Irak Meclis Başkanı Halbusi’nin konutuna yapılan füze saldırısına kınama ve tepki mesajları yağdı

Meclis Başkanı Muhammed el-Halbusi, kendisini hedef alan saldırılara verdiği yanıtta “terör ve devlet dışı güçlerin yenildiği bir devlet inşa etmek” kararlılığını vurguladı.

Muhammed el-Halbusi (INA)
Muhammed el-Halbusi (INA)
TT

Irak Meclis Başkanı Halbusi’nin konutuna yapılan füze saldırısına kınama ve tepki mesajları yağdı

Muhammed el-Halbusi (INA)
Muhammed el-Halbusi (INA)

Irak’ın başkenti Bağdat’ın 50 kilometre batısında yer alan Felluce şehrine bağlı Garma ilçesi önceki gün Meclis Başkanı Muhammed el-Halbusi’nin konutunu hedef alan füze saldırısına çeşitli siyasi çevrelerden yoğun tepki ve kınama mesajları geldi. Halbusi, saldırıya verdiği yanıtta, “Adaletin hakim olduğu, terör ve devlet dışı güçlerin yenildiği bir devlet inşa etmek için çalışmaya devam etme” sözü verdi.
Güvenlik Medya Ağından dün yapılan açıklamada, Garma beldesine atılan 3 füzeye ek olarak fırlatılmaya hazır 5 füzenin ele geçirildiği bildirildi. Açıklamada, “Korkak bir terör eylemi, Irak Meclis Başkanı Muhammed el-Halbusi’nin doğum yeri El-Kerme ilçesini hedef aldı. Dicle Nehri tarafından fırlatılan 3 katyuşa füzesi ilçe merkezine düştü. İlk füze belediye garajına düştü. İkinci füze 20 numaralı sokağa bir vatandaşın evinin önüne düştü. Üçüncü füze Reşad bölgesine düştü ve yoldan geçen 2 sivil hafif yaralandı” denildi. Halbusi, iki yaralıdan biri olan bir çocuğun tedavi masraflarını üstlendiğini bildirdiği özür mesajı paylaştı. Halbusi Twitter hesabında yaptığı paylaşımda, “Evladım senden özür diliyorum ve sana söz veriyorum; barış ve huzur içinde büyümeniz için adaletin hakim olduğu, zulmün ortadan kalktığı, terör ve devlet dışı aktörlerin yenildiği bir devlet kurma ümidini gerçekleştirme davamızı sürdüreceğiz” ifadelerini kullandı.
Garma Kaymakamı Ahmed Mahlaf, Halbusi’nin konutunu hedef alan saldırıyla ilgili aktardığı detaylarda, “Mermiler yerli füzelerdi. 3 mermiydi. Biri nehrin yakınına, diğer ikisi er-Reşad bölgesi ve 20 numaralı caddeye düştü” dedi. Mahlaf, olayda biri çocuk iki kişinin hafif yaralandığını belirtti.
Bu saldırının ardından yayınlanan kınama ve öfke mesajlarına rağmen Güvenlik Medya Ağı dün yaptığı açıklamada aynı bölgeye fırlatılmak üzere hazır 5 füze daha ele geçirildiğini bildirdi. Bu durum, ilk saldırıyı düzenleyen tarafların saldırıyı tekrarlama kararlılığına işaret ediyor.
Irak Cumhurbaşkanı Berhem Salih, Meclis Başkanı’nın Garma ilçesindeki konutunun hedef alınmasını ‘terör eylemi’ diye niteledi. Salih, Twitter hesabından paylaştığı mesajda, “Meclis Başkanı’nın Anbar’daki konutunu hedef alan ve iki sivilin yaralanmasıyla sonuçlanan saldırı kınanması gereken bir terör eylemidir. Kamu düzenin korunmalıdır” ifadesini kullandı.
Halbusi’nin liderliğindeki Takaddum (İlerleyiş) Partisi ile rekabet eden partiler de dahil olmak üzere Irak’ın batısındaki şehirlerde etkili tüm partiler bu saldırıya karşı birleşerek, resmi makamlardan bu tür eylemlere karşı kararlı tedbirler alma çağrısı yaptı. Şii Koordinasyon Grubu çatısı altındaki parti ve gruplar, amacı Iraklı bileşenler arasında fitne çıkarmak olan bu saldırının arkasında DEAŞ ve İsrail’in olduğunu savundular. Koordinasyon Grubu Milletvekili Muhammed Hasan Radi, “Koordinasyon Grubu silah ve şiddet ilkesine inanmıyor. Anlaşmazlıkların çözümünde grubun izlediği yol kanundur” dedi. Radi, bu tutumlarına örnek olarak Irak Federal Mahkemesi’nin seçim sonuçlarıyla ilgili kararını açıklamasının ardından Koordinasyon Grubu’nun kendisine destek veren göstericileri geri çekmesini gösterdi. Radi, “Patlamalar ve tehditler Koordinasyon Grubu’nun benimsediği şeyler değil. Bulanık suda balık avlamak ve Irak toplumunda fitne çıkarmak isteyenler var” ifadesini kullandı.
Irak’ta önde gelen Şii liderler geçtiğimiz günlerde bazı Sünni Arap ve Kürt isimlere Şii cepheyi dağıtma suçlamaları yöneltmişti. Bu suçlamalar, Halbusi liderliğindeki Takaddum Partisi, Hamis el-Hancer liderliğindeki Azim Koalisyonu, Mesud Barzani liderliğindeki Kürdistan Demokrat Partisi ve Mukteda es-Sadr arasında ‘ulusal çoğunluk hükümet kurmak’ amacıyla oluşan ittifaktan sonra geldi. Halbusi ve Barzani’yi Şii birliği parçalamakla suçlayan isimlerin başında Haşdi Şabi Heyeti Başkanı Falih el-Feyyad geliyor. Feyyad’dan önce de Hizbullah Tugayları Sorumlusu Ebu Ali Askeri Sünni ve Kürt partileri “Şii cephe içinde ayrılık çıkarma çabaları” nedeniyle uyarmıştı. Mukteda es-Sadr ise bu tehditleri reddetmiş ve ortaklarını korumaya hazır olduğunu ifade etmişti.



