عربي English Türkçe اردو فارسى
Logo
Son Haberler
ARAP DÜNYASI

Ürdün, İsrail-Filistin barışı için devrede

Ürdün Kralı, barışı yeniden canlandırmak için İsrailli liderlerle görüşmelerini yoğunlaştırdı

Ürdün Kralı 2. Abdullah ve İsrail Başbakanı Yair Lapid dün görüştü (Ürdün Kraliyet Mahkemesi)
Ürdün Kralı 2. Abdullah ve İsrail Başbakanı Yair Lapid dün görüştü (Ürdün Kraliyet Mahkemesi)
    Amman / Muhammed Hayr er-Revaşide, Tel Aviv Şarku’l Avsat
TT
TT

Ürdün, İsrail-Filistin barışı için devrede

Ürdün Kralı 2. Abdullah ve İsrail Başbakanı Yair Lapid dün görüştü (Ürdün Kraliyet Mahkemesi)
Ürdün Kralı 2. Abdullah ve İsrail Başbakanı Yair Lapid dün görüştü (Ürdün Kraliyet Mahkemesi)

Ürdün Kralı 2. Abdullah dün (Çarşamba) Amman'da İsrail Başbakanı Yair Lapid'i kabul etti. Ürdün Kralı geçen Pazar günü de Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile görüşmüştü.
Toplantıda Kral Abdullah, iki devletli çözüme dayalı adil, kapsamlı ve kalıcı bir barışa ulaşmak için siyasi bir ufuk bulma ve Filistinlilerin de bir parçası olduğu güvenlik, istikrar ve bölgesel kalkınmayı geliştirme gereğini vurguladı.
Ürdün Kralı, Lapid ile yaptığı görüşmede, Kudüs’te bulunan Müslümanlar ve Hristiyanlar için kutsal olan mekanlara saygı gösterilmesi ve önümüzdeki dönemde barışın korunması gerektiğini ifade etti.
İki lider görüşmede, ulaşım, ticaret, su ve enerji alanlarında karşılaşılan zorluklara da değindi.
Ürdün Kraliyet Mahkemesi tarafından yayınlanan bildiride, Ürdün Kralı liderliğindeki hareket, bu ziyareti "ABD Başkanı Joe Biden'ın bu ayın ortasında bölgeye yaptığı ziyaretin üzerine inşa edilen bir adım" olarak nitelendirdi.
Filistin Devlet Başkanı Mahmud Abbas ile yaptığı görüşmede Ürdün hükümdarı, Biden'in ziyaretinden ve Cidde Güvenlik ve Kalkınma Zirvesi'nden sonra bölgedeki diplomatik faaliyetleri geliştirmek için çeşitli düzeylerde ortak bir Ürdün-Filistin hamlesine ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Ürdün hükümdarı, özellikle önümüzdeki Eylül ayında yapılacak Birleşmiş Milletler Genel Kurulu toplantılarından önce Ürdün-Filistin koordinasyonunun devam etmesi çağrısında bulundu.
Kral Abdullah, Ürdün'ün uluslararası toplum nezdinde Filistin davasının merkeziliğini yeniden teyit etme konusundaki istekliliğine dikkat çekti.
İyi bilgilendirilmiş Ürdünlü kaynaklar Şarku'l Avsat'a şunları söyledi: “Kral 2. Abdullah, İsrail tarafıyla yaptığı resmi görüşmeler aracılığıyla, bu yıl bitmeden yapılacak seçimlerinden sonra oluşacak tablo ve seçimlerin barış sürecini ilerletmede müzakerelere dönme fırsatına etkisi hakkında daha fazla bilgi sahibi olmayı hedefliyor.”
Aynı kaynaklara göre Ürdün, İsrail seçimlerinin geleceğini ve ABD yönetiminin barış sürecini desteklemek için verdiği talimatlara yanıt verme üzerindeki etkisini tahmin etmeye çalışıyor.
Kaynaklar, Kral 2. Abdullah'ın görüşmelerinin yaklaşan seçimlerden sonra Filistinlilerin ve İsraillilerin müzakere masasına dönmesi konusunda olası fırsatları desteklediğini teyit etti. Bu konu, Başkan Biden tarafından Tel Aviv ve Beytullahim ziyaretlerinde ve İsrail ve Filistin liderleriyle yaptığı görüşmelerde dile getirildi.
Kaynaklar, Ürdün hükümdarının önümüzdeki birkaç hafta içinde bir sonraki aşamada barış sürecinin çabalarını canlandırmak için uygun iklimi yaratmak amacıyla İsrail seçim sahnesinde etkili İsrailli siyasi liderler ile bir araya geleceğini belirtti.
İsrail'de, Başbakanlık Ofisi, toplantının "barış anlaşmasına ek içerik katacak, iki halk arasındaki uzun yıllara dayanan ilişkiyi iyileştirecek ve her iki ülkenin ortak çıkarlarını geliştirecek birçok fırsatı" ele aldığını bildirdi.
İki lider görüşmeleri sırasında, bölgesel istikrarın korunması ve hem halkların hem de bir bütün olarak bölgenin yararına olacak somut kazanımların elde edilmesi için bir mihenk taşı olarak aralarındaki yakın kişisel ilişkinin ve karşılıklı takdirin önemini vurguladılar.
Lapid'in ofisinden yapılan açıklamada, toplantının "Ürdün Kapısı projesinin tanıtımı da dahil olmak üzere çeşitli ikili projelerin tamamlanmasını hızlandırmak" konusunu ele aldığının altını çizdi.
Ürdün'de güneş enerjisi tesislerinin ve İsrail'de su arıtma tesislerinin kurulmasının yanı sıra Eilat Körfezi’nde karşılıklı turizmi geliştirme konusunun ele alındığı toplantıda liderler, gıda güvenliği, tarım ve ulaşım ile ilgili her iki tarafın da büyük projeleri tamamlamak ve bu projelerde hızla ilerlemek için çaba göstermeleri talimatını verdiler.

