Rusya rubleyi kullanarak Ukrayna topraklarına egemenliğini dayatıyor

Ukrayna'daki Berdyansk Dökümhanesi. (AFP)
Ukrayna'daki Berdyansk Dökümhanesi. (AFP)
TT

Rusya rubleyi kullanarak Ukrayna topraklarına egemenliğini dayatıyor

Ukrayna'daki Berdyansk Dökümhanesi. (AFP)
Ukrayna'daki Berdyansk Dökümhanesi. (AFP)

Moskova yönetimi, kontrolü altına aldığı Ukrayna’nın güney topraklarında para birimi rubleyi kullanarak ve ticareti yönlendirerek ekonomik egemenliğini dayatıyor.
Ancak halen 50 çalışanının her sabah Azak Denizi kıyısındaki, Rusya’nın kontrolünü ele geçirdiği Ukrayna şehri Berdyansk’in eteklerinde bulunan bir dökümhaneye gitmeye devam etmelerinden memnun olan dökümhanenin müdürü Alexei Andrusenko için pek fazla değişiklik olmamış gibi görünüyor.
Berdyansk şehri, Rusya’nın askeri saldırısından önce, tarım ve petrol endüstrilerine yönelik üretimiyle Ukraynalı ve uluslararası büyük çelik üreticilerinin gözdesiydi. Ancak şehir, Rusya ordusunun saldırısının ilk haftalarında Ukrayna'nın güneyini dünyadan tecrit etmesinden sonra Rusya ve Belarus’a yönelmek zorunda kaldı.
AFP’nin haberine göre Alexei Andrusenko, Rusya Savunma Bakanlığı tarafından bu erişilmez bölgeye düzenlenen basın turu sırasında kendisine yöneltilen soruya, “Başka bir lojistik zincirimiz yok” yanıtını verdi. Andrusenko, hammaddeler biter bitmez, 10 binden fazla çalışanı bulunan ve 2014 yılından bu yana Ukrayna'nın doğusundaki Luhansk'ta Rusya yanlısı ayrılıkçıların kontrolünde olan Alchevsk Demir ve Çelik Tesisi ile iş birliği yapmaya hazırlanıyor. Oysa böyle bir ticaret, Rusya’nın 24 Şubat'ta Ukrayna’ya karşı başlattığı saldırı öncesinde mümkün değildi. Androsenko, doğru tedarik zincirini ve çalışma kapasitesini oluşturmanın en önemli nokta olduğunu söyledi.

Limanın tamamı kullanıma hazır
Savaşın ilk haftalarından itibaren büyük bölümleri işgal edilen Ukrayna'nın Herson ve Zaporijya bölgeleri Rusya ekonomisine entegre olmaya mecbur bırakıldı. Berdyansk Limanı, kendisini kontrol eden tarafa önemli bir ekonomik avantaj sağlıyor. Azak Denizi'ndeki bir diğer büyük Ukrayna şehri olan Mariupol’deki limandan farklı olarak neredeyse hiç hasar görmedi.
Mart ayı sonlarında Ukrayna güçleri tarafından gerçekleştirildiği öne sürülen, Berdyansk Limanı'na yönelik bir saldırıda Rus çıkarma savaş gemisi batırıldı. Ancak Moskova tarafından Berdyansk’ta oluşturulan yönetimin başkanı Alexander Saulenko, limanın tamamının kullanıma hazır olduğunu, altyapının tamir edildiğini ve iskelelerin çoğunun hazır hale getirildiğini belirtti.
Berdyansk’ta geçtiğimiz mayıs ayından bu yana Rus para birimi rublenin kullanılması, bölgenin Rusya ekonomisine entegrasyonunun somut göstergesi oldu. Saulenko, Berdyansk’ta artık her şeyin Ukrayna grivnası ve ruble ile satın alınabildiğini ve Rusya'dan Berdyansk'a yaklaşık 90 milyon ruble (1,5 milyon euro) mali yardım aktarıldığını söyledi.
Diğer yandan belediye çalışanlarına halen yerel para birimi grivna cinsinden ödeme yapılıyor ve ATM'lerden ruble çekilemiyor.
Moskova'nın bağımsızlığını tanıdığı Gürcistan'ın ayrılıkçı bölgesi Güney Osetya merkezli bir banka, Berdyansk’ta girişimcilerin Rusya para birimi ruble cinsinden hesap açabilecekleri küçük bir şube açtı.

