Milyonlarca kişinin ölümüne neden olan vebanın kökeni 600 yıl sonra ortaya çıktı

Veba bakterisi yersinia pestis (AFP)

Araştırmacılar, Avrupa, Asya ve Afrika’da on milyonlarca kişinin ölümüne neden olan ve ‘kara ölüm’ olarak bilinen vebanın kökenlerini 600 yıl sonra ortaya çıkardıklarına inanıyor.
BBC’nin haberine göre, bilim insanları yıllarca süren araştırmalara rağmen, 14. yüzyılın ortalarında patlak veren vebanın kökenini belirleyememişti.
İskoçya’daki Stirling Üniversitesi, Almanya’daki Max Planck Enstitüsü ve Tübingen Üniversitesi’nden bilim insanlarının yürüttüğü yeni bir araştırmaya göre, veba 1330’lu yıllarda Orta Asya’da Kırgızistan’da başladı.

Araştırma ekibi, Kırgızistan’daki Issık Gölü yakınlarındaki mezarlıklara gömülen cesetlerden alınan antik DNA örneklerini analiz etti.
Araştırmacılar, 1338 ve 1339 yıllarında mezarlarda önemli bir artış olduğunu fark ettikten sonra bu bölgeyi özellikle seçti.
Tübingen Üniversitesi’nden araştırmacı Maria Spyrou, ekibin yedi iskeletten alınan örnekte DNA dizilimi yaptığını söyleyerek, şu ifadelerle açıklamasına devam etti:
“Dişleri analiz ettiler. Çünkü dişte çok sayıda kan damarı var ve araştırmacılara bireylerin ölümüne neden olabilecek kan yoluyla bulaşan patojenleri tespit etmek için büyük bir şans sunuyor.”
Araştırma ekibi, 1338-1339 yılları arasında hayatını kaybedenlere ait bu dişlerin üçünde yersinia pestis adı verilen veba bakterisini bulmayı başardı.
Araştırmacılar, veba nedeniyle dünyanın başka yerlerinde belgelenen ilk ölümlerin 1346’da olduğuna dikkat çekti.
Bu nedenle hastalığın Avrupa, Asya, Orta Doğu ve Kuzey Afrika’nın geri kalanına yayılmadan önce Kırgızistan’da ortaya çıktığı sonucuna varıldı.
Stirling Üniversitesi’nden tarihçi Philip Slavin, “Kara vebanın 14. yüzyılda Orta Asya’da ortaya çıktığını keşfetmemiz, yüzyıllardır devam eden bir tartışmanın perdesini aralıyor” dedi.
Bu yeni çalışmanın sonuçları, “14. yüzyılda Orta Avrasya’daki Kara Ölümün Kaynağı’ başlığıyla Nature dergisinde yayımlandı.