Mısır-Bahreyn zirvesinin gündeminde iş birliğinin güçlendirilmesi vardı

Zirvede ikili ilişkiler ve bölgesel meseleler de ele alındı.

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi dün Maskat'ta iş insanlarıyla bir araya geldi. (DPA)
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi dün Maskat'ta iş insanlarıyla bir araya geldi. (DPA)
TT

Mısır-Bahreyn zirvesinin gündeminde iş birliğinin güçlendirilmesi vardı

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi dün Maskat'ta iş insanlarıyla bir araya geldi. (DPA)
Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi dün Maskat'ta iş insanlarıyla bir araya geldi. (DPA)

Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah Sisi, Körfez turunun ikinci durağında iki günlük resmi ziyaret için dün Bahreyn Krallığı'na gitti. Sisi’nin ilk durağı Umman Sultanlığı olmuştu.
Sisi, Bahreyn Kralı Hamad bin İsa Âl Halife ile dün akşam resmi bir görüşme gerçekleştirdi. Bahreyn Veliaht Prensi Selman bin Hamad'ın da hazır bulunduğu görüşme Sakhir Sarayı'nda gerçekleşti.
Sisi ve Hamad görüşmede bölgesel ve uluslararası gelişmelerin yanı sıra, iki ülke arasındaki bir dizi ortak çıkar alanında iş birliğini geliştirme konusunu ele aldılar.
Kral Hamad, Kahire'nin bölgede güvenlik ve istikrar için kilit bir sütun rolünü oynadığını belirterek Mısır'ın ‘ulusun davalarını destekleme ve bölgedeki mevcut zorluklarla yüzleşmede ortak Arap eylem sürecini güçlendirme çabalarına’ övgüde bulundu.
Mısır Cumhurbaşkanı, ülkesi ile Bahreyn arasındaki ‘kardeşlik ilişkilerini’ vurgularken iki kardeş ülke arasında her alanda iş birliğini geliştirmek için bu toplantıları her zaman arzu ettiklerini söyledi.
Bahreyn Haber Ajansı’nın aktardığına göre taraflar, ‘iki ülkenin özlemlerini gerçekleştirecek ve kardeş halklarına refah getirecek yakın kardeşlik ilişkilerinin yönlerini ve sağlam stratejik iş birliğinin yollarını çeşitli yönleriyle’ gözden geçirdi.
Manama’dan yapılan açıklamada şu ifadeler kullanıldı:
“Cumhurbaşkanı Sisi'nin Bahreyn ziyareti, seçkin ikili ilişkileri ve iki liderliğin, ülkelerinin çıkarlarına ve Arap ulusunun sorunlarına hizmet edecek şekilde ortak çıkarları ilgilendiren bölgesel meselelerde iletişim kurma, koordine olma ve istişare etmedeki isteği yansıtıyor."
Mısır Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü, Sisi'nin Bahreyn Kralı Hamad bin İsa Âl Halife ile mevcut aşamada çeşitli bölgesel ve uluslararası meseleleri ve ortak çıkarları ele aldığını, ikilinin görüşmede mevcut krizler karşısında yakın ikili ilişkiler, istişare ve koordinasyonun öneminin gündeme geldiğini söyledi.
Mevcut aşama, Arap ulusal güvenliğini korumak ve Arap ülkelerinin iç işlerine müdahale etmeye ve onları istikrarsızlaştırmaya yönelik girişimlere karşı koymak için ortak çabalar gerektiriyor.
