İsrail yine bir Filistinlinin cenaze törenine saldırdı

Kudüs'te Mescid-i Aksa'ya düzenlenen baskında toplu tutuklamalar yapıldı.

İsrail yine bir Filistinlinin cenaze törenine saldırdı
TT

İsrail yine bir Filistinlinin cenaze törenine saldırdı

İsrail yine bir Filistinlinin cenaze törenine saldırdı

Güvenlik güçleri tarafından korunan İsrailli yerleşimciler, İsrail'in Kudüs'teki bir cenazeye ve mezarlığa düzenlediği saldırının neden olduğu şiddetli çatışmalardan saatler sonra, aşırılık yanlısı Haham Yehudah Glick liderliğinde Mescid-i Aksa'ya baskın düzenledi. Bu durum şehirdeki gerginliğin artmasına neden oldu.
Evkaf Dairesi tarafından yapılan açıklamada yerleşimcilerin 40 kişilik gruplar halinde Mescid-i Aksa'nın avlularına baskın gerçekleştirdiği, meydanlarda provokatif turlar düzenledikleri ve sözde ‘tapınak’ hakkında açıklamalar yaptıkları ifade edildi. Diğer yandan aralarından bazıları, Bab es-Silsile tarafından Mescid-i Aksa avlularından ayrılmadan önce Kubbetu’s Sahra önünde Talmud ayinleri gerçekleştirdi. Daha önceki baskınlarda olduğu gibi İsrail polisi yine Filistinlilerin Mescid-i Aksa'ya girişine ciddi kısıtlamalar getirdikten sonra ibadet edenleri camideki  yerleşimcilerden uzaklaştırdı. Bu da Filistin ve Ürdün’ün İsrail’e karşı camiyi zaman ve mekan açısından bölmekle ilgili önceki suçlamalarını güçlendirdi.
Mescid-i Aksa baskını, Ramazan'ın başlarında İsrail tarafından öldürülen Velid Şerif'in cenazesine düzenlenen saldırının ardından geniş çaplı çatışmalara ve tutuklamalara sahne olan Kudüs'teki büyük gerilim doğrultusunda yaşandı. İsrail güçleri Kudüs’te birçok Filistinliyi göz altına aldı. Gözaltına alınanlar arasında Shaare Zedek Hastanesi’nde yatan yaralı Nadir eş-Şerif de bulunuyordu. Şerif’in ölümününün ardından düzenlenen cenaze töreninde yaşanan geniş çaplı çatışmalar nedeniyle tutuklananların sayısının 35’e yükseldiği kaydedildi. İsrail’in Şerif’in cenaze törenine katılan çok sayıda genci gözaltına alması sonucunda Salahuddin Caddesi ve Mücahidin Mezarlığı’nda İsrail güçleriyle çatışmaya dönüştü. Filistin Kızılayı’na göre İsrail’in mermi ve gaz bombası kullandığı çatışmalar sonucunda 71 Filistinli yaralandı. Yayınlanan video görüntüleri, İsrail güçlerinin mezarlığı işgal ettiğini, bunun sonucunda askerlerin mezarları çiğnediği ve mezar taşlarını kırdığını ortaya koydu. İsrail geçtiğimiz cumartesi günü hayatını kaybeden Şerif’in cenazesini,kısıtlı bir cenaze töreni yapılması şartıyla pazartesi günü ailesine teslim etti
Filistin Yönetimi tarafından yapılan açıklamada, “İşgal güçleri halkımızın yaşamına karşı suç işlemekle yetinmiyor, ihlalleri ölülere saygısızlığa ve mezarlıklara kadar uzanıyor” ifadelerine yer verildi. İsrail hükümetinin, söz konusu suçlar nedeniyle artan gerilimden sorumlu olan tek taraf olduğunun altı çizildi. İşgalin sona ermesi ve halkın özgürlük, bağımsızlık ve kendi kaderini tayin hakkının elde edilmesi ve başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız bir devletin kurulmadığı müddetçe bölgede barış ve istikrarın mümkün olamayacağı vurgulandı. Yönetim açıklamasında, uluslararası toplum ‘çifte standart uygulamayı bırakmaya ve Filistin'de yaşananlara adil bir gözle bakmaya’ çağırıldı.
Diğer yandan Ürdün Dışişleri ve Gurbetçi İşleri Bakanlığı da İsrail güçlerinin Şerif’in cenaze törenine katılanlara yönelik gerçekleştirdiği saldırıyı kınadı. Bakanlık Sözcüsü Heysem Ebu’l Ful yaptığı açıklamada, “Cenaze törenine katılanları hedef alan ve çok sayıda yaralanmaya neden olan saldırı ile ölülere saygı da ihlal edildi. Bu insanlık dışı bir eylemdir” şeklinde konuştu. Ebu’l Ful, ‘İsrail’in Doğu Kudüs’teki işgalci güç olarak uluslararası insan hakları hukuku kapsamındaki yükümlülüklerine saygı duyması gerektiğini’ vurguladı.
Kudüs'teki olaylara paralel olarak Batı Şeria'da da gerilim yaşandı. İşgal güçleri, Nablus’un güneyindeki Havara kontrol noktası yakınında bir genci hedef aldı. Yaralanan gencin durumunun ciddi olduğu ifade edildi. İsrail Ordusu’ndan bir Sözcü yaptığı kısa açıklamada şunları söyledi:
"Elinde bıçak bulunan bir Filistinli, Nablus kentinin girişindeki Havara kontrol noktasının yakınında ordu güçlerine doğru koştu ve burada askerler tarafından vurularak yaralandı. Güvenlik güçleri saflarında ölüm yaşanmadı.”
İsrail güvenlik güçleri ayrıca Batı Şeria'da aranlar listesinde bulunduğunu iddia ettiği yaklaşık 15 Filistinliyi gözaltına aldı.



Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
TT

Irak parlamentosu cumhurbaşkanı seçimi oturumunu erteledi

Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)
Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi (INA)

Irak parlamentosu, cumhurbaşkanlığı seçimi için yapılması planlanan oturumu erteledi. Bu karar, Irak Temsilciler Meclisi Başkanı Heybet el-Halbusi’nin Kürdistan Demokrat Partisi (KDP) ve Kürdistan Yurtseverler Birliği’nden (KYB) gelen ‘oturumun ertelenmesine’ yönelik talebi almasının ardından alındı.

Temsilciler Meclisi Başkanlığı Basın Ofisi, Irak resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, Halbusi’nin 27 Ocak Salı günü gerçekleşmesi planlanan ve cumhurbaşkanının seçilmesi için düzenlenen oturumun ertelenmesi talebini aldığını bildirdi. Açıklamada, erteleme talebinin iki parti arasında daha fazla görüşme ve anlaşma sağlanması amacıyla yapıldığı ifade edildi.

Cumhurbaşkanlığı için aday olan 19 kişi, Irak Anayasası’na uygun şekilde adaylık şartlarını yerine getirdikten sonra hem Irak Temsilciler Meclisi hem de Federal Yüksek Mahkeme’den onay aldı.

Adaylar arasındaki yarış, özellikle iki isim üzerinde yoğunlaşıyor: KDP adayı Fuad Hüseyin ve KYB adayı Nizar Amidi.

Diğer yandan Şii Koordinasyon Çerçevesi dün KDP ve KYB heyetlerini ayrı ayrı toplantıya çağırdı. Toplantının amacı, heyetlerin görüşlerini tartışmak ve cumhurbaşkanlığı seçimini anayasal süresi içinde gerçekleştirecek bir anlaşmaya varılmasını sağlamaktı; böylece anayasal takvim ve ulusal yükümlülükler de korunacaktı.

Iraklı siyasi kaynaklara göre, KDP lideri Mesud Barzani ve KYB lideri Bafel Talabani’nin, Kürt bileşeni için yüksek makamların dağıtımı mekanizmasına uygun olarak tek bir uzlaşı adayı belirleme konusunda anlaşamadıkları bildirildi. Bu nedenle her iki partinin adayı, doğrudan oylama yoluyla parlamentoda birbirleriyle yarışacak.

Şarku’l Avsat’a konuşan kaynaklar, tüm Kürt partileri ve parlamentodaki bloklar arasında bir uzlaşı sağlanamaması nedeniyle cumhurbaşkanlığı adayının seçimi sürecinin birçok engelle karşılaşacağını belirtti. Diğer bir zorluk ise parlamentodaki diğer blokların hangi adayı destekleyecekleri konusunda kararsız olması. Bu durum, özellikle toplam 329 milletvekilinin üçte ikisinin sağlanması gereken parlamentoda oturum açılması gerektiğinden, seçim sürecinin uzamasına yol açabilir.


Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
TT

Financial Times: İsrail, ABD ile yeni bir güvenlik anlaşması imzalamak istiyor

ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, 29 Aralık 2025'te Florida'da düzenledikleri basın toplantısında (Reuters)

Financial Times bugün yayımladığı haberde, İsrail’in ABD Başkanı Donald Trump yönetimiyle yeni bir 10 yıllık güvenlik anlaşması görüşmelerine hazırlanmakta olduğunu bildirdi. Amaç, İsrail’in milyarlarca dolarlık nakit yardımlar olmadan da Amerikan askeri desteğini sürdürmesini sağlamak olarak aktarılıyor.

İsrail Savunma Bakanlığı’nda mali danışman olarak görev yaparken istifa eden Gil Pinhas Financial Times’a verdiği demeçte, önümüzdeki haftalarda yapılması beklenen görüşmelerde İsrail’in nakit yardımlar yerine ortak savunma projelerini önceliklendirmeyi planladığını belirtti. Pinhas, “Bu bağlamda ortaklık, sadece finansman meselesinden daha önemli… Parayla ölçülemeyecek birçok husus var. Konuya daha geniş bir bakış açısıyla yaklaşılmalı” dedi.