Sudan Başbakanı: Berlin Konferansı'nın sonuçlarıyla ilgilenmiyoruz

Sudan Başbakanı Kamil Idris dün Hartum'da düzenlediği basın toplantısında (Hükümet Medyası)
Sudan Başbakanı Kamil Idris dün Hartum'da düzenlediği basın toplantısında (Hükümet Medyası)
TT

Sudan Başbakanı: Berlin Konferansı'nın sonuçlarıyla ilgilenmiyoruz

Sudan Başbakanı Kamil Idris dün Hartum'da düzenlediği basın toplantısında (Hükümet Medyası)
Sudan Başbakanı Kamil Idris dün Hartum'da düzenlediği basın toplantısında (Hükümet Medyası)

Sudan Başbakanı Kamil İdris dün yaptığı açıklamada, hükümetinin Sudan'daki insani durumla ilgili uluslararası "Berlin Konferansı"nın sonuçlarıyla ilgilenmediğini ve konferansa katılmak için davet almadıklarını vurguladı.

Başkent Hartum'da düzenlediği basın toplantısında, Sudan hükümetinin konferanstan dışlanmasının organizatörler tarafından yapılan "ciddi bir hata" olduğunu belirten İdris, Avrupa başkentlerinde Sudanlı grupların konferansın tavsiyelerini ve hükümetin dışlanmasını reddettiklerini ifade eden protestolarına dikkat çekti.

"Sudan'daki durumla ilgili bütün gerçekleri açıklığa kavuşturmak için Berlin konferansına katılmaya davet edilmeyi umuyorduk" ifadesini kullandı.

Hükümetinin, Sudan'da adil ve kapsamlı bir barışa ulaşmayı amaçlayan bölgesel ve uluslararası taraflarla her türlü girişime ve diyaloğa açık olduğunu teyit etti.


ABD'nin Lübnan'da ateşkes çağrısına desteği

Lübnan'ın güneyinde yıkılmış binaların önünde İsrail askeri araçları ve zırhlı personel taşıyıcıları (AFP
Lübnan'ın güneyinde yıkılmış binaların önünde İsrail askeri araçları ve zırhlı personel taşıyıcıları (AFP
TT

ABD'nin Lübnan'da ateşkes çağrısına desteği

Lübnan'ın güneyinde yıkılmış binaların önünde İsrail askeri araçları ve zırhlı personel taşıyıcıları (AFP
Lübnan'ın güneyinde yıkılmış binaların önünde İsrail askeri araçları ve zırhlı personel taşıyıcıları (AFP

Lübnan bakanlık kaynaklarının Şarku’l Avsat'a doğruladığı üzere, ABD, Lübnan'daki ateşkesi destekliyor. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, "Lübnan'ın ateşkes yönündeki tutumunu desteklemede kilit rol oynadı ve müzakere yoluna girilebilmesi için bu koşulun yerine getirilmesini şiddetle tavsiye etti."