Sisi, Umman Sultanlığı'nda iki günlük resmi ziyarette altı mutabakat zaptı, iki anlaşma, üç yürütme programı ve birçok alanda iş birliği imzaladı.
Mısır Cumhurbaşkanı Sisi başkent Maskat'taki El-Alem Sarayı'nda Umman Sultanı Heysem bin Tarık ile bir araya geldi. Görüşmede hazır bulunan Umman Dışişleri Bakanı Bedr bin Hamad bin Hammud el-Busaidi ve Mısırlı mevkidaşı Samih Şükri, anlaşmazlıkları barışçıl yollarla ve diyalog yoluyla çözmenin önemini vurguladılar.
Taraflar, iki ülke arasındaki ilişkilerin derinliğini ve başta ekonomi, yatırım, turizm ve bilim alanları olmak üzere çeşitli iş birliği alanlarını geliştirmek için çalışma gereğinin altını çizdiler. Görüşmede, ortak çıkarları ilgilendiren bir dizi bölgesel ve uluslararası meseleye ilişkin görüşler gözden geçirildi.
Mısır Cumhurbaşkanı'nın Umman Sultanlığı ziyaretinin sonunda dün yayınlanan ortak bildiride, iki ülkenin iş birliğini güçlendirme ve çeşitli alanlarda daha ileri seviyelere taşıma konusundaki güçlü arzusu vurgulandı.
Mısır Cumhurbaşkanlığı Resmi Sözcüsü’nün aktardığına göre Sultan Heysem ‘Mısır'ın bölgedeki mevcut krizler ve zorluklarla yüzleşmede ortak Arap eylem mekanizmalarını güçlendirmedeki rolüne’ dikkat çekildi.  
Sisi, Umman-Mısır arasında ister Arap Körfezi'nde ister Kızıldeniz'de olsun, seyrüsefer güvenliğini korumaya yönelik çabaların desteklenmesine ilişkin mutabakatın yanı sıra karşılıklı çıkarlara ilişkin konularda iki ülke arasındaki mevcut koordinasyon ve vizyon birliğine yönelik övgüde bulundu.
Sisi şu açıklamayı yaptı:
“Terörist ve aşırılık yanlısı örgütlerle mücadeleye ek olarak iki ülkenin ortak Arap eylemini güçlendirme konusundaki isteği, mevcut aşamada Arap ulusunun karşı karşıya olduğu çeşitli zorlukların ele alınmasına katkıda bulunuyor.”
Sözcü, Ocak 2022'de Maskat'ta düzenlenen Ortak İş Konseyi ve Mısır-Umman Ortak Komitesi'nden çıkan sonuçlar ışığında görüşmede iki ülke arasındaki iş birliği ve özellikle ortak ticaret ve yatırım ilişkilerini geliştirmenin yollarının tartışıldığını aktardı.
Taraflar görüşmede ayrıca, başta Rusya-Ukrayna krizi ve bunun bölgeye yansımaları olmak üzere bir dizi uluslararası dosya ve Arapların bu krizin yansımalarıyla baş etme yöntemleri konusunda görüş alışverişinde bulundular.
İki lider, Körfez ülkeleri ile Mısır, Ürdün, Irak ve ABD arasında Suudi Arabistan'da yapılacak olan zirveye ilişkin görüşme gerçekleştirdi. Başta Yemen krizi olmak üzere Arap ve ortak çıkarların olduğu bölgesel meselelerdeki gelişmeleri tartışan liderler ‘Yemen devletinin birlik ve egemenliğini ve ulusal kurumlarının güvenliğini desteklemek için iki ülke arasındaki koordinasyonun güçlendirilmesi’ konusunda mutabık kaldılar. İki lider, Yemen halkının acılarına son verecek ve isteklerini karşılayacak sürdürülebilir bir siyasi çözümün ve Arap bölgesi ve Kızıldeniz bölgesinin güvenliği çerçevesinde Yemen'in güvenlik ve istikrarının büyük önem taşıdığını vurguladılar.