Daha fazlasını oku

 
 
ARAP DÜNYASI

Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
  • Kahire: Muhammed Mahmud
TT
  • Kahire: Muhammed Mahmud
TT

Analistler: Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği Mısır’ı endişelendirmiyor

Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)
Etiyopya ve Fas arasında Ortak Savunma Komitesi'nin ilk toplantısı gerçekleşti (ENA)

Fas ve Etiyopya arasındaki askeri iş birliği konusunda yapılan bir toplantı, özellikle Büyük Etiyopya Rönesans Barajı'nın su güvenliğine yönelik tehdidi konusunda Addis Ababa ile anlaşmazlık yaşayan Mısır'ın tutumu hakkında soru işaretlerine yol açtı.

Dün Şarku’l Avsat’a konuşan Mısırlı bir kaynak, Kahire'nin henüz resmi olarak yorum yapmadığı Fas-Etiyopya askeri iş birliğinin ‘Kahire'yi endişelendirmediğini ve bu konuda Rabat ile sessiz diplomatik görüşmeler yapılacağını’ söyledi.

Mısır ordusunda eski üst düzey bir subay olan bir askeri uzman da bu görüşe katılıyor. Bu iş birliğinin ‘Kahire için endişe kaynağı olmadığını’ doğrulayan uzman, Fas'ın ‘şu anda Kahire'nin düşmanı ve su haklarına karşı çıkan’ Etiyopya ile iş birliği yapmasına şaşırdığını belirtti.

dfrgt6y
Büyük Etiyopya Rönesans Barajı (Etiyopya Başbakanı'nın Facebook sayfası)

Ancak Etiyopyalı bir milletvekili Şarku’l Avsat'a yaptığı açıklamada, Fas ile yapılan bu işbirliğinin Kahire'ye yönelik olmadığını veya herhangi bir tehdit mesajı ya da çatışma niyeti taşımadığını belirtti.

Addis Ababa'nın ülkesinin yeniden doğuşuna ve kalkınmasına odaklandığını ve kimseyle askeri çatışmaya girmeye niyetli olmadığını belirtti.

Tartışmalı toplantı

Fas gazetesi Hespress, bu ayın ortalarında, Fas-Etiyopya Ortak Askeri Komitesi'nin ilk toplantısını Addis Ababa'da yaptığını ve toplantıda ‘iki ülke arasında askeri ve savunma iş birliği alanında bir eylem planının’ tartışıldığını bildirdi.

Aynı kaynağa göre 2025 yılının haziran ayında Rabat'ta imzalanan askeri iş birliği anlaşması, eğitim, bilimsel araştırma ve askeri tıp alanlarında iş birliğinin yanı sıra bu ortak askeri komitenin kurulmasını da öngörüyordu. Etiyopya Haber Ajansı (ENA) bir sonraki gün, Addis Ababa ve Rabat'ın çeşitli askeri alanlarda ikili iş birliğini güçlendirmek amacıyla ilk ortak savunma komitesi toplantısını gerçekleştirdiğini bildirdi.

