Senato’daki Bankacılık Komitesi’ndeki stratejik konumundan kaynaklanıyor. Bu üyelik, kendisine Merkez Bankası’nda başkan, başkan yardımcıları ve yönetim kurulu üyeleri dahil olmak üzere liderlik atamalarının kaderini belirleyecek kritik bir oy hakkı veriyor.

Financial Times’ın aktardığı komite içi sayısal hesaplamalara göre, Tillis tüm Demokrat üyelerle birlikte Trump’ın adaylarına karşı hareket ederse, komitedeki üyeler 12-12 olarak eşitleniyor. Bu eşitlik, yasal olarak ‘komite felci’ anlamına geliyor ve başkanın adaylarını ilerletmesini veya aday isimlerini Senato’nun tamamına sunmasını imkânsız hâle getiriyor.

xcsdfvg
Bir borsacı hisse senetlerinin hareketini izliyor… Solundaki ekranda Powell'ın aralık ayındaki basın toplantısı gösteriliyor. (AP)

Bu senaryo, Trump için ciddi bir ‘siyasi kâbus’ anlamına geliyor. Zira Powell’ın ikinci dönemi gelecek mayıs ayında sona eriyor ve Başkan yeni bir halefini açıklamaya hazırlanıyor. Seçilecek her adayın önce Bankacılık Komitesi’nde çoğunluğun desteğini, ardından Senato’daki 100 üyenin çoğunluğunu alması gerekiyor. Tillis’in oyu olmadan, atamalar belirsizlikte kalıyor.

Cumhuriyetçi Senatör Lisa Murkowski de bu öfkeye katıldı ve sert bir üslupla “Riskler göz ardı edilemeyecek kadar büyük” uyarısında bulundu. Murkowski, Fed’in bağımsızlığının kaybının Amerikan piyasalarına olan güveni sarsacağını vurguladı.

Üst düzey liderlerden gelen nadir ‘kınama’ örnekleri

* Senatör John Kennedy (Louisiana), bilinen sadakatiyle öne çıkarak sessizliğini bozdu ve Powell’ın dürüstlüğüne olan tam güvenini vurguladı. Kennedy, soruşturmayı alaycı bir dille eleştirerek, “Bu soruşturmaya ihtiyacımız, başımızdaki bir deliğe ihtiyacımız kadar” dedi.

* Senato Çoğunluk Lideri John Thune, konunun ‘acilen netleştirilmesi’ çağrısı yaparak, Fed’in para politikasını ‘siyasi müdahaleden uzak’ şekilde sürdürmesini sağlamak gerektiğini vurguladı.

* Temsilciler Meclisi’nin etkili Finansal Hizmetler Komitesi Başkanı Cumhuriyetçi French Hill ise uzun bir açıklama yayımlayarak Fed Başkanı’nı övdü ve Adalet Bakanlığı soruşturmasını ‘gereksiz bir dikkat dağıtma’ olarak nitelendirdi. Hill, Powell’ı, ‘dürüst bir kişi’ olarak tanımladı.

‘Eleştirel müttefiklerin’ öfkesi

Diğer Cumhuriyetçi yasama üyeleri de soruşturma karşısında rahatsızlıklarını gösterdi. Senatör Kevin Cramer (Kuzey Dakota), Bankacılık Komitesi’ndeki diğer üye olarak, Powell’ı ‘Fed’in başarısız bir başkanı’ ve bina onarım maliyetleri konusunda Kongre’ye karşı ‘kurnazca davranan’ biri olarak tanımlamaktan çekinmedi. Buna rağmen Cramer, öfkesini soruşturmanın ‘cezaî’ yönüne yöneltti ve Powell’ın suçlu olduğuna inanmadığını belirtti. Senatör, Powell’ın görev süresinin sona ermesiyle birlikte soruşturmanın ‘derhal durdurulmasını’ umut ettiğini ifade etti.

Trump'ın savunucuları

Buna karşılık Trump yönetiminin taktiklerini güçlü bir şekilde savunan bir cephe de öne çıktı. ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, Adalet Bakanlığı’nın ‘politik bir silaha’ dönüşmediğini vurgulayarak, herkesi ‘sabırlı olmaya ve yasal sürecin işlemesine izin vermeye’ çağırdı.

Florida Temsilcisi Anna Paulina Luna ise en sert eleştirileri yöneltti. Powell’ı yemin altında yalan söylemek ve yetkilileri yanıltmakla suçlayan Luna, X platformunda şunları yazdı: “Seçilmemiş bürokratlar ücretsiz geçiş izni alamaz… Kimse hukukun üstünde değildir… Adalet Bakanlığı’nın bu konuyu ciddiye almasına minnettarım.”


Moskova: Trump Grönland'ı ilhak etmekte acele etmezse, Grönland Rusya'ya katılmak için oy kullanabilir

Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitry Medvedev (Reuters)
Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitry Medvedev (Reuters)
TT

Moskova: Trump Grönland'ı ilhak etmekte acele etmezse, Grönland Rusya'ya katılmak için oy kullanabilir

Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitry Medvedev (Reuters)
Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitry Medvedev (Reuters)

Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitry Medvedev dün yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump'ın Arktik adasını ilhak etmek için hızlı bir şekilde harekete geçmemesi halinde, Grönland sakinlerinin Rusya'ya katılmak için oy kullanabileceklerini belirtti.