Kaynaklar, Lübnan'ın Washington Büyükelçisi Nada Hamadeh Moawad'ın Amerikalı arabuluculara hükümetinin İsrail tarafıyla yapılacak bir sonraki görüşme turuna katılımını ateşkes şartına bağladığını bildirmesinin ardından, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin İsrail'den ateşkes talep etmesi yönünde baskı altına girdiğini söyledi.

Lübnan, İsrail'den 15 aydır sürdürdüğü çatışmaları, suikastları, tehditleri ve takipleri durdurmasını istedi; İsrail ise "tampon bölge" konusunda ısrar ederek bu talebi reddetti.

Bu arada, Beyrut milletvekilleri ve Lübnan parlamentosunda temsil edilen partileri, geçen hafta başkente düzenlenen ölümcül İsrail saldırılarının ardından hükümetin aldığı son kararı desteklemek amacıyla bugün, şehirlerinin "güvenli ve Hizbullah silahlarından arındırılmış" ilan edilmesi için bir konferans düzenliyorlar.

 


Sudan’daki savaş dördüncü yılına giriyor... Çatışmaların sona ermesi için umut görünmüyor

Sudan’daki savaşın dördüncü yıl dönümü münasebetiyle Kenya’nın Nairobi kentinde düzenlenen etkinlikte pankart tutan bir kadın (AP)
Sudan’daki savaşın dördüncü yıl dönümü münasebetiyle Kenya’nın Nairobi kentinde düzenlenen etkinlikte pankart tutan bir kadın (AP)
TT

Sudan’daki savaş dördüncü yılına giriyor... Çatışmaların sona ermesi için umut görünmüyor

Sudan’daki savaşın dördüncü yıl dönümü münasebetiyle Kenya’nın Nairobi kentinde düzenlenen etkinlikte pankart tutan bir kadın (AP)
Sudan’daki savaşın dördüncü yıl dönümü münasebetiyle Kenya’nın Nairobi kentinde düzenlenen etkinlikte pankart tutan bir kadın (AP)

Sudan’da savaşı sona erdirmeye yönelik bölgesel ve uluslararası çabalar sürerken, çatışmanın dün (çarşamba) dördüncü yılına girmesine rağmen tarafların müzakere yoluyla barışçıl bir çözüm arayışına girdiğine dair herhangi bir işaret bulunmuyor. Ülkedeki insani kriz ise her geçen gün daha da ağırlaşıyor.

15 Nisan 2023 sabahı Sudan ordusu ile Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında patlak veren savaşın başında taraflar, birkaç gün ya da en fazla birkaç hafta içinde düşmana hızlı ve belirleyici darbeler indirerek çatışmayı sonuçlandırmayı hedefledi. Ancak gelinen noktada, Batı Sudan’da HDK’nin kontrolündeki bölgelerde paralel bir hükümet ilan edilmesinin üzerinden bir yıl geçerken, ülke giderek ikiye bölünme senaryosuna daha fazla yaklaşıyor.

Üç yıldır kesintisiz şekilde devam eden çatışmalar, kent savaşları tarihinde ‘en şiddetli ve en kanlı’ örneklerden biri olarak nitelendiriliyor. Birleşmiş Milletler (BM) raporlarına göre, bu süreçte en büyük bedeli siviller ödedi ve ödemeye devam ediyor.

Arabuluculuk çabaları

Savaşın başlamasından haftalar sonra, Suudi Arabistan ile ABD’nin girişimiyle Cidde’de Sudan ordusu ile HDK arasında mayıs ayında görüşmeler gerçekleştirildi. Bu görüşmeler, sivillerin yanı sıra kamu tesislerinin korunmasını ve bu alanların askeri amaçlarla kullanılmamasını öngören Cidde Bildirgesi’nin imzalanmasıyla sonuçlandı. Ancak taraflar, varılan mutabakata uymadı.

rgrb
Çad’daki Sudanlı mülteciler, Dünya Gıda Programı’ndan (WFP) gıda yardımı alıyor. (Arşiv – Reuters)

Aynı yılın ekim ayında Cidde’de düzenlenen ikinci tur görüşmeler de başarısızlıkla sonuçlandı. Tarafların uzlaşmaz tutumu nedeniyle Sudan ordusu müzakerelerden çekilirken, Suudi Arabistan ve ABD arabuluculuğu süreci askıya aldı. Bu gelişmelerin ardından taraflara, savaşı sona erdirme konusunda ciddi olmadıkları yönünde eleştiriler yöneltildi.

