عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
KÖRFEZ

Hacılar Mekke’deki ibadetlerini tamamlayarak, Medine’ye hareket etmeye hazırlanıyor

Hacılar, Kurban Bayramı’nın ikinci günü şeytan taşlıyor (Fotoğraf: Abdullah el-Falih)
Hacılar, Kurban Bayramı’nın ikinci günü şeytan taşlıyor (Fotoğraf: Abdullah el-Falih)
    Mina/Said el-Ebyad
TT
TT

Hacılar Mekke’deki ibadetlerini tamamlayarak, Medine’ye hareket etmeye hazırlanıyor

Hacılar, Kurban Bayramı’nın ikinci günü şeytan taşlıyor (Fotoğraf: Abdullah el-Falih)
Hacılar, Kurban Bayramı’nın ikinci günü şeytan taşlıyor (Fotoğraf: Abdullah el-Falih)

Suudi Arabistan İçişleri Bakanı ve Hac Yüksek Komitesi Başkanı Prens Abdulaziz bin Suud bin Nayef, İçişleri Bakanlığı ve Devlet Güvenlik Başkanlığı çalışanlarından oluşan güvenlik güçlerinin hacıların güvenliğini sağlamadaki başarıları nedeniyle Kral Selman ve Veliaht Prens Muhammed bin Selman’ı tebrik etti.
İçişleri Bakanı, Mekke’deki bakanlık makamında dün çeşitli güvenlik departmanlarının liderleriyle görüştü.
Prens Abdulaziz, “Suudi liderliği, hacılara hizmet etmek ve ibadetlerini kolaylıkla gerçekleştirmelerini sağlamak için tüm imkanları sağladı” diyerek, ülkesinin hacılara ve umre ziyaretçilerine hizmet etmekten duyduğu gururu dile getirdi.
Bakan, Hac güvenlik planlarının uygulanmasında güvenlik, askeri güçler ve ilgili tüm bakanlıklar ve devlet kurumlarının çabalarına övgüde bulundu.
Hacılar dün şeytan taşladı
Hac ibadetini yerine getiren bir milyon Müslüman, Hz. Muhammed’in sünnetine uygun olarak, dün bayramın ikinci günü olan bugün Cemarat’a geçerek, sırasıyla ‘küçük, orta ve büyük şeytan’a yedişer taş attı.
Hacılar, Cemarat Köprüsü giriş ve çıkışlarında hacıların hareketini organize etmekten sorumlu güvenlik görevlilerinin varlığıyla, 4 katlı alanda kalabalık ve izdiham olmadan şeytan taşladı.
Mekke Valisi ve Merkez Hac Komitesi Başkanı Prens Halid El Faysal ve İçişleri Bakanı ve Hac Yüksek Komitesi Başkanı Prens Abdulaziz bin Suud bin Nayef, Rahman’ın misafirlerini sorunsuz akışı sağlamak için Cemarat tesisinde gruplandırma hareketini yerinde takip etti.


Hacılar Kurban Bayramı’nın ikinci gününü kutsal mekanlarda kutluyor (Fotoğraf: Abdullah el-Falih)

Hacılar bugün ise, Mekke’deki ibadetlerini tamamlayacak, Medine’ye hareket ederek Mescid-i Nebevi’de namaz kılacak ve en önemli yerleri ziyaret edecek.
Hacıları karşılamak için hazırlıklar tamamlandı. Sorunsuz bir yolculuk geçirmelerini sağlamak için çeşitli operasyonel planlar mevcut.
İslami İşler, Davet ve Rehberlik Bakanı Dr. Abdullatif Al eş-Şeyh, bakanlığın hacılara hizmet etme planının ilk aşamasında elde edilen başarıyı duyurdu.
Bakan, söz konusu ilk aşama plan kapsamında Hac mevsiminin başlangıcından Zilhicce’nin 10’una kadar 12 bin davet çalışanının camilerde seminerler düzenlediğini ve hacılara 800 bin broşür dağıttığını bildirdi.
Ayrıca bakanlığın farkındalık ve rehberlikle ilgili çeşitli dillerde 6,7 milyondan fazla kısa mesaj gönderdiğini, kutsal mekanlardaki camilere yarım milyon Kuran-ı Kerim temin edildiğini de ifade etti.
Bakan, Hacıların soruları için 10 uluslararası dilde otomatik yanıtlama hizmeti aracılığıyla 100 binden fazla telefon görüşmesi gerçekleştiği bilgisini de verdi.

