Çin'den ABD'ye, Pelosi'nin olası Tayvan ziyareti halinde askeri karşılık tehdidi

AA
AA
TT

Çin'den ABD'ye, Pelosi'nin olası Tayvan ziyareti halinde askeri karşılık tehdidi

AA
AA

Çin, ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin, egemenlik iddiasında bulunduğu Tayvan'ı ziyaret etmesi halinde askeri karşılık verebileceği uyarısında bulundu.
Savunma Bakanlığı Sözcüsü Albay Tan Kıfey, yaptığı açıklamada, Çin tarafının Pelosi'nin Ada'yı ziyaretine karşı olduğunu birçok kez dile getirdiğini, ABD'den Tayvan'ın bağımsızlığı desteklemeyeceğine ilişkin taahhüdüne uymasını beklediklerini belirtti.
Çin ordusunun herhangi dış müdahale ve Tayvan'ın bağımsızlığına yönelik plan karşısında ülkenin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü korumaya kararlı olduğunu vurgulayan Sözcü Tan, "Pelosi Tayvan'ı ziyaret ederse, Çin ordusu boş durmayacak." dedi.
Tan, olası ziyaretin "tek Çin" ilkesini ve Çin-ABD diplomatik ilişkilerinin temelini oluşturan Üç Ortak Bildiri'nin hükümlerini ciddi şekilde ihlal edeceğini, iki ülke ve iki ordu arasındaki ilişkilere zarar vereceğini ve Tayvan Boğazı'nda gerilimi artıracağını savundu.
Tan'ın sözleri, Çinli yetkililerin Washington ile özel görüşmelerinde, Pelosi'nin ziyareti halinde "olası askeri karşılığı" da gündeme getirdiklerine dair iddiaları doğruluyor.
İngiliz Financial Times gazetesi, önceki gün yayımladığı haberde, Çinli yetkililerin, Pelosi'nin, Tayvan'ı ziyaret etmesi halinde, "askeri karşılık" dahil sert tepkiler verebileceğini ifade ettiği ileri sürmüştü.

ABD, Pelosi'nin uçağının engellenebileceği endişesini taşıyor
Haberde Beyaz Saray güvenlik yetkililerinin, olası riskler nedeniyle ziyarete karşı olduğu, ABD ordusunun Çin savaş uçaklarının Pelosi'nin uçağına müdahale ederek Ada'ya inmesini engellemeye çalışabileceğinden endişe ettiği iddiası aktarılmıştı.
Sözcü Cao, dünkü basın toplantısında konuya dair sorulan soruya verdiği yanıtta, "Her tür olasılığa hazırlıklıyız. Eğer ABD tarafı ziyarette ısrar ederse, güçlü ve kararlı karşı tedbirler alacağız." diye konuşmuştu.
82 yaşındaki Pelosi'nin nisan ayında Tayvan'a yapmayı planladığı ziyaret Kovid-19'a yakalandığı gerekçesiyle iptal edilmişti.
Çin Dışişleri Bakanı Vang Yi o günlerde Pelosi'nin Tayvan'ı ziyaretinin "tek Çin" ilkesinin tanımladığı "kırmızı çizginin aşılması" anlamına geleceği uyarısında bulunmuştu.
Ziyaretin gerçekleşmesi halinde Pelosi, 25 yıl aradan sonra Ada'yı ziyaret eden ilk ABD Temsilciler Meclisi Başkanı olacak. Daha önce, 1997'de Newt Gingrich bu görevi yürütürken Tayvan'ı ziyaret etmişti.