Çatışmalar yalnızca başkent Hartum’la sınırlı kalmayarak daha önce savaşın parçası olmayan eyaletlere de yayıldı. İlk altı ay içinde HDK, ülkenin orta kesiminde yer alan el-Cezire ve Beyaz Nil eyaletlerinde kontrol sağlarken, Sudan ordusu askerî açıdan geri çekildi. Ancak ordu, bir yılı aşkın sürenin ardından sahada yeniden inisiyatifi ele geçirerek Ocak 2024’te söz konusu eyaletleri geri aldı.

Trajediler ve zorlu insani koşullar

Savaş, on binlerce kişinin hayatını kaybetmesine yol açtı. Çatışmaların gerçek bilançosu henüz netlik kazanmazken, bazı tahminler vefat sayısının 150 bine kadar ulaşabileceğine işaret ediyor. BM verilerine göre ise savaş nedeniyle 10 milyondan fazla kişi ülke içinde yerinden edildi ya da komşu ülkelere sığınmak zorunda kaldı.

Son üç yılda Sudanlılar, çatışmaların ülkenin geniş kesimlerine yayılmasıyla birlikte ağır insani koşullar altında yaşam mücadelesi verdi. Savaşın Batı’daki Darfur ve Kordofan bölgelerine ulaşmasıyla birlikte zorunlu göç kesintisiz devam etti. BM raporları, yaklaşık 33 milyon Sudanlının ciddi seviyelerde gıda güvensizliğiyle karşı karşıya olduğunu ortaya koyuyor.

Geçen yıl HDK, Kuzey Darfur’un başkenti el-Faşir kentinin düşmesinin ardından Darfur bölgesinde tam kontrol sağladı. Aynı güçler, Batı ve Güney Kordofan eyaletlerinin geniş kesimlerine yayılırken, ülkenin güneydoğusundaki Mavi Nil eyaletinde de ilerleyişini sürdürüyor.

BM, Sudan’daki durumu ‘dünyanın en kötü yerinden edilme krizi’ olarak nitelendirirken, savaşın aynı zamanda keskin kabilevi ve etnik kutuplaşmayı derinleştirdiği, bunun da ülkenin bir iç savaşa sürüklenebileceği yönündeki endişeleri artırdığı belirtiliyor.

dsvdf
8 Nisan 2026’da Çad’ın doğusundaki bir mülteci kampında Sudanlı bir kadın ve çocukları su almak için bekliyor. (DPA)

Bölgesel ve uluslararası tüm girişimler, son olarak ABD, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) ve Mısır’dan oluşan dörtlü mekanizmanın ortaya koyduğu yol haritası da dahil olmak üzere, Sudan’daki çatışmanın askeri bir çözümü olmadığını vurguluyor. Bu çerçevede taraflara, üç ay süreli bir insani ateşkes ilan edilmesi, bunun kalıcı ateşkese dönüştürülmesi ve dokuz ay sürecek kapsamlı ve şeffaf bir geçiş sürecinin başlatılması çağrısı yapılıyor. Sürecin sonunda ise hiçbir silahlı grubun kontrolünde olmayan sivil bir hükümetin kurulması öngörülüyor.

ABD yönetiminin, Sudan ordusu ve HDK’ye bağlı askeri liderler ile kurumlara yönelik ağır yaptırımlar uygulamasına rağmen, tarafların müzakere masasına oturma konusunda herhangi bir yanıt vermediği belirtiliyor.

Acımasız bir savaş

Savaşın erken dönemlerinden itibaren, daha önce Özgürlük ve Değişim Güçleri adıyla bilinen ve şu anda Sivil Demokratik Devrimci Güçler İttifakı (Sumud) olarak faaliyet gösteren sivil ve siyasi güçler, çatışmaları durdurmak ve ülke geneline yayılmasını önlemek amacıyla Sudan ordusu ile HDK liderleriyle temas kurmaya çalıştı.

Savaşın yıl dönümünde, eski başbakan Abdullah Hamduk liderliğindeki Sumud İttifakı tarafından yapılan açıklamada, Sudan ordusu ve HDK komutanlarının savaşı sürdürme ısrarının, Sudanlıların can ve mal güvenliğini hiçe sayarak dünyanın en büyük ve en ağır insani felaketlerinden birine yol açtığı ifade edildi.

İttifak, Facebook üzerinden yayımladığı açıklamada, yaklaşık 33 milyon kişinin ciddi gıda sıkıntısı çektiğine dikkat çekerek, insani yardımların ulaştırılabilmesi için koşulsuz ve derhal ateşkes ilan edilmesi gerektiğini vurguladı.

Açıklamada ayrıca, sivil alanın giderek daha fazla askerileştirilmesinin ülke genelinde derin toplumsal bölünmelere yol açtığı uyarısında bulunulurken, uzun süredir devam eden bu çatışmaya askeri bir çözüm bulunmadığı bir kez daha dile getirildi.