Hac ve Umre Misafir Programı’nın başarısı
İçişleri Bakanı, İki Kutsal Caminin Hizmetkarı Hac ve Umre Misafir Programı kapsamında gelenleri ağırlama planının başarılı olduğunu da belirtti.
Program, bu yıl 41 ülkeden İslam Askeri Terörle Mücadele Koalisyonu (IMCTC) bünyesinde görev yapan ülke temsilcileri ile 8 ülkeden gelen terör saldırılarında şehit ve yaralı ailelerinden oluşan bir grubun bu yıl Hac ibadetini gerçekleştirmelerini hedefliyor.

Hacılara hizmette tespit edilen ihlaller
Hac ve Umre Bakan Yardımcısı Dr. Abdulfettah Maşat, Şarku’l Avsat’a verdiği demeçte, bazı şirketlerin hacılara hizmet ederken ihlaller gerçekleştirdiğini ve bu suistimallerden sorumlu tutulduklarını bildirdi.
Dr. Maşat, bakanlığının özellikle de hacılara konusunda hiçbir şekilde ihmale müsamaha göstermeyeceğini vurguladı.
Bakan Yardımcısı, bazı şirketlerin Cemarat’daki gruplara ayırma ve şeytan taşlama için belirlenen planların uygulanması konusunda bazı hacıların itirazıyla karşılaşabildiğine dikkat çekerek, “Ancak genel olarak, tüm planlar sorunsuz gidiyor” dedi.

Sahadaki çalışmalar
Hac ve Umre Bakanlığı, hacılara hizmet etmek için gruplara ayırma, ulaşım, barınma, yemek ve organizasyon prosedürleri dahil olmak üzere mevcut tüm hizmetler için entegre bir planlama geliştirdi.
Hacıların ülkesinden çıkmasıyla başlayıp, Suudi Arabistan’dan ayrılana kadar süren bu çalışma sistemine 13 devlet kurumu katıldı.
Ayrıca, bu yılki Hac mevsiminde hacıların kutsal mekanlar arasında gruplandırılması aşamalarında, bugüne kadar 8 etap tamamlanan 24 organizasyon operasyonu gerçekleştiriliyor.
Ayrıca bu sene engelli ve yaşlı hacılar, Mescid-i Haram ve Mescid-i Nebevi İşlerinden Sorumlu Genel Başkanlığın Mescid-i Haram’da sunduğu hizmetlerden faydalandı.
Suudi Arabistan İzci Derneği’ne üye 200’den fazla izci ve izci lideri de, 167 binden hacının şeytan taşlarken gruplara ayrılmasına katkıda bulundu.

Daha fazlasını oku

 
 
KÖRFEZ

Suudi Arabistan'a ait 81. uçak Gazze halkına yardım ulaştırmak üzere geldi

Suudi Arabistan'a ait 81. uçak Gazze halkına yardım ulaştırmak üzere geldi
TT
TT

Suudi Arabistan'a ait 81. uçak Gazze halkına yardım ulaştırmak üzere geldi

Suudi Arabistan'a ait 81. uçak Gazze halkına yardım ulaştırmak üzere geldi

Suudi Arabistan, Gazze Şeridi sakinlerinin çektiği zor yaşam koşullarını hafifletmek için Filistin halkına yardım elini uzatmaya devam ediyor. Kral Selman Yardım ve İnsani Çalışmalar Merkezi (KSrelief) tarafından gönderilen 81. yardım uçağı, Suudi Savunma Bakanlığı ve Kahire'deki Riyad Büyükelçiliği koordinasyonunda Mısır'daki el-Ariş Uluslararası Havalimanı'na ulaştı.

Uçakta, Gazze Şeridi'ndeki etkilenen Filistinlilere gönderilmek üzere gıda sepetleri ve barınma kitleri bulunuyor.

Bu yardım, Suudi Arabistan'ın Kral Salman Kral Selman Yardım ve İnsani Çalışmalar Merkezi (KSrelief) aracılığıyla Gazze Şeridi'ndeki Filistin halkına sağladığı desteğin devamı olup, yaşadıkları zor yaşam koşullarını hafifletmeyi amaçlamaktadır.