İlişkilerin yeniden tesisi
Berdyansk şehrinin 100 kilometre batısında bulunan Melitopol, 1 Mart'ta Rusya'nın kontrolüne geçmesinin ardından yine Rusya’nın 2014 yılında ilhak ettiği komşu bölge Kırım üzerinden ruble akışına tanık oldu.
Melitopol'un Rusya yanlısı Belediye Başkanı Galina Danilchenko, her iki para biriminin de bölgede tedavülde olduğunu söyledi.  Kırım üzerinden ruble akışının sağlandığını ve 2014 yılında askıya alınan Rusya ile ticari ilişkilerin yeniden başladığını belirten Danilchenko, Melitopol sakinlerinin, rubleyi memnuniyetle kabul ettiğini vurgulayarak “Bir sorun görmüyorum” ifadesini kullandı.
Gazeteciler için Rusya ordusu tarafından düzenlenen basın turunda bölge sakinleriyle özgürce konuşmak ise oldukça güçtü.
Berdyansk Dökümhanesi’nde işçi olan 41 yaşındaki Sergey Grigoryev, maaş alabilme umuduyla “Maaşımız nakit olarak verilmeli, banka üzerinden değil. Çünkü para çekilemez. İster grivna ister ruble olsun umurumda değil” dedi.



ABD arabuluculuğuyla İsveç'te esir takası görüşmeleri yapılıyor

Ürdün ve Suriye dışişleri bakanları ile ABD elçisi Tom Barrack, geçen eylül ayında Şam'da düzenlenen ve "Süveyda yol haritası"nın açıklandığı basın toplantısında (EPA)
Ürdün ve Suriye dışişleri bakanları ile ABD elçisi Tom Barrack, geçen eylül ayında Şam'da düzenlenen ve "Süveyda yol haritası"nın açıklandığı basın toplantısında (EPA)
TT

ABD arabuluculuğuyla İsveç'te esir takası görüşmeleri yapılıyor

Ürdün ve Suriye dışişleri bakanları ile ABD elçisi Tom Barrack, geçen eylül ayında Şam'da düzenlenen ve "Süveyda yol haritası"nın açıklandığı basın toplantısında (EPA)
Ürdün ve Suriye dışişleri bakanları ile ABD elçisi Tom Barrack, geçen eylül ayında Şam'da düzenlenen ve "Süveyda yol haritası"nın açıklandığı basın toplantısında (EPA)

Suriye kaynakları Şarku’l Avsat'a, ABD arabuluculuğuyla Suriye'nin güneyindeki Süveyda vilayetinde bir esir takası konusunda görüşmelerin devam ettiğini doğruladı.

İl yönetiminin medya ilişkileri direktörü Kuteyba Azzam, Suriye hükümeti ile Şeyh el-Akl ve Hikmet el-Hicri'ye bağlı "Ulusal Muhafız Kuvvetleri" arasında, esir takası anlaşmasına varılması amacıyla görüşmelerin yapıldığını belirtti.

Medyada yer alan haberlere göre ABD elçisi Tom Barrack'ın ofisi, 2025 yazındaki olaylardan bu yana Şam kırsalında gözaltında tutulan Süveyda'dan 61 sivilin serbest bırakılması karşılığında, Savunma ve İçişleri Bakanlıklarından "Ulusal Muhafızlar" tarafından Süveyda'da tutulan 30 mahkumun teslim edilmesini içeren anlaşmanın sonuçlandırılması için her iki taraftan da onay aldı.

Süveyda Valisi Mustafa Bakur, geçen ay Suriye hükümetinin bu sivilleri aşiret güçlerinden teslim aldığını ve takas ayarlamak üzere gözaltına aldığını duyurdu.

Geçtiğimiz temmuz ayındaki olaylardan dolayı gözaltına alınanların serbest bırakılması, geçen eylül ayında Şam'dan Amerikan ve Ürdün'ün desteğiyle açıklanan "yol haritasının" maddelerinden biridir.


Filistin Sağlık Bakanlığı: İsrailli bir yerleşimci Batı Şeria’da ABD vatandaşı Filistinli genci öldürdü

İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
TT

Filistin Sağlık Bakanlığı: İsrailli bir yerleşimci Batı Şeria’da ABD vatandaşı Filistinli genci öldürdü

İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları (Reuters)

Filistin Sağlık Bakanlığı, 19 yaşındaki ABD vatandaşı Filistinli Nasrallah Muhammed Cemal Ebu Siyam’ın, çarşamba gecesi Batı Şeria’da bir İsrailli yerleşimcinin açtığı ateş sonucu ağır yaralandıktan sonra hayatını kaybettiğini açıkladı.

Bakanlık, Ebu Siyam’ın çarşamba günü işgal altındaki Batı Şeria’da, Ramallah yakınlarında bulunan Mihmas köyünde vurulduğunu bildirdi.