Halid bin Selman: Suudi Arabistan, Güney Yemen sorunu için gerçekçi bir yol izliyor

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (SPA)
Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (SPA)
TT

Halid bin Selman: Suudi Arabistan, Güney Yemen sorunu için gerçekçi bir yol izliyor

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (SPA)
Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman (SPA)

Suudi Arabistan Savunma Bakanı Prens Halid bin Selman bugün yaptığı açıklamada, Güney Yemen meselesinin artık Suudi Arabistan tarafından desteklenen ve uluslararası toplum tarafından da Riyad Konferansı aracılığıyla güçlendirilen gerçek bir süreç kazandığını belirtti.

Prens Halid bin Selman, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, Riyad Konferansı aracılığıyla ‘Güney’in kardeşlerini bir araya getirerek adil çözümler için kapsamlı bir vizyon oluşturmayı ve onların irade ve beklentilerini karşılamayı’ amaçladıklarını ifade etti.

Halid bin Selman, konferansa hazırlık amacıyla, güneyli şahsiyetlerle istişare içinde bir hazırlık komitesi kurulacağını ve konferansta Yemen’in güneyindeki tüm vilayetlerin temsil edileceğini, hiçbir ayrım veya dışlama yapılmayacağını vurguladı.

Suudi Arabistan’ın Riyad Konferansı’nın sonuçlarını destekleyeceğini belirten Prens Halid bin Selman, güneyli liderlerin Güney Geçiş Konseyi’ni (GGK) feshetme kararını ‘cesur bir adım’ olarak nitelendirdi.

Suudi Arabistan’ın Yemen Büyükelçisi Muhammed Al Cabir de, ülkesinin konferansa ev sahipliği yapma amacının, tüm etkin güneyli liderleri ve şahsiyetleri ayrım gözetmeden bir araya getirerek adil çözümler geliştirmek olduğunu belirtti ve bu çözümlerin daha sonra Yemen’deki kapsamlı siyasi diyalog masasına sunulacağını kaydetti.

Al Cabir, X platformu üzerinden yaptığı paylaşımda, GGK liderliğinin fesih kararının cesur bir adım olduğunu ve güney meselesinin geleceğine duyulan sorumluluğu ortaya koyduğunu vurguladı. Ayrıca, Suudi Arabistan himayesinde yürütülecek diyaloğun sonuçlarının uluslararası destek göreceğini belirtti.


Suudi Arabistan ve Sudan arasında savaşın durdurulması görüşmeleri

Port Sudan'da Burhan ve el-Hureyci arasında dün gerçekleşen görüşmeden (Egemenlik Konseyi)
Port Sudan'da Burhan ve el-Hureyci arasında dün gerçekleşen görüşmeden (Egemenlik Konseyi)
TT

Suudi Arabistan ve Sudan arasında savaşın durdurulması görüşmeleri

Port Sudan'da Burhan ve el-Hureyci arasında dün gerçekleşen görüşmeden (Egemenlik Konseyi)
Port Sudan'da Burhan ve el-Hureyci arasında dün gerçekleşen görüşmeden (Egemenlik Konseyi)

Sudan Egemenlik Konseyi'nin açıklamasına göre, Geçiş Dönemi Egemenlik Konseyi Başkanı ve Sudan ordu komutanı Abdulfettah el-Burhan, dün Port Sudan'da Suudi Arabistan Dışişleri Bakan Yardımcısı Velid el-Hureyci ile Sudan'daki gelişmeleri ve ülkedeki savaşı sona erdirmenin yollarını görüştü.

Suudi Dışişleri Bakanlığı ise iki tarafın “Sudan'da güvenliği ve istikrarı sağlayacak, birliğini ve meşru kurumlarını koruyacak şekilde barışın sağlanması için çabaları” görüştüğünü belirterek, el-Hureyci'nin “Suudi Arabistan'ın Sudan'da güvenliği ve istikrarı yeniden tesis etme ve Sudan halkının beklentilerini karşılayacak şekilde ülkenin toprak bütünlüğünü koruma konusundaki kararlılığını yinelediğini” belirtti.

Toplantıda, iki ülke arasında “Stratejik Koordinasyon Konseyi”nin toplanması için devam eden düzenlemeler ele alındı. Egemenlik Konseyi'nin basın ofisine göre bu konsey “iki kardeş ülkenin liderlerinin cömert desteğinden yararlanıyor.”


Suudi Kalkınma Fonu, 1,5 milyar dolarlık finansmanla Suriye’de toparlanma sürecini hızlandırıyor

Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Maliye Bakanı Muhammed Yesir Berniyye ile görüşmesi sırasında (Suriye Maliye Bakanlığı)
Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Maliye Bakanı Muhammed Yesir Berniyye ile görüşmesi sırasında (Suriye Maliye Bakanlığı)
TT

Suudi Kalkınma Fonu, 1,5 milyar dolarlık finansmanla Suriye’de toparlanma sürecini hızlandırıyor

Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Maliye Bakanı Muhammed Yesir Berniyye ile görüşmesi sırasında (Suriye Maliye Bakanlığı)
Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Maliye Bakanı Muhammed Yesir Berniyye ile görüşmesi sırasında (Suriye Maliye Bakanlığı)

Suudi Kalkınma Fonu (SFD) İcra Kurulu Başkanı Sultan bin Abdurrahman el-Murşid başkanlığındaki heyet, Suriye Enerji Bakanı Muhammed el-Beşir ve bakanlık yetkilileriyle elektrik ve su sektörlerinde öncelikli projeleri görüştü. Görüşmelerde toplam değeri 250 milyon dolar olan dört proje ele alınırken, bu projelerin farklı sektörleri kapsayan ve toplam hacmi aşamalı olarak 1,5 milyar dolara kadar çıkabilecek finansman paketinin parçası olduğu belirtildi. El-Murşid, Şarku’l Avsat gazetesine yaptığı açıklamada, öncelikli projelerin finansmanı için Suriye hükümetiyle “yakın zamanda” kalkınma anlaşmaları imzalanacağını söyledi.

Heyetin Salı günü başlayan ve üç gün sürecek Suriye ziyareti kapsamında, çeşitli bakanlar ve kurum başkanlarıyla bir araya gelinerek farklı kalkınma sektörlerindeki öncelikli projelerin finansmanı ve fonun Suriye’de ekonomik ve sosyal kalkınmaya katkısı ele alınıyor.

gthyuj
Suudi Kalkınma Fonu heyetinin, Suriye Enerji Bakanı Muhammed el-Beşir ile gerçekleştirdiği görüşmeden bir kare (Şarku’l Avsat)

Ziyaret programı çerçevesinde heyet, Çarşamba günü Şam’daki Enerji Bakanlığı’nda Enerji Bakanı ile görüştü. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, görüşmede elektrik ve su sektörlerindeki öncelikli projelerin ele alındığı ve önümüzdeki aşamada desteklenebilecek alanların belirlenmesi için koordinasyon sağlandığı ifade edildi.

Daha sonra Enerji Bakan Yardımcıları İbrahim el-Addehan (Planlama ve Kurumsal Mükemmellik) ile Usame Ebu Zeyd (Su Kaynakları) ve elektrik, su ve kanalizasyon sektörlerinden yetkililerin katılımıyla kapsamlı bir toplantı gerçekleştirildi. Toplantıda, bakanlığın önceliklerinin belirlenmesi amacıyla bir dizi hizmet ve kalkınma projesi değerlendirildi.

dfgth
El-Murşid, Şarku’l Avsat açıklamalarda bulundu (Şarku’l Avsat)

Gündeme gelen projeler arasında Halep Termik Santrali’nin bakım ve rehabilitasyonu yoluyla azami üretim kapasitesine çıkarılması, tüm illerde kurumlara yönelik ön ödemeli akıllı su sayaçlarının tedariki ve kurulumu, Fırat Nehri’nden Deyrizor’dan Humus ilindeki Tedmur ve Hesiya bölgelerine su taşınması projesi ile Halep kırsalındaki Bab ve Tadif ovalarının sulanması yer aldı. Bu projelerin su kaynaklarının iyileştirilmesine ve tarım sektörünün desteklenmesine katkı sağlaması hedefleniyor.

Enerji Bakanlığı, ziyaretin ihtiyaçların belirlenmesi amacı taşıdığını ve ilerleyen aşamada Maliye Bakanlığı ile koordinasyon toplantısı yapılarak desteklenecek öncelikli projelerin seçileceğini açıkladı.

Suudi Kalkınma Fonu İcra Kurulu Başkanı el-Murşid, Şarku’l Avsat’a yaptığı özel açıklamada, ziyaretin Suriye ile farklı kalkınma sektörlerinde iş birliği fırsatlarını değerlendirmeyi amaçladığını belirterek, fonun Suriye’de ekonomik ve sosyal kalkınmaya katkı sunmayı ve istikrarı desteklemeyi hedeflediğini vurguladı. El-Murşid, öncelikli ve hayati sektörlerdeki projelerin finansmanı için yakın zamanda anlaşmaların imzalanacağını yineledi.