ENA’nın haberine göre görüşmelerde ‘iki ülke arasındaki askeri iş birliğinin, savunma kurumları, eğitim ve öğretim, savunma sanayii, teknoloji transferi ve diğer askeri faaliyet alanlarında karşılıklı fayda sağlayacak şekilde teşvik edilmesi’ konuları ele alındı.

Etiyopya Ulusal Savunma Kuvvetleri (ENDF) Dış İlişkiler ve Askeri İşbirliği Genel Müdürü Teshome Gemechu, o dönemde Etiyopya ile Fas arasındaki ilişkilerin birçok sektörde istikrarlı bir şekilde güçlendiğini ve iki ülke arasındaki uzun soluklu dostluğun Afrika dayanışmasını ve karşılıklı çıkarlar için birlikte çalışma konusundaki ortak taahhüdü yansıttığını vurguladı.

Gemechu, ayrıca, ortak komite toplantısının ‘Etiyopya-Fas ilişkilerinde tarihi bir dönüm noktası olduğunu ve mutabık kalınan iş birliği alanlarının pratik olarak uygulanması için yeni bir aşama açtığını’ belirtti.

ENA, Fas Silahlı Kuvvetleri Tedarik Direktörü Tuğgeneral Abdulkadir Osman'ın toplantı sırasında varılan anlaşmayı ‘askeri ilişkilerde önemli bir gelişme’ olarak nitelendirdiğini aktardı.

Tuğgeneral Osman, ‘Fas'ın Etiyopya ile savunma iş birliğini daha da güçlendirmeye kararlı olduğunu’ vurguladı.

“Sessiz diplomasi”

Bu konuda Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Mısırlı bir kaynak, Fas-Etiyopya iş birliğinin ‘açıklığa kavuşturulması gerektiğini, ancak genel olarak endişe verici olmadığını, özellikle de Kahire'nin Rabat ile ilişkilerinin çok iyi olduğunu’ söyledi.

Kaynak, Rabat ile ‘sessiz diplomasi’ yaklaşımının benimseneceğini ve bu konuyla ilgili tartışmaların ‘suçlama bağlamında değil, sorunun doğasını anlamak ve Mısır'ın bu konudaki endişelerini tartışmak amacıyla’ yapılacağını düşünüyor.

Fas-Etiyopya görüşmesi, ABD Başkanı Donald Trump'ın bu ayın ortalarında Mısır Cumhurbaşkanı Abdulfettah es-Sisi'ye gönderdiği mektupla aynı zamana denk geldi. Trump, mektupta “Nil Nehri'nin suyunun paylaşımı sorununu temelden ve sonsuza kadar çözmek için Mısır ve Etiyopya arasında ABD'nin arabuluculuğunu yeniden başlatmaya hazırım” ifadelerini kullandı. Trump, daha önce de defalarca kez, yönetiminin Kahire ile Addis Ababa arasında bir savaşı önlediğini söylemiş, ancak daha fazla ayrıntı vermemişti.

Mısırlı kaynak, Etiyopya'nın Mısır'a mesajlar göndermeye çalıştığına inanıyor. Bu mesajlar, Mısır ve Sudan'ın duyarlılığı ve Addis Ababa'nın yorum yapmaması üzerine Trump'ın arabuluculuk açıklamasının ardından artacak.

Öte yandan Etiyopyalı Milletvekili Muhammed Nur Ahmed, Fas ile iş birliğinin sadece askeri alanda değil, ticaret ve diplomasiyi de kapsadığını ve kimseye tehdit oluşturmaktan ziyade, bölge ülkeleriyle ilişkileri güçlendiren mesajlar taşıdığını düşünüyor.

Etiyopyalı Milletvekili Şarku’l Avsat’a yaptığı açıklamada, Mısır'ın Etiyopya’nın ortaklarından biri olduğunu vurgulayarak “Mısır ile savaşmadılar ve savaşmayacaklar, özellikle de Addis Ababa ilerleme ve refahla ilgileniyor ve Mısır veya başka bir ülkeyle savaşma niyetinde değil” dedi.

Buna karşın Mısırlı askeri stratejist Tümgeneral Samir Ferec, Etiyopya'nın bu gerekçelerini reddetti. Şarku’l Avsat’a değerlendirmelerde bulunan Tümgeneral Ferec, Addis Ababa'yı ‘Mısır'ın su haklarının düşmanı’ olarak nitelendirdi.

Mısır'ın ‘bu iş birliğinden endişe duymadığını” belirten Tümgeneral Ferec, “Arap Birliği üyesi bir ülke, Mısır'ın çıkarlarını tehdit eden başka bir ülkeyle nasıl iş birliği yapabilir?” diye sordu.