Reuters’a konuşan ABD Büyükelçiliği’nden bir yetkili ise şiddeti kınayarak, “ABD Dışişleri Bakanlığı için yurt dışındaki Amerikan vatandaşlarının güvenliği ve emniyetinden daha yüksek bir öncelik yoktur” ifadesini kullandı.

rgtbrgt
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları, cenaze töreninde gözyaşlarına boğuldu. (AFP)

İsrail güvenlik güçlerinin olası misillemesinden çekindiği için isminin açıklanmasını istemeyen Ebu Siyam’ın bir yakını, yerleşimcilerin köye koyun çalmak amacıyla baskın düzenlediğini öne sürdü.

Aralarında Ebu Siyam’ın da bulunduğu köylülerin hırsızlığı engellemeye çalıştığını, bunun üzerine yerleşimcilerin ateş açtığını ve Ebu Siyam ile birlikte bazı kişilerin yaralandığını söyledi.

Filistin resmi haber ajansı WAFA ise saldırılarda 5 kişinin yaralandığını, bunlardan 3’ünün -Ebu Siyam dahil- kurşunla yaralandığını bildirdi. Ajans, diğer yaralılara ilişkin ayrıntı paylaşmadı. Reuters’ın olayla ilgili yorum talebine İsrail ordusu tarafından henüz yanıt verilmedi.

dcfgt
İşgal altındaki Batı Şeria’nın Ramallah kenti yakınlarında bulunan Mihmas köyünde İsrailli bir yerleşimci tarafından öldürülen ABD vatandaşı Filistinli gencin yakınları, cenaze töreninin ardından yas tutuyor. (Reuters)

Gazze Şeridi’nde Ekim 2023’te başlayan savaşın ardından Batı Şeria’da İsrailli yerleşimcilerin Filistinlilere yönelik şiddet eylemleri belirgin biçimde arttı. Birleşmiş Milletler (BM) verilerine göre, 2026 yılında yerleşimci saldırıları nedeniyle yaklaşık 700 kişi yerinden edildi.

Uluslararası kuruluş, 2026’da Batı Şeria’da 9 Filistinlinin öldürüldüğünü, 2025 yılında ise bu sayının 240’ı aştığını bildirdi. Verilere göre 2025 yılında Batı Şeria’da iki İsrailli öldü.

İsrail, yerleşimci şiddetiyle ilgili nadiren iddianame düzenliyor. İsrailli izleme kuruluşu Yesh Din, 2025 yılı sonunda yaptığı açıklamada, 7 Ekim 2023’ten bu yana belgeledikleri yüzlerce yerleşimci şiddeti vakasının yalnızca yüzde 2’sinde dava açıldığını duyurdu.

Son iki yılda Batı Şeria’da, aralarında aktivist Ayşenur Ezgi Eygi’nin de bulunduğu bazı ABD vatandaşları, İsrail güçleri ya da yerleşimciler tarafından öldürüldü.


Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
TT

Tunuslu bir milletvekili, Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırıldı

Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)
Tunus Cumhurbaşkanı Kays Said (Reuters)

Yerel medyaya göre Tunus'ta bir mahkeme dün Milletvekili Ahmed Seydani'yi, ülkenin son sel felaketinin ardından sosyal medyada Cumhurbaşkanı Kays Said'i eleştirdiği gerekçesiyle sekiz ay hapis cezasına çarptırdı.

Seydani, bu ayın başlarında, Tunus'un çeşitli bölgelerinde altyapıya zarar veren sellere neden olan olağanüstü yağışların ardından Saïd'in iki bakanla yaptığı görüşmeyle ilgili Facebook'ta yaptığı, "Cumhurbaşkanı, yetki alanını resmi olarak yollara ve su borularına genişletmeye karar verdi. Görünüşe göre yeni unvanı Sanitasyon ve Yağmur Suyu Drenajı Başkomutanı olacak” yorumu nedeniyle tutuklandı.

Şarku'l Avsat'ın AFP'den aktardığına göre Seydani'nin avukatı Husameddin Bin Atya ajansa yaptığı açıklamada, müvekkilinin Telekomünikasyon Kanunu'nun 86. maddesi uyarınca yargılandığını ve bu maddenin “Kamu iletişim ağları aracılığıyla kasıtlı olarak başkalarına zarar veren veya huzurunu bozan herkesi” bir ila iki yıl hapis ve 100 ila 1.000 dinar (yaklaşık 300 avro) para cezası öngördüğünü söyledi.

Tunus'ta geçen ay 70 yıldan fazla süredir görülen en şiddetli yağışların ardından en az beş kişi hayatını kaybetti, birçok kişi ise hala kayıp durumunda.