Pinhas, İsrail’in Amerikan silahlarını satın almak için kullanabileceği yıllık yaklaşık 3,3 milyar dolarlık doğrudan mali desteğin ‘müzakere edilebilecek ve kademeli olarak azaltılabilecek bir unsur’ olduğunu ifade etti. ABD ve İsrail hükümetleri, 2016 yılında imzalanan 10 yıllık bir mutabakat zaptıyla 38 milyar dolarlık askeri yardım taahhüdünde bulunmuştu; bunun 33 milyar doları askeri teçhizat alımı için hibe, 5 milyar doları ise füze savunma sistemleri için ayrılmıştı. Bu anlaşmanın süresi Eylül 2028’de sona eriyor.

İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, iki hafta önce Reuters’a yaptığı açıklamada, önümüzdeki on yıl içinde İsrail’in Amerikan askeri yardımlarına olan bağımlılığını ‘kademeli olarak azaltmayı’ umduğunu söylemişti. Netanyahu, ülkesinin yabancı askeri yardımlara bağımlı olmaması gerektiğini vurgularken, tam bağımsızlık için net bir takvim açıklamadı.

Economist dergisine verdiği bir röportajda ise Netanyahu, “Önümüzdeki on yıl içinde askeri yardımları kademeli olarak azaltmak istiyorum” dedi ve söz konusu azaltımın sıfıra inip inmeyeceği sorusuna “Evet” yanıtını verdi.

gtyh
ABD Başkanı Donald Trump ve İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu (Reuters)

Netanyahu, ABD’ye yaptığı son ziyarette Başkan Donald Trump’a İsrail’in “Washington’un yıllar boyunca sağladığı askeri yardımları büyük ölçüde takdir ettiğini, ancak artık güçlü bir ülke haline geldiğini ve olağanüstü yetenekler geliştirdiğini” söylediğini açıkladı.

Geçtiğimiz aralık ayında Netanyahu, İsrail’in diğer ülkelere bağımlılığı azaltmak amacıyla bağımsız bir silah endüstrisi geliştirmek için 350 milyar şekel (110 milyar dolar) harcayacağını duyurmuştu.


Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
TT

Birleşmiş Milletler: Savaş nedeniyle yerinden edilen 3 milyon Sudanlı evlerine döndü

Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)
Yerinden edilmiş ailelerin kişisel eşyalarıyla dolu bir kamyon, Güney Sudan'ın Renk bölgesindeki bir sınır noktasından ayrılmayı bekliyor (Arşiv- AFP)

Birleşmiş Milletler Uluslararası Göç Örgütü (IOM), dün yaptığı açıklamada, ülkenin bazı bölgelerinde devam eden şiddetli çatışmalara rağmen üç milyondan fazla yerinden edilmiş Sudanlının evlerine döndüğünü bildirdi.

Sudan, Nisan 2023'ten bu yana ordu ve Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) arasında yıkıcı bir savaşın içine sürüklenmiş durumda; bu savaş on binlerce insanın ölümüne ve ciddi bir insani krize yol açtı.

Çatışmalar, yaklaşık 14 milyon insanı ülke içindeki veya dışındaki bölgelere kaçmaya zorladı.

Örgüt, bir raporda, Kasım 2025 sonu itibarıyla yaklaşık 3,3 milyon Sudanlının evlerine döndüğünü tahmininde bulundu.

Geri dönenlerin sayısı, 2024 yılının sonlarında ülkenin merkezinde HDK’ne karşı düzenlenen büyük çaplı ordu saldırısının ardından arttı. Bu saldırı, Hartum'un Mart 2025'te geri alınmasını sağladı ve birçok ailenin geri dönmesine neden oldu.

dfrgt
Çad'ın doğusundaki el Faşir'den Sudanlı mülteci çocuklar, 22 Kasım 2025'te yerinden edilmiş kişiler için kurulan geçici bir kampta yemek yiyorlar (Reuters)

IOM, geri dönenlerin dörtte üçünden fazlasının ülke içinde yerinden edilmiş kişiler olduğunu bildirdi. Şarku’l Avsat’ı IOM’dan aktardığına göre Hartum, yaklaşık 1,4 milyon kişi ile en yüksek geri dönüş sayısını kaydetti, onu yaklaşık 1,1 milyon kişinin geri döndüğü el Cezire eyaleti izledi.

Bu ayın başlarında, ordu destekli hükümet, yaklaşık üç yıl boyunca doğudaki Port Sudan kentinden faaliyet gösterdikten sonra başkente dönme niyetini açıkladı.4

Hartum ve ülkenin orta ve doğusunda ordunun kontrolündeki diğer şehirlerde nispeten sakin bir ortam hakim olsa da HDK özellikle altyapıyı hedef alan insansız hava aracı (İHA) saldırılarına ara sıra devam ederken, diğer bölgelerde çatışmalar sürüyor.