KÖRFEZ

Suudi Arabistan ABD’nin İsrail Büyükelçisinin "Nil’den Fırat’a uzanan bölge İsrail’in hakkı" açıklamasını kınadı

Suudi Arabistan, Ortadoğu'daki devletlerin egemenliğine, sınırlarına ve toprak bütünlüğüne tecavüz edecek her şeye karşı kesin tavrını yineledi.
Suudi Arabistan, Ortadoğu'daki devletlerin egemenliğine, sınırlarına ve toprak bütünlüğüne tecavüz edecek her şeye karşı kesin tavrını yineledi.
TT
TT

Suudi Arabistan ABD’nin İsrail Büyükelçisinin "Nil’den Fırat’a uzanan bölge İsrail’in hakkı" açıklamasını kınadı

Suudi Arabistan, Ortadoğu'daki devletlerin egemenliğine, sınırlarına ve toprak bütünlüğüne tecavüz edecek her şeye karşı kesin tavrını yineledi.
Suudi Arabistan, Ortadoğu'daki devletlerin egemenliğine, sınırlarına ve toprak bütünlüğüne tecavüz edecek her şeye karşı kesin tavrını yineledi.

Suudi Dışişleri Bakanlığı, ABD'nin İsrail Büyükelçisi'nin İsrail'in tüm Ortadoğu'yu kontrol etmesinin kabul edilebilir olacağını pervasızca ifade ettiği açıklamalarını en şiddetli şekilde kınadı ve tamamen reddetti.

Suudi Arabistan Dışişleri Bakanlığı tarafından dün yayınlanan açıklamada, uluslararası hukuku, Birleşmiş Milletler Şartı'nı ve diplomatik normları ihlal eden ve bir ABD yetkilisinden gelen tehlikeli emsal teşkil eden bu sorumsuz açıklamaları kategorik olarak reddettiğini belirtti. Bu açıklamaların, bölge ülkeleri ile ABD arasındaki seçkin ilişkilere de saygısızlık olduğu ifade edildi.

Bu aşırı önerinin vahim sonuçlar doğuracağını ve bölgedeki ülkelere ve halklara karşı düşmanlığı körükleyerek ve dünya ülkelerinin geçmişte milyonlarca insanın hayatını alan kanlı savaşlara son vermek için üzerinde anlaştığı uluslararası sistemin temellerini, ülkelerin coğrafi sınırlarına ve toprakları üzerindeki egemenliklerine saygı açısından kurduğu ilkeleri hiçe sayarak küresel güvenliği ve barışı tehdit ettiğini belirtti. Açıklamada, “ABD Dışişleri Bakanlığı, dünyanın tüm barışsever ülkeleri tarafından reddedilen bu öneri hakkındaki tutumunu netleştirmelidir” denildi.

Bu bağlamda Suudi Arabistan, devletlerin egemenliğine, sınırlarına ve toprak bütünlüğüne tecavüz edecek her girişime karşı kesin tavrını yineleyerek, adil ve kapsamlı bir barışa ulaşmanın tek yolunun "iki devletli çözüm" temelinde işgale son vermek ve Doğu Kudüs'ü başkent olarak kabul eden, 1967 sınırları üzerinde bağımsız bir Filistin devleti kurmak olduğunu vurguladı.

ABD'nin İsrail Büyükelçisi Mike Huckabee'nin "İsrail'in Ortadoğu'yu kontrol etme hakkı" konusundaki açıklamaları, Arap ve İslam çevrelerinde büyük öfkeye yol açarken, Mısır, Ürdün ve Filistin'de de kınamalara neden oldu.

KÖRFEZ

Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
TT
TT

Suudi deneyimi... Tarihi bir an, bir yönetim projesine dönüştüğünde

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)
Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Sosyolog ve araştırmacı Dr. Abdurrahman eş-Şukayr, Suudi devletinin kuruluş deneyimini daha önce görülmemiş bir yorum çerçevesine oturtuyor. Tarihi, birbirinden kopuk olaylar dizisi olarak değil; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ölçülebilir ve karmaşık ilişkiler tarafından yönetilen bir sistem olarak ele alıyor. Bu yaklaşımın, karmaşıklık bilimi ile ‘tarihin yasaları’ olarak da bilinen kliodinamik teorisine dayandığını belirten eş-Şukayr, devletlerin nasıl ortaya çıktığını, büyüdüğünü ve ardından seçkinlerin aşırı çoğalması nedeniyle baskı aşamasına girerek kriz ve zirve noktalarına ulaştığını; sonrasında ise istikrarı yeniden üreten bir lider figürünün ortaya çıktığını açıklıyor.

