Yemen'de gıda fiyatları son 32 yılın en yüksek seviyesinde

Sana'nın merkezindeki bir Pazar. (EPA)

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), Yemen'de Gıda Güvenliğinin Üç Aylık İnceleme raporunu yayınladı. Rapora göre Yemen’de gıda ürünleri fiyatları son 32 yılın en yüksek seviyesine ulaştı.
Yemen’de gübre fiyatları son 14 yılın en yüksek seviyesine çıkarken, aynı dönemde benzin ve motorin fiyatları da geçen yılın son çeyreğine göre sırasıyla yüzde 78 ve yüzde 90 artış kaydederek son 10 yılın zirvesine ulaştı. Bu rapor, Husi milislerinin kontrolündeki Hudeyde ve Salih limanlarına gıda ürünleri ithalatının yüzde 24 oranında arttığı bir zamanda yayınlandı.
BM destekli ateşkesin imzalanmasından önceki ve halen yürürlükte olan bu dönemde ithalat önemli ölçüde arttı. 2022 yılının ilk çeyreğine ilişkin Gıda Güvenliği Üç Aylık İnceleme Raporuna göre ‘FAO Dünya Gıda Fiyat Endeksi geçen mart ayında çarpıcı bir şekilde artarak 1990'dan beri tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı.’
Gübre fiyatları 2008 sonundan bu yana en yüksek seviyesini görürken küresel ham petrol de son on yılın zirvesine çıktı. Geçen yılın son çeyreğine göre Husi milislerinin kontrolünde olan Hudeyde ve Salih limanları üzerinden yapılan gıda ithalatı ile ilgili olarak Dünya Gıda Programı, gıda ithalatı hacminin bu yılın ilk çeyreğinde yüzde 24 arttığını bildirdi.
Aden Limanı’nda ithalat stabil durumunu korurken bu yılın ilk çeyreğinde ve geçen yılın dördüncü çeyreğinde limandan yapılan gıda ithalatı, 2021 yılının ilk üç çeyreğine göre nispeten düşük kaldı. Rapor, bunu büyük ölçüde, çoğunlukla Aden limanından ithal edilen ‘Yemen'deki insani gıda yardımındaki azalma’ ile ilişkilendirdi.
Gıdaya yetersiz erişimle ilgili olarak, rapor, gıda güvensizliğinin bu yılın ilk çeyreğinde sürekli olarak yüksek kaldığını doğruluyor. Ankete katılan ailelerin yarısı mart ayı boyunca asgari gıda ihtiyaçlarını karşılayamadıklarını ifade ettiler. Bu durum 2018'den bu yana ülke çapında gıda güvensizliğinin en kötü seviyelere ulaşıldığını ortaya koyuyor.  Bu, çatışma seviyelerinin şiddetlenmesi, sürekli artan gıda ve yakıt fiyatları ve insani gıda yardımındaki kesintilerden kaynaklanıyor.
Yıllık Gıda Güvenliği Raporu, bu yılın ortasında, 31 bin kişinin kıtlık benzeri koşullarda yaşadığını tespit etti. Akut gıda güvensizliğinin 19 milyon kişiye çıkması ve 161 bin kişinin kıtlık benzeri koşullarla karşı karşıya kalması bekleniyor.
Rapora göre yemek alışverişinin aylık ortalama maliyeti Ocak-Mart dönemine göre yüzde 25 artarak tüm zamanların en yüksek seviyesi olan 17 bin 168 Yemen riyaline (bir dolar 600 Yemen riyali) ulaştı. Raporda, “Ailelerin geçen yıl zorlandıkları gıda tüketimini aynı seviyede tutmak için şimdi iki kat daha fazla ödemek zorunda kalmaları son derece endişe verici" ifadesi yer aldı.
Raporda akaryakıt fiyatlarının durumuna da yer verildi. Akaryakıt istasyonları ve karaborsalar aracılığıyla satılan akaryakıt fiyatlarının bu yılın ilk çeyreğinde şimdiye kadarki en yüksek seviyelerine ulaştığı vurgulandı. Bu, Birleşmiş Milletler tarafından desteklenen ateşkesten önceki dönemin verisiydi. Şu an ise benzin ve motorin fiyatları bir önceki yılın son çeyreğine göre sırasıyla yüzde 78 ve yüzde 90 oranında arttı.