Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Alimi ve BM Yemen Temsilcisi Grundberg bir araya geldi

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı, bugün Husilerin Taiz sınır kapılarını açmayı reddetmesini görüşmek üzere bugün BM Yemen Özel Temsilcisi ile bir araya geldi

Reşad el-Alimi pazar günü Kahire'de Ahmed Ebu Gayt ile görüştü. (Saba)
Reşad el-Alimi pazar günü Kahire'de Ahmed Ebu Gayt ile görüştü. (Saba)
TT

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Alimi ve BM Yemen Temsilcisi Grundberg bir araya geldi

Reşad el-Alimi pazar günü Kahire'de Ahmed Ebu Gayt ile görüştü. (Saba)
Reşad el-Alimi pazar günü Kahire'de Ahmed Ebu Gayt ile görüştü. (Saba)

Yemen Başkanlık Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi ve Birleşmiş Milletler (BM) Yemen Özel Temsilcisi Hans Grundberg, Husilerin Taiz’e ve diğer bölgeleri giriş-çıkış yollarını açmayı reddetmesini görüşmek üzere Riyad’da bir araya geldi.
Şarku’l Avsat’a konuşan yerel kaynaklar, Yemen hükümetinin Başkanlık Konseyi üyelerine Husilerin BM’nin geçtiğimiz Nisan ayında ilan ettiği ateşkes şartları çerçevesinde açılması gereken karayolları için olumsuz yanıt verdikleri ve kuşatmayı kaldırmayı reddettikleri konusunda bilgilendirdiğini aktardı.
Husiler, Ürdün'ün başkenti Amman'da yapılan istişarelerde BM Özel Temsilcisi’nin iki tarafa da sunulan ve Husiler tarafından Taiz'deki 3 karayolunun yanı sıra ed-Dali ve İb illeri arasındaki bir yolun daha açılmasını içeren öneriyi reddetmişti.
Kimliklerinin gizli kalmasını isteyen kaynaklar, hükümetin konuyla ilgili olarak Yemen Başkanlık Konseyi’ne bilgi verdiğini ve Husilerin olumsuz karşılığına ilişkin görüşünü açıkladığını belirterek bugün BM Özel Temsilcisi ile Başkanlık Konseyi Başkanı arasında Riyad'da konunun ele alındığını belirttiler.
Öte yandan Yemen ordusu, Husi milislerin çeşitli cephelerde BM tarafından ilan edilen ateşkese yönelik saha ihlallerini sürdürdüğünü bildirdi.
Ordudan yapılan açıklamada güçleri siyasi ve askeri liderliklerin direktiflerinin uygulanması kapsamında ateşkese uyarken İran destekli Husi milisleri, Perşembe ve Cuma günleri Hudeyde, Taiz, ed-Dali, Hacca, el-Cevf ve Ma’rib cephelerinde BM ateşkesini 115 kez ihlal ettikleri belirtildi.
Açıklamaya göre Husiler, Hudeyde'nin güneyindeki Hays cephesinde 41, Taiz cephesinde 37, Taiz'in batısında el-Bare cephesinde 28, güneyinde, batısında ve kuzeyinde toplam 18, Ma'rib'in batısında ve Hacca’da toplam 16 ve geriye kalanları da el-Cevf ve ed-Dali cephelerinde olmak üzere 115 ihlalde bulundular.
Hükümete bağlı güçlerin, Husi milis gruplarının Ma'rib'in kuzeybatısındaki askeri bölgelere sızma girişimini engellediği ve onları geri çekilmeye zorladığı belirtilen açıklamada, Husilerin ordu mevzilerine top, çeşitli mermiler ve silahlı insansız hava araçlarıyla (SİHA) ateş etmek başka ihlallere de imza attıkları ve bu saldırıların sonucunda ordunun iki personelinin ölümüne ve yedi personelin yaralanmasına neden oldukları kaydedildi.
Yemen ordusu, Husi milisleri, başta Ma’rib'in batısındaki ve Taiz’deki bazı cepheler olmak üzere çeşitli cephelere keşif amaçlı İHA’lar göndermekle, tahkimatlar oluşturmakla, askeri güçler takviye etmekle ve tanklar dahil olmak üzere savaş teçhizatı getirmekle suçladı.
Yemen Ordu Sözcüsü Tuğgeneral Abdu Mecali, Cumartesi günü düzenlediği basın toplantısında, darbeci Husileri 23 gün içinde bin 700'den fazla saha ihlali yapmakla suçladı.
Öte yandan Arap Parlamentosu Başkanı Adil Abdurrahman el-Usumi, Husi milislerinin 6 yıldır uzlaşmaya yanaşmaması ve BM ekibinin herhangi bir müdahalede bulunmasını reddetmesi nedeniyle Hudeyde’nin kuzeyindeki Ras İsa Limanı açıklarında demirli kalmaya devam eden 1.14 milyon varil petrol taşıyan Safer petrol tankerinde sızma olması ya da tankerin batması veya patlaması gibi bir felaketin yaşanabileceğine dair bir kez daha uyardı.
Usumi, dün yaptığı açıklamada, bu durumun Yemen Cumhuriyeti'ni aşarak Kızıldeniz'e kıyısı olan tüm ülkelerde güvenlik ve çevre güvenliği için ciddi bir tehdit oluşturan en büyük çevresel, insani ve ekonomik felaketin ortaya çıkması riski taşıdığını söyledi.
Arap Parlamentosu Başkanı, Husi milislerine bu durumu daha fazla manipüle etmemesi, bir baskı ve siyasi şantaj malzemesi olarak kullanmayı bırakması, tankeri rehine olarak görmemesi ve BM ekibinin tankere binmesine, teknik durumunu değerlendirmesine ve tankeri boşaltmasına izin vermesi için daha fazla baskı yapmak üzere derhal uluslararası eyleme geçilmesi gerektiğini, çünkü meselenin uluslararası seyrüsefer güvenliği için gerçek bir tehdit haline geldiğini vurguladı.
Usumi ayrıca BM’yi petrol sızıntısını önlemek ve tankeri güvenli bir yere nakletmek yahut Yemen halkının yararına kullanmak için bir an önce gerekli önlemleri almaya çağırdı.