Eş-Şukayr, Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, bu çerçeve sayesinde Diriye’nin Muhammed bin Suud öncesinde elit doygunluğa ve yapısal istikrarsızlığa ulaşmış yerel bir sistem olduğunun anlaşılabildiğini söyledi. Buna göre Muhammed bin Suud’un yükselişi, yönetim merkezini yeniden şekillendiren ve yeni bir siyasi döngü başlatan tarihsel bir yeniden ayar anı olarak yorumlanıyor.

Karmaşıklık bilimi

Eş-Şukayr, karmaşıklık biliminin; toplumlar ya da ekonomi gibi birbiriyle bağlantılı çok sayıda parçadan oluşan sistemleri incelediğini belirtti. Bu sistemlerde her küçük unsur diğerini etkilerken, yoğun etkileşim sonucunda yalnızca tek tek parçaların incelenmesiyle anlaşılamayacak yeni örüntü ve davranış biçimleri ortaya çıkıyor. Bu çerçevede karmaşıklık bilimi, zaman içinde küçük etkileşimlerin birikmesi sonucu istikrarın, kaosun ya da büyük ölçekli değişimlerin nasıl ortaya çıktığına odaklanıyor.

Devlet dönüşümünün beş yıllık döngüsü

Eş-Şukayr, devletlerin dönüşümüne ilişkin beş aşamalı döngüye de değinerek, devletlerdeki değişimlerin ölçülebilir dinamiklere tabi olduğunu ve genel eğilimlerinin öngörülebileceğini söyledi. Bu çerçevede toplumların beş aşamalı bir döngü içinde hareket ettiğini belirten eş-Şukayr, süreci şöyle açıkladı:

- Büyüme aşaması: Kaynakların genişlediği ve devletin kontrol kapasitesinin arttığı evreyi ifade ediyor. Bu süreç, nüfus artışı ve seçkinlerin çoğalmasıyla eş zamanlı ilerliyor. Aşama; tarihçilerin metinlerine ihtiyaç duyulmaksızın, nüfus ve ekonomik kaynaklara ilişkin yaklaşık veriler ve göstergeler üzerinden ölçülebiliyor ve öngörülebiliyor.

- Baskı aşaması: Kaynak bolluğunun görece azaldığı, kamu görevlerine talip olanların sayısının arttığı ve mevcut elitlerin konumlarını korumaya çalıştığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu durum, devletin herkesi bünyesinde barındırma kapasitesini aşan bir tablo ortaya çıkarıyor. Nüfus artışı, siyasi, ekonomik, bilimsel ve toplumsal elitlerin sayısını artırırken, mevcut pozisyonların sayısı yetersiz kalıyor.

- Kriz aşaması: Seçkinler arasındaki birliğin sarsıldığı ve örtük gerilimlerin açık çatışmalara dönüştüğü evreyi oluşturuyor.

- Zirve aşaması: Kriz ve istikrarsızlığın doruğa ulaştığı bu safhada ittifaklar çözülüyor, dışlamalar ve ayrışmalar hız kazanıyor.

- İstikrar aşaması: Yeni bir liderliğin ya da revize edilmiş bir yönetim sisteminin, nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi toplumun yeni ruhuna uygun biçimde yeniden düzenlemeyi başardığı dönem olarak tanımlanıyor. Bu aşamayla birlikte, önceki döngüye kıyasla daha bütünlüklü yeni bir süreç başlıyor.

Kontrol edilemeyen rekabet

Eş-Şukayr, zirve aşamasının Hicri 1139 yılına yakın dönemde belirginleştiğini belirterek, yönetici kollar arasındaki rekabetin artık kontrol edilemez bir seviyeye ulaştığını ifade etti. Bu süreçte elitler içindeki ayrışmalar hız kazanırken, bazı isimlerin kısa süreli emirlik deneyimleri yaşadığı ve sadakatlerin hızla el değiştirdiği görüldü. Bu tablo, iç dengeleri yönetme kapasitesinin çöktüğünü ortaya koydu. Bu koşullar altında siyasi sistemin sınırına dayandığını kaydeden eş-Şukayr, yönetim makamına talip olanların sayısının emirliğin iktidarı düzenleme kapasitesini aştığını vurguladı. Böylece zirve aşaması, yeniden kurucu bir liderliğin ortaya çıkmasına zemin hazırlayan tam ölçekli bir yapısal çözülme anına dönüştü.

Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)Tarihsel hareketin aşamaları (Araştırmacı Abdurrahman eş-Şukayr tarafından hazırlanan illüstrasyon)

Muhammed bin Suud’un yükselişi, Diriye’de istikrar koşullarının olgunlaşmasının bir sonucu olarak gerçekleşti. Seçkinlerin aşırı çoğalması, eski yönetim sistemini sürdürülemez hale getirirken, çatışan elitlerin okuyamadığı tabloyu kavrayabilecek bir lideri gerekli kılan tarihsel bir moment ortaya çıktı. Bu çerçevede Muhammed bin Suud’un iktidarı devralması, Diriye içindeki güç dengelerinin yeniden ayarlanması anlamına geldi. Böylece yerel siyasi düzen, yapısal istikrarını yeniden tesis etme kapasitesini kazandı.

Yönetim merkezinin inşası

Muhammed bin Suud, Diriye’de yeni bir büyüme sürecinin başlangıcı olarak et-Turayf mahallesini kurarak burayı yönetim merkezi haline getirdi. Oysa daha önce Diriye emirleri Gusaybe ya da el-Mulaybid bölgelerinde ikamet ediyordu. Muhammed bin Suud, siyasi, dini ve askeri elitleri yeni devlet kurumları içinde yeniden dağıtarak, Diriye’deki iktidar yapılarını düzenleyerek, elit fazlasını azaltarak ve rekabet halindeki kollar arasındaki ilişkileri kontrol altına alarak yönetim merkezini yeniden inşa etti.

Bu yapısal düzenleme, emirliğin nüfus, kaynaklar ve elitleri tek bir çerçeve içinde yönetme kapasitesini yeniden kazanmasını sağladı. Böylece, Diriye merkezli yeni bir kuruluş döngüsünün önü açıldı ve bu süreç Diriye Emirliği olarak bilinen yapının çekirdeğini oluşturdu.

Eş-Şukayr, bu yeni okumanın Arap Yarımadası’nda devletlerin ortaya çıkışını; nüfus, kaynaklar ve seçkinler arasındaki ilişkiyi esas alan yapısal döngüler üzerinden açıklayan yeni bir araştırma ufku sunduğunu belirtti. Yerel çevrelerin farklılığına bağlı olarak denetim mekanizmalarının değiştiğini vurgulayan eş-Şukayr, yaklaşık nüfus ve mali istatistiklerin oluşturulmasının, tarihi test edilebilir ve karşılaştırılabilir bir alana dönüştürmek için zorunlu bir giriş olduğunu ifade etti. Bunun ise bölge tarihine ilişkin verilerin toplanmasını ve sınanabilir hipotezlerin geliştirilmesini gerektirdiğini kaydetti. Bu yaklaşımın, parçalı anlatıların ötesine geçen, daha uzun vadeli, daha hassas ve daha bağımsız bir Arap yorum modeli inşa edilmesine katkı sağlayacağını dile getirdi.

Öte yandan, Muhammed bin Suud hakkında kaleme alınan çalışmaların analitik ve anlatısal boyutunun sınırlı kaldığına dikkat çekildi. Kurucu eylemin mantığını açıklayan kapsamlı bir tarihsel biyografinin bulunmadığı, tarih kayıtlarının ise kuruluş öncesi ve kuruluş sırasındaki gelişmeleri yeterince aydınlatmadığı belirtildi. Bu boşluğun, Muhammed bin Suud’un hayatını olayların iç yapısından hareketle yeniden kurgulamayı gerektiren bir araştırma hattını zorunlu kıldığı ifade edildi. Kararların, ittifakların ve çatışmaların; yönetim tasavvurunu ve devletin koşullarını ortaya koyan anlamlı bir sistem olarak okunmasıyla, gerçekliğin hareketinden süzülen bir tarihsel biyografi ve siyasi projenin seyrine ilişkin bütünlüklü bir yorum üretilebileceği vurgulandı.