cdfgy
Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Maliye Bakanı Muhammed Yesir Berniyye ile görüşmesi sırasında (Suriye Maliye Bakanlığı)

Enerji Bakan Yardımcısı Usame Ebu Zeyd ise projelerin “erken toparlanma süreci ve halka sunulan hizmetlerin iyileştirilmesi açısından önemli ve acil” olduğunu ifade etti. Bab ve Tadif ovalarının sulama projesinin 6 bin 600 hektardan fazla alanı kapsadığını, Halep Termik Santrali’nin rehabilitasyonunun ise elektrik üretimine 600 kilovatlık katkı sağlayacağını belirten Ebu Zeyd, savaşta zarar gören köy ve kasabalardaki 157 su istasyonunun yeniden rehabilite edileceğini, akıllı ön ödemeli sayaçların da tüketimi rasyonelleştirerek hizmet kalitesini artıracağını söyledi.

Toplam değeri 250 milyon dolara ulaşan bu projelere Suudi Kalkınma Fonu’nun olumlu yaklaştığını belirten Ebu Zeyd, yazışma süreçlerinin tamamlanmasının ardından finansmanın kısa sürede onaylanacağını kaydetti.

Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Salı günü ayrıca Maliye Bakanı Yeser Berniye ile bir araya gelerek, hayati sektörlerdeki devlet projelerini desteklemek amacıyla yüksek hibe unsuru içeren uygun koşullu finansman imkanlarını görüştü. Berniye, LinkedIn hesabından yaptığı paylaşımda, ziyaretin sonunda aşamalı olarak finanse edilecek ve toplam hacmi 1,5 milyar dolara ulaşabilecek proje listesi üzerinde mutabakata varılmasını umduğunu ifade etti.

gthy
Suudi Kalkınma Fonu heyeti, Suriye Milli Eğitim Bakanı Dr. Muhammed Abdurrahman Terko ile bir araya geldi (SFD)

Berni’ye göre projeler başta sağlık ve eğitim olmak üzere, hastane ve okulların rehabilitasyonu ve donatımını; enerji ve su alanında elektrik iletim trafo merkezleri ve su arıtma tesislerinin kurulmasını; ayrıca konut, afet yönetimi ve iletişim sektörlerini kapsıyor. Bunun yanı sıra mikro, küçük ve orta ölçekli işletmelerin finansmanına destek verilerek çeşitli kalkınma bölgelerinde istihdam yaratılması hedefleniyor.

Berni, bu projelere ilişkin ön değerlendirme sunumunun, Maliye Bakanlığı’nın hafta başında düzenlediği ve “Kampsız Suriye” projesini desteklemeyi amaçlayan çalıştay kapsamında, çeşitli bakanlıklar ve yerel yönetimlerle iş birliği içinde hazırlandığını belirtti.

Heyetin temasları kapsamında Sağlık Bakanı Musab el-Ali ile 2026-2028 yıllarını kapsayan plan çerçevesinde hayati sağlık projelerinin finansmanı, Eğitim Bakanı Muhammed Abdurrahman Terko ile de eğitim alanında iş birliğinin güçlendirilmesi konuları ele alındı.

Suudi Kalkınma Fonu, Salı günü yaptığı açıklamada, ziyaretin sürdürülebilir kalkınma hedeflerine katkı ve Suriye’de kalkınma girişimlerini destekleme açısından önem taşıdığını vurguladı. Fon, 1974’teki kuruluşundan bu yana 100’den fazla gelişmekte olan ülkede 800’ün üzerinde projeyi 22 milyar doları aşan finansmanla destekledi.

Suudi Arabistan, 8 Aralık 2024’te Beşşar Esad yönetiminin devrilmesinin ardından “yeni Suriye”ye çeşitli alanlarda destek sağlamayı sürdürüyor. Suriye Uluslararası Fuarlar ve Sergiler Kurumu Başkanı Muhammed Hamza da, 15-17 Aralık’ta Suudi Arabistan’da düzenlenen “Made in Saudi” fuarında yaptığı açıklamada, 2025 yılı içinde Suudi Arabistan’ın Suriye’deki yatırımlarının farklı sektörlerde 6,6 milyar doları aştığını bildirdi.