Refah Sınır Kapısı’nın açılışı beklenirken, işleyişiyle ilgili belirsizlikler devam ediyor

Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
TT

Refah Sınır Kapısı’nın açılışı beklenirken, işleyişiyle ilgili belirsizlikler devam ediyor

Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)
Refah Sınır Kapısı’nın Mısır tarafında bekleyen yakıt tankerleri ve insani yardım malzemesi yüklü tırlar (AFP)

Mısır ile Gazze Şeridi arasındaki Refah Sınır Kapısı’nın açılmasının önündeki engel, İsrail’in son cesedin kalıntılarını bulmasının ardından aşıldı. Ancak kapının çalışma mekanizmasına ilişkin Mısır ile İsrail arasında istişareler sürüyor. Kapının yarın (cuma) ya da en geç pazar günü yeniden faaliyete geçmesi bekleniyor.

Mısırlı ve Filistinli iki bilgi sahibi kaynak, dün Şarku’l Avsat’a yaptıkları açıklamada, sınır kapısının yakın zamanda açılmasına yönelik dikkat çekici bir beklenti olduğunu, nihai çalışma usullerinin ise önümüzdeki saatlerde Mısır-İsrail arasındaki mutabakatlarla belirleneceğini ifade etti.

Mısırlı kaynak, sınır kapısının işleyiş mekanizmasına dair Mısır, ABD ve İsrail arasında istişareler yürütüldüğünü belirterek, İsrail’in özellikle Gazze Şeridi’ne giriş mekanizması konusunda engeller koymasının beklendiğini, zira Tel Aviv’in yalnızca tehcir seçeneğini istediğini, buna karşılık Mısır’ın yaralıları ve ailelerini acil ve geçici olarak kabul etmeye hazır olduğunu söyledi.

Aynı kaynak, İsrail’in güvenlik gerekçeleriyle sınır kapısında karmaşık ve sıkı prosedürler uygulamasının da beklendiğini, kapının yalnızca bireylerin geçişine tahsis edileceğini kaydetti. Kahire’nin tutumunun ise sahadaki fiili duruma ve İsrail tarafından engellerle karşılaşılıp karşılaşılmayacağına göre şekilleneceğini belirtti.

Filistinli kaynak da sınır kapısının açılma tarihinin artık yakın olduğunu ifade ederek, bu konuda bir görüş ayrılığı bulunmadığını, özellikle Mısır ile İsrail arasında süren düzenleme ve mutabakatların beklendiğini söyledi. Kaynak, çalışma mekanizmasının ise henüz netlik kazanmadığını, ancak kapının 2005 Anlaşması uyarınca Avrupa denetiminde ve Filistin Yönetimi’nin katılımıyla işletileceğinin bilindiğini kaydetti.