Interfax Haber Ajansı’nın haberine göre Rusya eski Devlet Başkanı Medvedev açıklamasında, "Trump acele etmeli. Doğrulanmamış bilgilere göre, birkaç gün içinde sürpriz bir referandum düzenlenebilir ve Grönland'ın 55 bin sakini Rusya'ya katılmak için oy kullanabilir... Ve sonra her şey biter. (Amerikan) bayrağında yeni küçük yıldızlar olmayacak" ifadelerini kullandı.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre Trump, Danimarka'nın özerk bölgesi Grönland'ı ABD'nin kontrolü altına almak için çabalarını yeniledi ve Washington'un Rusya'yı caydırmak için bu bölgeyi ele geçirmesi gerektiğini söyledi.

ABD başkanı, Grönland'ın konumu ve kaynaklarının ulusal güvenlik açısından hayati önem taşıdığını belirterek, Danimarka ve Grönland'dan güçlü itirazlar aldı.

Rusya, Grönland üzerinde hak iddia etmemiştir, ancak Kuzey Atlantik rotalarındaki konumu ve burada bulunan önemli bir ABD askeri ve uzay gözetleme tesisi nedeniyle, Grönland'ın Arktik güvenliğindeki stratejik rolünü uzun süredir izlemektedir.

Kremlin, Trump'ın hamlesi hakkında yorum yapmamıştır, ancak Arktik'i Rusya'nın ulusal ve stratejik çıkarları açısından önemli bir bölge olarak tanımlamış ve geçen yıl Grönland ile ilgili “biraz dramatik” tartışmaları yakından izlediğini açıklamıştır.


Filistinli bir yazarın katılmasına izin verilmemesinin ardından, Avustralya'nın önde gelen edebiyat festivali iptal edildi

Filistinli bir yazarın katılmasına izin verilmemesinin ardından, Avustralya'nın önde gelen edebiyat festivali iptal edildi
TT

Filistinli bir yazarın katılmasına izin verilmemesinin ardından, Avustralya'nın önde gelen edebiyat festivali iptal edildi

Filistinli bir yazarın katılmasına izin verilmemesinin ardından, Avustralya'nın önde gelen edebiyat festivali iptal edildi

Avustralya'nın en büyük yazarlar festivallerinden birinin organizatörleri, 180 yazarın etkinliği boykot etmesinin ardından bugün etkinliği iptal etti. Festival direktörü istifa ederek, Filistinli bir yazarı susturmaya ortak olmayacağını ve Sidney'deki toplu katliamın ardından protestoları yasaklama girişimlerinin ifade özgürlüğünü tehdit ettiği uyarısında bulundu.

Holokost'tan sağ kurtulan ebeveynleri olan Louise Adler, bugün yaptığı açıklamada, festival yönetim kurulunun Filistin kökenli Avustralyalı bir yazarın davetini iptal etme kararı almasının ardından, şubat ayında düzenlenecek Adelaide Kitap Festivali'ndeki görevinden istifa ettiğini söyledi.

Şarku'l Avsat'ın Reuters'ten aktardığına göre Filistinli romancı ve akademisyen Randa Abdul Fettah, bu kararın “utanç verici, bariz bir anti-Filistin ırkçılığı ve sansür eylemi” olduğunu belirtti.

Avustralya Başbakanı Anthony Albanese bugün 22 Ocak'ı, geçen ay Sidney'deki Bondi Plajı'nda bir Yahudi kutlaması sırasında meydana gelen silahlı saldırıda hayatını kaybeden 15 kişiyi anmak için ulusal yas günü ilan etti.

Polis, saldırganların militan grup DEAŞ'tan ilham aldığını söylüyor. Olay, ülke çapında antisemitizmle mücadele çağrılarına, eyalet ve federal hükümetlerin nefret söylemi yasalarını sıkılaştırma girişimlerine yol açtı.

Festival yönetim kurulu bugün yaptığı açıklamada, Randa Abdul Fettah'ın “Bondi olayından kısa bir süre sonra” edebiyat etkinliğine katılması, kültürel hassasiyetleri göz ardı ettiği gerekçesiyle davetini iptal etme kararının “bu felaketin acısını yaşayan topluma saygıdan” alındığını duyurdu. Yönetim kurulu açıklamasında, “Ancak bu karar daha fazla bölünmeye yol açtı ve bunun için içtenlikle özür dileriz” denildi.

Yönetim kurulu, festivalin gerçekleştirilmeyeceğini ve kalan yönetim kurulu üyelerinin görevlerinden istifa edeceğini duyurdu.

Avustralya medyası, Yeni Zelanda eski Başbakanı Jacinda Ardern, İngiliz yazar Zadie Smith, Avustralyalı yazar Kathy Lette, ⁠ve Pulitzer Ödülü sahibi Amerikalı yazar Percival Evert ile eski Yunanistan Maliye Bakanı Yanis Varufakis'in önümüzdeki ay Güney Avustralya'da düzenlenecek festivale katılmayacaklarını açıkladıklarını bildirdi.

Festival yönetim kurulu bugün, Randa Abdul Fettah'a “kararın sunulma şekli” nedeniyle özür diledi.

Açıklamada, “Bu, kimlik veya muhalefetle ilgili değil, Avustralya tarihinin en kötü terör saldırısının ardından ülkemizde ifade özgürlüğünün kapsamı konusunda ulusal söylemde yaşanan hızlı ve sürekli bir değişimle ilgilidir” denildi.

Adler daha önce The Guardian gazetesinde, konseyin kararının “ifade özgürlüğünü zedelediğini ve lobiciler ile siyasi baskılar kimin konuşma hakkına sahip olduğunu belirlediği, daha az özgür bir ulusu müjdelediğini” yazmıştı.