Yemen’deki son ateşkes sırasında Hudeyde’ye yapılan yakıt sevkiyatı geçen yılkini aştı

Yemenli yetkililer insani yardımın iki katına çıkarılması gerektiğini bildirdi.

Hudeyde Limanı. (EPA)

Dünya Gıda Programı’nın Yemen Ofisi’nde hazırlanan son istatistik, Birleşmiş Milletler (BM) gözetimi altındaki ateşkesin ilk üç ayında Husi milislerinin kontrolündeki Hudeyde Limanı’na ulaşan yakıt miktarının, geçen yılkinin toplamını aştığını ortaya koydu.
Bu istatistik, Yemen hükümetinin, geçen yılki ithalat maliyetleriyle karşılaştırıldığında bu yılın ilk yarısındaki yakıt ithalatı maliyetlerinin iki milyar dolara yükseldiğini belirttiği bir zamanda geldi.
Yemen hükümeti, Ukrayna’daki savaş sonucu dünyayı etkileyen ve bu yıl buğday ithalatının maliyetini üç milyar dolara yükselten gıda krizi nedeniyle, 2022’nin geri kalanında milyonlarca insana yönelik gıda yardımını iki katına çıkarmaya ihtiyaç olduğunu vurguladı.
Yemen’deki Dünya Gıda Programı ofisi tarafından yayınlanan haftalık rapora göre ateşkesin 2 Nisan’da yürürlüğe girmesinden haziran ayı sonuna kadar geçen sürede toplam 659 ton yakıt taşıyan 28 yakıt gemisi Hudeyde Limanı’na ulaştı. 2021 yılının tamamında sadece 535 bin ton miktarı aşılmış oldu. Üst düzey bir hükümet yetkilisi Şarku’l Avsat’a, bu yılın ilk yarısında petrol türevleri ithal etme maliyetinin 2 milyar dolar olduğunu, bu maliyetin ise geçen yıl tüm yıl için 2,2 milyar dolar olarak gerçekleştiğini aktardı.
Yetkili, bunun nedenlerini dünya petrol fiyatlarının varil başına 45 dolardan 100 doların üzerine çıkmasına bağladı. Varil başına düşen fiyatlarının artmasının, yerel döviz kurunun istikrarını korumak için var gücüyle çalışan Merkez Bankası’nın omuzlarında başka bir yük daha oluşturduğunu kaydetti.
Yemen’in buğday alımı için yeni pazarlara erişimini olduğu belirten Yemenli yetkili, bu yılın geri kalan aylarında ülkenin farklı bölgelerindeki yaklaşık 19 milyon kişinin buğday ihtiyaçlarının yaklaşık yüzde 80’inin sağlanmasında BM’nin yardımına ihtiyaç duyacağını belirtti. Buğdayları ithal etmenin maliyeti 2019’da 700 milyon dolarken, 2020 ve 2021’de ise bir milyar 858 milyon dolara yükseldiğini ifade eden yetkili ülkede temel gıda maddelerinin ithalat faturasının ise 3 milyar 23 milyon dolara ulaştığına dikkat çekti.
Yetkili hükümetin tahıl ithalatı için alternatif kaynaklar ve pazarlar sağlanması, gıda ürünleri fiyatları üzerindeki kontrol önlemlerinin iyileştirilmesi, sosyal koruma ağının güçlendirilmesi, bölgesel ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla iş birliği ve koordinasyon içinde insani yardım sağlanması için daha fazla adım attığını bildirdi.
Dünya Gıda Programı, 19 milyon kişinin, yani Yemen nüfusunun yüzde 60’ının bu yılın ikinci yarısında gıda güvensizliği yaşamalarının beklendiğini duyurdu. Program, bu kişilerden 161 bininin kıtlık benzeri koşullarda yaşadığı tahmininde bulunuyor. Söz konusu durum, gıda ürünlerine sınırlı erişim, devam eden çatışmalar, düşük gelirin etkileri, yerel para biriminin değer kaybetmesi, ailelerin büyüklüğü, yüksek işsizlik oranları ve birçok devlet memurunun maaşlarının düzensiz olması veya hiç ödenmemesi gibi çeşitli faktörler nedeniyle daha da kötüleşiyor.
Program, Yemen’in tüm bölgelerinde sayıları 333’e varan müdürlüklerin tamamında faaliyet gösterdiğini belirtti. Program ile hayat kurtaran acil gıda yardımlar sunarak gıda tüketimini artırma, gıda yardım müdahalelerinin kapsamını genişletme, okullarda beslenmeyi sağlama, dayanıklılık ve geçim kaynaklarını destekleme ve daha geniş topluluklara destek hizmetleri sağlamak amaçlanıyor. Zira ülkede 6 ay ila 5 yaşları arasındaki 2,2 milyon çocuk akut yetersiz beslenme nedeniyle sıkıntı yaşıyor.
Program verilerine göre geçtiğimiz ay 6,6 milyon kişiye genel gıda yardımı yapıldı. Bu bağlamda yaklaşık 5,7 milyon kişiye gıda, 876 bin kişiye çek ve 6 bin 700 kişiye de nakit para yardımı yapıldı.
Program milli kaynak eksikliğine rağmen 13,3 milyon kişiye genel gıda yardımı göndermeye devam etti. Ancak kaynak yetersizliği nedeniyle, haziran ayında, tüm yararlanıcı gruplara yönelik gıda yardımlarını daha da azaltmak zorunda kaldı. Bunun sonucunda, beş milyon kişi günlük kalori ihtiyacının yarısından azını alabildi. Önümüzdeki dönemde ise 8 milyon kişi günlük kalori ihtiyaçlarının üçte birinden daha azına ulaşabilecek.
Haftalık raporda, Program’ın halen kritik bir finansman durumuyla karşı karşıya olduğu ve net finansman gereksinimlerinin Temmuz-Aralık döneminde 1,55 milyar dolara yükselmesiyle, önümüzdeki 6 ay için Yemen’deki çalışmalarını sadece yüzde 16 oranında finanse edebileceği belirtildi.
Program, Ukrayna’daki kriz daha da kötüye gitmesi ile dünya gıda fiyatlarında yaşanan sürekli artış nedeniyle şu an toplam işletme maliyetlerinde geçen yıla kıyasla ayda yaklaşık 25-30 milyon ABD doları bir artışla karşı karşıya olduğunu bildirdi. Buna, gıda tedarik maliyetlerindeki 15 milyon dolarlık artışı da dahildi.
Programa göre gıda ürünlerinin arzında bir kesinti yaşanması göz önüne alındığında, ülke içinde sahip olunan yiyecek stoku sıkıntısında yetersiz beslenme tedavisi programına öncelik verilmek zorunda kalındı. Koruma programı, en savunmasız kesimlere yardım sağlamaya yönelik yetersiz beslenmeye karşı yürütülen yardımları geçen ay itibarıyla askıya almıştı.