Tunus Cumhurbaşkanı, anayasa referandumu için 25 Temmuz tarihini belirledi

Tunus İşçi Sendikası Sözcüsü Sami et-Tahiri. (EPA)

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said’in geçen çarşamba gecesi yayınladığı ve seçmenlere 25 Temmuz Pazartesi günü yeni anayasa taslağı referandumunda oy verme çağrısı yaptığı yeni cumhurbaşkanlığı kararnamesi tartışmalara yol açtı. Bu adım, siyasi çevrelerde ve muhalefet partileri içerisinde tepkiye neden oldu. Cumhurbaşkanı kararnameyle birlikte muhalif seslerin artmasına rağmen geçen aralık ayından bu yana ilan ettiği yol haritasının aşamalarını uygulama ısrarını ortaya koydu.
Bazı politikacılar, ‘Cumhurbaşkanı Said tarafından açıklanan diyalog formülünü ve komitelerin yapısını’ değiştirme gerekliliğine dikkat çekti. Bu bağlamda özellikle de İşçi Sendikası’nın ulusal diyaloğa katılmayı reddetmesi, katılımcı partiler dairesini genişletme çağrısı yapması ve Said’in seçimlerini destekleyen bir dizi sivil toplum örgütleri ve siyasi partilere kapı açması sonrasında tüm siyasi sürece yönelik eleştiriler de arttı.
Geçen çarşamba akşamı muhalefet kanadında atmosfer daha sert bir hal aldı. Tunus’taki hukuk fakülteleri dekanları da bir bildiri yayınlayarak Cumhurbaşkanı Said’in yeni anayasa taslağını hazırlama görevini üstlenen Yeni Cumhuriyet İçin Ulusal Danışma Komisyonu’na katılmasına karşı olduklarını vurguladılar.
Gözlemciler, Said’in diyalog için önerdiği formül karşıtı tavırların Cumhurbaşkanı’nı Tunus toplumunun bileşenleriyle etkileşim şeklini yeniden gözden geçirmeye yöneltebileceği görüşünde. Bu durumun ise Kays Said’i ‘diyaloğa ve bir bütün olarak siyaset sahnesine daha farklı siyasi ve sendika güçlerini dahil etmeye’ yönelteceğini belirten gözlemciler, Cumhurbaşkanı’nın talimatlarıyla çelişen tavırların ‘Tunus toplumundaki aktif güçleri daha fazla dinlemesi yönünde bir mesaj’ olduğunu vurguladılar.
Tunus İleri Hareketi Başkanı Ubeyd el-Breki, Cumhurbaşkanı Said’e 25 Temmuz sürecini destekleyen siyasi partilerin diyaloğa katılımına ilişkin kafa karışıklığını netleştirme çağrısı yaptı. Ayrıca Birleşik Vatanperver Demokratlar Partisi de bilinen seçenekleri daha önce yürürlüğe koymayı amaçlayan resmi bir diyaloğa katılmadıklarını dile getirdi. Parti, komitelere tahsis edilen sürenin çok sınırlı olduğunu ve bunun da diyaloğu sahte bir meseleye dönüştürdüğünü vurguladı.
Bazı gözlemciler, Cumhurbaşkanı Said’in birçok siyasi parti, toplumsal ve insan hakları tarafını siyasi katılımdan dışlama kararından geri adım atmaya başladığına inanıyor. Bu durum, Cumhurbaşkanı’nın ‘ismini belirtmediği dört parti dışında, tüm tarafları ve siyasi partileri diyaloga dahil etmeye’ hazır olduğunu açıklayan Tunus İnsan Haklarını Savunma Birliği Başkanı Cemal Muslim tarafından da doğrulandı. Ancak gözlemciler, Tunus Cumhurbaşkanı’nın bu dört parti ile ‘Nahda Hareketi, Onur Koalisyonu, Tunus’un Kalbi Partisi ve Özgür Anayasa Partisi’ni kastettiğini ifade etti.
Yeni bir cumhuriyet kurma yolunda Ulusal Danışma Komisyonu’na verilen rolleri netleştirmek için, asıl görevi Cumhurbaşkanı Said’in siyasi projesini uygulamak olsa da Komisyon Başkanı Sadık Belid, görevinin yeni bir anayasa taslağı hazırlamakla sınırlı olacağını vurguladı. “Bu organın siyasi bir karakteri yok” diyen Belid, Tunus ulusal kanalına yaptığı açıklamada şunları söyledi:
“Benim görevim tüm siyasi partiler arasında diyalog kurmak değil. Bir metin hazırlama sürecindeyim ve yanımda çalışmak üzere kimi çağırsam teknik konuları, yani metnin ve bölümlerinin nasıl hazırlanacağını benimle tartışacak.”
Diğer yandan Bağımsız Yüksek Seçim Kurulu, seçmen kütüğünü denetlemenin yanı sıra 25 Temmuz’da yapılacak halk referandumunun taslak takvimini görüşmek ve seçmen kayıt işlemlerinin takibini yapmak üzere bugün bir araya gelecek.