Çin-Tayvan anlaşmazlığı
Çin'de İkinci Dünya Savaşı'nın ardından çıkan iç savaşta Mao Zedong liderliğindeki Çin Komünist Partisinin (ÇKP) 1949'da iktidarı ele geçirmesi ve Çin Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşunu ilan etmesi üzerine Çan Kayşek liderliğindeki Çin Milliyetçi Partisi (Kuomintag) üyeleri, Tayvan'a yerleşip 1912'de kurulan "Çin Cumhuriyeti" iktidarının Ada'da devam ettiğini ileri sürerek bağımsızlık ilan etmişti.
Bu girişim, Çin tarafından kabul edilmese de Tayvan temsilcileri, 1971'e kadar Birleşmiş Milletler (BM) Genel Kurulunda Çin'i temsil etmişti. 1950'ler ve 1960'larda çok sayıda ülkenin diplomatik ilişki tercihini Çin Cumhuriyeti'nden Çin Halk Cumhuriyeti'ne çevirmesinin ardından 1971'de BM Genel Kurulunda yapılan oylamada, Pekin hükümetinin Çin'in tek meşru temsilcisi kabul edilmesiyle Tayvan'ın uluslararası örgütlerdeki konumu belirsiz hale gelmişti.
Pekin yönetimi, "Tek Çin" ilkesini benimseyerek Tayvan'ın kendi topraklarının parçası olduğunu savunuyor.
Çin, boğaz ve çevresindeki askeri varlığının yanı sıra Tayvan'ın dünya ülkeleriyle müstakil diplomatik ilişkiler kurmasına, BM'de ve diğer uluslararası kuruluşlarda temsil edilmesine karşı çıkıyor.



Dünya, havai fişekler ve mutlu yıl dilekleriyle 2026'yı karşıladı

Sydney, 2026'ya muhteşem bir havai fişek gösterisiyle başladı (AP)
Sydney, 2026'ya muhteşem bir havai fişek gösterisiyle başladı (AP)
TT

Dünya, havai fişekler ve mutlu yıl dilekleriyle 2026'yı karşıladı

Sydney, 2026'ya muhteşem bir havai fişek gösterisiyle başladı (AP)
Sydney, 2026'ya muhteşem bir havai fişek gösterisiyle başladı (AP)

Yeni yılın ilk anlarına geri sayım başlarken, dünyanın dört bir yanındaki insanlar, bazıları için zorluklarla dolu geçen 2025 yılına veda etti ve 2026'nın kendilerine daha iyi günler getireceği umudunu dile getirdi.

Pasifik Okyanusu'ndaki Uluslararası Tarih Çizgisine en yakın adalardan Kiritimati (Noel Adası), Tonga ve Yeni Zelanda, gece yarısını ilk karşılayanlar arasındaydı.

Avustralya'da, Sidney 2026'ya geleneksel muhteşem havai fişek gösterisiyle başladı. Yedi kilometrelik bir alanda, liman boyunca binaların ve gemilerin üzerinden yaklaşık 40 bin havai fişek fırlatıldı.

Görsel kaldırıldı.Sidney'deki Yılbaşı kutlamalarından (AP)

Kutlamalar, birkaç hafta önce şehirde iki silahlı saldırganın bir Yahudi etkinliğinde 15 kişiyi öldürmesinin ardından yoğun polis güvenliği altında gerçekleşti. Organizatörler, yerel saatle 23:00'da kurbanlar için bir dakikalık saygı duruşunda bulundu. Sidney Belediye Başkanı Lord Clover Moore, etkinlik öncesinde yaptığı açıklamada, “Şehrimizde yılın trajik bir şekilde sona ermesinin ardından, yılbaşı gecesinin bir araya gelip barışçıl ve mutlu bir 2026 yılına umutla bakmak için bir fırsat olmasını umuyoruz” dedi.

Görsel kaldırıldı.Seul'deki Güney Kore'nin en yüksek binasının üzerinde havai fişek gösterisi (AFP)

Seul'de, binlerce kişi Bosingak Çan Köşkü'nde toplandı ve bronz çan gece yarısı 33 kez çalındı. Budizm'de köklü bir gelenek olan bu çan çalmanın, kötü şansı uzaklaştırdığı ve gelecek yıla barış ve refah getirdiğine inanılıyor.

Görsel kaldırıldı.Çin'in Yeni Yıl kutlamaları kapsamında Pekin'in dışındaki Çin Seddi'nde düzenlenen sanatsal gösteriler (AP)

Batıya doğru bir saatlik mesafede, Pekin'in hemen dışındaki Çin Seddi'nin Juyong Geçidi'nde kutlamalar ve davul sesleri yükseldi. Kutlamacılar, üzerinde 2026 rakamı ve at sembolü bulunan pankartlar taşıdılar. Şubat ayı, Çin ay takvimine göre At Yılı'nı işaret ediyor.