Kaynak, belirsizliğin nedenini, geçmişte sınır kapısından Hamas’a bağlı İçişleri biriminin sorumlu olmasına bağlayarak, İsrail’in şu aşamada isim listelerini önceden teslim alıp incelemede ısrar ettiğini, Gazze Şeridi’nden çıkışlarda görece esneklik, bölgeye girişlerde ise sıkı denetimler uygulanmasını istediğini aktardı. Kahire’nin Washington ve Tel Aviv ile mutabakata varması halinde dahi, asıl belirleyici unsurun sahadaki uygulama olacağını vurgulayan kaynak, İsrail’in olası sıkılaştırmaları ve engellerine yönelik endişelere dikkat çekti.

Öte yandan, Refah Sınır Kapısı’nın açılma tarihi ve çalışma usulleri İsrail medyasında da kesinlik kazanmış görünmüyor. İsrail’in Haaretz gazetesi, güvenlik kaynaklarına dayandırdığı haberinde, İsrail ordusunun Refah Sınır Kapısı’nın yeniden açılması için hazırlıklarını tamamladığını bildirdi. Gazete, Avrupalı bir diplomata atıfla, Refah’tan geçişine izin verilecek Filistinlilerin sayısının hâlâ İsrail ile Mısır arasında müzakere edildiğini aktardı. İsrail merkezli Walla haber sitesi ise sınır kapısının pazar günü açılmasının mümkün olabileceğini yazdı.

defrgty6
Han Yunus'ta İsrail ordusu tarafından yıkılan binaların enkazı arasında top oynayan Filistinli bir kız çocuğu (AFP)

İsrail Ordu Radyosu, Refah Sınır Kapısı’nda uygulanması planlanan yeni çalışma mekanizmasına ilişkin olarak, Gazze Şeridi’ne giriş ve çıkışların öncelikle Mısır’ın onayını gerektireceğini, ardından isim listelerinin İsrail’e iletilerek onay alınacağını bildirdi.

Haberde, sınır kapısı içinde bir İsrailli güvenlik görevlisinin, Gazze Şeridi’nden Mısır topraklarına geçiş yapanları gözetlemekle görevli olacağı, bölgeden çıkan kişilerin doğrudan fiziki aramaya tabi tutulmayacağı ancak güvenlik denetimi altında geçiş yapacakları ifade edildi.

Geçiş mekanizmasına ilişkin rakamlar ise çelişkili. Şarku’l Avsat’ın İsrail medyasından aktardığına göre, Gazze Şeridi’ne günlük yaklaşık 150 kişinin girişine izin verilmesi, daha fazla sayıda kişinin ise bölgeden çıkış yapabilmesi öngörülüyor. Diğer sızıntılarda ise İsrail’in, sınır kapısının açılmasının ilk aşamasında Gazze Şeridi’ne döneceklerin sayısını günlük 50 kişiyle sınırlamayı planladığı belirtiliyor. Bu konunun, bugün İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun üst düzey güvenlik yetkilileriyle yapacağı ve Gazze’deki yeni düzenlemelerin ele alınacağı güvenlik toplantısında netleşmesi bekleniyor.

Netanyahu’nun ofisi, geçtiğimiz pazar günü yaptığı açıklamada, Gazze Şeridi’nde kalan son İsrailli rehinenin cesedinin yerinin tespit edilmesine yönelik operasyonun tamamlanmasının ardından, Refah Sınır Kapısı’nın yalnızca bireylerin geçişi için yeniden açılacağını duyurmuştu. İsrail ordusu, açıklamadan saatler sonra söz konusu cesede ulaşıldığını bildirmişti.

Netanyahu dün, pazartesi günü cesedi İsrail’e getirilen Ran Gvili’nin cenaze törenine katılanlara hitaben yaptığı konuşmada, “Görevlerimizi tamamlamaya kararlıyız: Hamas’ı silahsızlandırmak ve Gazze Şeridi’ni silahsız bir bölge haline getirmek. Bunu başaracağız. Düşmanlarımız bilsin ki İsrail’e el kaldıran herkes çok ağır bir bedel ödeyecektir” dedi.