Etiyopya'nın bu toplantılardan çıkan mesajlarının Mısır'ı güvenlik veya askeri açıdan etkilemeyeceğini düşünen Mısırlı askeri stratejist, Mısır'ın bu konuyu Rabat ile hemen gündeme getirmeyeceğini, ancak iki ülke arasında gelecekte yapılacak toplantılarda ‘Mısır-Fas ilişkilerine önemli bir etkisi olmadan tutumunu ifade edeceğini’ tahmin ediyor.

ARAP DÜNYASI

Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
TT
TT

Üst düzey askeri komutan Aden'deki bombalı saldırıdan sağ kurtuldu

Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)
Hamdi Şukri es-Subeyhi, özellikle Lahic'de, güçlerinin kontrolündeki bölgelerde güvenliğin sağlanmasında önemli bir rol oynuyor (X)

Dün, Yemen'in geçici başkenti Aden'de, Amalika Tugayları İkinci Tugay Komutanı ve Aden'de güvenliğin sağlanmasındaki kilit isimlerden biri olan Tuğgeneral Hamdi Şukri es-Subeyhi’nin konvoyuna bomba yüklü araçla saldırı düzenlendi. Gelen haberlere göre Tuğgeneral Subeyhi, askeri konvoyun trafiğin yoğun olduğu Dar Sad bölgesinin Caule beldesinden geçerken meydana gelen patlamadan sağ kurtuldu.

Saldırı, Hadramut'un en büyük şehri Mukelle'deki yerel yetkililerin, yaklaşık üç hafta önce Yemen'den çekilen Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) tarafından yönetilen Güney Geçiş Konseyi (GGK) gruplarının gözetiminde bulunan gizli hapishaneleri ve suikastlarda kullanılan patlayıcıları ortaya çıkarmasından bir gün sonra meydana geldi.

Olay, Yemen’deki Meşruiyeti destekleyen Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu’nun GGK’yı feshetmesinin ardından ülkenin güney illerinde istikrarı yeniden tesis etmeye ve askeri ve güvenlik güçlerini birleştirmeye çalıştığı bir dönemde güvenlik endişelerini yeniden gündeme getirdi.

ARAP DÜNYASI

Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
TT
TT

Eş-Şebab, Somali'deki stratejik öneme sahip bir adaya saldırı başlattı

"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)
"Gençlik Hareketi" üyeleri (Arşiv- AFP)

Çeşitli kaynaklara göre, eş-Şebab militanları dün Somali'nin güneyindeki stratejik bir adaya saldırdı ve yarı özerk Cubaland bölgesinde konuşlanmış askeri birliklerle çatıştı.

Yaklaşık yirmi yıldır El-Kaide ile bağlantılı olan eş-Şebab, Somali hükümetiyle savaşıyor.

Cubaland yetkilileri saldırıyı püskürttüklerini açıkladı, ancak grup daha önce operasyonları için bir fırlatma noktası olarak hizmet veren Kuday Adası'ndaki bir askeri üssü ele geçirdiklerini iddia etti.

Kismayo sahil kentindeki bir topluluk lideri AFP'ye verdiği demeçte, militanların "Kuday kasabasının dışındaki askeri üsse baskın düzenledikten sonra adayı kuşattıkları" bilgisini aldığını belirterek, "şu anda neler olduğunun ayrıntılarını bilmenin hala zor olduğunu" ifade etti.

Kismayo'dan askerlere yardım etmek için birkaç tekne gönderildiğini, ancak Cubaland güçlerinin yardım çağrısı yapmasından kısa bir süre sonra adadaki iletişimin kesildiğini söyledi.

Cubaland yetkilileri tarafından yapılan açıklamada, "güvenlik güçleri düşmana ağır kayıplar verdirdi ve saldırıda kullanılan birçok askeri aracı imha etti" denildi.

“Eş-Şebab Hareketi” ise savaşçılarının “ada içinde ve dışında 3 askeri üssün tam kontrolünü ele geçirmeyi başardığını” duyurdu.

Şarku’l Avsat’ın edindiği bilgiye göre Kismayo'nun yaklaşık 130 kilometre güneybatısında bulunan Kuday Adası, 2015 yılının başlarında Somali Ulusal Ordusu'nun Kenya Savunma Kuvvetleri ile iş birliği içinde gerçekleştirdiği bir operasyonla "Eş-Şebab" hareketinin elinden kurtarıldı.