Bennett hükümetindeki taraflar Filistinlilerin birleşmesini engellemek için muhalefeti destekliyor

Raz: Yahudilerin ırk üstünlüğü teorisini pekiştirmek için gelen ırkçı bir yasa

Geçtiğimiz haziran ayında Filistinlilerin aile olarak bir araya gelmesini yasaklayan bir yasanın tartışılmasını protesto etmek için Knesset önünde toplanan Arap göstericiler (AFP)
Geçtiğimiz haziran ayında Filistinlilerin aile olarak bir araya gelmesini yasaklayan bir yasanın tartışılmasını protesto etmek için Knesset önünde toplanan Arap göstericiler (AFP)
TT

Bennett hükümetindeki taraflar Filistinlilerin birleşmesini engellemek için muhalefeti destekliyor

Geçtiğimiz haziran ayında Filistinlilerin aile olarak bir araya gelmesini yasaklayan bir yasanın tartışılmasını protesto etmek için Knesset önünde toplanan Arap göstericiler (AFP)
Geçtiğimiz haziran ayında Filistinlilerin aile olarak bir araya gelmesini yasaklayan bir yasanın tartışılmasını protesto etmek için Knesset önünde toplanan Arap göstericiler (AFP)

İsrail Dışişleri Bakanı Yair Lapid'e yakın çevreler dün Yair Lapid’in Aile Birleşimi Yasası’yla ilgili önceki tutumundan vazgeçtiğini, İsrail Başbakanı Naftali Bennett, İçişleri Bakanı Ayelet Şaked ve Adalet Bakanı Gideon Saar'ın baskısına yenik düştüğünü ve Filistinli ailelerin toplanmasını engelleyen yasanın, Dini Siyonizm Partisi gibi aşırı sağcı muhalefet bloğunun önerdiği biçimde meclisten geçmesini kabul ettiğini teyit ettiler.
Bu çevreler geçtiğimiz hafta Dini Siyonizm Partisi’nden Knesset üyesi Simcha Rotman'ın tasarısını oy çokluğuyla onaylayan İsrail Hükümeti Bakanlar Kurulu Yasama Komisyonu’nun, suikast sonucu öldürülen Meir Kahane’nin öğrencilerinden Knesset üyelerini de içeren Dini Siyonizm Partisi ile ailelerin birleşmesini engelleme hususunda işbirliği yapma konusunda ciddi göründüğünü söylediler. Lapid, Bakanlar Kurulu’nun kararına itiraz etmiş ve Dini Siyonizm Partisi’nden gelen bir yasa metnini kabul etmeyeceğini öne sürerek hükümete temyiz başvurusunda bulunmuş olsa da, bu tutumundan vazgeçerek yasayı ilerletmeyi kabul etti.
Dini Siyonizm Partisi’nin önerdiği yasa metninin, Knesset'in 2003 yılında onayladığı ‘geçici’ hükümet yasasından daha sert olduğu biliniyor. 2003 yılından beri her yıl yenilenen yasa geçtiğimiz haziran ayında sağcı yerleşimci partilerin hükümeti zor durumda bırakmak için yasayı uzatmaya karşı çıkmalarıyla durdurulmuştu. Şaked hükümet koalisyonunu yasayı geçirmesi için ikna etmeye çalıştı, ancak sol görüşlü Meretz partisinin ve Birleşik Arap Listesi’nin (İslami Hareket) karşı çıkması yasanın geçmesini engelledi. Bu nedenle Şaked, sağ muhalefete yöneldi.
Bu durum Meretz'e ve Birleşik Arap Listesi’ne yönelik güçlü bir protestoya neden oluyor. Milletvekili Mansur Abbas'ın başkanlığındaki Birleşik Arap Listesi’nin milletvekillerinin yasanın geçmesi halinde koalisyonu dağıtmakla tehdit ediyor. Meretz'den milletvekili Mossi Raz, her bir vakayı ayrı ayrı inceleyerek aile birliğini sağlayacak ve yalnızca gerçek bir güvenlik tehdidi oluşturanların aile olarak birleşmesini önleyecek alternatif bir yasa tasarısı sundu.
Raz, milletvekili Rotman'ın sunduğu tasarının "ırkçı bir yasa" olduğunu söyledi. Şaked’in, amacının İsrail'in güvenliğini korumak olduğuna ilişkin sözlerini çürüterek “İsrail hükümetleri her gün 150 binden fazla Filistinli işçinin çalışmak üzere İsrail'e girmesine izin veriyor. Burada aileleri olan ve bugün onlardan mahrum bırakılan Filistinliler güvenlik için bir tehdit kaynağı olarak görülürken, bu işçiler nasıl oluyor da güvenliği tehdit etmiyor?” dedi.
Raz sözlerini şöyle sonlandırdı:
“Aslında bu yasa sadece Yahudilerin ırk üstünlüğü teorisini pekiştirmek için geldi. Bu yasa demokrasimizin sadece Yahudiler için olduğunu gösteriyor. Yasa Arap vatandaşlarının sevme ve istediği kişiyle evlenme hakkı gibi temel insan haklarını çiğniyor.”



İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
TT

İran, protestolar sırasında bir Besic üyesinin öldüğünü duyurdu

Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)
Başkent Tahran'ın güvenliğini korumakla görevli Sarallah Özel Kuvvetler Birimi'ne bağlı Besic devriyeleri (Tesnim Haber Ajansı)

İranlı yetkililer bugün yaptıkları açıklamada, ülkede giderek yayılan protestolar sırasında batıdaki Luristan eyaletinde İran Devrim Muhafızları Ordusu’na (DMO) bağlı seferberlik gücü Besic’ten bir unsurun öldüğünü duyurdu. Bu olay, güvenlik güçleri saflarında kaydedilen ilk ölüm olarak bildirildi.

Protestolar, ülkedeki ekonomik koşulların kötüleşmesine tepki olarak pazar günü başlamıştı.

Çarşamba gecesi hayatını kaybeden ve 21 yaşında olduğu belirtilen Besic üyesinin ölümü, başkent Tahran’da protestoların görece zayıflamasına karşın diğer eyaletlere yayılmasıyla birlikte, İran yönetiminin gösterilere karşı daha sert bir tutum benimseyebileceğine işaret ediyor.

Şarku’l Avsat’ın AP’den aktardığına göre, İran resmi haber ajansı IRNA, DMO mensubunun ölümünü doğruladı ancak olaya ilişkin ayrıntı vermedi.

İranlı Öğrenciler Haber Ajansı (ISNA) ise Luristan Vali Yardımcısı Said Burali’nin açıklamalarına yer verdi. Burali, güvenlik görevlisinin ölümünden doğrudan göstericileri sorumlu tuttu.

Burali, söz konusu DMO mensubunun, protestolar sırasında ‘kamu düzenini savunurken’ ‘ayaklanmacılar’ tarafından öldürüldüğünü söyledi. Burali ayrıca, Besic ve polis güçlerinden 13 kişinin de olaylarda yaralandığını açıkladı.

İran’da protestolar, Tahran’daki ticaret merkezlerinden üniversitelere ve birçok kente yayılarak genişledi. Geçtiğimiz pazar günü, ekonomik krizin derinleşmesi, riyalin rekor düzeyde değer kaybetmesi, enflasyonun yükselmesi ve yaşam koşullarının ağırlaşmasıyla başlayan hareketlilik, dikkat çekici bir boyut kazandı.


İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
TT

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen gösteriye binlerce kişi katıldı

İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)
İstanbul'da düzenlenen Gazze yanlısı mitinge katılanlar, Gazze Şeridi'ndeki şiddetin sona ermesini talep ederek Filistin ve Türk bayrakları taşıdılar (AP)

Yeni yılın ilk gününde bugün İstanbul'da binlerce kişi Gazze’ye destek amacıyla yürüyüş düzenledi. Filistin ve Türk bayraklarının taşındığı yürüyüşte, savaşın harap ettiği bölgedeki şiddetin sona ermesi talep edildi.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre protestocular dondurucu soğukta toplanarak Galata Köprüsü'ne doğru yürüdüler ve "Sessiz kalmayacağız, Filistin'i unutmayacağız" sloganıyla oturma eylemi yaptılar.

Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)Gazze yanlısı göstericiler dondurucu soğukta toplandı ve Galata Köprüsü'ne doğru yürüdü (AP)

Bilal Erdoğan da dahil olmak üzere 400'den fazla sivil toplum örgütü yürüyüşe katıldı.

Polis kaynakları ve Anadolu haber ajansı (AA), yürüyüşe yaklaşık 500 bin kişinin katıldığını, konuşmalar yapıldığını ve Lübnan doğumlu şarkıcı Maher Zain'in "Filistin'e Özgürlük" şarkısını seslendirdiğini bildirdi.

Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)Binlerce kişi, yılbaşı sabahı İstanbul'da Gazze'ye destek yürüyüşü düzenledi (Reuters)

Eğitim amaçlı bir hayır kurumu olan İlim Yayma Vakfı'nın başkanı olan ve yürüyüşün düzenlenmesine destek veren Bilal Erdoğan, "2026 yılının tüm milletimize ve ezilen Filistinlilere iyilik getirmesini diliyoruz" dedi.

Türkiye, Gazze'deki savaşın en sert eleştirmenlerinden biri olup, 7 Ekim 2023'te İsrail'e yönelik eşi benzeri görülmemiş bir Hamas saldırısına karşılık olarak patlak veren savaşı sona erdiren ateşkesin sağlanmasına yardımcı oldu.

İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)İstanbul'da Gazze'ye destek amacıyla düzenlenen yürüyüşe 400'den fazla sivil toplum örgütü katıldı (AP)

10 Ekim'de kırılgan bir ateşkes yürürlüğe girdi, ancak bu ateşkes şiddeti etkili bir şekilde sona erdirmedi; yürürlüğe girmesinden bu yana 400'den fazla Filistinli öldürüldü.


İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
TT

İsrail'de demografi rakamları alarm veriyor

2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)
2025'te 182 bin doğumun gerçekleştiği Ortadoğu ülkesinin nüfusu 112 bin artarak 10,2 milyona yaklaştı (AFP/Arşiv)

Gazze savaşında ateşkes sağlansa da 7 Ekim 2023'te başlayan çatışmaların etkileri her iki tarafta da derinden hissediliyor. 

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu verilerine göre, savaşla ilgili ölümler hesaba katılmadığında dahi, ülkedeki beklenen yaşam süresi 2024'te düştü. 

Yahudi erkeklerin ortalama ömrü 82,4'ten 82,1'e gerilerken, kadınlarda 86,1'den 85,8'e gelindi. 

Bu süre zarfında İsrail yurttaşı Arap erkeklerinde düşüş daha fazla oldu: Beklenen yaşam süresi 78,3'ten 77,7'ye azaldı. 

2023'te ortalama ömrü 83,3 olan Arap kadınlarıysa 2024'te 83,2'ye düştü.

Böylece İsrail'deki ortalama yaşam beklentilerinde 2020'den beri ilk kez düşüş kaydedildi. 

Geçen hafta yayımlanan bu verileri haberleştiren Haaretz, 2,7 milyon İsraillinin sigortalı olduğu Maccabi adlı şirketin çarşamba açıkladığı rakamları da dünya kamuoyuna duyurdu. 

Her üç İsrailliden birinin profesyonel psikolojik desteğe ihtiyaç duyduğu vurgulandı. 

İsrail'den göç edenlerin sayısı Gazze savaşının ardından iki katına çıkarken neredeyse üç aydır süren ateşkes de bu eğilimi değiştirmeyecek gibi görünüyor.  

İsrail Merkezi İstatistik Bürosu'nun yıl sonu raporuna göre 2025'te 69 bini aşkın İsrailli ülkesini terk etti. 24 bin 600 kişininse Ortadoğu ülkesine taşındığı bildiriliyor. 

Resmi verilere göre, 2024'te ülkesinden kaçan İsrailli rakamı 82 bin 700'dü. Aynı yıl yerleşmek üzere ülkeye giden kişi sayısının 55 bin civarında kaldığı düşünülünce İsrail'de nadir görülen bir negatif net göç ortaya çıkmıştı.

Son rakamlara göre bu yıl da aynı durum tekrarlandı. 

Times of Israel, Gazze savaşıyla birlikte ülkedeki gergin siyasi atmosferin bu düşüşten sorumlu tutulduğunu aktarıyor.

İsrailli sosyologlar ve nüfusbilimciler, ülkeyi terk edenlerin çoğunun iyi eğitimli, yüksek gelirli, seküler ve sola yatkın kişiler olduğunu söylüyor. 

Göç dalgasının ekonomik, sosyal ve siyasi etkilerinin ülkenin geleceğini ciddi bir şekilde belirleyebileceği uyarısında bulunuyorlar. 

Avrupa'da yaşayan İsrail yurttaşı sayısının 200 bin civarında olduğu tahmin ediliyor. 

Independent Türkçe, Haaretz, Times of Israel