Görsel kaldırıldı.Hong Kong Disneyland'de Yeni Yıl kutlamaları için düzenlenen ışık gösterileri (DPA)

Hong Kong'da, kasım ayında bir konut kompleksinde çıkan ve 161 kişinin ölümüne neden olan büyük yangının ardından havai fişek gösterisi iptal edildi. Bunun yerine, "Yeni Umutlar, Yeni Başlangıçlar" temalı bir ışık gösterisi merkez bölgedeki binalara yansıtıldı.

Görsel kaldırıldı.Yeni Yıl kutlamalarının başlamasından önce New York'taki Times Meydanı (AFP)

Dünyanın diğer yarısında ise geleneksel kutlamalar için hazırlıklar sürüyor. New York'ta sıfırın altındaki sıcaklıklarda, organizatörler Times Meydanı'na akın edecek kalabalıklar için güvenlik bariyerleri ve platformlar kurdu. Havanın daha sıcak olduğu Rio de Janeiro'daki Copacabana plajında ​​ise müzik ve havai fişeklerle dolu dev bir konser için hazırlıklar yapılıyor. Organizatörler, 2024 yılında kırılmış olan en büyük Yılbaşı kutlaması Guinness Dünya Rekoru'nu kırmayı umuyor.

Görsel kaldırıldı.Yunanistan'da yılbaşı kutlamaları sırasında Atina üzerinde fırlatılan havai fişeklerin görüntüsü (Reuters)

Atina Akropolü'ndeki antik Yunan tapınağı Parthenon'da yeni yıl sessizce karşılandı. Atina Belediye Başkanı, hayvanların ve bazı insanların karıştığı gürültülü gösterilerin yol açtığı rahatsızlığı gerekçe göstererek, kutlamalar için sessiz ve çevre dostu havai fişeklerin kullanıldığını söyledi.


Bangladeş eski Başbakanı Halide Ziya'nın cenaze törenine binlerce kişi katıldı

Halide Ziya'nın cenaze törenine katılan Bangladeşliler (AP)
Halide Ziya'nın cenaze törenine katılan Bangladeşliler (AP)
TT

Bangladeş eski Başbakanı Halide Ziya'nın cenaze törenine binlerce kişi katıldı

Halide Ziya'nın cenaze törenine katılan Bangladeşliler (AP)
Halide Ziya'nın cenaze törenine katılan Bangladeşliler (AP)

Bangladeş’in başkenti Dakka’da, dün hayatını kaybeden eski Başbakan Halide Ziya için bugün parlamento binası çevresinde büyük kalabalıklar toplandı. Ziya, uzun süren bir hastalık mücadelesinin ardından 80 yaşında yaşamını yitirmişti.

Sabahın erken saatlerinden itibaren Dakka ve diğer bölgelerden gelen kalabalıklar, parlamento binasının önündeki Manik Mia Caddesi’ni doldurdu.

ascdfg
Halide Ziya'nın cenaze törenine katılan Bangladeşliler (AP)

Halide Ziya’nın cenaze törenine, ülkedeki farklı bölgelerden gelen vatandaşların yanı sıra Hindistan ve Pakistan’dan da önde gelen isimlerin katılması bekleniyor. Ziya, bugün parlamento binası dışındaki bahçeye, 1981’de askeri darbe sırasında suikasta uğrayan eşinin yanına defnedilecek.

Halide Ziya, eşi vefat ettikten sonra siyasete girdi ve 9 yıl süren, eski bir askeri diktatörü deviren halk ayaklanmasının ardından muhalefetin önde gelen lideri olarak öne çıktı.

Ziya, 1991 yılında ilk kez yapılan genel demokratik seçimlerde ezici bir zafer elde ederek Bangladeş’te parlamenter demokrasinin temellerini attı ve ölümüne kadar Bangladeş Milliyetçi Partisi’nin lideri olarak kaldı.