Filistinli siyaset analisti Dr. Eymen er-Rakab ise Netanyahu’nun meydan okuyan söylemlerinin ötesinde, Mayıs 2024’ten bu yana kontrolü altında tuttuğu Refah Sınır Kapısı’nı açmaktan başka bir seçeneği bulunmadığını savundu. Rakab, Şarku’l Avsat’a yaptığı değerlendirmede, Hamas’ın silahsızlandırılmasına ilişkin son açıklamaların ve benzeri çıkışların, sınır kapısının açılmasının uygulanmasını bekleyen tabloyu karmaşıklaştırmaya yönelik olduğunu belirtti. Rakab, söz konusu açılışın, 10 Ekim’de yürürlüğe giren ateşkes anlaşmasının ilk aşamasında hayata geçirilmesi gerektiğini vurguladı.


Şara ve Putin ikili ilişkileri güçlendirecek

Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
TT

Şara ve Putin ikili ilişkileri güçlendirecek

Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)
Moskova'da dün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara arasında gerçekleşen görüşmeden (EPA)

Suriye Devlet Başkanı Ahmed el-Şara ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin arasında dün Moskova'da gerçekleşen, üç ay içinde ikinci kez yapılan görüşme, iki ülke arasındaki ilişkileri yeniden kurma arzusunu yansıtıyor.

Putin, iki ülke arasındaki ilişkilerin "Başkan Şara'nın kişisel çabaları sayesinde somut ilerleme kaydettiğini" söyledi. Putin Şara'ya hitaben, "Yeniden yapılanma ve rehabilitasyon konusunda yapılacak çok iş olduğunu biliyorum... ve inşaat sektörü de dahil olmak üzere ekonomik kurumlarımız bu ortak çabaya tamamen hazır" dedi.

El-Şara ise Suriye'nin "geçtiğimiz yıl birçok aşama ve engeli aştığını, bunların en sonuncusunun da Suriye topraklarının birleştirilmesi sorunu olduğunu" söyledi. "Şam, bölgedeki yıkım halinden istikrar ve barışa geçişe bel bağlıyor" ifadesini kullandı.

İki cumhurbaşkanı yeniden yapılanma ve Suriye'nin kuzeydoğusundaki durumu görüşürken, görüşmenin açık bölümünde potansiyel olarak tartışmalı olabilecek noktalara değinmekten kaçındılar. Şarku’l Avsat’ın aldığı bilgiye göre bu noktalar arasında Suriye'deki Rus askeri üslerinin akıbeti veya Suriye kıyılarındaki durum yer alıyor; zira Rus topraklarında bulunan eski rejimin bazı kalıntılarının bölgedeki durumu alevlendirmeye çalıştığı yönünde suçlamalar da mevcut.


Batı Şeria'da "savaş suçu"

Batı Şeria'da "savaş suçu"
TT

Batı Şeria'da "savaş suçu"

Batı Şeria'da "savaş suçu"

İsrail dün Batı Şeria'daki saldırılarını artırarak, iki yıl boyunca kuzeye yoğunlaştırdığı saldırılarını Batı Şeria'nın orta ve güney kesimlerine de genişletti.

BM İnsan Hakları Ofisi dün, yerleşimcilerin, İsrail güvenlik güçlerinin desteği ve katılımıyla Filistinlilerin geniş bölgelerden zorla göç ettirilmesine yol açtığını ve bunun "savaş suçu teşkil ettiğini" belirterek uyarıda bulundu.

Birleşmiş Milletler İşgal Altındaki Filistin Toprakları İnsan Hakları Yüksek Komiserliği Ofisi Direktörü Ajith Sunghay, “İşgal altındaki Batı Şeria'da Filistinlilerin zorla yerinden edilmesi bir savaş suçudur ve insanlığa karşı suç teşkil edebilir” dedi.

Bu arada, Hamas kaynakları Şarku’l Avsat'a, ABD de dahil olmak üzere arabulucular aracılığıyla Refah sınır kapısının bu hafta içinde açılacağına dair güvenceler aldıklarını ve bugünün (Perşembe) en muhtemel tarih olduğunu vurguladı.

Ancak İsrail'deki haberler açılış tarihi konusunda çelişkili; İsrail Yayın Kurumu bugün açılacağını doğrularken, Walla web sitesi açılışın önümüzdeki pazar günü gerçekleşeceğini belirtti.