Sakin kişiliğiyle tanınan Halide Ziya, uzun süreli siyasi rakibi ve eski Başbakan Şeyh Hasina ile güçlü bir rekabet içinde oldu. Hasina, Avami Birliği’nin lideri olarak 15 yıl boyunca ülkeyi yönetmiş, ardından 2024’te büyük bir halk ayaklanmasıyla görevden alınmıştı.

xcdf
Halide Ziya (Arşiv – AFP)

Halide Ziya’nın tabutu, Bangladeş bayrağıyla örtülü şekilde, güvenlik yetkilileri ve parti destekçileri eşliğinde hastaneden evine, ardından cenaze töreninin yapılacağı alana taşındı.

Yetkililer, bugün düzenlenecek cenaze töreninde düzeni sağlamak amacıyla yaklaşık 10 bin güvenlik görevlisi ve asker görevlendirileceğini açıkladı.


Çin, Tayvan çevresindeki askeri tatbikatlarına yönelik ‘sorumsuz’ eleştirileri kınadı

Pekin'deki bir meydanda bulunan dev ekranda, Tayvan çevresindeki Çin askeri tatbikatlarına ilişkin bir haber gösteriliyor. (Reuters)
Pekin'deki bir meydanda bulunan dev ekranda, Tayvan çevresindeki Çin askeri tatbikatlarına ilişkin bir haber gösteriliyor. (Reuters)
TT

Çin, Tayvan çevresindeki askeri tatbikatlarına yönelik ‘sorumsuz’ eleştirileri kınadı

Pekin'deki bir meydanda bulunan dev ekranda, Tayvan çevresindeki Çin askeri tatbikatlarına ilişkin bir haber gösteriliyor. (Reuters)
Pekin'deki bir meydanda bulunan dev ekranda, Tayvan çevresindeki Çin askeri tatbikatlarına ilişkin bir haber gösteriliyor. (Reuters)

Pekin bugün, Tayvan çevresindeki askeri tatbikatlarını eleştiren ülkeleri ‘sorumsuz’ olmakla suçladı.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, düzenlediği basın toplantısında, “Bu ülkeler ve kurumlar, Tayvan’daki ayrılıkçı güçlerin askeri yollarla bağımsızlık sağlamaya çalışmasına göz yumuyor” dedi.

Lin, “Buna rağmen, Çin’in ulusal egemenliğini ve toprak bütünlüğünü savunmak için yaptığı gerekli ve adil faaliyetleri sorumsuzca eleştiriyorlar. Gerçekleri çarpıtıyor ve doğru ile yanlışı karıştırıyorlar; bu tam bir ikiyüzlülük örneğidir” ifadelerini kullandı.

Öte yandan Avustralya Dışişleri Bakanlığı, Çin’in Tayvan çevresindeki askeri tatbikatlarını ‘istikrarsızlaştırıcı’ olarak nitelendirerek kınadı ve Pekin’e endişelerini ilettiklerini açıkladı. Bakanlık tarafından yapılan açıklamada, “Avustralya, herhangi bir eylemin kazara çatışma, yanlış hesaplamalar veya tırmanma riskini artırmasını şiddetle karşı çıkmaktadır” denildi. Ayrıca, “Uyuşmazlıklar diyalog yoluyla çözülmeli, güç veya zorlama ile değil” uyarısında bulunuldu ve tatbikatların ‘bölgesel gerginliği artırma riski taşıdığı’ vurgulandı. Çin, pazartesi ve salı günleri Tayvan çevresinde füze fırlatmaları yapmış, onlarca savaş uçağı ve gemiyi sevk ederek adanın limanlarını abluka altına alan tatbikatlar düzenlemişti. Pekin, Tayvan’ı kendi topraklarının bir parçası olarak görüyor ve gerekirse zorla ilhak edebileceğini belirtiyor. Tayvan Sahil Güvenlik yetkilileri bugün, Çin savaş gemileri ve sahil güvenlik gemilerinin ada çevresinden çekilmeye başladığını ve askeri tatbikatların sona erdiğine dair işaretler alındığını açıkladı.